Verpleegkundigen, verzorgenden, begeleiders en praktijkondersteuners beoordelen de door henzelf geboden zorg gemiddeld met een dikke 7. Ook zijn er kritische geluiden over de kwaliteit en veiligheid van de zorg. Deze liggen op het vlak van personeel, het vastleggen van zorggegevens en de veiligheidscultuur. Dit blijkt uit een onderzoek van het Nivel onder bijna 1200 zorgverleners.
Goede zorg is belangrijk, niet alleen voor cliënten maar ook voor professionals in de zorg. Zorgverleners die van mening zijn dat ze goede zorg verlenen, vinden hun werk leuker en zijn er trotser op. Nivel-onderzoek wijst uit dat er ook ruimte is voor verbetering: 15% van de ondervraagde zorgverleners geeft aan dat de kwaliteit van de geboden zorg regelmatig niet goed is en 9% geeft aan dat de veiligheid van zorg regelmatig of vaak in gevaar is.
Betere zorg door gekwalificeerd personeel
De aanwezigheid van voldoende gekwalificeerd personeel blijkt essentieel voor de kwaliteit en veiligheid van de zorg. Een ruime meerderheid (70%) van de 15% zorgverleners die ontevreden waren over de kwaliteit van de zorg geeft als reden dat er onvoldoende gekwalificeerd personeel is. En van de 9% zorgverleners die vindt dat de veiligheid te wensen overlaat, geeft ruim de helft (56%) aan dat dit hiermee samenhangt. Ook kijken zij naar zichzelf: de groep ontevreden zorgverleners heeft meer behoefte aan bijscholing dan degenen die positiever zijn.
Goede elektronische dossiers nodig voor veilige zorg
Zorgverleners die de kwaliteit of veiligheid van de zorg onder de maat vinden, zijn ook minder te spreken over het werken met een elektronisch dossier. Belangrijke punten van kritiek zijn dat veel dossiers het verpleegkundig proces niet centraal zetten en dat ze minder gebruiksvriendelijk zijn. Onderzoeker Anke de Veer: ‘Cliënten hebben voor hun zorg vaak te maken met meerdere zorgverleners die bovendien in verschillende zorgsettings werkzaam kunnen zijn. De cliënt is gebaat bij een goede verslaglegging en overdracht, zodat iedereen weet wat er speelt en wat er is afgesproken. Dit verkleint de kans op fouten en is dus essentieel voor de kwaliteit van zorg.’
Beleidsaanpassingen en lagere werkdruk voor veiligere zorg
In het onderzoek zijn ook punten opgenomen om de zorg veiliger te maken. Ten eerste kan het veiligheidsbeleid in de teams worden verbeterd: 42% van de zorgverleners geeft dit beleid niet meer dan een voldoende en 8% vindt het zelfs matig tot slecht. Ten tweede verdient het evalueren van de veranderingen ter verbetering van de cliëntveiligheid meer aandacht. Zulke evaluaties vinden bij slechts 57% van de zorgverleners plaats, waardoor het onduidelijk blijft of de veranderingen het gewenste effect hebben. Ten derde geeft bijna een kwart van de zorgverleners aan (24%) dat ze in een ‘crisissituatie’ werken en te veel te snel proberen te doen. Verlaging van werkdruk zal ook de veiligheid van zorg bevorderen.
Het onderzoek
Medio 2019 heeft het Nivel een vragenlijstonderzoek uitgevoerd onder deelnemers van het Nivel Panel Verpleging & Verzorging, dat bestaat uit verpleegkundigen, verzorgenden, begeleiders en praktijkondersteuners. In totaal vulden 1187 paneldeelnemers de vragenlijst in. Het onderzoek is gesubsidieerd door het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.
Gegevensverzameling
Panel Verpleging & Verzorging
Thema
Verpleegkundigen en verzorgenden
Praktijkondersteuners huisartsen (POHs)
Contact
A.J.E. (Anke) de Veer
Senior onderzoeker Verpleging, Verzorging en Ouderenzorg; projectcoördinator Panel Verpleging & Verzorging
0302729764
a.deveer@nivel.nl
Publicaties
Verest, W., Veer, A. de, Groot, K. de, Francke, A. Kwaliteit en veiligheid van zorg aan cliënten: Verpleegkundigen, verzorgenden, begeleiders en praktijkondersteuners over wat ze nodig hebben voor goede zorg. Utrecht: Nivel, 2019.