In de praktijk zien we steeds vaker dat er vennootschappen in het Kadaster zijn geregistreerd die registergoederen op naam hebben staan of ten behoeve waarvan een hypotheekrecht is gevestigd, terwijl die vennootschappen inmiddels niet meer bestaan omdat ze zijn ontbonden. Indien daarvan sprake is en er dient iets te gebeuren met de registergoederen of het hypotheekrecht, dan zal de ontbonden vennootschap weer 'tot leven moeten worden gewekt' zodat het registergoed kan worden geleverd dan wel de hypotheek kan worden opgezegd en doorgehaald.
Procedure heropening vereffening
Het weer tot leven wekken van een vennootschap (rechtspersoon) is wettelijk geregeld in artikel 2:23c van het Burgerlijk Wetboek (het "BW"). Een belanghebbende kan de rechter vragen om de vereffening van het vermogen van de vennootschap te heropenen. In dat geval herleeft de rechtspersoon, maar uitsluitend ter afwikkeling van de heropende vereffening. Zodra dat vermogen alsnog vereffend is, kan de vereffening gesloten worden en de vennootschap zal dan (weer) ophouden te bestaan.
Uitspraak rechtbank Amsterdam de dato 20 maart 2019
Niet in alle gevallen biedt de heropening van een vereffening uitkomst. Zo blijkt uit een arrest dat de rechtbank Amsterdam recentelijk, 20 maart 2019, heeft gewezen. In dat arrest gaat de rechtbank in op de status van een hypotheekrecht dat ten behoeve van een bank (de "Bank") gevestigd was voor de schuld die twee vennootschappen hadden die zijn opgehouden te bestaan (de "Ontbonden Vennootschappen"). Een aan de Ontbonden Vennootschappen gelieerde vennootschap (de "Eigenaar") had voor voormelde schuld (derden)zekerheid verstrekt in de vorm van een recht hypotheek (de "Hypotheek") op een pand dat hem in eigendom toebehoorde (het "Pand"). De Ontbonden Vennootschappen zijn op een bepaald moment opgehouden te bestaan, zonder dat bij de vereffening van hun vermogen de schuld van de Bank is voldaan. De Bank heeft bij de vereffeningen van de vermogens daarnaast verzuimd om melding te maken van de Hypotheek. Hierdoor zat de Bank met een restschuld. Toen de Eigenaar het Pand wilde verkopen, heeft de Eigenaar de Bank verzocht om tot doorhaling van de Hypotheek over te gaan. De Bank weigerde echter de doorhaling en maakte aanspraak op betaling van de restschuld door de Eigenaar.
De rechtbank redeneerde dat de Hypotheek teniet is gegaan omdat de Ontbonden Vennootschappen niet meer bestaan. Als een rechtspersoon niet meer bestaat, kan zij ook geen verplichtingen meer hebben zodat ook het daarmee corresponderende vorderingsrecht van schuldeisers (in dit geval de Bank) niet meer bestaat. Dit kan enkel anders zijn indien toepassing wordt gegeven aan de hiervoor genoemde procedure van artikel 2:23c BW. Daarvan was in dit geval geen sprake. De rechtbank geeft daarbij aan dat in dit geval een heropening van de vereffening niet de juiste weg zou zijn, aangezien in dit geval de Hypotheek al teniet is gegaan omdat er geen vorderingsrecht van de Bank op de Ontbonden Vennootschappen meer bestaat.
Indien wij u van dienst kunnen zijn of in het geval van vragen en/of opmerkingen over vorenstaande kunt u contact opnemen met Eline Broekhof.
Eline Broekhof
Eline is toegevoegd notaris en specialist op het gebied van het vastgoedrecht en het ondernemingsrecht.