veranderd. Langzaam zijn heel veel taken verschoven. Zo zorg ik inmid- dels voor mail en telefoon. Als hij zelf een keer wil bellen, is hij minstens een half uur bezig om dingen te noteren en alles op een rijtje te krijgen. Hij deed altijd de administratie, nu doen we dat samen. Het komt erop neer dat ik aangeef wat hij moet invullen, dan lukt het wel. Ik moet dus bij de mees- te dingen de leiding nemen, maar dat mag niet opvallen. Verder moet ik alle afspraken goed in de gaten houden en hem niet tegenspreken. Het vraagt veel van mij om het zo goed mogelijk te laten lopen. Toch komt er steeds weer zo'n moment dat het misgaat.
Sinds de diagnose vertelt hij aan iedereen dat hij alzheimer heeft, maar samen praten we er niet veel over. Als we onenigheid hebben, wordt hij kwaad en krijg ik allerlei verwijten. Dan zegt hij: 'Je weet toch wat er aan de hand is.' Ik praat er alleen met mijn dochters over en met mijn vriendin Diny. We bellen elkaar, maar ik kan alleen vrij praten als Frans er niet bij is. Dat is met familie ook het probleem, want daar gaan we altijd samen heen. Mensen hier in de buurt vragen geregeld hoe het gaat, maar je kunt daar toch niet bij iedereen verder op ingaan. Ik heb veel aan de bijeenkomsten voor mantelzorgers gehad, helaas ligt dat nu ook stil door corona. Ik kan wel bellen als ik problemen heb, al gaat dat lastig met Frans erbij. In de bijeenkomsten heb- ben we een paar belangrijke dingen geleerd: er zijn momenten van rouw en van acceptatie. Rouw omdat je steeds weer een beetje afscheid moet nemen. Daarnaast moet je steeds weer de veranderde situatie accepteren. Dat lukt niet altijd, want het verdriet is er doorlopend, dat is er in goede en in slechte momenten. Ondanks alle goede bedoelingen voel ik me niet begrepen.
'Hij wordt dan kwaad
en ik word verdrietig'
We mogen deze dagen niet naar buiten, door de maatre- gelen rondom corona. De boodschappen worden voor de deur gezet, we zien niemand. Toch is er van alles te doen. Het huishouden, koken en wat extra klusjes zoals een kast opruimen. Verder lezen, wat op de computer doen en de planten verzorgen. Of even fietsen op de hometrainer. Ik kijk deze dagen meer tv dan anders. Als je moe bent, is dat ontspannend. Frans valt regelmatig overdag in slaap, dat geeft mij wat ruimte. Gisteravond heeft hij van acht tot half elf geslapen. Het is dan ineens een paar uur heel rustig, al voelt dat ook heel alleen. Soms is hij opeens heel vrolijk en dat is fijn.
Hoe ervaart u deze tijd als mantelzorger? Laat het ons we- ten: magazine@ kbo-pcob.nl
Ik probeer zo veel mogelijk bij de dag te leven, maar dat lukt niet altijd. Ik maak me dan zorgen over de toekomst. Soms ben ik bang dat ik ziek zal worden en hoe dat dan verder moet. Kan ik het allemaal aan als hij hulpbehoe- vender wordt? Ik ben wel blij dat we in dit appartement wonen. Het is ook fijn dat ik met problemen terecht kan bij mijn dochters. Misschien komt er een moment dat we niet meer samen kunnen wonen. Hoe dat zal zijn? Ik denk dat er dan tegelijkertijd gevoelens van opluchting en van rouw zijn. En van schuldgevoel, omdat je het zelf niet aankunt. Het voelt goed om dit verhaal te doen, het lucht een beetje op. Ik ben benieuwd of ik het duidelijk genoeg heb opgeschre- ven in al die appjes. Als ik over een tijdje weer naar buiten mag, ga ik eerst een flink eind fietsen. Dat is mijn manier om het hoofd leeg te maken.'