Historisch lage opkomst verkiezingen Waadhoeke - Bildtse Post
Gemaakt op woensdag 29 november 2017 15:14
CDA winnaar – SAM verrast - Bilkerts blijven thuis - Het CDA is de glansrijke winnaar geworden van de eerste verkiezingen voor de gemeente Waadhoeke. Met acht zetels heeft lijsttrekker Caroline de Pee vrijdag burgemeester Fred Veenstra aan het werk gezet als formateur. SAM Waadhoeke deed het verrassend goed met zes zetels, evenveel als Gemeentebelangen. FNP deed het op het Bildt goed, maar bleef op vijf zetels steken. De opkomst was met 42,5% op het Bildt historisch laag.
Door Gerard de Jong - Gemiddeld togen in het hele Waadhoeke gebied 44,1% van de kiezers naar de stembus woensdag. Op het Bildt lag dat percentage nog lager. Stembureau 't Jabikshuus in St.-Jacob scoorde het slechtst van alle 39 stembureaus: slechts 35,7% kwam opdagen. Ook de Spitsroeden, de Kijfhueck en de Aerden Plaats bleven ruim onder de 40%. In omvang vergelijkbare dorpen in andere gemeenten scoorden makkelijk tussen de 50 en 60 procent.
Zij die wel stemden gaven de verkiezingen ongeveer dezelfde kleur mee als in de rest van Waadhoeke. Het CDA – traditiegetrouw ijzersterk in Noordwest-Fryslân – won met speels gemak en werd de grootste.
SAM verrast - Verrassender was de vele steun voor SAM Waadhoeke. Deze partij – een samenwerking tussen PvdA, Werkgroep het Bildt, D'66 en GroenLinks – was de nieuweling. PvdA'ers en Werkgroepers waren vooraf bezorgd of de kiezers hen wel zouden kunnen 'vinden' in het stemhokje, maar die zorgen bleken ongegrond. Op het Bildt kreeg de partij zelfs haast een derde van de stemmen en was het groter dan het CDA. SAM werd knap tweede, en haalde net als Gemeentebelangen zes zetels. Die laatste partij – hier onbekend – sprokkelde op het Bildt zo'n 300 stemmen, maar 'GB-bolwerken' als Franeker, Dronryp en Menaam vijzelden hun score flink op. Voor Frije Bilkerts was het de vraag of ze er goed aan hadden gedaan om zich bij FNP te voegen. Er waren FB-stemmers die aangaven nooit op de FNP te kunnen stemmen. Misschien zijn de tijden veranderd, want op het Bildt deed de FNP het heel behoorlijk. De VVD behaalde in Waadhoeke drie zetels, ChristenUnie één.
Informateur - Het CDA vierde niet lang feest na de overwinning. Op donderdagochtend kwam men al bijeen, en vrijdag werd bekend dat ze Fred Veenstra (oud-burgemeester van Franekeradeel, nu van De Fryske Marren) als informateur hadden gevraagd. Hij voert deze week verkennende gesprekken met de partijen. Omdat de nieuwe gemeenteraad 29 zetels telt, is een twee-partijen-coalitie niet mogelijk. Het CDA zal er dus een derde partij bij moeten halen. Er gingen op de verkiezingsavond al veel stemmen op voor een 'brede coalitie': van CDA, SAM, Gemeentebelangen en FNP bijvoorbeeld. Het CDA hoeft dan niet echt voor linksom of rechtsom te kiezen, en stad en platteland zijn goed vertegenwoordigd.
Enige nadeel zou een zwakke oppositie zijn, van slechts vier zetels (VVD en ChristenUnie). Maar de nieuwe gemeente zou daarmee zo breed mogelijk kunnen beginnen. Het CDA heeft het, na de riante winst, voor het uitkiezen.