Foto Ruud van Capelleveen: Dorpstraat in Beekbergen
De Veluwe werd toen, rond vijfduizend jaar voor Christus, bewoond door mensen die leefden van de landbouw. Dit ging nog primitief: men brandde een stuk oerbos af om op deze vruchtbare grond een akker te maken. Als de grond uitgeput raakte trok men verder om daar een nieuw stuk bos plat te branden. De verlaten akkers veranderden later in heidevelden. Later bleef men in deze streek. Bij Beekbergen werden twee grafheuvels en een urnenveld gevonden.
Vanaf de vroege middeleeuwen werd er intensiever gebruik gemaakt van de grond en ontstonden er tussen de heidevelden akkervelden en weides. Men leefde in die tijd op de Veluwe ook van ijzerwinning. In Beekbergen werden verschillende ijzerwinningskuilen uit die tijd gevonden. Op de plek van de huidige kerk bouwde men in de elfde eeuw een tufstenen kerk. Na de bouw ontstond de Dorpstraat, waar nu de meeste winkels staan.
Henriëtte Hartsen
Bij de kerk staat een beeld van de kunstenaar Elly Corstjens van de drankbestrijder Henriëtte Hartsen. Zij zag de strijd tegen het alcoholisme als een onderdeel van de evangelisatie. Hartsen stichtte in 1898 de Nederlandsche Christen Vrouwen Geheel-Onthouders-Unie. In de villa Zarfath in Beekbergen richtte zij een tehuis in voor drankzuchtige vrouwen. Voor dit doel werd ook de oude herberg De Gouden Leeuw aan de Dorpstraat gekocht om er een koffiehuis voor geheelonthouders te vestigen. Daar is nu een Chinees restaurant gevestigd.
In 1887 legde men de spoorlijn tussen Apeldoorn en Dieren aan en kreeg Beekbergen een station bij Lieren. Het station werd in 1950 gesloten. Sinds 1975 is station Beekbergen in gebruik bij de Veluwsche Stoomtrein Maatschappij (VSM). Deze spoorwegmaatschappij onderhoudt in de zomermaanden een dienst met de stoomtrein voor toeristen tussen Dieren en Apeldoorn, waarbij ook wordt gestopt in Beekbergen.
Bij het station van Beekbergen heeft de Veluwsche Stoomtrein Maatschappij een museumdepot ingericht. Daar vindt het onderhoud aan het rollend materieel plaats. Er staan talloze locomotieven en rijtuigen. De stoomlocomotieven van de VSM zijn afkomstig uit Duitsland, Oostenrijk en Polen. Zij stammen vooral uit de jaren veertig en vijftig van de twintigste eeuw. De oudste stoomlocomotief werd in 1929 gebouwd. Daarnaast bezit de VSM een mooie collectie diesellocomotieven uit de jaren vijftig. Deze locomotieven zijn afkomstig van de Nederlandse Spoorwegen.
Beekbergen was van 1812 tot 1818 een zelfstandige gemeente in de provincie Gelderland. De plaats ging toen tot Apeldoorn behoren. De gemeente Apeldoorn bestaat uit de plaatsen Apeldoorn, Assel, Beekbergen, Beemte-Broekland, Engeland, Gerritsflesch, Groenendaal, De Haere, Hoenderloo, Hoog Buurlo, Hoog Soeren, De Jonas, Klarenbeek, De Krim, Lieren, Loenen, Meerveld, Nieuw-Milligen, Oosterhuizen, Radio Kootwijk, Uddel, Ugchelen, Wenum-Wiesel en Woeste Hoeve.
In de bossen op de Veluwe liet Louis Frederik Teixeira de Mattos, een ingenieur van de Heidemaatschappij, in 1908 door architect Haitsma Mulier het landhuis Villa Spelderholt bouwen. Een deel van het landgoed bij Beekbergen wordt sinds 1997 Parc Spelderholt genoemd.
Wie leest weet meer en begrijpt beter. In onze gewaardeerde nieuwsbrief schenken wij regelmatig aandacht aan de mooiste plaatsen en monumenten in Gelderland. Lees de interessante uitgave Gelderland: Geschiedenis en bezienswaardigheden om meer te weten te komen over de mooiste provincie van Nederland. Beekbergen komt ook voor in onze uitgave over de geschiedenis van Gelderland.