Шахматты  бер нисә төркөм кеше  бер-береһенә ҡаршы, йәки бер кешегә ҡаршы уйнай ала ; бындай уйындар ғәҙәттә консультация уйындары тип атала. Бер көсөлө  шахматсы бер нисә кешегә ҡаршы айырым таҡталарҙа уйнау  бер ваҡытта уйнау сеансы тип атала . Уйын билдәле ҡағиҙәләргә буйһона; рәсми турнирҙарҙа  ФИДЕ ҡағиҙәләре ҡулланыла, улар фигураларҙың йөрөшөнә генә түгел, судья хоҡуғы, уйынсыларҙың тәртибенә лә ҡағыла . Хат , телефон аша, интернета уйнауҙың үҙ ҡағиҙәләре бар . Шахмат төрлө ҡағиҙәле, фигуралы булыуы мөмкин , таҡта ҙурлығы  буйынса ла айырыла .  Шахмат төҙөлөшөнөң бер бүлеге —  әкиәт  шахматы.  Математикала  шахмат уйынының төрлө аспекты,  шулай уҡ компьютер моделләүе  аша, өйрәнелә  (мәҫәлән, классик « Ат йөрөшө  тураһында мәсьәлә» и « Һигеҙ ферзь  тураһында мәсьәлә»).