1995 йылда илдә төбәктәргә (департаменттар) байтаҡ сәйәси һәм иҡтисади вәкәләттәр биргән үҙәкләштереүҙән баш тартыу законы ҡабул ителгән. Моралес власҡа килгәндән һуң, «ярым ай» ип аталған — халыҡтың 58 %, нефть һәм газ табыу арҡаһында 80 % эске валовый продукты эйә 6 иң бай көньяҡ һәм көнсығыш төбәктәре (Санта-Крус, Бени, Пандо, Тариха, Кочабамба, Чукисака департаменттары), үҙәк властарҙың ярлы тау индей төбәктәре файҙаһына националләштереү һәм килемде яңынан бүлеү сәйәсәтенә ҡаршы ҡаты ризаһыҙлыҡ күрһәткән. 2006 йылдың июле һәм декабрендә көньяҡ һәм көнсығыш төбәктәрендә муниципаль референдумдары һәм муниципаль совет съездары үтә, шуның һөҙөмтәһендә «Боливия тигеҙлектәре милләте» тигән яңы дәүләт ҡоролошо төҙөүгә ынтылыш иғлан ителгән. Үҙәк властары илдең тарҡалыуына бөтә, хатта хәрби, саралар менән ҡаршы торасағын белдерҙе. Әммә ҡаршылыҡтар фәҡәт артҡан ғына һәм «һул» үҙәк властары һәм «уң» төбәк оппозицияһы араһында эпизодик көс ҡулланып ҡаршы тороуға саҡлы барып еткән. Илдең берҙәмлеген нығытыу һәм үҙәк властарҙың килемде яңынан бүлеү сәйәсәтен тормошҡа ашырыу маҡсатында 2007 й. декабрендә конституция үҙгәртелгән, бынан һуң конституцион көрсөк килгән һәм конституцион референдум үткәреү планлаштырылған, әммә ул үҫешкән төбәктәр вәкилдәренең позицияһы яғынан кире ҡағылған. 2008 й. майында һәм июлендә, көс ҡулланыу акттарына ҡарамаҫтан, «ярым ай» департаменттарында төбәк референдумдары үтә, һәм уларҙа тауыш биреүселәрҙе күпселеге сепаратизмға яҡын киң иҡтисади һәм сәйәси автономия өсөн тауыш биргән. Төбәк властары — үҙенең закондар сығарыу һәм суд власы, хөкүмәте, милицияһы, һалым системаһы һәм бюджеты, халыҡ-ара клешеүҙәргә хоҡуғы булған "үҙаллы Яңы Боливия Республикаһы"н төҙөүгә курс алғанын иғлан итә. Үҙәк власттары төбәк референдумдарының конституцион һәм легитим булмауын иғлан итә һәм 2008 й. авгусында ышаныс турыһында референдум үткәрә, һәм унда, сыуалышлы төбәктәрҙең бойкоты шарттарында, тауыш биреүселәрҙең 60 % Моралес сәйәсәтен таный.