Niet alle voetbal is oorlog - NRC
De laatste soldaat die het heeft meegemaakt is vorige week overleden. Schot Alfred Anderson had drie eeuwen gezien, toen hij op 109-jarige leeftijd stierf in zijn slaap. Maar hij was vooral de laatste die kon vertellen hoe op Kerstavond 1914 in de loopgraven een spontaan staakt-het-vuren tot stand kwam. Er werden kerstliedjes gezongen. Duitse en geallieerde tegenstanders schudden elkaar de hand. Officieren hieven samen het glas. De doden werden begraven. En, voor iedereen die denkt dat voetbal oorlog is: er werden spontane partijtjes voetbal gespeeld.
Uiteindelijk zou dit `Kerstbestand' zich als een olievlek verbreiden over het meer dan 700 kilometer lange front van de Eerste Wereldoorlog. Dit verhaal is zo dramatisch groots in zijn menselijke eenvoud, dat het je verbaast dat het nog niet eerder verfilmd is. En wees blij dat niet Jean-Pierre Jeunet er de hand op heeft weten te leggen, die van WOI in Un long dimanche de fiançailles vorige jaar nog iets joligs wist te maken. Of Hollywood, al is het de vraag hoe lang dat nog duurt, nu Joyeux Noël de Franse inzending voor de niet-Engelstalige Oscar is.
Het `Kerstbestand' duurde op sommige plaatsen aan het front vele weken, totdat de hoogste militaire instanties een einde maakten aan deze `illegale' verbroedering, tot stand gebracht met de wapens van poëzie en muziek. Joyeux Noël biedt een mooie kans om die geschiedenis van menselijkheid, hoop en troost te herinneren. Waarbij het vele malen niet zal lukken de ogen droog te houden.
Joyeux Noël/Merry Christmas. Regie: Christian Carion. Met: Diane Kruger, Benno Fürman, Gary Lewis, Dany Boon, Daniel Brühl. In: 8 bioscopen.