rivier, boot, stad - rivier, boot, stad
Het project rivier, boot, stad, van kunstenaar Edward Clydesdale Thomson is in september 2020 van start gegaan. In een periode van ongeveer zes maanden werd er in een Dordtse scheepswerf met vereende krachten gebouwd aan een vijftien meter lange tjalk.
Het project komt tot een hoogtepunt wanneer het schip zich in oktober '21 een weg baant door de straten van het 't Hofkwartier, van het Dordrechts Museum tot aan het Hof van Nederland.*
In 2022 wordt een serie sculpturen geïnstalleerd die een blijvende herinnering vormen aan de epische reis van het schip.
*Op 14 september 2021 heeft het college van B&W besloten dat er geen wijziging aangebracht mag worden in het hek rondom de tuin van het Dordrechts Museum. Daarbij wordt het Dordrechts Museum gevraagd om met Edward Clydesdale Thomson in overleg te treden over een aanpassing van het kunstproject.
De jury koos unaniem voor het plan van kunstenaar Edward Clydesdale Thomson, omdat dit ontwerp de verbinding met het maritieme verleden èn heden van de stad weet te leggen. "Het is een goed doorwrocht èn tegelijk onconventioneel concept; theatraal en verhalend", aldus de jury.
Gedurende een half jaar bouwt hij in zijn tijdelijke studio in Dordrecht een tjalk naar historisch voorbeeld. De tjalk zal in oktober*, zwartgeblakerd, door de straten en stegen van het Hofkwartier worden getrokken.
De route voert van de tuin van het Dordrechts Museum naar de binnenplaats van het Hof van Nederland. Het schip valt daarbij gecontroleerd uiteen en laat sporen na, die nadien de basis vormen voor een serie permanente sculpturen die de twee musea visueel met elkaar verbinden.
De sculpturen zullen in de loop van 2022 worden geïnstalleerd in het Hofkwartier.
Inspiratiebronnen van de kunstenaar
Het verhaal gaat dat Dordrecht is ontstaan aan een plaats in het riviertje de Thuredrith die zo ondiep was, dat schepen er met mankracht doorheen moesten worden gesleept. Door de eeuwen heen creëerde het slepen van deze schepen een ruimte waar de stad opgroeide. In wezen vormde dit het begin van Dordrecht — maar ook het begin van het verhaal dat dit project inspireerde, het trekken van iets onmogelijk zwaars.
In uitschrijvingen van kunstopdrachten wordt vaak aan kunstenaars gevraagd om facetten van de cultuurgeschiedenis van een plaats te verbeelden. Thomson voegt daar met 'rivier, boot, stad' een extra vraag aan toe: hoe kunnen burgers zich niet alleen betrokken voelen bij de geschiedenis van hun stad, maar daar zelf een hoofdstuk aan toevoegen? De collectieve inspanning om iets door de straten of langs het water te slepen, creëerde het idee dat je samen iets zou kunnen doen, veel meer dan je alleen kunt bereiken.
Moodboard: We zien een kaartje van het begin van Dordrecht. Thuredrecht, tussen de rivieren de Merwede en de Dubbel. We zien twee knapen op een jaagpad die hun tjalk aan het trekken zijn door ondiep water. We zien schilderijen uit het Dordrechts Museum waarop tjalken te zien zijn met gehesen zeilen. Onderin zien twee foto's uit het geboorteland van de kunstenaar, Schotland. We zien erosie; de natuurlijke slijtage van de rotsen die het water in duizenden jaren heeft gemaakt. We zien nieuwe levende organismen groeien uit oude plekken. En helemaal rechtsonder zien we een van zijn eerste schetsen.
Een belangrijk element van het project is de participatie van zoveel mogelijk Dordtenaren, uit alle lagen van de samenleving.
Je kunt als vrijwilliger meehelpen aan de bouw, die onder leiding staat van een professionele (scheeps)bouwer waarbij wordt samengewerkt met diverse maatschappelijke organisaties in de stad.
Je kunt als onderdeel van een team (denk aan wijken, families, verenigingen, werkkringen, etc.) deelnemen om de tjalk een stukje verder te verplaatsen.
En als bezoeker ben je getuige van het project tijdens de bouw en de uitvoering. De gedeelde ervaring en het ontstaan van een nieuwe 'urban legend' staan centraal.
Het project wil de verscheidenheid onderkennen van de mensen die anno 2020/2021 bijdragen aan de samenleving en de nooit stollende identiteit van de stad.
We hebben inmiddels een team van meer dan 30 mensen en een hele grote groep supporters die heel graag willen deelnemen aan het feestelijke event. Drie scheepsbouwers hebben hun ambacht doorgegeven aan enthousiaste jongens en meiden (van het ROC Da Vinci College) die op de werf stage hebben gelopen. Een onvergetelijke en unieke stage, deze jongeren komen nog steeds graag naar onze bijeenkomsten omdat ze een positieve ervaring hebben gehad. Wij hebben fantastische vrijwilligers, die door weer en wind komen opdraven om te werken aan het schip, daar zijn we nog steeds erg dankbaar voor.