Geloofsbeweging Moderne Devotie zoekt erkenning in Amsterdam | Het Parool
Geloofsbeweging Moderne Devotie zoekt erkenning in Amsterdam
Met zeventien kloosters was Amsterdam in de middeleeuwen de hoofdstad van de Moderne Devotie. Het huidige stadsbestuur ziet vooralsnog niets in een blijk van erkenning voor de spirituele beweging.
Door Patrick Meershoek 18 februari 2016, 16:34
Het Bethaniënklooster op de Wallen. Beeld Stadsarchief
De praktijk leert, vertelt Mink de Vries, dat het wel een jaar of drie duurt voor mensen zich gewonnen geven voor de moderne devotie. Dus dat burgemeester Eberhard van der Laan zijn verzoek om erkenning van de eeuwenoude band tussen Amsterdam en de geloofsbeweging afdeed met een drieregelig bedankbriefje, zegt helemaal niets. "Ik sluit niet uit dat hij alsnog een van onze grootste ambassadeurs wordt."
Vooruitlopend op dat moment begint De Vries, voorman van de moderne devotiebeweging, in maart vast met het aanbieden van excursies door wat in de middeleeuwen het kloppende hart van de beweging was. "Zeg maar het hele gebied ten oosten van het Rokin. Amsterdam telde in de hoogtijdagen liefst negen zusterhuizen, zes vrouwenkloosters en twee mannenkloosters, allemaal verbonden met de moderne devotie."
Huidige volgelingen
De Vries noemt Amsterdam de hoofdstad van de beweging die was ontstaan in de hanzesteden Zwolle en Deventer. Onder leiding van de roergangers Geert Grote en Thomas a Kempis was daar een spirituele beweging ontstaan die zich keerde tegen de decadente en corrupte praktijken van de toenmalige rooms-katholieke kerk. De leden waren wars van opsmuk en gingen in vodden over straat.
Dat doen de huidige volgelingen niet, maar zij erkennen wel de grote betekenis die de moderne devotie voor de huidige samenleving kan hebben. Gemeenschapszin en zorg voor de zwakkeren bijvoorbeeld, vertelt De Vries. "Het kruis van de barmhartigheid in het wapen van Amsterdam is daar gekomen dankzij de zorg die vanuit de kloosters werd gegeven aan weeskinderen, prostituees en pestlijders."
Paar bordjes
De Vries heeft alle oude steden in het land benaderd met het verzoek de moderne devotie de aandacht te geven die zij verdient. In Zwolle heeft de spirituele beweging zelfs een plaats gekregen in het college-akkoord, vertelt hij. "In Gouda en Rotterdam is er een koppeling gemaakt met de boodschap van verdraagzaamheid van Desiderius Erasmus, ook een van de volgelingen van de moderne devotie."
Hoewel hij heeft ingezet op de ondertekening van een intentieverklaring door het gemeentebestuur, zegt De Vries ook al blij te zijn met een paar bordjes op gebouwen met een bijzondere betekenis voor de beweging. "Het is toch jammer dat er nergens een verwijzing te vinden is naar een geloofsgemeenschap die zo nadrukkelijk zijn stempel heeft gezet op het sociale karakter van de stad."
Pleitbezorgers heeft De Vries inmiddels gevonden in historicus Herman Pleij en neerlandicus Frits van Oostrom. "Zij laten geen mogelijkheid voorbijgaan om de moderne devotie aan te prijzen. Ik organiseer nu wandelingen in Groningen en Gouda, en vanaf volgende maand dus ook in Amsterdam. De opzet is om de geschiedenis van de beweging zichtbaar te maken. Verder mag iedereen ermee doen wat hij wil."