JETLAG - NRC
Er is eigenlijk maar één aandoening die exclusief bij luchtreizigers voorkomt: jet lag. Een vliegtuig passeert de tijdszones dusdanig snel dat onze biologische klok het tijdsverschil niet kan bijhouden. Ons dag- en nachtritme raakt verstoord. Het is bijvoorbeeld al bedtijd in het land van aankomst terwijl ons lichaam nog meent dat het dadelijk koffiepauze is.
Dit maakt jet lag tot een ongemakkelijke ziekte, vooral voor haastige mensen die zich niet de rust gunnen binnen 24 uur na een intercontinentale vlucht geen belangrijke afspraken te maken. Er zijn zelfs bedrijven die hun werknemers verbieden kort na aankomst in een andere tijdzone belangrijke beslissingen te nemen.
Een gevaar voor de gezondheid is een jet lag niet. Bovendien is er eenvoudig wat aan te doen. In de eerste plaats kan het lichaam voor vertrek geleidelijk aan het eetritme van de plaats van bestemming worden aangepast door eerder, of juist later te dineren. Wie daarmee drie dagen voor vertrek begint, zal aanmerkelijk minder ongemak ondervinden.
Daarnaast is de biologische klok te misleiden door het dag- en nachtritme in de tijdszone van het reisdoel te simuleren. Hiertoe is sinds kort een soort 'droogkap' op de markt die aan de binnenkant helder daglicht uitstraalt.
In de Verenigde Staten heerst een rage rondom een 'wonderpil', melatonine. Deze synthetische versie van het gelijknamige menselijke hormoon, dat onder meer het dag- en nachtritme beïnvloedt, zou helpen tegen veroudering, slapeloosheid, jet lag en vele andere klachten. In Nederland is dit middel vooral verkocht in winkels met natuurgeneesmiddelen, totdat het dit voorjaar werd verboden. De Inspectie voor de Volksgezondheid heeft bepaald dat melatonine een geneesmiddel is dat moet worden geregistreerd. Registratie laat vooralsnog op zich wachten.
Wie zich omslachtige voorbereidingen niet kan of wil permitteren, doet er goed aan vóór de vliegreis een voedzaam maal te gebruiken, tijdens de reis niet te eten maar wel veel water te drinken. Alcohol drinken is een absolute afrader.