Déze 6 symptomen kunnen wijzen op endometriose | Margriet Déze 6 symptomen kunnen wijzen op endometriose | Margriet
Redactie Margriet | 14 december 2020
Heb je vaak last van extreme buikpijn, vooral tijdens je menstruatie? Of heb je pijn bij het vrijen of regelmatig onverklaarbare darmklachten? Dan zou het kunnen dat je endometriose hebt. We zetten de meest voorkomende symptomen van endometriose op een rij.
Endometriose is een chronische aandoening waarbij weefsel dat lijkt op baarmoederslijmvlies buiten de baarmoederholte voorkomt. Daar kan het voor ernstige klachten zorgen.
Endometriose is een chronische ziekte waar ongeveer één op de tien vrouwen in de vruchtbare leeftijd last van heeft. Wanneer je deze aandoening hebt, groeit weefsel dat lijkt op baarmoederslijmvlies (endometrium) ook buiten de baarmoeder. Het zit dan bijvoorbeeld op het buikvlies, op je darmen, eierstokken, blaas of rondom de darmen. Hoewel dit slijmvlies niet in de baarmoeder zit, doet het wél mee met met de menstruatie. Dat betekent dat het weefsel daar ook elke maand dikker wordt, na vier weken tijdens de menstruatie gaat bloeden door de hormoonschommeling die ontstaan. Normaal gesproken vloeit dit bloed naar buiten – je bent dan ongesteld – maar het bloed van die andere deeltjes baarmoederslijmvlies kan nergens heen. Vaak ontstaat er dan een ontstekingsreactie in het lichaam, die omliggend weefsel kan irriteren. Daardoor ontstaan bloedingen. Dit veroorzaakt de symptomen die passen bij endometriose.
Welke symptomen je hebt bij endometriose, hangt vooral af van de plek waar het endometrioseweefsel zich gesetteld heeft in jouw lichaam. Wat wel overeenkomt bij de meeste vrouwen met deze ziekte, is dat ze extreme menstruatieklachten hebben. Maar ook buiten de menstruatie om hebben vrouwen met endometriose vaak symptomen. Waar het baarmoederslijmvlies-achtige weefsel in je onderbuit zit, bepaald de mate waarin er klachten ontstaan. Dit zijn de zes meest voorkomende symptomen van endometriose:
De meeste vrouwen met endometriose noemen extreme menstruatiepijn als een van de voornaamste symptomen. In eerste instantie komt die pijn vaak vooral voor rondom de menstruatie, maar in de loop van de jaren kan de pijn langzaam erger worden en steeds iets eerder beginnen. Een groot aantal vrouwen heeft uiteindelijk chronische buikpijn, ook tussen de menstruatieperiodes in.
Ook lage rugpijn komt veel voor bij endometriose.
Darm- en blaasproblemen worden ook vaak genoemd als symptomen van endometriose. Denk daarbij aan darmkrampen, obstipatie, diarree, pijn bij het plassen of vaker moeten plassen. Dit ontstaat door endometrioseweefsel dat zich rondom die organen gevormd heeft.
Endometriose kan in de eierstokken, tussen de endeldarm en de baarmoeder of tussen de blaas en de baarmoeder zitten. Daarbij ontstaat pijn bij het vrijen, soms pijn diep in de buik of diep in de schede.
Onvruchtbaarheid is ook een relatief veelvoorkomend probleem. Volgens de cijfers van de Endometriose Stichting heeft 45% van de vrouwen, met een fertiliteitsprobleem, endometriose. Dertig tot veertig procent van de vrouwen met endometriose heeft een verminderde vruchtbaarheid.
Opvallend veel vrouwen met endometriose hebben last van extreme vermoeidheid. De exacte reden hiervan is nog duidelijk, maar zou te maken kunnen hebben met de chronische ontstekingen van het slijmvlies.
De oorzaak van endometriose is niet bekend, maar er zijn wel bepaalde ideeën over wat de oorzaak zou kunnen zijn. Zo is het zeer waarschijnlijk dat bepaalde genen verband houden met de ziekte. Vrouwen met een familielid met endometriose hebben bijvoorbeeld een hoger risico dat zij het ook krijgen. Ook de leeftijd van de eerste menstruatie en andere gynaecologische factoren kunnen een rol spelen.Ook andere gynaecologische factoren kunnen een rol spelen. ​
Waarom sommige vrouwen veel meer klachten hebben dan andere is ook niet duidelijk, maar heeft waarschijnlijk te maken met bepaalde hormonen. Welke symptomen iemand met endometriose heeft wordt bepaald door de plek waar de haarden van de ziekte zitten. De ernst van de klachten zegt niet per se iets over hoeveel endometrioseweefsel er in het lichaam zit.
Hoe eng het ook klinkt, de baarmoederslijm-achtige deeltjes zijn gelukkig niet gevaarlijk. Hoewel ze voor klachten kunnen zorgen, is het niet zo dat je er altijd iets aan moet of kunt laten doen. Als je geen klachten hebt en je gynaecoloog bij toeval kleine plekjes endometriose ontdekt, hoef je bijvoorbeeld niks te doen. Wel kan het verstandig zijn om onder controle te blijven, vooral wanneer je een kinderwens hebt. Je kunt het best met je gynaecoloog bespreken of dat in jouw situatie nodig is en zo ja, hoe vaak.
Helaas zijn er veel vrouwen die wél vervelende en ernstige symptomen van endometriose ervaren. In dit soort gevallen is een behandeling wel nodig. Hoe goed endometriose behandeld kan worden, hangt wederom af van de plekken waar het weefsel zich in het lichaam gesetteld heeft. Er is geen manier om endometriose te genezen, dus focust behandeling vooral op het bestrijden van symptomen en de groei van nieuw weefsel afremmen.
Verschillende opties voor behandeling
Afhankelijk van de ernst van de symptomen, wordt endometriose behandeld met pijnstillers, hormonale medicatie, een (kijk)operatie of een combinatie van die drie. Hormonen, zoals de pil en progesteron, kunnen ook een uitkomst bieden. Veel vrouwen hebben minder menstruatiepijn als ze de pil slikken. Progesteron onderdrukt de eisprong, waardoor je niet menstrueert.
Wanneer pijnstillers en een hormonale behandeling niet voldoende zijn, wordt er gekozen voor een kijkoperatie. Bij zo'n kijkoperatie kunnen endometrioseweefsel, cysten en verklevingen worden weggehaald. Dit is helaas in sommige gevallen niet mogelijk, omdat de omliggende organen niet beschadigd mogen raken bij het weghalen van de endometriosehaarden. Wat voor jou de beste optie is, kun je het best bespreken met een gespecialiseerde gynaecoloog.