در مورد نویسنده کتاب طب الائمه و اعتبار آن کمی توضیح دهید؟
نویسنده کتاب طب الائمه کیست و آیا دارای اعتبار است؟
ابو عتاب عبد الله بن بسطام بن سابور و برادرش حسین بن بسطام بن سابور دو تن از راویان شیعی قرن چهارم هجری به شمار می ایند [ 1 ] که مؤلفان سرشناسی ؛ مانند کلینی و ابن قولویه از انها نقل روایت می کنند. [ 2 ] ان دو براى گسترش اندیشه هاى ائمه ع به قزوین سفر کرده و از راویان بزرگ ان دیار شدند. این دو راوی علاوه بر اموختن دانش در نزد پدر بسطام بن شاپور و عموها زکریا ، زیاد و حفص ، نزد استادان بزرگى ؛ مانند محمد بن خلف ، على بن ابراهیم واسطى ، اسحاق بن ابراهیم ، تمیم بن احمد سیرافى و ... نیز شاگردى کردند. [ 3 ] طب الائمه نوشته عبدالله و حسین از کتاب های مشهور در طب و غذاها به شمار می اید. [ 4 ] این کتاب را می توان اولین کتابی دانست که در جامعه شیعی در این زمینه تالیف شده است. گفته می شود که مامون عباسی به نوشتن ان با اب طلا دستور داده است ؛ لذا به ذهبیه معروف شده است. [ 5 ] البته با توجه به این که زندگی نویسنده این کتاب چندان شناخته شده نیست ، نمی توان تمام محتوای موجود در این تالیف را تایید کرد. با این حال ، مقداری از این کتاب در مورد احکام فرعی و دعاهایی است که نیازی به سند قوی ندارد. [ 6 ] در مورد توصیه های پزشکی موجود در این کتاب نیز باید گفت ؛ روایاتی که در این زمینه از ائمه معصوم ع صادر شده اند ، با رویکرد خاصی بودند. [ 7 ] [ 1 ] . نجاشی ، احمد بن علی ، فهرست اسما مصنفی الشیعه رجال نجاشی ، ص 39 ، قم ، دفتر انتشارات اسلامی ، چاپ ششم ، 1365ش. [ 2 ] . مجلسی ، محمد باقر ، بحار الانوار ، ج 0 ، ص 170 ، بیروت ، مؤسسه الطبع و النشر ، چاپ اول ، 1410ق. [ 3 ] . طباطبائی بروجری ، اقا حسین ، منابع فقه شیعه ترجمه جامع احادیث شیعه ، مترجمان ، حسینیان قمی ، مهدی ، صبوری ، ج 22 ، ص 18 ، تهران ، فرهنگ سبز ، چاپ اول ، 1429ق. [ 4 ] . فهرست اسما مصنفی الشیعه رجال نجاشی ، ص 39. [ 5 ] . احمدی میانجی ، علی ، مکاتیب الائمه ع ، ج 5 ، ص 181 182 ، قم ، دار الحدیث ، چاپ اول ، 1426ق ؛ تهرانی ، اقا بزرگ ، الذریعه الی تصانیف الشیعه ، ج 10 ، ص 46 ، قم ، اسماعیلیان ، 1408ق. [ 6 ] . خوانسارى ، محمد باقر ، روضات الجنات فی احوال العلما و السادات ، محقق ، اسماعیلیان ، اسد الله ، ج 2 ، ص 309 ، قم ، دهاقانى اسماعیلیان ، چاپ اول ، 1390ق. [ 7 ] . برای اگاهی بیشتر ، ر.ک: تعامل طب سنتی با دانش نوین پزشکی ، 13398.
دکتر پاسخ خود را در قالب صوت زیر ارسال کرده‌اند.
 /wp-content/uploads/2018/04/audio\_2018-04-10\_17-31-00.ogg
 \n\nدکتر مهران فتح الهی\nکارشناس ارشد تغذیه و رژیم درمانی\nhttps://idealsho.com گفتنی است ، بر اساس تعریف شیعیان از حدیث ، هر سخن و رفتاری از امام معصوم ع را می‌توان مانند سخن و رفتار پیامبر ص به عنوان یک حدیث ارزیابی کرد. و نیز هر رفتار سیاسی اجتماعی امام به نوعی ترویج عملی سنت پیامبر ص ارزیابی خواهد شد. با این وجود ، در زمان حضور پیامبر اسلام ص ، امام علی ع و امام حسن ع در همان منطقه‌ای که ان‌حضرات ع به ترویج دین مشغول بودند شهر مدینه و کوفه ، به احترام حضراتشان ، امام حسین ع اقدام به برپایی مستقل جلسات سخنرانی و ... نمی‌فرمود. امام حسین ع تقریبا بخش عمده‌ای از عمر خود را در زمان حیات جد ، پدر و برادرشان به سر بردند ؛ از این‌رو شاید نیازی به تشکیل چنین جلسات مستقلی نبود. علاوه بر این‌که حضرتشان از امامانى هستند که به دلیل شرایط سیاسى دوران امامتشان و نیز برجسته‌تر بودن رفتار سیاسی ان‌حضرات ، میراث روایی چندانی - مانند انچه از امام پنجم و ششم ع نقل شده - از انان بر جای نمانده است تا ان‌جا که برخی از علما ، منکر نقل حدیث فقهى از امام حسین ع شده‌اند. [ 1 ] به هرحال خاموش‌ماندن ان‌حضرت در مقاطع زمانی خاص ، نشانگر ناتوانی ایشان نبود. این‌گونه است که در برخی گزارش‌های تاریخی ملاحظه می‌کنیم که اطرافیان معاویه گمان می‌کردند ، امام حسین ع دارای لکنت زبان است و نمی‌تواند در میان مردم سخن بگوید ؛ لذا به معاویه پیشنهاد دادند که برای کم کردن جایگاه امام حسین ع در نزد مردم دستور دهد تا امام ع به منبر برود و خطبه بخواند تا با لکنت زبان او ، جایگاه او نزد مردم پایین بیایید ؛ اما بر خلاف تصور انها ، امام ع در نهایت فصاحت خطبه خواند و مردم با احترام نسبت به ان‌حضرت ع برخورد کردند و معاویه و اطرافیان او رسوا شدند. [ 2 ] با توجه به انچه گفته شد ، صرف‌نظر از بررسی سندی و محتوایی تنها به بیان برخی از جنبه‌های میراث روایی باقیمانده از سید الشهدا ع بسنده می‌کنیم: الف نقل احادیث زمان پیامبر ص 1. امام حسین ع از حضرت فاطمه س نقل می‌کنند که رسول خدا ص شب عرفه نزد ما امد و فرمود براستى خدا به شما مباهات می‌کند ، همه‌ی شما را عموما ، بویژه على ع را امرزیده و من فرستاده خدا به سوى شما هستم. همانا سعادت‌مند کامل کسى است که على ع را در حیات او و پس از مرگش دوست بدارد و شقى کسى است که على ع را در حیات و مردگى دشمن دارد. [ 3 ] 2. امام حسین ع نقل می‌کنند که پیامبر ص فرمود: کسى که مصیبتى بر او وارد شده و هر گاه ان‌را یاد کند ، انا لله و انا الیه راجعون‏ بگوید ، خدا اجرى را که هنگام ورود مصیبت به او عنایت کرده است ، دوباره به او مرحمت می‌فرماید. [ 4 ] برخی از احادیث ان‌حضرت به واسطه کسانی است که جز یاران رسول خدا ص بودند. امام حسین ع از جابر نقل می‌کند: ما منافقان زمان رسول الله ص را با بغض امام علی ع و فرزندان او می‌شناختیم. [ 5 ] ب بیان احادیث از زبان خودشان احادیثی را که از خود امام حسین ع صادر شده است ، در چند بخش می‌توان بیان نمود: شناخت خدا امام حسین ع فرمود: خداوند بندگان را خلق نمود تا او را بشناسند و چون او را شناختند ، عبادتش کنند ، و چون او را عبادت نمودند ، بی‌نیاز شوند از عبادت غیر او. مردى پرسید معرفت خدا چگونه است ؟ امام ع فرمود: امام زمان خودشان  که اطاعت دستورهای او واجب است را بشناسند. [ 6 ] بیان مقام اهل‌بیت ع بخشی از احادیثی که در مورد شان و جایگاه اهل‌بیت ع به دست ما رسیده ، از سوی امام حسین ع صادر شده است ؛ مانند: 1. حبیب بن مظاهر از امام حسین ع پرسید: قبل از این‏که خداوند ادم ع را خلق کند ، شما در چه وضعیتی قرار داشتید ؟ امام ع فرمود: ما شبح‌‏هایى از نور بودیم که اطراف عرش خدا دور می‌زدیم و به ملائکه ، درس تسبیح سبحان الله و تهلیل لا اله الا الله و تحمید الحمد لله می‌دادیم . [ 7 ] ، [ 8 ] 2. امام حسین ع فرمود: ما کسانی هستیم که علم کتاب قران و بیان ان نزد ما است ؛ انچه که‏ نزد ما است ، نزد احدى از خلق نیست ؛ زیرا ما به دانستن اسرار خدا سزاواریم. سپس فرمود: ما ال‌ الله و وارث رسول او هستیم. بیان مقام محبان اهل‌بیت ع محبان اهل‌بیت ع به واسطه دوستی با ان‌حضرات به مقام بسیار بالایی می‌رسند: [ 9 ] ابان بن تغلب می‌گوید: امام حسین ع فرمود: هر کسی ما اهل‌بیت ع را دوست داشته باشد ، از ما اهل‌بیت ع است. پرسیدم: از شما اهل‌بیت ؟ ! امام ع سه بار فرمود: از ما اهل‌بیت ع است ، ایا قول عبد صالح ابراهیم ع را نشنیدی که می‌گفت: فمن تبعنی فانه منی‏ ؛ [ 10 ] هرکه پیرو من باشد ، از من است. [ 11 ] بیان مظلومیت خودشان امام حسین ع در مورد مظلومیت خویش فرمود: من کشته اشک‌هایم ، مؤمنى مرا یاد نکند ، مگر ان‏که به گریه مى‏افتد . [ 12 ] هم‌چنین ان‌حضرت ع فرمود: من کشته اشک هستم. من در حالی‌که غمگین و اندوهگین بودم کشته شدم و سزاوار است بر خدا که هر مکروب و اندوهگینى که به زیارت من مى‏اید را با قلبى مسرور و شاد به اهلش برگرداند . [ 13 ] دعاها امام حسین ع در دعای به خدا عرض می‌کند: اللهم لا تستدرجنی بالاحسان ، و لا تؤدبنی بالبلا ؛ [ 14 ] خدایا مرا به وسیله احسان دچار فریفتگى مگردان و با بلا من را ادب مکن. اما اوج دعاهای امام حسین ع را در دعای روز عرفه می‌توان یافت که به خدا عرض می‌کند: الحمد لله‏ الذی‏ لیس‏ لقضائه‏ دافع‏ و لا لعطائه مانع و لا کصنعه صنع صانع ... . [ 15 ] پاسخ‌گویی به پرسش‌ها یکی از وظایف امام در هر زمانی پاسخ‌گویی به سؤالات مردم است ؛ لذا بخشی از احادیث امام حسین ع در این مورد است: شخصى به امام حسین ع نامه نوشت که مرا از خیر دنیا و اخرت اگاه کن. امام ع برای او نوشت‏: بسم الله الرحمن‏ الرحیم‏. هر کسی به دنبال کسب رضاى خدا در برابر خشم مردم باشد ، خدا امور او را کفایت می‌کند و هر کسی که به دنبال کسب رضاى مردم در برابر خشم خدا باشد ، خدا او را به مردم واگذار می‌کند . [ 16 ] موعظه‌ها یکى‌ از روش‌هاى‌ تربیت شیعیان که توسط ائمه ع صورت می‌گرفت ، بیان موعظه است. موعظه‌های بسیاری از امام حسین ع وارد شده است که به برخی از انها اشاره می‌شود: 1. مردى بدون سلام کردن به امام ع گفت: حالتان چطور است و خدا به شما سلامتى دهد. امام ع فرمود: سلام قبل از حرف‌هاى دیگر است. خدا تو را عافیت بخشد. سپس فرمود: به کسی تا سلام نکرده ، اجازه سخن گفتن ندهید. [ 17 ] 3. امام حسین ع فرمود: گروهى از مردم خدا را از روى میل به بهشت عبادت مى‏کنند که این عبادت تجارت‏‌کنندگان است و گروهى دیگر خدا را از ترس دوزخ می‌پرستند و این عبادت بردگان است ، و گروهى نیز خدا را به دلیل شکر از او می‌پرستند ، و این عبادت ازادگان است که برترین عبادت است . [ 18 ] 4. امام حسین ع فرمود: من عبد الله حق عبادته اتاه الله فوق امانیه و کفایته ؛ [ 19 ] هر کسی خداوند را ان طور که شایسته او است عبادت کند ، پروردگار همه ارزوهاى او را بر مى‏اورد و او را کفایت مى‏کند.   [ 1 ] . احادیث فقهی از امام حسین ع ، 79907. [ 2 ] . طبرسی ، احمد بن علی ، الاحتجاج علی اهل اللجاج ، محقق ، مصحح ، خرسان ، محمد باقر ، ج 2 ، ص 298 299 ، مشهد ، نشر مرتضی ، چاپ اول ، 1403ق ؛ مواضع تند امام حسین ع در برابر معاویه نسبت به امام حسن ع ، 41820 ؛ لکنت زبان نداشتن امام حسین ع ، 92630. [ 3 ] . شیخ صدوق ، امالی ، ص 182 ، بیروت ، اعلمی ، چاپ پنجم ، 1400ق. [ 4 ] . شهید ثانی ، زین الدین بن علی‏ ، مسکن الفؤاد عند فقد الاحبه و الاولاد ، ص 49 50 ، قم ، بصیرتی‏ ، بی‌تا. [ 5 ] . مجلسی ، محمد باقر ، بحار الانوار ، ج 39 ، ص 302 ، بیروت ، دار احیا التراث العربی ، چاپ دوم ، 1403ق. [ 6 ] . شیخ صدوق ، علل الشرائع ، ج 1 ، ص 9 ، قم ، کتاب فروشی داوری ، چاپ اول ، 1385ش ؛ وابسته بودن شناخت پیامبر ص و امام ع بر شناخت خدای تعالی ، 86684 ؛ معرفت خدا و معرفت امام ، 26963. [ 7 ] . علل الشرائع ، ج ‏1 ، ص 23. [ 8 ] . مقام و منزلت اهل بیت پیامبر ص در روز قیامت ، 74240 ؛ اهل بیت ع شان نزول ایه و یطعمون الطعام... ، 18439 ؛ انسان و مقام خلیفه اللهی ، 2058. [ 9 ] . منزلت و ویژگی‌های سلمان فارسی ، 93169 ؛ سلمان فارسی و ابوذر از یاران امام زمان عج هنگام رجعت ، 31814 ؛ اثار محبت ائمه ع پس از مرگ ، 36323 ؛ راه های دست یابی محبت اهل بیت ع ، 25436 ؛ محبت اهل بیت ع و امادگی برای محرومیت‌ها ، 64277 ؛ حدیثی از مقام حب اهل بیت در منابع اهل سنت ، 38332. [ 10 ] . ابراهیم ، 36. [ 11 ] . حلوانی ، حسین بن محمد ، نزهه الناظر و تنبیه الخاطر ، ص 85 ، قم ، مدرسه الامام المهدی عج ، چاپ اول ، 1408ق. [ 12 ] . ابن قولویه ، جعفر بن محمد ، کامل الزیارات ، محقق ، مصحح ، امینی ، عبد الحسین ، ص 109 ، نجف اشرف ، دار المرتضویه ، چاپ اول ، 1356ش. [ 13 ] . کامل الزیارات ، ص 109. [ 14 ] . نزهه الناظر و تنبیه الخاطر ، ص: 83 [ 15 ] . ابن طاووس ، علی بن موسی ، اقبال الاعمال ، ج 1 ، ص 339 392 ، تهران ، دار الکتب الاسلامیه ، چاپ دوم ، 1367ش ؛ اسرار وقوف در عرفات ، فضیلت و اداب ان ، 3781 ؛ شب زنده‌داری در شب عرفه ، 104683 ؛ فضیلت روزه ماه ذی الحجه ، 45123. [ 16 ] . امالی ، ص 200 201. [ 17 ] . ابن شعبه حرانی ، حسن بن علی ، تحف العقول عن ال الرسول ص ، محقق ، مصحح ، غفاری ، علی اکبر ، ص 246 ، قم ، دفتر انتشارات اسلامی ، چاپ دوم ، 1404ق. [ 18 ] . تحف العقول عن ال الرسول ص ، ص  246 ؛ انواع عبادات ، 73770. [ 19 ] . عسکری ، امام ابومحمد حسن بن علی ، التفسیر المنسوب الی الامام العسکری ، ص 327 ، قم ، مدرسه امام مهدی عج ، چاپ اول ، 1409ق. سلام\nآقای دکتر رهبر بیمارستان امیرالمؤمنین تهران زکریای رازی (muhammad ibn zakariya al-razi): محمد زَکَریای رازی پزشک فیلسوف و شیمی دان ایرانی که آثار ماندگاری در زمینهٔ پزشکی و شیمی و فلسفه نوشته است و به عنوان کاشف الکل و جوهر گوگرد (اسید سولفوریک) مشهور است به گفته جرج سارتن پدر تاریخ علم رازی بزرگ ترین پزشک اسلام و قرون وسطی بود این دانشمند ایرانی از آن جا که کتاب های خود را به زبان عربی می نوشت نزد غربیان به جالینوس عرب نیز مشهور بوده است به پاس زحمات فراوان رازی در داروسازی روز پنجم شهریورماه روز بزرگداشت زکریای رازی شیمی دان بزرگ ایرانی و روز داروسازی نام گذاری شده است رازی مردی خوش خو و در تحصیل کوشا بود وی به بیماران توجه خاصی داشت و تا زمان تشخیص بیماری دست از آن ها برنمی داشت و نسبت به فقرا و بینوایان بسیار رئوف بود رازی برخلاف بسیاری از پزشکان که بیشتر مایل به درمان پادشاهان و امرا و بزرگان بودند با مردم عادی بیشتر سروکار داشته است ابن الندیم در کتاب الفهرست خود می گوید تفقد و مهربانی به همه کس به ویژه فقرا و بیماران داشته از حالشان جویا و به عیادتشان می رفت و مقرری های کلانی برای آن ها گذاشته بود رازی در کتابی به نام صفات بیمارستان این عقیده را ابراز می دارد که هر کس لایق طبابت نیست و طبیب باید دارای صفات و مشخصه های ویژه ای باشد رازی دربارهٔ جاهل عالم نما افشاگری های متعددی صورت داده است و با افراد کم سواد که خود را طبیب می نامیدند و اطرافیان بیمار که در طبابت دخالت می کردند به شدت مخالفت می کرد و به همین سبب مخالفانی داشت معروف ترین نام مادر امام هادی ع ، سمانه مغربیه است. [ 1 ] و نیز گزارش شده که کنیه ایشان ام الفضل و معروف به سیده بودند. [ 2 ] سمانه در لغن ، مصدر فعل سمن - یسمن ، به معنای فربه بودن امده است. [ 3 ] بر اساس نقل برخی منابع ، امام جواد پدر بزرگوار امام هادی دارای سه همسر بودند که یکی از انها سمانه مغربیه و دیگری ام الفضل دختر مامون بود و حضرت جواد ع از ام الفضل فرزندی نداشتند. [ 4 ] بر این اساس ، ام الفضل ممکن است کنیه دو تن از همسران امام دهم ع باشد. همچنین نقل شده است مادر امام هادی ع را سوسن ، [ 5 ] متفرشه مغربیه ، [ 6 ] غزاله مغربیه ، [ 7 ] مدنب ، حدیث [ 8 ] و جمانه [ 9 ] می گفتند. طبق نقل های تاریخی ، امام جواد ع ، سمانه را که کنیزی بود خریداری نمودند. [ 10 ] با توجه به کنیز بودن ان بانو و این که ایشان را مغربیه دانسته اند ، به نظر می رسد نژاد ایشان از قومی غیر عرب و ساکن در شمال غرب افریقا باشد. از ویژگی های شخصیتی این بانو می توان به اهل عبادت بودن ، زهد و تقوای ایشان اشاره نمود و این که بیشتر ایام سال را مشغول عبادت بوده اند. [ 11 ] از امام هادى ع روایت شده است: مادرم به مقام و منزلت من اگاه بوده و از اهل بهشت است ؛ هیچ شیطان سرکشی به او نزدیک نمى شود و از مکر و حیله جباران عنید در امان است ؛ و خداوند نگهبان و حافظ اوست و چیزی از دیگر مادران صدیقان و صالحان کم ندارد. [ 12 ] [ 1 ] . کلینى ، محمد بن یعقوب ، کافی ، ج 1 ، ص498 ، تهران ، دار الکتب الاسلامیه ، چهارم ، 1407ق ؛ شیخ مفید ، المقنعه ، ص 485 ، قم ، کنگره جهانى هزاره شیخ مفید ، چاپ اول ، 1413ق ؛ شیخ مفید ، الارشاد فی معرفه حجج الله على العباد ، ج 2 ، ص 297 ، قم ، کنگره شیخ مفید ، اول ، 1413ق. [ 2 ] . شامی ، یوسف بن حاتم ، الدر النظیم فى مناقب الائمه اللهامیم ، ص 721 ، قم ، جامعه مدرسین ، چاپ اول ، 1420ق. [ 3 ] . واسطى ، سید محمد ، تاج العروس من جواهر القاموس ، محقق ، مصحح ، شیرى ، علی ، واژه سمن ، بیروت ، دار الفکر ، چاپ اول ، 1414ق . [ 4 ] . شاکری ، حسین ، سیره الامام الجواد ع ، ج 1 ، ص 23 ، قم ، ستاره ، 1419ق. [ 5 ] . ابن بابویه ، محمد بن على ، عیون اخبار الرضا ع ، ج 1 ، ص41 ، تهران ، نشر جهان ، اول ، 1378ق ؛ ابن بابویه ، محمد بن على ، کمال الدین و تمام النعمه ، ج 1 ، ص 307 ، تهران ، اسلامیه ، چاپ دوم ، 1395ق. [ 6 ] . اربلى ، على بن عیسى ، کشف الغمه فی معرفه الائمه ، ج 2 ، ص 374 ، تبریز ، بنى هاشمى ، چاپ اول ، 1381ق. [ 7 ] . سیره الامام الجواد ع ، ج 4 ، ص 6. [ 8 ] . ابن ابى الثلج بغدادى ، محمد بن احمد ، تاریخ اهل البیت نقلا عن الائمه الباقر و الصادق و الرضا و العسکری عن ابائهم ع ، ص 124 ، قم ، ال البیت ع ، چاپ اول ، 1410ق. [ 9 ] . مسعودى ، على بن حسین ، اثبات الوصیه لعلی بن ابی طالب ع ، ترجمه ، نجفى ، محمد جواد ، ص 427 ، تهران ، اسلامیه ، چاپ دوم ، 1362ش. [ 10 ] . مسعودى ، على بن حسین ، اثبات الوصیه لعلی بن ابی طالب ع ، ص 228 ، قم ، انصاریان ، چاپ سوم ، 1426ق. [ 11 ] . ابن عبد الوهاب ، حسین بن عبد الوهاب ، عیون المعجزات ، ص 130 ، قم ، مکتبه الداورى ، چاپ اول. [ 12 ] . الدر النظیم ، ص 721. باسلام ،سوال مذکور در حوزه تخصص ما نمی باشد برای جواب سوال خود به کتب مرجع مراجعه کنید سلام دوست عزیز\nبرای یافتن پاسخ به عطاری مراجعه بفرمایید\n\nعلی اسدی | کارشناس تغذیه و رژیم درمانی و کارشناس ارشد فیزیولوژی ورزشی\n\nhttps://idealsho.com/ اگر بیمار یا سرپرست وی قبل از انجام عمل پزشک را بری الذمه کند و پزشک هم موازین را رعایت کند و مهارت علمی لازم را داشته باشد ، مسئولیتی ندارد بنابراین اخذ برائت در صورتی موثر است که پزشک صلاحیت لازم را داشته باشد و مقررات مربوط به عمل را رعایت کرده باشد . در نتیجه اگر شما بتوانید ثابت کنید پزشک یکی از شرایط را نداشته اخذ برائت بی اثر می شود و پزشک مسئول است . یعقوب بن اسحاق بن صباح بن عمران بن اسماعیل ، [ 1 ] معروف به فیلسوف اسلام ، [ 2 ] فیلسوف عرب‏ ، [ 3 ] و عراق بود. [ 4 ] برخی از تاریخ‌نویسان می‌گویند وی فاضل و یگانه‌ی زمان خود در معرفت تمام علوم قدیم بود. [ 5 ] بعضی از مورخان به اشتباه معتقد شدند که وی همان ابن سکیت بود ؛ اما واقعیت ان است که ابن سکیت دوازده سال قبل از او توسط متوکل و در زمان امام هادی ع کشته شد و امام حسن عسکری ع را ملاقات نکرد. [ 6 ] پدر یعقوب در زمان مهدی عباسی و هارون الرشید حاکم کوفه [ 7 ] بود ؛ [ 8 ] اما یعقوب در بصره به دنیا امد ، [ 9 ] و بعدها برای اموختن علم و دانش به بغداد رفت. [ 10 ] یعقوب توانست مورد عنایت مامون و معتصم قرار گیرد ، [ 11 ] و به مقام معلمی و استادی فرزند خلیفه احمد بن معتصم نائل شد. [ 12 ] اما مورد غضب متوکل قرار گرفت و در سال 242 ق ، دستور داد که وی را پنجاه ضربه شلاق بزنند. [ 13 ] اثار و تالیفات ابن اسحاق یعقوب پیرو ارسطو بود ، [ 14 ] و در علوم مختلف تبحر داشت و توانست حدود  300 کتاب ، [ 15 ] در علوم مختلف ؛ مانند فلسفه ، منطق ، ریاضیات ، موسیقی ، نجوم ، هندسه ، طبیعت و فلکیات ، احکام و جدل بنویسد. [ 16 ] مشهورترین کتاب‌های او عبارت‌اند از: 1. کتاب الفلسفه الاولی فیما دون الطبیعیات و التوحید. 2. کتاب الفلسفه الداخله و المسائل المنطقیه و المعتاضه ، و ما وافق الطبیعیات. 3. رساله فی انه لا تنال الفلسفه الا بعلم الریاضیات‏. 4. کتاب الحث علی تعلم الفلسفه. 5. رساله فی کمیه کتب ارسطوطالیس ، و ما یحتاج الیه فی تحصیل علم الفلسفه ، مما لا غنی فی ذلک عنه منها ، و ترتیبها و اغراضه فیها. 6. کتاب فی قصد ارسطوطالیس فی المقولات ایاها قصدا ، و الموضوعه لها. 7. رسالته الکبری فی مقیاسه العلمی. 8. کتاب اقسام العلم الانسی. 9. کتاب ماهیه العلم‏ و اقسامه. 10. کتاب فی ان افعال البارئ کلها عدل لا جور فیها. [ 17 ] ... وی علاوه بر فلسفه ، به علم طب ، ریاضی ، نجوم ، هندسه ، طبیعیات و منطق اشنایی داشت. [ 18 ] شاگردان 1. احمد بن محمد بن مروان سرخسی ؛ ‏ [ 19 ] 2. حسنویه ؛ [ 20 ] 3. نقطویه ؛ [ 21 ] 4. سلمویه‏. [ 22 ] مذهب یعقوب وی ابتدا یهودی و یا نصرانی بود ؛ اما بعد اسلام اورد. [ 23 ] سید بن طاووس وی را عالم شیعی می‌داند ؛ [ 24 ] و برخی وی را منسوب به فرقه زیدیه می‌دانند. [ 25 ] مرگ تاریخ‌های متفاوتی برای مرگ یعقوب گزارش شده است که بر اساس برخی از انها او در 260 هجری هم‌زمان با شهادت امام عسکری ع  از دنیا رفت. کتاب تناقضات قران از طرف دیگر گزارشی وجود دارد - که گویا پرسش نیز ناظر به ان است - مبنی بر این‌که شخصی به نام اسحاق کندی شبهاتی درباره‌ی قران کریم مطرح کرد و در همین راستا کتابی به نام تناقض القران نگاشت. یکی از شاگردان وی روزی نزد امام حسن عسکری ع امد. امام ع به او فرمود: ایا در میان شما شخصی پیدا نمی‏شود تا استادتان را از ادامه‌ی این‌گونه کارها و پرداختن به قران باز دارد ؟ شاگرد پاسخ داد: ما شاگردان او هستیم و چگونه این توانایی را داریم که در این مسئله یا غیر ان به او اعتراض کنیم ؟ ! امام ع به او فرمود: با الفت و محبت از استاد خود سؤال بپرس که ایا ممکن است گوینده قران نزد تو بیاید و بگوید که مقصود از گفته‏هایش غیر از ان چیزی باشد که تو پنداشته‏ای و بدان راه یافته‏ای ؟ ! او که خود را از فهمیدگان می‌داند پاسخ مثبت خواهد داد. هنگامی که چنین اعترافی کرد ، بگو پس تو چه می‏دانی شاید گوینده کلمات قران ، مقصودش جز انچه پنداشته‏ای باشد و ان‌را در غیر معانی خود استعمال کرده باشد... . ان شاگرد نزد استادش کندی رفت و پس از مهر و محبت و ایجاد الفت ، گفته‏های امام را بیان کرد و پاسخ را از استاد خواست. استاد در اندیشه فرو رفت و به کنکاش پرداخت و جوانب مختلف قضیه را بررسی کرد. استدلال متین بود و احتمال دو وجهی بودن کلام در زبان شایع بود ، پس متوجه اشتباه کلام خود شد و کتاب خود را به اتش کشید. [ 26 ] روایت مذکور در مورد شخصی به نام اسحاق کندی ذکر شده است ؛ اما برخی از تاریخ نویسان معاصر این روایت را مربوط به یعقوب بن اسحاق کندی دانسته‌اند. [ 27 ] ابن شهراشوب ، این روایت را بدون ذکر سند از کتاب التبدیل ذکر کرده است که مؤلف ان شخصی به نام ابوالقاسم علی بن احمد کندی بوده که دانشمندان علم رجال او را کذاب ، غالی و بدعت‌گذار به شمار اورده [ 28 ] و معتقدند که کتاب‌هایش دارای ارزش خاصی نیست و توجهی به ان نمی‌شود. [ 29 ] پس هدایت ابو یوسف کندی توسط امام عسکری ع بر اساس این حدیث دست کم دو اشکال دارد: اول ان‌که در این روایت از اسحاق کندی یاد شده با ان‌که ان فیلسوف معروف ، فرزند اسحاق بود. دوم ان‌که سند این گزارش چندان قابل اعتماد نیست و ممکن است توسط برخی رقیبان وی جعل شده باشد. با این وجود ، اما از ان‌جا که ابو یوسف کندی معاصر با امام عسکری ع بود و فیلسوفی به نام اسحاق کندی در ان زمان شناخته شده نیست ، ممکن است مراد از اسحاق ، همان فرزند او ابو یوسف کندی باشد و این احتمال نیز وجود دارد که او در مقطعی از زمان - چنانچه برای بسیاری از اندیشمندان رخ می‌دهد - دچار انحراف فکری شده باشد که با عنایت امام یازدهم ع ، از این انحراف برگشته باشد. اگر گزارش دیگری در این زمینه مشاهده شد ، این پاسخ ویرایش خواهد شد. [ 1 ] . ابن حزم اندلسی‏ ، ابو محمد علی بن احمد ، جمهره انساب العرب‏ ، ص 426 ، بیروت ، دار الکتب العلمیه ، چاپ اول‏ ، 1418ق. ، ص:426 ؛ ابن ندیم بغدادی ، محمد بن اسحاق ، الفهرست ، ص 357 ، بیروت ، دار المعرفه ، چاپ دوم ، 1417ق. [ 2 ] . مرزبانی ، محمد بن عمران‏ ، معجم الشعرا ، محقق ، اسلیم ، فاروق‏ ، ص 576 ، بیروت ، دار صادر ، چاپ اول ، 1425ق‏. [ 3 ] . ابن ابی اصیبعه ، احمد بن القاسم ، عیون الانبا فی طبقات الاطبا ، ج 2 ، ص 172 ، بیروت ، دار مکتبه الحیاه ، بی‌تا. [ 4 ] . ابن شهر اشوب مازندرانی ، مناقب ال ابی طالب ع ، ج 4 ، ص 424 ، قم ، علامه ، چاپ اول ، 1379ق. [ 5 ] . الفهرست ، ص 357. [ 6 ] . مجلسی ، محمد باقر ، مراه العقول فی شرح اخبار ال الرسول ع ، محقق ، مصحح ، رسولی ، سید هاشم ، ‌ج 1 ، ص 327 ، دار الکتب الاسلامیه ، تهران ، چاپ دوم ، 1404ق. [ 7 ] . جمهره انساب العرب‏ ، ص 426. [ 8 ] . عیون الانبا فی طبقات الاطبا ، ج 2 ، ص 172. [ 9 ] . همان ، ص 173. [ 10 ] . همان. [ 11 ] . معجم الشعرا ، ص 576 ؛ عیون الانبا فی طبقات الاطبا ، ج 2 ، ص 173. [ 12 ] . بیهقی ، علی بن زید ، تاریخ حکما الاسلام‏ ، ص 41 ، محقق ، کرد علی ، محمد ، دمشق ، مطبعه الترقی‏ ، چاپ اول ، 1365ق. [ 13 ] . معجم الشعرا ، ص 576. [ 14 ] . عیون الانبا فی طبقات الاطبا ، ج 2 ، ص 174. [ 15 ] . معجم الشعرا ، ص 576. [ 16 ] . همان ، ص 358 366. [ 17 ] . عیون الانبا فی طبقات الاطبا ، ج 2 ، ص 178. [ 18 ] . همان ، ص 178 - 191. [ 19 ] . الفهرست ، ص 365. [ 20 ] . عیون الانبا فی طبقات الاطبا ، ج 2 ، ص 176. [ 21 ] . همان. [ 22 ] . همان. [ 23 ] . تاریخ حکما الاسلام‏ ، ص 41. [ 24 ] . ابن طاووس ، علی بن موسی ، فرج المهموم فی معرفه نهج الحلال من علم النجوم تاریخ علما النجوم ، ص 128 ، قم ، دار الذخائر ، چاپ اول ، 1368ق. [ 25 ] . معجم الشعرا ، ص 576. [ 26 ] . مناقب ال ابی طالب ع ، ج 4 ، ص 424. [ 27 ] . عزیز الله عطاردی‏ ، مسند الامام العسکری ابی محمد الحسن بن علی ع ‏ ، ص 230 ، بیروت ، دار الصفوه ، چاپ اول ، 1413ق. [ 28 ] . غضائری ، احمد بن حسین ، کتاب الضعفا ، ص 82 ، قم ، مؤسسه اسماعیلیان ، 1364ق. [ 29 ] . نجاشی ، احمد بن علی ، فهرست اسما مصنفی الشیعه رجال نجاشی ، ص 265 ، قم ، دفتر انتشارات اسلامی ، چاپ ششم ، 1365ش. مصحف فاطمه نام کتابی است که در زمان فاطمه‌ی زهرا س و به دست علی ع نوشته شد و مطالب این کتاب به وسیله‌ی فرشته‌ی مخصوص یا جبرئیل به حضرت فاطمه القا شد. این کتاب مشتمل بر حوادث غیبی و اسرار ال محمد ص است و از نشانه‌های امامت بود و در نزد امامان دست به دست گشت و اکنون در دست امام مهدی عج است ؛ چون این کتاب بنابر مفاد اکثر روایات پس از رسول خدا ص تدوین یافت ، از رسول خدا درباره‌ی ان چیزی گزارش نشده است­ ، ولی این به معنای بی‌­اطلاعی پیامبر از این مصحف نبود ؛ زیرا ما عقیده داریم وی به اذن خدا از اینده نیز باخبر بود. این مصحف چون از نشانه‌های امامت بود و به انها اختصاص داشت ، محتوای ان برای مردم افشا نشد و در اختیار عموم قرار نگرفته است.