Ишембай башҡорт һүҙе — ишем + бай һүҙҙәренән барлыҡҡа килгән. Ишем һүҙе шулай уҡ башҡорт һүҙе һәм дуҫым, иптәшем тигәнде аңлата. Ишембай — дуҫҡа, иптәшкә бай мәғәнәһен бирә. Ишембай исеменән Ишембаев (Ишембаева) фамилиялары барлыҡҡа килгән.