Урындағы халыҡтың, бигерәк сиктә урынлашҡан тә хәрбиҙәрҙең,  һунары ҡырағай тау тәбиғәтенә етди зыян килтерә. Марко Поло һарыҡтары, йәки архары, хәҙерге ваҡытта көнсығыш Памирҙа ғына үрсей һәм көнбайыш Ҡараҡоромға күсенә. Ладак уриалдары (ҡырағай һарыҡтар) көнсығышта бейек, һөҙәк тауҙарҙа йәшәй, шул уҡ ваҡытта себер тау кәзәһе һәм маркхерҙар (икеһе лә ҡырағай кәзә) ҡаялы битләүҙәрҙе атҡара. Һоро айыуҙар, һеләүһен һәм ҡар барыстары юғалып барыусы төрҙәр тип иҫәпләнә. Пакстандағы Хунджераб милли паркы һәм Ҡытайҙағы Такскорган (Таш Ҡурған) ҡурсаулығы бейек тауҙарҙа йәшәүсе хайуандар өсөн  һыйыныу урыны була. Буш яйланың көнсығыш өлөшөндә киангалар һәм бер нисә башҡа ҡырағай тояҡлылар, шул иҫәптән күп булмаған ҡырағай яктар йөрөй.  Ҙур йыртҡыс ҡоштар, башлыса гималай гиффондары, ламмергейерҙары һәм бөркөттәр тау елдәренең ағымдарында оса.