Hozier wil opgaan in het landschap - NRC
De hoes van het nieuwe album van Hozier, geschilderd door zijn moeder.
De Ierse ziel klinkt door in de muziek van Hozier. Hij is een fiere, doorleefde zanger, niet bang voor een forse dosis galm op zijn stem. Hij zingt over de liefde, maar anders dan anderen. Andrew Hozier-Byrne (zijn volledige naam) stelt in zijn teksten ook de duistere kant van passie en seks aan de orde. "Het liefst word ik een klein beetje verliefd op je", zingt hij in 'Someone new', "dan kan ik elke dag weer op iemand anders verliefd worden". Zijn liefde is meedogenloos. In From Eden heeft hij een touw in zijn hand. "Voor je andere man, om hem aan een boom op te hangen."
Verhalen, folksongs, traditie. Andrew Hozier (24) groeide ermee op in de Ierse kustplaats Bray, iets ten zuiden van Dublin. Er zit muziek in het kiezelstrand waar je op een willekeurige zondagmiddag inwoners als Mary Coughlan, Sinéad O'Connor en Fionn Regan kunt zien uitwaaien. De plaatselijke Harbour Bar werd in 2010 door The Lonely Planet uitgeroepen tot het beste café ter wereld. In de pubs en gokhallen aan de kille oostkust leeft de Ierse cultuur en kunnen mannen en vrouwen zomaar losbarsten in een lied van Christy Moore of Van Morrison.
"Traditionele volksmuziek zit in onze genen", zegt Hozier. "Mijn vader is een bluesfan met een grote platenverzameling, dus de muziek van Skip James en Billie Holiday klonk vrijwel constant door ons huis. Uit mijn vroegste jeugd stamt een voorliefde voor zangers met uitgesproken, indringende stemmen. Later ontdekte ik Tom Waits en besloot ik zelf teksten te gaan schrijven."
Hoziers debuut-EP Take me to church verscheen eind vorig jaar en brak internationaal door toen de clip bij het titelnummer afgelopen zomer een YouTube-hit werd. In het filmpje toont clipmaker Brendan Canty hoe twee op elkaar verliefde jongens achterna gezeten worden door agressieve hooligans. Canty wisselt die verontrustende verhaallijn af met nieuwsbeelden van de Russische demonstraties voor homorechten van eind 2013.
De liefde laat zich niet ringeloren door politici of door de Kerk, wil Hozier uitdrukken met de tekst van 'Take me to church'. Zelf hangt hij geen godsdienst aan en richt hij een kritische blik op de Katholieke Kerk in Ierland. "Het is een machtig instituut dat eeuwenlang weg is gekomen met de onderdrukking van vrouwen en misbruik van kinderen. Diezelfde Kerk probeert mensen normen en waarden op te leggen als het gaat om de liefde. Geen seks voor het huwelijk, geen homoseksuele relaties, geen abortus binnen de landsgrenzen. Die standpunten zijn niet meer van deze tijd."
Gelijktijdig met het hitsucces van 'Take me to church' bracht de Ierse popdiva Sinéad O'Connor een nummer met precies diezelfde titel uit. Daarin verzet ze zich nog heftiger en explicieter tegen de macht van de Katholieke Kerk. "Het is toeval dat we allebei met diezelfde songtitel kwamen", zegt Hozier, die het lied van O'Connor pas hoorde toen zijn plaat al lang uit was. "De overeenkomst is dat we als songschrijvers beiden beïnvloed worden door maatschappelijke ontwikkelingen en dat je er in Ierland niet omheen kunt hoe de Kerk het leven van veel mensen in een wurggreep houdt."
Als profeet van de liefde hangt Hozier bepaald geen mooiweerverhalen op. Veel van zijn songs gaan over jaloezie, onbeantwoorde obsessies en romantiek die zo zoet is dat je er kiespijn van krijgt. De hoes van zijn eenvoudig Hozier getitelde debuutalbum beeldt hem onherkenbaar af, zonder gezicht en met een lichaam dat uit steigerwerk lijkt opgebouwd. "Mijn moeder maakte dat schilderij als onderdeel van een serie waarin mensen geen gezicht hebben. Voor mij symboliseert het de universele werking die hopelijk van mijn muziek uitgaat, zonder de persoonlijkheidscultus die in de popwereld gebruikelijk is. Het liefst ga ik op in het landschap dat me omringt. Het idee dat mijn muziek me een popster maakt, verontrust me een beetje. Tegelijk wil je als muzikant natuurlijk door zo veel mogelijk mensen gehoord worden."
Songs ontstaan op zijn zolderkamer. "Van luisteren naar blues heb ik geleerd dat de energie van muziek schuilt in de directheid waarmee je speelt. In een later stadium zou ik nog weleens een plaat willen maken met alleen mijn stem en gitaar, het kale geraamte van de nummers. Voor deze plaat heb ik gekozen voor een volle instrumentatie, soms op het bombastische af. In mijn muziek draait het om heftige emoties. Het cliché is waar: een gebroken hart is een goudmijn voor een songschrijver. Maar ook de vreugde van liefde en seks zijn krachtige bronnen van inspiratie. De beste teksten schrijf ik als er een storm waait in mijn hart."