Uitgeverij Europese Bibliotheek | Huizum in oude ansichten deel 1 | boeken | alfabetisch-overzicht
Boeken > Alfabetisch overzicht > Huizum in oude ansichten deel 1
Huizum in oude ansichten deel 1
: Siep Grijpstra, Tom Sandijck en Dirk Swierstra
: 978-90-288-4676-0
Fragmenten uit het boek 'Huizum in oude ansichten deel 1'
39. Op koninginnedag, schoolsportdagen en andere hoogtijdagen was het Huizumer fanfarekorps "Volharding" op het sportterrein aanwezig. Zonder anderen tekort te doen, bestond de kern van het korps uit de families Kuipers en Beek. Door de bezieling en inzet wist men vele eerste prijzen in de wacht te slepen. Beschermheer van "Volharding" was de huisarts W. Sinnighe-Damste. Op de ochtend van koninginnedag klommen de korpsleden op het dak van de woning van de dokter en brachten vandaar een serenade, Dat dokter later nogal eens met lekkage te kampen kreeg, bleek geen bezwaar.
40. De jongste zoon uit het gezin van "Afke's Tiental" woonde tot zijn overlijden in 1979 in de Nieuwstraat. Hij werd 93 jaar oud en heette Ale Feenstra en in het boek Wybe. Zijn moeder - "Afke" kwam in 1918 als weduwe bij Ale en zijn gezin inwonen. Deze ook in werkelijkheid bijzondere vrouw is in 1922 hier overleden. Het boek "Afke's Tiental" beleefde vele herdrukken en verscheen zelfs in een aantal vreemde talen. De Nieuwstraat is later herdoopt in Wiardastraat.
Huizum Torenstraat
41. Toen de Torenstraat ontstond, zag men op de achtergrond de toren van de hervormde kerk van Huizum. Daaraan zal de naam zijn ontleend. Dit uitzicht verdween toen de Ie Torendwarsstraat werd aangelegd en bebouwd. Men kan dus stellen dat de Torendwarsstraat op dat punt de Torenstraat dwars zat. Overigens was men in Huizum aanvankelijk niet erg inventief met het zoeken naar geschikte straatnamen. De T orenstraat zou worden herdoopt in A ylvastraat en de 1 e Torendwarsstraat in Doniastraat.
Eeeuwarden - Schrans met Waferforen.
42. De Schrans was oorspronkelijk een deel van de oostelijke Middelzeedijk. We beginnen op een punt waar voorheen in de dijk een afwateringssluis, de Wijnhornsterzijl, was gelegen. Omstreeks het jaar 1200 was de Middelzee grotendeels dichtgeslibd en werd het overtollige water van de Potmarge via de Wijnhornsterzijlsloot naar de Zwette afgevoerd. In de Schrans kwam toen een overkluizing, het Huzumer Piipke. Op de foto zien we de lage leuningen van dit Piipke. Dit was tevens de grens met de gemeente Leeuwarden.
Hollandschedijk.
Leeuwardei
". A. :JaTkui, 'V('rdumerdijk. Leeuwarden.
43. Deze houtgedekte stellingmolen werd tussen 1877 en 1887 vrijwel zeker als watermolen gebouwd. Het uitgemaalde water werd via het Huzumer Piipke naar de Potmarge afgevoerd. Vrij spoedig daarna verloor de molenzijn functie en werdhij vermoedelijk omgebouwd tot biksteenmolen. De fijngemalen stenen werden gebruikt voor verhardingvan wegen. Rond 1896 werd de molen door de bliksem getroffen en verloor hierbij zijn wieken. Een van de wieken kwam op de keuken van defamilie Miedema in de Smidsbuurt terecht. De molen werd daarna gesloopt.
Scbrans
44. De bebouwing van de Sehrans dateert van 1650. Dat jaar had de kerkvoogdij van de hervormde kerk dringend geld nodig om het herstel van de toren te kunnen financieren. Men besloot toen een strook grond aan de oostzijde van de Sehrans in erfpaeht uit te geven voor bebouwingsdoeleinden. WeI onder de voorwaarde dat in de percelen geen tapperijen moehten worden gevestigd. De toren blijkt in 1655 hersteld, wat nog te zien is aan de muurankers aan de zuidzijde. De villa reehts van het midden op de foto, met vlaggestok en luifel, is sedert 1899 het gemeentehuis van Leeuwarderadeel.
Oemeentehuis Luuwarderadeel - Schrans
45. Daarvoor zetelde het gemeentebestuur bij de buurgemeente Leeuwarden. Men had kennelijk behoefte voortaan vanuit eigen gemeentegrond te opereren. Omstreeks 1920 werd de villa afgebroken en verrees op dezelfde plek een nieuw gemeentehuis. Burgemeester was toen J.G. Jansonius, een persoonlijke vriend van mr. P.J. Troelstra en mede-oprichter van de SDAP. Deze partij verliet hij na de muiterij op de "Zeven Provincien" in 1933. Achter het gemeentehuis waren het politiebureau en de brandweerkazerne.
46. Voordat de Raadhuisstraat kon worden aangelegd, moest het gebouw links worden gesloopt. Het was de herberg van Hugo Wijbenga, genaamd "Het wapen van Leeuwarderadeel". Wanneer de boeren vrijdags naar de stad gingen, konden ze hier hun paarden en rijtuigen stallen. Overigens had Wijbenga ook paarden en rijtuigen te huur. Op een stukje land in deze omgeving werd in 1892 een 1 meibijeenkomst gehouden, met als belangrijkste spreker F. Domela Nieuwenhuis. De huurprijs bedroeg f 200,-.
Nieuwe Schrans bij LEEUW ARDEN
47. Op de foto staat Nieuwe Schrans, maar die begint pas verderop naast het grote huis op de achtergrond. Deze straat met een grote bocht achter het gemeentehuis langs, is de Raadhuisstraat en is een deel van het eerste grote uitbreidingsplan van Huizum in 1911. Voor Leeuwarden was dit een reden om in 1915 pogingen te ondernemen Huizum bij de stad te voegen, omdat men van mening was dat deze uitbreiding het gevolg was van de onmiddellijke nabijheid van Leeuwarden en derhalve geprofiteerd werd van de stedelijke voorzieningen, Deze pogingen werden in 1925, 1935 en 1939 herhaald.
Schrans bij Leeuwarden
48. Overigens was de bezorgdheid van Leeuwarden over de ontwikkelingen in de Schrans van veel eerder datum. Na de bebouwing in 1650 vestigden zich ambachtslieden in de Schrans, die door de strenge gildebepalingen in Leeuwarden zich niet verder konden ontplooien. Daarnaast kwam er een Bank van Lening die sterk concurreerde met die van de stad en er kwam een schouwburg waar toneelspelen werden opgevoerd, hetgeen in Leeuwarden ten strengste was verboden.