Т.Ғ.Байышев “ Башҡорт теле диалекттары әҙәби телгә ҡарата мөнәсәбәттә ” ( “ Башкирские диалекты в их отношении к литературному языку ” ; 1955 ) монографияһында телдең лексик , фонетик , морфол. кимәлдәрендә әҙәби тел һәм диалекттарҙың үҙ-ара мөнәсәбәт мәсьәләләрен ҡарай ; тел билдәләре комплексын иҫәптә тотоп , ул 3 диалектты ( көнсығыш , көньяҡ , көнбайыш ) һәм 7 һөйләште ( һ-ҫ , ҫ , һ , ҙ-ҫ , с , ҙ һәм п-т ) айырып күрһәтә .