Вариациалы иҫәпләмә —  функционалдарҙың вариацияларын өйрәнеүсе анализ бүлеге. Иң типик мәсьәлә —  бирелгән функционал экстремаль ҡиммәткә еткән функцияны табыу. Механика, математика, иҡтисад мәсьәләләрен (изопериметрик мәсьәләләр, оптималь идара итеү, геодезик һыҙыҡтарҙы табыу) ҡарай.