Тикшеренеүселәр билдәләүенсә, гражданлыҡ милләтселеге үҙенә үҙе милләт берҙәмлеген тәьмин итә алмай, сөнки күберәген аңға нигеҙләнгән һәм гражданлыҡ милләтселектең төп категориялары (гражданлыҡ, сәйәси хоҡуҡтар һ.б.) кеше өсөн «тышҡы» булып тора. Шуға күрә ғәмәлдә милләтселек һәр саҡ хислерәк булған һәм «эске» категориялар (дин, ғөрөф-ғәҙәттәр һ.б.) менән эш иткән мәҙәни элементҡа эйә. Гражданлыҡ милләтселеге шулай уҡ милли уҙлелеккә асыҡ айырмалыҡ һыҙаттарын индерергә һәләтле түгел. Уның милли үҙенсәлекте формалаштырыуға индергән өлөшө бер ни тиклем территориаль бәйлелелккә таяна, әммә демократияның таралыуы Европа дәүләттәре араһында башҡа айырмалыҡтарҙы тигеҙләүгә килтерҙе.