Cilinderkoppakking vervangen.
In sommige gevallen is het nodig om de cilinderkoppakking te vervangen, bijv als de motor oververhit is geweest en de pakking de geest heeft gegeven. Wanneer is je cilinderkoppakking aan vervanging toe?
- als er bij draaiende motor luchtbellen opborrelen in het expantietankje
- als de pakking uitwendig olie lekt
- als er olie in het koelcircuit zit.
- als er koelvloeistof bij de olie komt
Dit is geen werk dat door een complete leek kan uitgevoerd worden. Voordat je het weet maak je uit onwetendheid meer schade dan er al was. Ik ga er dan ook van uit dat je op de hoogte bent van motortechniek.
Begin met het koelsysteem af te tappen. Vang het koelwater op in een daarvoor geschikte bak. Maak daarna alle koeldarmen los die aan de cilinderkop vast zitten.
Kruip nu even onder de auto en maak de uitlaatsteun aan de versnellingsbak los.
Maak dan de aansluiting aan het spruitstuk los.
De pakking moet bij terug monteren vernieuwd worden.
Het losmaken en verwijderen van de spruitstukken is verschillend bij 1600/mono en multipoint. Bij de 1600/mono kan je de spruitstukken laten zitten en ze er samen met de kop afhalen. Je hoeft dus alleen de aansluitingen los te maken. Bij de multi gaat dat ook, maar dat werkt een heel stuk lastiger. Voor de 1600/mono volg je deze link. Je moet bij de 1600 wel nog de benzinedarm losmaken en bij de mono de benzinedarmen, de stekkers op het gasklephuis en de gaskabel. Ook de stekker van de temperatuursensoren moet losgemaakt worden. Die zit naast de 4de bougie. Bij de mono en multi zit er nog eentje op het aluminium waterpijpje boven de thermostaat.
Bij de multi heb je wat meer werk: klik
Nu moet het kleppendeksel eraf. Klik opnieuw hier voor de how-to.
Het volgende is het losmaken van de distributieketting: klik hier voor de juiste werkwijze. Hier vind je ook de juiste manier om de krukas in z'n BDP te zetten. Je moet uiteraard niet de hele distributie opengooien en verwijderen. Het nokkenastandwiel is genoeg. Doe een tie rap of touwtje rond ketting en tandwiel, dan blijft ze op de juiste plaats zitten. Op de afbeelding is de multi te zien. De 1600 en mono hebben geen gaten in het tandwiel. Je kan het touwtje dan door het middengat steken. Merk de ketting en het tandwiel alvast met een lakstift of vetkrijt, want straks moet je de ketting van het tandwiel afhalen. Zet het merkteken ter hoogte van het merkpunt op het tandwiel. Eerst even ontvetten met remmenreiniger en dan merken. Het touwtje kan nu weg. Hang nu een voldoende lang touwtje aan de ketting en maak dat ergens vast zodat de ketting niet in het blok kan vallen. Ook de kettingspanner kan je best verwijderen. Klik hier voor 1600/mono en hier voor de multi.
Nu zij we klaar om de nokkenas en z'n behuizing weg te nemen. Dit is licht verschillend bij de 1600/mono en de multipoint. Bij de multipoint moet ook de hydraulykhuishouding verwijderd worden die instaat voor de regeling van de klepspeling. De afbeeldingen zijn van een multipoint. Afgezien de leidingen is de werkwijze hetzelfde.
Zet de moeren van de nokkenasbehuizing los. Begin met die van de leiding. Wees zeer voorzichtig, want als de leiding meedraait breekt ze en da's een duur grapje! Draai de leiding weg. Bij de 1600/mono zit deze leiding er niet.
Draai de andere moeren verder los in deze volgorde, maar dan omgekeerd, dus van 9 naar 1.
Nu kan je de nokkenas en z'n behuizing wegnemen.
Nu nemen we de tuimelaars en hun veren weg. Leg de tuimelaars op volgorde weg, zodat je ze later op dezelfde plaats kan terug zetten.
Nu gaan we de kop zelf los schroeven. Begin met de bout sleutel 13 mm aan de bestuurderszijde van de auto. Bij een 1600 moet je eerst de stroomverdeler wegnemen.
Daarna maken we de kopbouten zelf los en we halen ze uit de kop.
De cilinderkop kan nu weggenomen worden. Laat een helper het touwtje met ketting even vasthouden en door de kop geleiden.
Ook de kapotte pakking kan je nu wegnemen. Maak het pasvlak van het blok zeer goed schoon voor je met monteren begint! Je kan met een propere niet pluizende doek het water al uit de cilindergaten doppen.
Het blok laat je nu even voor wat het is. We richten onze aandacht op de kop zelf. Leg hem ondersteboven op je werktafel. Leg er doeken onder, want er loopt nog olie uit. Ik ga er van uit dat enkel de cilinderkoppakking stuk is, dus we gaan de kop niet reviseren. Dit komt misschien later nog in een andere workshop aan bod.
Begin met de kop kaal te maken, alle wateraansluitingen mag je eraf schroeven. Er zitten nieuwe pakkingen in de set, dus die kunnen we evengoed gebruiken.
Maak de cilinderkop nu grondig schoon en verwijder alle pakkingresten. Maak de verbrandingskamers ook schoon zodat alle troep eruit is. Nu de kop toch los is kan je even de lekdichtheid van de kleppen testen. Leg de kop ondersteboven en giet diesel of benzine in de verbrandingskamers. Na een kwartier of zo mag er nog geen vloeistof zijn weggelekt. Is dat toch zo, dan is de kop aan revisie toe, maar daar gaan we hier niet dieper op in. We gaan ook kijken of de kop nog recht is. Neem een rechte lat en leg ze met z'n staande kant op de cilinderkop. De lat moet echt recht zijn, de meetlat van je kids voldoet echt niet. Neem een setje voelermaten en meet nu hoeveel speling er tussen lat en kop zit. Herhaal dit op verschillende posities. De maximum speling is 0.1 mm. Is het meer, dan moet de kop gevlakt worden. Als je echt zeker wil zijn, breng de kop dan weg naar een gespecialiseerd bedrijf waar men de kop volledig op dichtheid kan testen. In de meeste gevallen is dat niet nodig. Als de kop nog recht is, en de lektest van de kleppen is bevredigend dan kan hij terug gemonteerd worden. De cilinderkopbouten kunnen terug gebruikt worden op voorwaarde dat ze niet langer zijn dan 120 mm. Het zijn zogenaamde rekbouten, dus die mogelijkheid bestaat.
Maak alle gedemonteerde onderdelen grondig schoon.
Maak ook het pasvlak van het blok grondig schoon en blaas met perslucht alle vloeistof uit de schroefgaten. Heb je geen perslucht, kan het ook met een opgedraaid stukje keukenrol. Doe dit grondig, want als er nog vloeistof in de schroefgaten zit barst je blok gewoon open als je de bouten straks aantrekt!
Dompel de schroefdraad van de bouten in motorolie en laat de overtollige olie er minstens 30 min afdruipen. Te veel olie aan de bouten = KRAK blok!
Leg de nieuwe pakking op het blok en zorg dat hij mooi aansluit op de 2 paspennen die in het blok zitten. Roep je helper er terug bij zodat hij de distributieketting door de kop kan geleiden terwijl je hem op het blok legt. Kijk goed of de kop overal mooi aansluit voordat je de bouten erin draait. Is alles ok, steek de bouten dan in de cilinderkop. Draai ze nu gewoon 'tegen'. Neem een momentsleutel en draai de bouten 1 - 10 volgens onderstaande tabel één voor één aan. De aan te houden koppels zijn:
- 1ste stap: 20 Nm
- 2de stap: 80 Nm
- 3de stap: 90° (kwartslag)
- 4de stap: nog eens 90°
Bout 11 moet als laatste op 35 Nm
Leg nu de tuimelaars op hun juiste plaats en monteer de veren. Nu kan ook de nokkenas terug geplaatst worden. Doe eerst een weinig motorolie op de raakvlakken van de tuimelaars. Vergewis je ervan of de merktekens nog over mekaar staan. Draai de moeren 1-9 aan volgens onderstaande tabel. Bij de multi moet moer 1 als laatste in de reeks gedaan worden, je begint dan met moer 2. Vergeet bij de multi de leiding niet. Trek de moeren aan op 20 Nm.
Goed, als dat allemaal klaar is gaan we de ketting en het nokkenastandwiel terug monteren. vergewis je er nogmaals van dat de merktekens overeen staan en dat de krukas in z'n BDP staat. Monteer de spanner en regel de spanning van de ketting. Bij de multi kan dit niet op voorhand, klik hier voor de juiste procedure.
Tip: bij de 1600 en mono kunnen de spruitstukken op voorhand gemonteerd worden. Bij de multi ook, maar dat werkt lastiger.
Bouw de motor verder op en vul hem met koelvloeistof. Best kan je het blok eerst opgieten via de darm van de thermostaat en die dan pas aansluiten.
De speling van de kleppen moet nog gecontroleerd/geregeld worden. Vergeet dit niet! Bij de multi hoeft dit niet omdat ze volledig automatisch geregeld worden zodra de motor loopt en oliedruk heeft.
Bij de 1600 moet je de stroomverdeler nog monteren
Als de motor verder helemaal opgebouwd is, kan je hem starten en laten warm lopen. Zet de kraan van de verwarming helemaal open en hou het niveau van de koelvloeistof in de gaten. Controleer ook of er nergens lekken te bespeuren zijn. Waarschijnlijk loopt de temperatuur vrij hoog op voordat de thermostaat open gaat. Dat komt omdat er nog luchtbellen in het systeem zitten. Zodra de thermostaat open is gaan die luchtbellen vanzelf weg.
Als de motor warm is kan je beter gelijk ook even de olie verversen. Doe dit niet op voorhand, laat de motor eerst warm lopen, zodat alle stof en vuiligheid dat eventueel in het open blok is terechtgekomen in het oliefilter zit.
Tip: Als je bij de multipoint de hydraulische kleppenstoters verwijderd om één of andere reden, zet ze dan bij het terug monteren niet te vast. De motor zal niet meer starten. Juist 'tegen' en dan een heel klein beetje aandraaien is goed.
Tip: Controleer zorgvuldig of de stroomdraden van de startmotor niet tegen het uitlaatspruitstuk zitten. De isolatie zal smelten en je hebt een mega kortsluiting voordat je het weet.