Катанов Өфө губернаһы башҡорттарының телен көнбайыш һәм көнсығыш һөйләштәренә бүлә, беренсеһенең — татар теле, икенсеһенең ҡаҙаҡ теле менән оҡшашлығын билдәләй; көнсығыш һөйләшен мишәрҙәр, татарҙар, типтәрҙәр һәм башҡа төрки телле халыҡтар теле менән сағыштырып, уның фонетик, морфологик һәм һүҙьяһалыш үҙенсәлектәрен, һүҙ төркөмдәрен, уларҙың граматик категорияларын тасуирлай. “Башҡорт теле өсөн әлифба” төҙөй (“Азбука для башкирского языка”; баҫылмаған; ҡулъяҙмаһы Татарстан Милли архивында һаҡлана), унда кириллица нигеҙендә 33 хәрефтән торған алфавит тәҡдим итә (башҡорт теленә генә хас өндәрҙе билдәләү өсөн юл өҫтө тамғаларын ҡуллана). Катанов әлифбаһында башҡорт теленең орфоэпик нормалары сағылыш таба, уҡыу материалы итеп И. А. Крыловтың “Энәғараҡ һәм ҡырмыҫҡа” (“Стрекоза и муравей”) мәҫәленең башҡорт теленә тәржемәһе бирелә.