1907 йылда өсөнсө саҡырылыш Дәүләт думаһына ағзаһы итеп һайлана, унда ул мосолман фракцияһына инә. Думаның халыҡ мәғарифы буйынса комиссияһы ағзаһы булып тора. «Башланғыс училищелар тураһында» хөкүмәт закон проекты буйынса фекер алышҡан ваҡытта, Ш. Мәхмүтов парламентарийҙарҙың иғтибарын ундағы асыҡтан-асыҡ руслаштырыу тенденцияһына йүнәлтә. Ул «мәғариф эшен икенсе милләт вәкилдәрендә уларҙың һуңғы нәҫел билдәләрен бөтөрөү өсөн уңайлы сараға әйләндерергә ярамай» тип һыҙыҡ өҫтөнә ала, шулай уҡ мосолмандар «Рәсәйҙең тиң хоҡуҡлы улдары булырға теләйҙәр, ә үгәй улдары түгел» тип белдерә.