Waarom worden ontsnapte dieren niet verdoofd?
Wat doet een dierentuin als dieren ontsnappen?
Twee chimpansees uit Dierenpark Amersfoort hebben hun uitbraakpoging niet overleefd. Zij ontsnapten dinsdagochtend uit hun verblijf, en werden daarop doodgeschoten. Hoe wordt zo'n beslissing gemaakt? In 2018 sprak Quest met veiligheidsdeskundige Sandra Brandts van Burgers Zoo in Arnhem.
'De twee mannelijke chimpansees vertoonden imponerend gedrag, wat voor een gevaarlijke situatie kon zorgen en daarom is er op dat moment de beslissing gemaakt om de chimpansees dood te schieten', liet Dierenpark Amersfoort weten. Waarom werden zij niet verdoofd?
Gevaar wordt ingeschat na ontsnapping
De kans is heel klein dat een dier ontsnapt, verzekert veiligheidsdeskundige Sandra Brandts, maar het kan gebeuren. Bij een ontsnapping gaan alle alarmbellen af. Eerst wordt het gevaar ingeschat, van weinig risico tot gevaarlijk. Het maakt nogal verschil of een tijger is uitgebroken of dat een pinguïn verdwaald is.
Bij serieus risico wordt direct de schietploeg geïnformeerd, legt Brandts uit. Bij Burgers Zoo zijn twaalf verzorgers en de directeur zijn getraind om met een wapen om te gaan. Ze snellen naar een kluis om een geweer te halen en gaan in een jeep naar de plek des onheils. Daar moeten ze inschatten of direct ingrijpen nodig is. 'Verzorgers kennen het gedrag van de dieren. Zij zien gelijk hoe groot het gevaar is. Als de situatie te gevaarlijk is, schieten zij.'
Een dier verdoven is moeilijker dan hem afschieten
Sommige dieren worden buiten hun verblijf onrustig, omdat ze de situatie daar niet kennen. Andere dieren willen juist bij de groep blijven en rennen waarschijnlijk niet weg. Is dat laatste het geval, dan kan het lukken om een ontsnapt dier met eten terug te lokken. De kans dat een ontsnapte tijger zijn tanden in een bezoeker of stokstaartje zet, is trouwens niet zo groot, vertelt Brandts. 'Onze dieren krijgen normaal te eten. Ze zijn niet uitgehongerd, dus we geloven niet dat ze snel gaan jagen.'
Een dierentuin wil natuurlijk het liefst geen eigen dieren doden. Maar met een verdovingsgeweer omgaan is ingewikkeld. Voor verschillende diersoorten gebruik je verschillende slaapmiddelen, en de dosis verschilt per dier. Daarom heeft alleen de dierenarts een verdovingsgeweer. De rest van de hulptroepen heeft echte wapens en schiet met scherp. En soms kan met scherp schieten onvermijdelijk zijn, vertelt Brandts. 'Op het moment dat je een dier verdooft, ligt dat niet gelijk gestrekt.' En dat is in het geval van een agressief dier wel nodig.