Zorgorganisatie AxionContinu heeft het Topcare-predicaat gekregen voor geriatrische revalidatie. In de provincie Utrecht zijn zij de eerste met dit predicaat.
AxionContinu gaat uit van wat er wél kan, onder het motto: ‘optimisten in de zorg’. De zorg is opgedeeld in drie divisies: 1. thuiszorg, 2. verpleeghuiszorg en 3. revalidatiezorg. De thuiszorg kan – afhankelijk van de situatie - tijdelijk of langdurig zijn. Bij verpleeghuiszorg verblijven mensen op een locatie van AxionContinu. En de revalidatiezorg heeft juist als doel om patiënten in korte tijd belastbaarder te maken, zodat zij weer naar huis kunnen.
De organisatie is gespecialiseerd in revalidatie bij onder meer longproblemen (COPD), CVA (hersenbloeding/beroerte), hartproblemen, oncologie en orthopedie (nieuwe heup). Er zijn drie locaties in Utrecht waar in totaal zo’n 1200 mensen per jaar revalideren door een ziekte, aandoening of na een operatie. De meeste patiënten liggen zo’n veertig dagen in een revalidatielocatie en 80% gaat daarna weer naar huis, waar zij verder op weg worden geholpen.
Topcare-proces
Toen Tanja Naastepad-Ammerlaan zeventien maanden geleden bij AxionContinu begon als directeur van de divisie Revalidatie & Herstel was er een duidelijke opdracht: toewerken naar een Topcare-predicaat. “De voorzitter van de Raad van Bestuur Martin den Hartog had bij zijn aantreden drie jaar geleden al snel door dat de geriatrische revalidatiezorg van AxionContinu bijzonder goed is. Door de vier criteria die Topcare hanteert, konden we onze activiteiten en ambities structureren en naar een hoger niveau tillen.”
Jisca Vrancken is specialist ouderengeneeskunde, kaderarts geriatrische revalidatie. Met veel passie werkt zij al jaren voor AxionContinu. “Bij het lezen over Topcare voelde ik meteen een klik: Dit past bij wat we al doen en voor een groot deel ‘normaal’ vinden. Als voorbeeld noemt Jisca de revalidatie van longpatiënten, die zij als arts ook zelf bijstaat. “Toen ik 15 jaar geleden merkte dat patiënten met COPD telkens weer in het ziekenhuis belandden, wilde ik iets voor deze groep bedenken. In overleg met een longarts van het ziekenhuis stelden we drie bedden beschikbaar om te revalideren. Dit zijn er nu 28 en we zijn van plan dit nog meer op te schalen. Je kunt wel stellen dat het een uit de hand gelopen hobby is.”
Regie in eigen handen
Het doel van de revalidatie is dat de kwaliteit van leven voor longpatiënten omhoog gaat en zij de regie weer in eigen handen krijgen. “Hoe ik het COPD-patiënten meestal zelf uitleg: Je had vroeger een grote accu, nu een kleine. Maar onbewust leef je nog alsof je die grote hebt. Dit is een roofbouw op je eigen lijf. Het is moeilijk om toe te geven aan wat je niet meer kunt en daar hulp voor te vragen. Toch is telkens in het ziekenhuis liggen ook niet de oplossing. Hiermee confronteren we de patiënten. Ook leren we ze wat er nog wél kan. Het is misschien niet meer mogelijk om alles te doen wat je in je hoofd bedenkt. Maar met een aantal aanpassingen kun je echt nog plezier uit het leven halen.”
Voor een patiënt die in de afgelopen vijf maanden vijf keer in het ziekenhuis belandde, kwam de hulp van Jisca en haar collega’s als geroepen. “Na de zoveelste ziekenhuisopname kwam een man met COPD bij ons om te revalideren. Hij bleef maar doorrennen, zoals hij dat voorheen ook deed. Maar zijn arts had gezegd: Als je hiermee doorgaat, wordt het je dood. Laatst zei hij: ‘Het is jammer dat ik niet eerder ‘ja’ tegen dit traject heb gezegd. Maar ik ben zo blij dat ik het heb gedaan. Met de kennis van nu had ik zeker drie van de vijf opnames kunnen voorkomen, omdat ik meer in staat ben met mijn ziekte te leven zonder dat dit ten koste van mijn lichaam gaat.’ Nou, daar doe je het voor! Als we de cijfers bekijken zijn de ziekenhuisopnames ná revalidatie ook minder en korter dan daarvoor.”
Kennis en expertise delen
Naast de revalidatiezorg wordt er onderzoek gedaan en scholing gegeven. Hiermee wordt gewerkt aan landelijke richtlijnen. Jisca: “Door onze ervaringen te delen, kunnen we een bijdrage leveren aan de verdere ontwikkeling van de revalidatiezorg van patiënten. De kennis en expertise wordt door het gehele team van AxionContinu gedragen. Ook de verpleegkundigen weten bijvoorbeeld wat het is om benauwd te zijn, omdat zij dagelijks met longpatiënten werken. Dat is toch anders dan als je dit als zorgprofessional af en toe doet. Daarnaast wordt er groepstherapie gegeven. Het contact met lotgenoten is een wezenlijk onderdeel van de revalidatie.” Zorginstellingen in de regio verwijzen dan ook naar AxionContinu als expertisecentrum voor longrevalidatie.
Het stukje ‘onderzoek’ werd binnen AxionContinu al gedaan. Maar het Topcare-proces heeft de nodige structuur gegeven om dit verder te kunnen uitbreiden. Tanja legt uit: “Bij AxionContinu kunnen medewerkers zelf praktijkgerichte onderzoeken uitvoeren onder begeleiding van een science practitioner. Door Topcare zijn we onze onderzoeksagenda gaan structureren. Daarnaast willen we onze kennis en ervaring meer delen met andere instellingen en samenwerken, zodat we het wiel niet telkens opnieuw hoeven uit te vinden. Het Topcare-predicaat is een stukje erkenning en beloning voor de mensen die zich al jarenlang inzetten. Dit geeft energie voor persoonlijke groei en de ambitie om samen te werken aan een betere zorg. We willen niet alleen kennis brengen, maar ook halen.”