Weet u nog iemand die een miljoen wil geven?' Dat is de smekende vraag die vanuit de kunstwereld steeds meer klinkt. Want ja we weten inmiddels allemaal de bezuinigingsplannen voor de cultuursector snoeihard zijn.
De Raad voor Cultuur heeft een advies gegeven op verzoek van staatssecretaris Zijlstra. De strekking hiervan is ongeveer als volgt. Mer marktwerking en meer ondernemerschap is prima, maar je moet de instellingen wel de gelegenheid geven om zich om te vormen, om marketing te leren bedrijven en hun doelgroepen te leren bepalen, etc, etc, etc.
Op zich heeft de Raad hierin gelijk, maar helaas herinner ik me een aantal zeer bedroevende ervaringen. Twee à drie jaar geleden heb ik wat gesprekken gevoerd bij een aantal musea. Mijn stelling was toen al dat je er op kon wachten dat de subsidiekraan vroeg of laat dicht gedraaid zou worden. En ook dat zij met marketing aan de slag moesten gaan door onder andere te luisteren naar hun bezoekers en opzoek te gaan naar andere geldstromen. Bijvoorbeeld door middel van sponsoring. Op een uitzondering na keken ze me aan of ze water zagen branden. Marketing? Sponsoring? Commercie? Sorry hoor we zijn een museum!
Ik heb zelden zo te maken gehad met organisaties die volledig intern waren gericht, puur gefocust op 'ingewikkelde' tentoonstellingen waarbij de vraag hoeveel mensen hierop zit te wachten nauwelijks gesteld werd. Mijn houding is nu toch ook wel een beetje 'Eigen schuld, dikke bult'.
Uiteraard zijn er ook culturele instellingen die 180 graden de ander kant op denken. Ik ben nu met een paar leuke partijen in gesprek die zich wel afvragen wie ze zijn, wat ze doen en wat daarvan de toegevoegde waarde voor hun publiek is.
Volgens mij is het namelijk vrij simpel en net zoals in het gewone leven. Als je iemand het hof wil maken en wil verleiden tot een relatie, kun je het op grofweg twee manieren aanpakken:
Met methode a. 'Ze nemen me maar zoals ik ben.' Ongeschoren, niet gewassen en in je kloffie dat er twintig jaar geleden ook al niet uitzag. Met als houding 'Ja weet je, het gaat om de inhoud en niet om mijn buitenkant'.
– of Methode b. Fris gewassen, lekker ruikend en aantrekkelijk, maar je vooral inleven in die ander. Dus echt je best doen voor de verovering.
Want weet je wat het is? De hedendaagse consument heeft eigenlijk geen behoeftes meer, die heeft alles al. Het enige wat je kunt doen om je te onderscheiden van de ander is aandacht verdienen. Want ook al is je tentoonstelling heel interessant, je dansvoorstelling prachtig, relevantie voor nu en de toekomst wordt alleen bepaald door de hoeveelheid aandacht die je weet te scoren.
Vragen helpt in geen geval. Mijn wijze Surinaamse moeder zegt altijd 'kinderen die vragen, worden overgeslagen'. En ik zeg 'Het is geven en nemen'.