Trots verleden blijkt achilleshiel Biden, en daar maakt senator Harris gretig gebruik van | De Morgen
Trots verleden blijkt achilleshiel Biden, en daar maakt senator Harris gretig gebruik van
Het belangrijkste slachtoffer van winnaar Kamala Harris (rechts) was ex-vicepresident Joe Biden (links). In het midden senator Bernie Sanders. Beeld REUTERS
Het duurt nog bijna een jaar voor de ultieme consequentie van de Democratische debatten van woensdag en donderdag duidelijk wordt, maar er zijn al wel een paar voorzichtige conclusies te trekken.
✦ Exclusief voor abonnees door Michael Persson 28 juni 2019, 17:17
Eén: zo links als het nu is, is het Democratische veld in decennia niet geweest. Twee: ongelijkheid, gezondheidszorg en immigratie lijken de belangrijkste thema's te worden. Drie: met ex-vicepresident Joe Biden als te kloppen kandidaat is niet alleen hij onder vuur komen te liggen, maar ook Obama's presidentschap. Vier: hoe inhoudelijk de debatten ook waren, uiteindelijk gaat het toch ook om de vraag wie Trump aankan.
En daarmee was er een duidelijke winnaar en een duidelijke verliezer.
De winnaar was Kamala Harris, de senator uit Californië die afgelopen jaar al indruk maakte tijdens hoorzittingen in de Senaat. Donderdag bleek ze met haar ervaring als openbaar aanklager ook uitstekend te gedijen in een debatsetting, waarin ze goed voorbereide aanvallen kan uitvoeren.
Het belangrijkste slachtoffer daarvan was Biden, al maanden de koploper in de peilingen.
Harris was zo goed omdat de belangrijkste trends van de debatten in haar aanvallen samenkwamen. Ze koos progressieve stellingen en zette zich af tegen het (door Biden gepersonifieerde) politieke verleden. De senator deed dat vol vuur en dat wekte vertrouwen.
Haar eerste aanval ging over immigratie. Harris vertelde dat zij het als procureur-generaal in Californië oneens was geweest met de strenge en massale deportatieorders van Barack Obama. Voor Obama kwam (aanvankelijk) elke illegale immigrant in aanmerking voor uitzetting, ook als ze geen misdaad hadden begaan. Harris beval haar sheriffs om daar niet aan mee te werken. Terwijl ze dit vertelde keek ze Biden aan, die aan dit beleid had meegewerkt.
Biden zei in een reactie dat zijn toekomstige uitzetbeleid zal afhangen van de vraag of immigranten "een zware misdaad" hebben begaan. Zo niet, dan zouden ze "niet de focus van deportaties moeten zijn". Dat antwoord liet in zijn vaagheid veel ruimte voor een immigratiebeleid dat net zo streng zal zijn als dat van Obama was.
Harris' tweede aanval op Biden was nog scherper. Ze zei dat ze het "als kwetsend had ervaren" dat Biden vorige week trots had verteld over zijn samenwerking in de jaren 70 met conservatieve senators die voor segregatie waren. "Dat is voor mij iets persoonlijks", zei Harris. Daarop vertelde ze hoe zij als zwart meisje in die tijd met de bus naar een voorheen witte school werd gebracht, een essentieel element van de zogeheten integratie van witte en zwarte leerlingen, en hoe Biden zich destijds tégen deze bussen had gekeerd.
Het maakt eens te meer duidelijk dat Bidens trotse verleden zijn achilleshiel is. Zelfs de glans van Obama is dof geworden, en dat valt steeds meer op naarmate Biden die glans probeert op te poetsen door tegen hem aan te schurken. Hij is gewoon van een andere tijd, zei een andere kandidaat, het Congreslid Eric Swalwell. "Het is tijd dat u de fakkel doorgeeft", zei hij. "Ik houd de fakkel gewoon nog even vast", zei Biden.
Harris was niet de enige die het goed deed. Pete Buttigieg, de burgemeester van South Bend, Indiana, gaf heldere antwoorden, en verstopte zich niet toen hem gevraagd werd naar een recent incident waarbij een agent in zijn stad een zwarte man doodschoot. Hij gaf toe dat het hem niet gelukt was zijn politiekorps minder wit te maken en erkende dat er sprake is van "systematisch racisme" bij de politie.
Nieuwe Obama
Het was slechts een van de uitspraken die lieten zien hoe progressief de twintig kandidaten gemiddeld zijn. Allemaal vinden ze dat illegale immigranten recht hebben op gezondheidszorg, een stelling die een paar jaar geleden nog onhoudbaar was.
Grote verliezer in al dat linkse geweld was Beto O'Rourke. Hij verloor vorig jaar na een intense campagne nipt de race om een Texaanse Senaatszetel, maar was duidelijk niet klaar voor een debat waarin de inhoud even belangrijk was als de vorm. Zo snel kan het gaan met iemand die een half jaar geleden nog als de volgende Amerikaanse president werd aangeprezen: ook de nieuwe Obama is zijn glans kwijt.