Verfrissende Schijf van Vijf - Eat.Run.Love.
posted by Kirsten - Salvedo Health Clinic 24 maart 2016 0 comments
De vernieuwe Schijf van Vijf is dinsdag bekend gemaakt door het Voedingscentrum. Er zijn gelijk al vele meningen in kranten en op social media verschenen. Maar wat zijn de verschillen met de oude stoffige Schijf van Vijf van 12 jaar oud?
De verfrissende look van de nieuwe schijf geeft een heel fijn beeld. Dat is gelijk het grootste verschil met de oude schijf. Er zijn een aantal kleine verschillen op de nieuwe Schijf van Vijf te zien: 50 gram meer groenten, dagelijks 15 tot 25 gram ongezouten noten, 2 sneetjes brood minder, liever geen alcohol meer, minder zout, meer gezonde vetten, minder rood vlees, zo nu en dan eens peulvruchten in plaats van vlees en geen twee maar één keer per week vis. Ook kun je op de website van het voedingscentrum gemakkelijk bekijken wat jij als man/vrouw op jouw leeftijd mag eten per dag. Gemak dient de mens, want je krijgt er ook nog tien verschillende dagmenu's bij. Aangepast op hedendaagse culturen en grotere trends.
Vergeleken met de wetenschap klopt de uitwerking van de nieuwe Schijf van Vijf: meer plantaardig, minder vlees, meer groente en fruit. Het past allemaal binnen een wetenschappelijk bewezen gezonde leefstijl. De groene smoothie hype of (extreem) koolhydraatarme voeding horen niet bij een bewezen gezonde leefstijl. Ook belangrijk zijn de producten die juist niet in de Schijf zijn opgenomen, daarvan zegt het Voedingscentrum: kies het niet dagelijks, maar af en toe. Daar vallen producten onder zoals wijn, chips of worst. Deze producten bevatten stoffen met een nadelig gezondheidseffect.
Eén van de up-to-date items van de Schijf van Vijf zijn de 10 verschillende dagmenu's van het Voedingscentrum. Super leuk hoe ze het hebben gedaan! Neem de voorbeelddagmenu's wel met een korreltje zout. Bijvoorbeeld voor een vrouw van 28 jaar wordt aangeraden om 4-5 volkoren boterhammen te eten. Terwijl in een bijbehorend voorbeelddagmenu (getiteld 'Krachtvoer') aangeraden wordt om 5 boterhammen én havermout te eten. Dat is prima voor een actieve sportdag of voor iemand met een zwaar beroep, zoals een tuinman. Niet voor een ICT-er die de hele dag achter de computer zit. De voorbeelddagmenu's geven niet altijd een goed beeld van de dagelijkse richtlijnen van basisvoeding, ze zijn wel een gevarieerde uitwerking van een basisvoeding met tips over wat je kunt eten. Let op dat je zelf vaak anders eet dan de basisvoeding van de Schijf van Vijf voorschrijft.
Om te laten zien wat ik met basisvoeding bedoel, heb ik één van de voorbeeld dagmenu's ('Neem de Tijd') nagerekend op hoeveelheid voedingsstoffen en kcal. Uitkomst? Prima! Het totaal kwam op 30 gram vezels per dag, niet te veel vet, koolhydraten en eiwit en met 1730 kcal een vrij lage hoeveelheid aan energie. Ondanks de ruime hoeveelheid aan basisvoeding in het dagmenu. Op deze manier heeft het Voedingscentrum altijd al voorbeelddagmenu's opgesteld: een basismenu met een vrije ruimte voor wat extra's. Dat zijn de 200-300 kcal voor lekkere 'nutteloze' kcal. Denk aan chocolade, een wijntje, een saus bij de maaltijd of een keuze voor oude kaas of vettere vleeswaren op brood. Deze producten zie je niet terugkomen in een basismenu.
Het fundament van de nieuwe schijf is te vinden bij de Gezondheidsraad. Deze raad heeft een paar jaar van onderzoek verzamelen, beoordelen en het schrijven van achtergronddocumenten achter de rug. Denk nu niet dat de nieuwe Schijf daarom achterhaald is, ondanks dat de onderzoeken die hiervoor worden gebruikt in de afgelopen dertig jaar gepubliceerd zijn. Ja, dat is oud, maar goed onderzoek mag oud zijn. Er is in onderzoek namelijk maar één ding zeker, je weet het bijna nooit zeker. Het belangrijkste is dat het gebruikte onderzoek nog steeds betrouwbaar is. Dat is in de meesten gevallen wel zo. Je kan je wel afvragen of onderzoek naar gezondheid van 30-40 jaar terug dezelfde uitwerking heeft op de mensen die nu leven. Dat weten we niet altijd. Daarom heeft de Gezondheidsraad ook commentaarrondes gehouden voor elk achtergronddocument. Met behulp van de commentaren en het onderzoek is uiteindelijk het advies 'Richtlijnen goede voeding 2015' verschenen. Met het document van 95 pagina's is het Voedingscentrum begonnen aan een vertalingsslag van wetenschap naar een praktisch toepasbaar advies voor iedereen. En tadaaa, daar heb je de nieuwe Schijf van Vijf.