Ik heb de film met plezier opnieuw gezien, maar er wringt wel iets. Het noodlot aanvaarden blijkt in de praktijk neer te komen op het volgen van de eenvoudige, traditionele erecode: opkomen voor je vrienden, beleefd zijn, toezeggingen nakomen. Daar is niets mis mee maar in de film wordt dit geplaatst tegenover de nieuwe ideeën van de jaren zestig en zeventig, terwijl de bevrijding van de vrouw, de burgerrechtenbeweging en het ontstaan van een jeugdcultuur toch echt niet alléén maar hoeven leiden tot een klimaat van drugsgebruik, aids, politieke moorden en mensen die letterlijk achter goeroes aanrennen. Die negatieve typering zou een nare bijsmaak aan de film hebben moeten geven, maar het stoort me niet echt: daarvoor wordt er te goed geacteerd, is het sfeerbeeld te fraai, is de muziek te leuk en is de film te liefdevol gemaakt.
De film stal de harten van de kijkers, dankzij of ondanks de conservatieve boodschap. Ik denk dat veel mensen diep in hun hart willen dat het leven meer is dan “just floating around accidental-like on a breeze”. Veel mensen willen dat er achter de chaos een blauwdruk schuilt. God is inmiddels echter overleden en ik sluit allerminst uit dat de mensen die ooit zo enthousiast waren over Forrest Gump, nu fan zijn van een ander genre waarin centraal staat dat er achter de chaos toch een plan is: de samenzweringstheorie.
Interessante conclusie – als je gelijk hebt verklaart dat het succes van De Slinger van Fouceault, waar ik juist niet van onder de indruk was. Want ik verlang al enige decennia niet meer naar een blauwdruk, naar een plan of naar zingeving – als ik er al ooit naar verlangd heb. Daar voel ik me zeer wel bij. Wellicht daarom heb ik ook nooit aanvechting gehad naar Forrest Gump te kijken.
Daarmee doe je jezelf tekort. Ook zonder dat je de moraal deelt kan een film ontroerend zijn, als ‘ie gaat over echte mensen. Of als ‘ie overtuigt als kunstwerk: ok geloof bijv. niet in een Laatste Oordeel à la Michelangelo, maar het is een verdraaid mooi fresco.
Zou jij al mijn aanbevelingen op grond van deze opmerkingen opvolgen dan zou jij niet meer toekomen aan je werk, noch aan je website.
We maken daarom selecties op grond van bepaalde overwegingen, die natuurlijk feilbaar zijn, maar toch de kans vergroten dat we ergens van kunnen genieten – in de ruimste zin van het woord. Wat mij persoonlijk betreft is de kans klein dat Forrest Gump er doorheen komt. Ik heb wel eens een fragment gezien; bovendien ben ik geen fan van Tom Hanks.
Maar als je het leuk vindt wil ik wel een deal met je sluiten. Ik volg jouw aanbeveling op als ik ook een film mag aanbevelen die jij gaat zien.
Wat Michelangelo betreft – sorry, ik ben een barbaar (in de Antieke betekenis van het woord) als het om beeldende kunst gaat. Ik besef dat ik mezelf dáár mee tekort doe en dat is één van de weinige dingen die mij spijten.
15 augustus vertrek ik, maar ik zal misschien pas vanaf 1 september tijd hebben. Ik moet mijn zoon namelijk installeren en dat zal wel wat tijd kosten. Hij gaat wiskunde en informatica aan de UvA studeren.
Oh ja, het is natuurlijk wel eerlijk als ik de titel van mijn aanbeveling noem. Deze is Preparez vos Mouchoirs van Bertrand Blier met Gerard Depardieux en Patrick Dewaere. Wat je zegt – je hoeft de moraal niet te delen (het zou me verbazen als je dat wel deed) om een film te waarderen. De film won in 1978 een Oscar, maar is nu vergeten, wellicht wegens de bijzonder aanstootgevende moraal.