Беҙҙең эраға тиклем I мең йыллыҡта яңы этап башлана, Ассирия империяһы барлыҡҡа килә. Ҡәбиләләрҙең йыйылма ғәскәрҙәре урынына профессиональ регуляр армия ойошторола. Халыҡтарҙы күсереү юлы менән халыҡты унификациялау саралары күрелә. Сираттағы бөйөк империя булып Фарсы империяһы тора, ул сатраплыҡтарға бүленә, сиктәрендә өс ҡитға (Европа, Азия, Африка) илдәре берләшә. Гректар уны һүрәтләү өсөн деспотия һүҙен ҡуллана. Уға алмашҡа ҡыҫҡа ғүмерле Македон империяһы килә, ул империя идеяһын Европаға индерә.