Шорҙар (дала) («кузнецк татарҙары») тураһында беренсе яҙма мәғлүмәттәр   XVII быуат башына, урыҫтарҙың Томи йылғаһы үрен  үҙләштереү осорона ҡарай.  XX быуат башына тиклем шорҙарҙың ырыу мәнәсәбәттәренең байтаҡ иҫкелектәре ҡала.  Октябрь революцияһына тиклем  уларҙың төп шөғөлө балыҡсылыҡ һәм тире кәсептәре була, ҡайһы бер төркөмдәрҙең  — камиллашмаған ҡул  игенселеге, ҡуралағы малсылыҡ, сауҙа һәм ылаусылыҡ. Шорҙарҙың һөнәрселеге XX быуат башына тиклем өйҙә  башҡарыла һәм нигеҙҙә, ҡатын-ҡыҙҙар  ҡулында була; иң үҫешкән һөнәрҙәр  туҡыу, селтәр туҡыу һәм көршәк әүәләү эше. Бөтә ерҙә лә тире һәм ағас эшкәртеү киң таралған була (эйәр, саңғы, уйылдыҡ кәмә, мебель, туҙҙан һауыт-һаба һәм башҡа көнкүреш әйберҙәре әҙерләү).