Annexaties | Inwoners
Home / Annexaties
Dat Rijswijk grondgebied kwijtraakt aan buurgemeenten is van alle tijd. In de 11e eeuw gebeurde het al. Delft wilde een leprozenhuis bouwen op grond die eigenlijk van Rijswijk was. De graaf van Holland besloot daarop de grens op te schuiven tot de Brasserkade.
Een beroemd voorbeeld is het stuk grond waarop het station Holland Spoor is gebouwd. In 1840 werd de 1e spoorlijn van Nederland – tussen Amsterdam en Haarlem – doorgetrokken naar Rotterdam. Deze moest ook een halte krijgen in Den Haag. Het station kwam echter op Rijswijks grondgebied te staan.
Rijswijk werd toen verantwoordelijk voor de veiligheid en dat terwijl het politiekorps toen maar uit 2 man bestond. Na 3 jaar aanmodderen werd besloten de grens te verleggen tot de Laak waardoor het station in Den Haag kwam te liggen. In ruil voor de grond stemde Den Haag toe om Rijswijk jaarlijks 400 gulden te betalen. Dit gebeurt tot op de dag van vandaag nog steeds.
In 1988 wilde Den Haag Ypenburg annexeren. Vele Rijswijkers kwam in verzet
Den Haag wil meer
Den Haag had nu Holland Spoor, maar was nog niet tevreden. De stad wilde ook het gebied hebben tussen de Laak en de Herenstraat. Dit zou betekenen dat de Oude Kerk, de absolute kern van Rijswijk, Haags zou worden. Hiertegen kwamen de Rijswijkers in protest. Uiteindelijk kreeg Den Haag het land tussen de Laak en de Broeksloot.
Rijswijk kan het alleen
In het begin van de 20e eeuw groeide Rijswijk van 3.000 naar 5.000 inwoners. De omliggende gemeenten – Den Haag, Delft en Wateringen – hielden er geen rekening mee Rijswijk het alleen zou redden. Ze wilden het gebied in de jaren 20 onderling verdelen. De Rijswijkers waren hiertegen fel gekant en richtten zelfs een anti-annexatiecomité op. Zij wisten genoeg redenen aan te wijzen waarom Rijswijk best zelf verder kon gaan. Ze verzamelden 4.000 handtekeningen en Den Haag boog.
Burgemeester in verzet
In de jaren 30 probeerde Den Haag het opnieuw, maar liep weer tegen weerstand bij de Rijswijkse bevolking op. De Tweede Wereldoorlog zorgde ervoor dat de plannen in de ijskast belandden. Na de oorlog haalde Den Haag ze echter weer tevoorschijn. Nu was het burgemeester Boogaardt die kon aantonen dat Rijswijk het prima zelf af kon.
Eind jaren 80 speelde het annexatievraagstuk weer. Nu wilde Den Haag Ypenburg hebben. Het protest dat Rijswijk hiertegen begon, leek succesvol, maar in 2002 kwam de nieuwe wijk alsnog in Haagse handen. Veel Rijswijkers hopen dat deze 21ste-eeuwse annexatie de laatste is geweest.
De geschiedenis in hoofdstukken
Hieronder vindt u de belangrijkste periodes of thema's uit de geschiedenis van Rijswijk. Klik op de link om meer over het onderwerp te lezen.