Emancipatie | Kernbegrippen BAKO
Kernbegrippen » Emancipatie
Het proces om te komen tot de ideale situatie waarbij het individu in staat is zelfstandig oordelen te vellen over de zin en zin te geven aan zijn eigen bestaan. Dit proces betreft het individu, zijn omgeving en de samenleving.
http://www.fov.be/IMG/doc/begrippenlijst.doc (2/7/2012)
Het einddoel van ervaringsgericht onderwijs is emancipatie: een gave emotionele ontwikkeling, een sterke exploratiedrang en een geëngageerde opstelling ten opzicht van de samenleving.
Laevers, F.,& Depondt, L. (2004). Ervaringsgericht werken met kleuters in het basisonderwijs (p. 11) . Leuven: CEGO Publishers.
Emancipatie wil zoveel zeggen als: weten wie je bent en wat je wilt, om kunnen gaan met je mogelijkheden en beperkingen, voluit willen gaan voor het leven dat je zelf kiest; een vrij mens!
http://issuu.com/agessel1/docs/ervaringsgericht_onderwijs (2/7/2012)
Binnen de hedendaagse visie op kwaliteitsonderwijs zitten verschillende aspecten die onder de term 'emancipatorisch onderwijs' kunnen gevat worden. Het gaat om onderwijs dat leerlingen ertoe brengt als bewuste, actieve en verantwoordelijke partners aan de samenleving deel te nemen. Daarmee krijgt onze aandacht voor 'competentieontwikkeling' een extra dimensie. Ze wordt gekoppeld aan het effectief 'competenter participeren aan de realiteit buiten de school'. Met andere woorden: de realiteit wordt niet uitsluitend bekeken als een objectief gegeven dat buiten de klas/de school ligt. We zoeken eveneens naar onze rol in deze realiteit en hoe kinderen die rol in toenemende mate zélf kunnen invullen.
Emancipatorisch onderwijs kenmerkt zich door:
aandacht voor roldoorbrekende acties (leerinhouden, werkvormen en leeractiviteiten);
aandacht voor kinderrechten via participatie (interactief leren, inspraakmogelijkheden, ...);
aandacht voor het zoveel mogelijk respecteren van wat kinderen zelfstandig kunnen en willen, ook op vrij jonge leeftijd;
aandacht voor eigen beslissingsmogelijkheden van de kinderen;
stimuleren van een kritische houding (open zijn voor eigen situatie en die van de groep
waartoe men behoort);
aandacht voor het koppelen van eigen leeractiviteiten aan positieve acties die de context van het eigen leerproces overstijgen.
Emancipatie is in essentie een levenskeuze. Het is een keuze om te willen bijdragen aan de maakbaarheid van de wereld en daarin een eigenheid te kunnen ontwikkelen.
Brede vorming en emancipatorisch onderwijs sluiten nauw bij mekaar aan. Beide vertrekken vanuit hetzelfde mensbeeld en vanuit dezelfde opvoedkundige visie. Brede vorming heeft te maken met "werken aan alle aspecten van de persoonlijkheid" (cognitief, affectief, relationeel, sociaal, (psycho) motorisch, ethisch, esthetisch, emotioneel, expressief). Emancipatorisch on derwijs voegt daar nog een dimensie aan toe: die van de "bevrijding" uit diverse opgedrongen rollen.
LINK (13/5/2012)
Leerkrachtstijl, Sturing, autonomie, emotionele ontwikkeling, exploratiedrang, verbondenheid met de samenleving, Zelfsturing
[http://www.g-o.be/sites/portaal_nieuw/Documents/Vlim-jl-v41.pdf|http://www.g-o.be/sites/portaal_nieuw/Documents/Vlim-jl-v4%5B1%5D.pdf]