Отставкаға киткәндән һуң, Каразин үҙенең имениеһында, Кручикта, йәшәй, унда ауыл хужалығы һәм фән менән шөғөлләнә. Уның химия лабораторияһы һәм метеорологик станцияһы (Харьков губернаһында 1-се) була, унда ул бер нисә тиҫтә йыл дауамында шәхсән күҙәтеүҙәр алып бара, тупраҡты тиреҫләү буйынса тәжрибә үткәрә, яңы ауыл хужалығы ҡаралдылары төҙөй һәм үҙе уйлап сығарған хеҙмәт ҡоралдарын ҡуллана. Шунда уҡ ҙур халыҡ китапханаһы, халыҡ мәктәбе, ул крепостной крәҫтиәндәренә үҙидара мөмкинлеге биргән ауыл думаһы ойоштора: кәрҫтиәндәр оброкка алмашҡа атаһынан улына тапшырыла алырлыҡ ер биләмәләре ала, ә дин әһелдәре менән крәҫтиәндәр мөнәсәбәтен көйләү маҡсатында уларҙың айырым хәлен булдыра, һәм руханиҙарға эш хаҡы түләй һәм улар крәҫтиәндәрҙән талаптары өсөн бер нимә лә һорамай. Ауыл хужалығы буйынса яңы алымдарҙы таратыу маҡсатында, эшмәкәрлеге батаҡ киң йәйелдерелгән үҙенә бер төрлө «филотехник йәмғиәт» (1811—1818 йй.) ойоштора, һәм был башланғысына бик күп аҡса һәм энергияһын сарыф итә.