De Voorzitter. Aanstaande woensdag is het precies tien jaar geleden dat de genocide in Rwanda begon. Ter nagedachtenis van de bijna één miljoen slachtoffers, en om onze hoop uit te drukken dat we nooit een tragedie van deze aard meer zullen meemaken, vraag ik u een minuut stilte in acht te nemen. Gebhardt (PSE ). Mijnheer de Voorzitter, in Duitsland kennen wij de zogeheten ofwel afluisteractie als uiterste middel in de strijd tegen de zwaarste georganiseerde misdaad. De opsporingsinstanties mogen dit bij strafvervolging alleen inzetten onder strenge wettelijke voorwaarden en democratische controle. Het Duitse constitutioneel hof heeft pas geleden de beperkingen nog aangescherpt. Gisteren mocht een lid van dit Parlement op een laat uur in een Duits televisieprogramma er nog over opscheppen dat hij deze methode in het Europees Parlement sinds jaren als zelfbenoemde speurder zonder enige controle tegen medeparlementariërs inzet. In de uitzending werden met een verborgen camera opgenomen filmfragmenten vertoond als bewijs voor vermeende malversaties, met name aan het einde van de vergaderweek in Straatsburg. De uitzending culmineerde in het dreigement dat we elkaar snel terug zouden zien, want, zo heette het letterlijk: ‘Overmorgen is het weer vrijdag in Straatsburg’. Ik zal morgen hier in dit Parlement mijn plichten moeten vervullen en mijn aanwezigheid ook in het centrale register laten opnemen. Dat wil ik ongehinderd kunnen doen, zonder angst om door camerateams te worden overvallen. Daarom wil ik u ook vragen: hoe is gewaarborgd dat al mijn collega’s en ik zonder vrees hun taken in dienst van de Europese burgers kunnen vervullen? Hoe wordt de huisvrede hersteld? Blijft het Europees Parlement als constitutioneel orgaan deze pogingen ons onder druk te zetten accepteren? De Voorzitter. Hartelijk dank, mevrouw Gebhardt. Ik zal uw verzoek overbrengen aan de Voorzitter van dit Parlement.(1) De Voorzitter. aan de orde is het verslag (A5-0204/2004) van de heer Oostlander, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over het periodiek verslag 2003 van de Commissie over de vorderingen van Turkije op de weg naar toetreding (COM(2003) 676 - SEC(2003) 1212 - C5-0535/2003 - 2003/2204(INI)). Oostlander (PPE-DE ), Mijnheer de Voorzitter, sinds mijn vorige verslag heeft de Turkse regering niet stilgezeten en met een zekere voortvarendheid een reeks van hervormingen in de wetgeving doorgevoerd. Dat betreft vooral de mensenrechten, vrijheden op het gebied van cultuur en media, en de inperking van de politieke rol van het leger. Wij volgen de onderhandelingen over de toekomst van Cyprus met veel aandacht, omdat deze een wezenlijk deel vormen van de weg naar de Unie. Wij hadden aanvankelijk gedacht dat met name de Turkse deelname aan deze onderhandelingen problemen zou opleveren vanwege de tegenstand van de zijde van het leger tegen een compromis en vanwege gezeten administrateurs in de Turkse regering. Helaas moeten wij constateren dat ook van Grieks-Cypriotische zijde de medewerking aan een oplossing voor de kwestie-Cyprus, zacht uitgedrukt, niet optimaal is. Natuurlijk is dat niet het laatste woord. Wij denken dat men doorgaat met onderhandelen, want ik kan me niet voorstellen dat de Grieks-Cypriotische regering het zal wagen om op zulke buitengewoon slechte voorwaarden lid te worden van de Europese Unie. Dat zou deze regering, volgens mij, jaren en jaren blijven aankleven. Ondanks alle veranderingen op papier in Turkije en de inzet op de departementen om de georganiseerde samenleving de vrijheid te geven, is de implementatie van de hervormingen heel moeilijk gebleken. De regering ziet dat zelf ook in en heeft door de instelling van een monitoring-stelsel aangegeven dat het haar ernst is. Dat vind ik een belangrijke stellingname van de regering, omdat voor ons met name de implementatie van al die veranderingen het essentiële punt is. Papier is geduldig, de werkelijkheid zal moeten aantonen of het waargemaakt wordt. De obstakels op de weg naar de Europese Unie kunnen nauwelijks een verrassing zijn. De structuur en de filosofie van de staat vinden hun weerspiegeling in de mentaliteit van de bevolking en van de overheidsdienaren. Als zij daardoor op een spoor zitten dat niet te verenigen is met de Europese Unie, kan men niet verwachten dat dit in korte tijd te veranderen is. De veranderingen die wij vragen, zijn revolutionair. De hoofdlijn van het verslag wordt door deze waarnemingen bevestigd. De Europese Unie moet voor alle kandidaten, of staten die dat willen worden, streng zijn op het punt van de rechtsstaat en de democratie. Dat is in de allereerste plaats een kwestie van principe, maar het is ook een kwestie van het kunnen functioneren van de Europese Unie als zodanig en het is een kwestie van overtuigingskracht tegenover onze eigen bevolking, waar ook een basis moet worden gevonden om deze uitbreiding te kunnen accepteren. Het gaat erom dat de kandidaten op het punt van de politieke waarden die zij verdedigen, passen bij de Europese Unie. Zolang dat niet zo is, moet men niet aan een lidmaatschap denken. Het gaat niet alleen om correcties van een aantal concrete misstanden, maar om de juridische en sociale basis waaruit die misstanden voortkomen. Het gaat bijvoorbeeld niet alleen om de vrijlating van Leyla Zana, die tot vele jaren gevangenisstraf is veroordeeld vanwege gedrag waarvoor zij van dit Parlement de Sacharov-prijs heeft ontvangen. Het gaat erom dat zulke veroordelingen in de toekomst ondenkbaar zullen zijn. Als je hierover vragen stelt aan de hoogste rechters in Turkije, moeten zij, tot mijn verbazing, de antwoorden helaas nog schuldig blijven. Hetzelfde geldt voor de culturele rechten van minderheden. Het moet ondenkbaar zijn dat deze door obstructie niet kunnen worden uitgeoefend. Een echte scheiding van kerk en staat moet geen reden tot paniek zijn, net zo min als godsdienstvrijheid voor groepen die niet uitdrukkelijk in het Verdrag van Lausanne zijn vermeld. Naar het schijnt is dit voor Turkije een heel moeilijk punt. Een andere zeer moeilijke kwestie is de positie van het leger. Vanuit de geschiedenis kan men begrijpen dat het leger groot vertrouwen geniet bij een belangrijk deel van de bevolking, maar de politiek zal zijn zelfbewustheid moeten herwinnen. De regering werkt wel aan veranderingen, maar kan niet veel verder gaan dan de omstandigheden toelaten. Toch moet de Unie vasthouden aan de eis dat het leger niet meer politieke invloed heeft dan gebruikelijk is in lidstaten van de Europese Unie. Vanuit deze visie ontraad ik dan ook amendementen waarmee de eisen van de Unie aan Turkije worden verslapt. De vervulling van de politieke criteria van Kopenhagen moet voorafgaan aan het van de begeleiding van de overname van het . Dat is een les uit eerdere uitbreidingsprocessen en de ervaringen met bijvoorbeeld Roemenië. Er moet bovendien een signaal van uitgaan naar landen die het lidmaatschap ambiëren. Bovendien meen ik dat de Turkse regering onze druk nodig heeft als ruggesteun tegen de tegenkrachten in de maatschappij en in delen van het overheidsapparaat. Over elementen van het kan niet worden onderhandeld. Dit geldt ook voor de waarden en de toepassing daarvan in de Europese Unie. Deze zijn ononderhandelbaar. Zij moeten worden omarmd en moeten, als men echt lid wil zijn, gewoon worden overgenomen. Anderzijds ben ik van opvatting dat de Unie moet vasthouden aan het perspectief van een volwaardig lidmaatschap voor Turkije zodra echt is voldaan aan de politieke, economische en andere criteria. Het is invoelbaar dat in sommige amendementen een nauwe betrokkenheid van het Europees Parlement wordt verlangd. Het is echter evenzeer noodzakelijk dat wij ons huiswerk doen, om in staat te zijn de toetreding van landen tot de Europese Unie te kunnen verwerken. Dat betekent dat de resultaten van de Conventie absoluut moeten worden aanvaard, anders kunnen wij niet functioneren. De stelling van eerst verdiepen en dan uitbreiden, blijft geldig. De mogelijkheid, mijnheer de Voorzitter, om deel te nemen aan het goede-nabuurschapsbeleid, zoals verwoord in het verslag-Napolitano, kan ook blijven bestaan, maar amendementen die Turkije alleen een plaats buiten de Unie gunnen, passen niet in de lijn van mijn verslag. De krachtige nadruk op vervulling van de politieke criteria hangt mede samen met de wens om bij de bevolking voldoende steun te vinden. Mijnheer de Voorzitter, ik hoop dat de aanvaarding van de hoofdlijnen van dit verslag een duidelijk signaal zal zijn voor zowel de Turkse regering en samenleving als voor onze eigen burgers in de Unie. Het onderwerp is van zeer principiële aard en verdraagt geen verdoezeling. Ik stel voor dat wij de dialoog met Turkije met open vizier voortzetten. De Turkse regering is daar inmiddels aan gewend. Verheugen, . Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het debat van vandaag is een goede gelegenheid om een tussentijdse balans op te maken ten aanzien van de vorderingen van de hervormingen in Turkije. Allereerst wil ik de heer Oostlander van harte complimenteren met zijn evenwichtige en gedegen verslag, waarmee ik het grotendeels eens ben. We kunnen constateren dat de Turkse regering de afgelopen jaren met verve de verandering van Turkije in een volwaardige democratie, een rechtsstaat waarin de mensenrechten en de rechten van minderheden worden gerespecteerd, ter hand heeft genomen. Naar mijn mening kunnen we gezien de meest recente verkiezingsresultaten van afgelopen zondag in Turkije rustig zeggen dat deze hervormingskoers vast verankerd is in de Turkse maatschappij. Dat moet ons deugd doen, want zonder de Europese Unie was dit proces niet in gang gezet. De strategie van Helsinki heeft Turkije een helder vooruitzicht gegeven. De voorwaarden voor de verwezenlijking van de lidmaatschapsoptie van Turkije zijn duidelijk en ondubbelzinnig gedefinieerd. Voor Turkije gelden, net als voor andere kandidaat-lidstaten, onverkort de criteria van Kopenhagen. Dat heeft helderheid in onze betrekkingen met Turkije gebracht, en de toetredingspartnerschappen die wij hebben ontwikkeld als instrument van de samenwerking, hebben hun nut uitzonderlijk goed bewezen bij het streven het hervormingsproces te stimuleren. In de voortgangsrapporten hebben wij niet alleen onze waardering geuit over het vele dat bereikt is, maar hebben wij ook altijd duidelijk en ondubbelzinnig gebreken en zwakke punten aan de kaak gesteld. Turkije heeft in het kader van de hervormingen nieuwe wetten ingevoerd om de mensenrechten te verbeteren, de bescherming tegen marteling en mishandeling te vergroten, de vrijheid van meningsuiting en de persvrijheid te verruimen, de vrijheid van vereniging en vergadering, alsmede het demonstratierecht te versterken, de culturele rechten uit te breiden, de gendergelijkheid te versterken, de democratie te consolideren en de betrekkingen tussen het leger en de civiele autoriteiten te wijzigen. Turkije heeft ook verscheidene cruciale internationale overeenkomsten ondertekend. Daaruit blijkt duidelijk dat het land de koers van verandering is gaan varen. Dat valt met name ook af te lezen aan de verandering van het politieke klimaat in Turkije. Het maatschappelijk middenveld in Turkije wordt sterker. Het raakt beter georganiseerd, non-gouvernementele organisaties worden geraadpleegd bij het uitwerken van wetsvoorschriften, zoals bij het nieuwe wetboek van strafrecht. Het hervormingsproces heeft het publieke debat in Turkije een sfeer van openheid en vrijheid gebracht. Kwesties als de rol van de militairen in de politiek, het vraagstuk van de Koerdische taal, de praktijk van marteling en mishandeling of de rol van de vrouw in de samenleving worden nu in vrijheid besproken. Toen ik vier jaar geleden met dit werk met Turkije begon, mocht ik in gesprekken met de Turkse regering het woord ‘Koerdisch’ niet eens in de mond nemen. En dat is nog maar een klein voorbeeld. Er is een publiek debat aan de gang over een moderne grondwet voor Turkije die de beginselen bevat waarop de Europese Unie is gegrondvest. Deze nieuwe situatie in Turkije is een verdienste van ons -beleid als het gaat om democratie en rechtsstaat, de mensenrechten en de rechten van minderheden. Juist daarom dienen wij op gebreken en zwakke punten te wijzen als wij die signaleren. De Commissie heeft dit op enkele terreinen gedaan, die ik nog even wil noemen: versterking van de onafhankelijkheid en werkwijze van het gerechtelijk apparaat, ontwikkeling van het totale kader voor de uitoefening van de fundamentele vrijheden dat zo dient te worden opgezet dat alle overblijfselen uit het autoritaire verleden verdwijnen. Het gaat nog steeds om de aanpassing van de betrekkingen tussen de burgerlijke autoriteiten en de militairen, het gaat om de situatie van de intern verdrevenen in het zuidoosten van het land en de terugkeer naar hun dorpen. En naar mijn mening gaat het met name ook om het vraagstuk van de godsdienstvrijheid. Maar met juridische veranderingen alleen zijn we er niet. We willen de praktische toepassing zien, niet alleen op afzonderlijke punten, maar systematisch en effectief. De laatste tijd is daarin vooruitgang te bespeuren. Ik moet echter wel zeggen dat ons steeds weer berichten ter ore komen waaruit blijkt dat het hervormingsproces door de Turkse administratie slechts aarzelend wordt aanvaard. Daarom richt ik een dringende oproep tot de Turkse regering om alles in het werk stellen teneinde de tenuitvoerlegging te verwezenlijken. In dit verband wil ik ingaan op de zaak Leyla Zana, waaruit blijkt dat de geest van de hervormingen nog niet is doorgedrongen tot alle organen van de uitvoerende en wetgevende macht van het land. Deze rechtszaak lijkt niet te stroken met de grondbeginselen van de onschuldpresumptie en de waarborging van de rechten van de verdediging. Ik kom zojuist uit Zwitserland, waar vanochtend vroeg de onderhandelingen zijn afgesloten over de definitieve oplossing van het Cypriotische vraagstuk, en ik wil graag van de gelegenheid gebruikmaken het Europees Parlement als eerste instelling in te lichten over de stand van zaken. Zoals u weet had en heeft het onze voorkeur om op 1 mei een verenigd Cyprus welkom te heten als lidstaat. Tijdens de dagen in Zwitserland hebben we dat doel op een haar na bereikt, en het proces is geenszins op de klippen gelopen. Van meet af aan waren er twee mogelijkheden: of de overeenkomst zou reeds in Zwitserland worden ondertekend, of de secretaris-generaal van de Verenigde Naties zou het definitieve plan presenteren, waarover vervolgens de beide gemeenschappen op Cyprus op 24 april in een democratisch referendum dienen te beslissen. Er is voor de tweede optie gekozen nadat was gebleken dat niet alle betrokkenen een overeenkomst konden tekenen. Ik moet echter onderstrepen dat er zich een opmerkelijke toenadering heeft voorgedaan, en ik denk dat we nu op een punt zijn aanbeland dat er sterk politiek leiderschap nodig is. Ik doe een beroep op de leiders van de Grieks- en Turks-Cyprioten nu alles op alles te zetten om de bevolking van het eiland ervan te overtuigen dat het huidige plan de beste en meest evenwichtige oplossing is die kan worden bereikt. Het is niet de keuze tussen dit plan of een ander plan. Het is de keuze tussen dit plan en helemaal geen oplossing. Ik geloof niet dat er zich in de nabije toekomst een nieuwe gelegenheid zal voordoen om het probleem nog een keer aan te pakken. De secretaris-generaal van de VN, voor wiens inspanningen we diep ontzag moeten hebben, heeft in zijn voorstel de eisen van de Europese Unie volledig gehonoreerd. De nieuwe staat, het nieuwe Cyprus dat moet ontstaan zal een land zijn dat met één stem kan spreken, dat zich in de internationale fora zakelijk kan opstellen zonder de gang van zaken te blokkeren. Het zal een land zijn met structuren die sterk genoeg zijn om het communautair recht ten uitvoer te leggen, en dat op dezelfde beginselen als de Europese Unie is gegrondvest. Wat betreft de noodzakelijke aanpassingen van het voorstel van de heer Kofi Annan aan het communautair recht, is men het erover eens dat deze aanpassingen zonder permanente uitzonderingen op het worden uitgevoerd. Het is de grote gezamenlijke doelstelling van alle instellingen om geen permanente uitzonderingen op het meer te maken. Ook dat hebben wij bereikt. Daarom geloof ik ook dat het goed zou zijn als ook het Europees Parlement heel duidelijk zijn wil tot uitdrukking brengt, zodat de betrokken politieke partijen en de politieke krachten de verantwoordelijkheid nemen om het aanbod dat nu op tafel ligt aan te nemen, een aanbod dat de uitkomst is van zeer zorgvuldige, zeer moeizame en zeer begripvolle besprekingen. Ik onderstreep het nogmaals: het proces heeft geen schipbreuk geleden, maar een van meet af aan bestaande tweede optie is uitvoerbaarder en beter gebleken. We zullen er nu aan werken om deze tweede optie te realiseren. Om op Turkije terug te komen, dat bij de onderhandelingen in Zwitserland een zeer constructieve en coöperatieve rol heeft gespeeld, waarvoor ik nadrukkelijk mijn waardering wil uitspreken: hierover wil ik alleen nog zeggen dat aan het einde van het jaar dient te worden besloten of Turkije voldoet aan de cruciale politieke criteria van Kopenhagen. In dat geval zo heeft de Europese Raad van Kopenhagen in december 2002 unaniem besloten dienen de toetredingsonderhandelingen onmiddellijk te worden gestart. De Commissie zal hierover in het najaar haar rapport presenteren, dat net als alle tot nog toe gepubliceerde rapporten fair en objectief zal zijn. Het verslag van de heer Oostlander laat zien dat in het proces van de modernisering van het politieke systeem van Turkije en zijn aanpassing aan de normen van de EU grote vorderingen zijn geboekt. Het Europees Parlement heeft altijd een belangrijke rol gespeeld als het erom gaat Turkije te herinneren aan haar verplichtingen als democratisch land ten aanzien van het respecteren van de grondrechten en de fundamentele vrijheden. In de fase die voor ons ligt hangt veel af van het vermogen van Turkije zelf om te laten zien dat het niet alleen juridisch, maar ook in de praktijk aan de politieke criteria van Kopenhagen voldoet. Deze criteria zijn niet voor Turkije uitgevonden, maar zij gelden algemeen en op dezelfde wijze voor alle kandidaat-lidstaten uit het verleden en van de toekomst. Ik kan u verzekeren dat de Commissie in haar rapport van dit najaar een grondige, objectieve en eerlijke analyse zal presenteren, net als wij dat in de afgelopen jaren hebben gedaan. Van Orden (PPE-DE ). –Mijnheer de Voorzitter, de Turkse regering heeft in een verbazingwekkend tempo maatregelen genomen om aan de politieke criteria van de Europese Unie te voldoen, zodat in december het terechte besluit genomen kan worden om toetredingsonderhandelingen te beginnen. Wij zouden dit moeten erkennen en de Turkse autoriteiten moeten feliciteren. Die hebben duidelijk laten zien bereid te zijn veranderingen in het land door te voeren, in zeer moeilijke internationale omstandigheden en ondanks de terroristische gewelddaden in Istanbul. Je zou echter haast gaan denken dat steeds wanneer Turkije vooruitgang in een bepaalde richting boekt, de spelregels voor toetreding tot de Europese Unie worden gewijzigd. In zijn verslag van een jaar geleden heeft het Parlement een al te negatief signaal aan Turkije afgegeven en in onvoldoende mate de betekenis onderkend van de positieve ontwikkelingen die de twaalf maanden ervoor hadden plaatsgevonden. Het verslag van dit jaar is evenwichtiger, maar er wordt nog steeds niet meer dan een lauw signaal afgegeven. In een aantal van de ingediende amendementen wordt getracht eerder genomen besluiten te herroepen: in de eerste plaats het besluit van de Europese Raad van Luxemburg in 1997, inhoudende dat Turkije beoordeeld zal worden op grond van dezelfde criteria als die welke gelden voor de andere kandidaat-lidstaten; en in de tweede plaats het besluit van de Europese Raad van Helsinki in 1999, waarin de status van Turkije als volwaardig kandidaat-lidstaat wordt erkend. Het is niet langer correct om te spreken over een mogelijke toetreding van Turkije tot de Europese Unie. Turkijes bestemming is duidelijk: te zijner tijd wordt het een lidstaat. Ik hoop echter dat de Europese Unie tegen die tijd, en tegen de tijd dat veel van de jongeren hier op de publieke tribune – waaronder jongeren van de Saint Martin’s school in Brentwood, mijn kiesdistrict – volledig in het beroepsleven opgenomen zullen zijn, zelf afstand zal hebben genomen van haar obsessie met politieke integratie en veranderd zal zijn in een wat lossere gemeenschap van natiestaten. Met dat idee voor ogen zijn velen van ons aan het werk. Geheel terecht wordt ook de kwestie-Cyprus genoemd. Die is destijds onderdeel gemaakt van de kandidatuur van Turkije zelf – onterecht, zouden sommige mensen kunnen denken. Hoe het ook zij, wat een negatieve factor was zal op korte termijn het omgekeerde effect hebben. Gisteravond heeft de secretaris-generaal van de Verenigde Naties zijn definitieve plan voor de hereniging van Cyprus op tafel gelegd. In de internationale publieke opinie heeft veel te lang een vertekend beeld bestaan over deze kwestie en naar de Turks-Cyprioten is eigenlijk nooit goed geluisterd. Met name de Turkse overheid heeft hard gewerkt om te komen tot een billijke regeling waarin uitzicht op vrede en veiligheid wordt geboden. Ik denk dat het plan dat nu op tafel ligt positief door de bevolking van Cyprus ontvangen zal worden en ik hoop dat men ermee zal instemmen tijdens het referendum op 24 april. Tot slot: er moet nog veel gebeuren om hervormingen in Turkije tot stand te brengen, met name op het gebied van de mensenrechten. Veel van wat is bereikt zou echter teruggedraaid kunnen worden als er in december een negatief besluit wordt genomen. De boodschap van de heer Oostlander blijft in de kern negatief. Ik wil een positief, bemoedigend signaal afgeven. Smet (PPE-DE ), . Voorzitter, de voorbije periode is voor Turkije een moeilijke periode geweest op sociaal vlak en op het gebied van de werkgelegenheid. Er is een financiële crisis geweest, aardbevingen, droogte en een terroristische aanslag. Dat heeft uiteraard zijn weerslag gehad op de sociale toestand en op de welvaart van de mensen. Het algemene welvaartsniveau van Turkije uitgedrukt in koopkracht ligt op nauwelijks 23 procent van het niveau in de Europese Unie. Vergeleken met vijf jaar geleden is de kloof groter geworden, want in 1997 was dit nog iets meer dan 30 procent. De werkloosheid is toegenomen en schommelt tussen de 9 procent en de 10 procent. Het werkgelegenheidspeil is lager dan 50 procent, terwijl dit in de Europese Unie boven de 60 procent ligt, hoewel wij ernaar streven om 70 procent te bereiken. Er kunnen twee verklaringen worden gegeven voor deze dalende werkgelegenheid. De vrouwen zijn niet aan het werk, slechts één op de vier vrouwen heeft een baan en veel laaggeschoolde plattelandsvrouwen kiezen ervoor thuis te blijven bij gebrek aan mogelijkheden om te werken. Er is ook een groeiende informele werkgelegenheid en die wordt, hoe paradoxaal het ook moge klinken, deels veroorzaakt door een rigide arbeidswetgeving. De ontslagregeling in Turkije is zeer streng en het gevolg daarvan is dat werkgevers proberen de ontslagregeling te ontlopen door illegale arbeidskrachten aan te werven. Ook de kinderarbeid blijft hoog. Er zijn naar schatting nog altijd 750.000 werkende kinderen. Volgens Eurostat beschikt een kwart van de Turkse bevolking over een inkomen dat lager is dan 60 procent van het mediaan inkomen. De armoede blijft groot en de indices voor de sociale toestand zijn dus niet schitterend. Dat neemt niet weg dat Turkije grote inspanningen heeft geleverd. Er is een arbeidswetgeving ontwikkeld en er is een werkloosheidsvoorziening ontwikkeld. Er worden dus inspanningen verricht, maar daarbij moet aangetekend worden dat deze als gevolg van de crisis en het gebrek aan investeringen tot dusver weinig effect hebben gehad op de sociale toestand. Ik steun Turkije in zijn verzoek om aansluiting bij de Europese Unie op de voorwaarden die in Kopenhagen zijn overeengekomen. Ik hoop derhalve dat wij allen samen Turkije kunnen helpen deze stap te zetten. Ettl (PSE ), . – Mijnheer de Voorzitter, als Europees Parlement moeten we niet alleen de algemene politieke vraagstukken die samenhangen met de kwestie-Turkije bespreken, maar is het uiteraard ook niet onbelangrijk om te bekijken of de toetreding van dat land wel economisch haalbaar en sociaal aanvaardbaar is voor de Europese Unie. De inderdaad aanzienlijke vooruitgang die is geboekt met betrekking tot de wetgeving, ook op het terrein van het arbeidsrecht, de gelijke behandeling en de gezondheidsbescherming en andere belangrijke sociale maatregelen, staat – helaas, moet ik zeggen – haaks op de werkelijke ontwikkelingen. De werkloosheid stijgt, de armoede – met name op het platteland – neemt razendsnel toe, bedrijven huren steeds meer illegale arbeiders voor korte tijd in om wetten ter bescherming van de werknemers te omzeilen, de strijd tegen de kinderarbeid blijft achter, en zo verder. Dit alles belooft weinig goeds. Bovendien ontbreken er in de arbeidswetgeving antidiscriminatieregels, waardoor niet kan worden opgetreden tegen bijvoorbeeld een schending van de menselijke waardigheid. Dat kan allemaal nog goed komen, maar er is nog veel werk aan de winkel. Dit zijn allemaal vraagstukken die niet onder tijdsdruk kunnen worden opgelost. Om deze reden, en om toch de weg te effenen voor toetreding van Turkije tot de Europese Unie, acht ik het vanuit democratisch oogpunt absoluut noodzakelijk dat deze kwestie nogmaals door de 25 EU-lidstaten wordt besproken en dat het Europees Parlement eerst toestemming moet geven voordat toetredingsbesprekingen met Turkije worden geopend. Olsson (ELDR ) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, uit nader onderzoek zal blijken dat de landbouw in Turkije niet sterk ontwikkeld is. Er zijn bijna twee keer zoveel boeren in Turkije als in het hele Europa van de 15. Bijna de helft van de beroepsbevolking in Turkije is werkzaam in de landbouw. Als Turkije lid wordt zal de Europese Unie een enorme kluif hebben aan de ontwikkeling van de Turkse landbouw. De moeilijkste taak is een plattelandsontwikkeling op gang te brengen die niet gepaard gaat met de gebruikelijke sociale problemen, die normaliter ontstaan als mensen de landbouw vaarwel moeten zeggen en andere bronnen van inkomsten moeten zoeken. Er hebben zich de afgelopen jaren veel positieve ontwikkelingen voorgedaan in Turkije. Zo is er in 2000 een nieuw landbouwbeleid ingevoerd dat het voor Turkije makkelijker maakt verder richting Europa op te schuiven. Tegelijkertijd bevinden wij ons in een pril stadium wat betreft de besprekingen over de toetreding en is het moeilijk om een accurate inschatting te maken. Ik denk dat de landbouw niet het grootste probleem voor Turkije vormt. Landen als Roemenië en Bulgarije hebben soortgelijke problemen. Andere kwesties vormen een groter probleem, zoals de mensenrechten, de democratie en de rechtszekerheid. Het is belangrijk dat wij het er allemaal over eens zijn dat wanneer aan de criteria van Kopenhagen wordt voldaan, de situatie in orde is. In dat geval kunnen de onderhandelingen begonnen worden en kan Turkije toetreden. Persoonlijk ben ik van mening dat het nuttig kan zijn als een islamitisch, maar geseculariseerd land, zoals Turkije, toetreedt tot de Europese Unie. Het kan een brug vormen tussen de culturen in Europa en de Arabische wereld. Ik weet dat sommige partijen en fracties in het Parlement tegen toetreding van Turkije zijn. Ik vind het belangrijk dat de meerderheid die voor is, Turkije van harte welkom heet, maar dat zij ook druk uit moet oefenen op het land om de hervormingen uit te voeren die nodig zijn om toe te treden. Sommer (PPE-DE ), . – Mijnheer de Voorzitter, dank u wel. Allereerst wil ik onderstrepen dat de meerderheid van de christen-democraten in dit Parlement het beslist niet eens is met de verklaring over het toekomstperspectief van de Europese Unie die collega Verheugen zojuist heeft afgegeven. Ik hecht eraan dit vast te stellen. In het regionaal beleid en vervoersbeleid heeft Turkije feitelijk geen enkele vooruitgang geboekt. Op het terrein van het regionaal beleid is met name een belangrijk punt van kritiek dat er nog steeds geen decentrale structuren zijn gecreëerd. Deze structuren zijn in onze ogen echter absoluut noodzakelijk om een geordende en controleerbare verdeling van financiële middelen van de EU ten bate van de regionale ontwikkeling en het cohesiebeleid te kunnen waarborgen. Turkije kan niet serieus steeds meer geld vragen als de administratie niet in staat is om deze middelen op geordende en transparante wijze uit te betalen. Tja, en het vervoersbeleid is in Turkije al helemaal ernstig verwaarloosd. In geen enkele vervoerssector doen zich ontwikkelingen voor in de richting van aanpassing aan het recht en de normen van de EU. Op alle terreinen doen zich nog enorme gebreken voor: in de veiligheid van de luchtvaart, in het spoorverkeer, in de zeescheepvaart en in het wegvervoer. Bij het wegvervoer ontbreekt het ten enen male aan deugdelijke sociale voorschriften – rij- en rusttijden bijvoorbeeld –, aan een goede opleiding voor chauffeurs, en met name aan veiligheidsmaatregelen. Dat laatste is nogal cruciaal. Het gaat bijvoorbeeld ook om transporten van gevaarlijke stoffen. Vooral in het wegvervoer leveren deze gebreken niet alleen gevaar op voor het verkeer in Turkije zelf, maar in toenemende mate ook voor het verkeer in de Europese Unie. Dit vraagt dringend om actie. Het grootste schandaal – echt een heel groot schandaal – is dat Turkije op de zwarte lijst van landen staat waarin geen sprake is van een serieuze havenstaatcontrole. Dat betekent dat een groot deel van de drijvende doodskisten en tikkende tijdbommen op onze zeeën onder de Turkse vlag varen. Dat is een toetredingsland onwaardig, net als het alle andere landen ter wereld onwaardig is. Maar vooral voor een kandidaat-lidstaat van de Europese Unie is het volstrekt onacceptabel. Zolang Turkije geen nationaal programma heeft om al deze gebreken te verhelpen, kunnen we niet anders dan twijfelen aan de wil van dit land zich aan onze regels aan te passen. Natuurlijk zijn dit alles geen pretoetredingscriteria. Maar ook aan de pretoetredingscriteria is tot nog toe op geen enkel punt voldaan. Alles heeft nu eenmaal zijn tijd nodig. Des te onbegrijpelijker is het dat Turkije er al sinds jaren op aandringt om een datum te bepalen voor de start van de toetredingsonderhandelingen. Daarmee doet noch de Europese Unie, noch Turkije zichzelf een plezier. Karamanou (PSE ), – Mijnheer de Voorzitter, voor mij als rapporteur voor advies van de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen is het ten eerste positief dat Turkije de laatste tijd inspanningen doet om de positie van de vrouw te verbeteren. Ik moet er evenwel op wijzen dat het niet volstaat speciale mechanismen in te voeren op nationaal niveau. Daarnaast moeten namelijk krachtige wettelijke maatregelen worden genomen en ruime financiële middelen worden uitgetrokken om de positie van de vrouw te versterken en gelijke behandeling van mannen en vrouwen in de praktijk en het dagelijks leven mogelijk te maken. Geweld is en blijft een probleem, in welke vorm dan ook, met name binnen het gezin. Ook is er een totaal gebrek aan mechanismen voor de juridische en psychologische ondersteuning van de slachtoffers van geweld. Een ander afschuwelijk verschijnsel is het geweld dat agenten van de nationale veiligheidsdienst plegen tegen vrouwen, en met name tegen vrouwen van minderheidsgroepen, zoals de Koerden. Op strafrechtelijk gebied moet Turkije de praktijk van lage straffen voor zogenaamde eermisdaden afschaffen en de verwijzing in het strafwetboek naar de maagdelijkheid van vrouwen schrappen. De zeden, gebruiken en tradities mogen nooit boven de wetten van de rechtsstaat worden geplaatst. Tegelijkertijd moeten de uitgaven op gezondheidsgebied onmiddellijk worden verhoogd. Deze bevinden zich op een onaanvaardbaar laag niveau en beletten vrouwen hun recht op toegang tot gezondheidsdiensten uit te oefenen. Ik moet er verder nog op wijzen dat de deelneming en vertegenwoordiging van vrouwen in de democratische instellingen op een onaanvaardbaar laag niveau staan. Ook de participatie van vrouwen in het beroepsonderwijs en op de arbeidsmarkt laat veel te wensen over. Mevrouw Smet is hier uitgebreid op ingegaan. Wij pleiten eveneens voor de onmiddellijke vrijlating van Leyla Zana, voormalig Turks parlementslid en winnares van de Sacharovprijs. Samen met drie andere parlementsleden wordt zij al sedert 1994 om zuiver politieke redenen gevangen gehouden. Morgen vindt in Ankara de dertiende zitting plaats in een procedure waarmee ongeveer anderhalf jaar geleden onder druk van de Europese Unie een begin werd gemaakt. Vandaag moeten wij ter gelegenheid van dit verslag een krachtige boodschap sturen aan Turkije en aandringen op de onmiddellijke vrijlating van Leyla Zana. Daarmee zou Turkije een zij het dan klein gebaar kunnen maken en aantonen dat het toenadering tot Europa wil. Tot slot wil ik als Griekse u, commissaris Verheugen, bedanken voor uw niet nalatende inspanningen voor een billijke en levensvatbare oplossing voor de kwestie-Cyprus. Suominen (PPE-DE ). – Mijnheer de Voorzitter, als wij het mogelijke EU-lidmaatschap van Turkije beoordelen, moeten wij de criteria van Kopenhagen als geheel bekijken. Het uitstekende verslag van de heer Oostlander onderstreept dit op neutrale wijze: het is naar mijn mening evenwichtig, het staat niet negatief of positief tegenover het mogelijke lidmaatschap van Turkije. Het hangt van Turkije zelf af, of en hoe snel het voldoet aan de politieke criteria die aan kandidaat-lidstaten worden gesteld. De Europese Unie moet op haar beurt bepalen of zij in staat is de mogelijke uitbreiding te absorberen, dus of de economie en de eigen structuren van de Unie haar aankunnen. Beide aspecten moeten volledig worden onderzocht en geen enkele externe druk kan en mag daar verandering in aanbrengen. Ik denk dat ik in ieder geval namens de Finse delegatie in mijn fractie spreek, als ik zeg dat veel aspecten er op wijzen dat Turkije nu op de goede weg naar het lidmaatschap is. In Helsinki werd in 1999 geen lidmaatschap beloofd, maar werd Turkije de status van kandidaat-lidstaat verleend, wat in dat land natuurlijk grote verwachtingen heeft gewekt. Vandaag moeten wij het eigen absorptievermogen van de Unie nog maar niet precies bepalen, want de tien nieuwe lidstaten zullen een decennium lang het prestatievermogen van de Unie danig op de proef stellen. Terwijl verscheidene betalende landen het financiële kader in de Unie willen verkleinen, heeft Turkije zelf nog een lange weg te gaan om te voldoen aan de criteria van Kopenhagen. Ik noem slechts twee zaken. Voordat wij er helemaal zeker van kunnen zijn dat in Turkije de parlementaire democratie in alle gevallen zeggenschap heeft over de strijdkrachten en niet andersom, kan er geen sprake zijn van volledig lidmaatschap. Ten tweede is het een fundamenteel lidmaatschapscriterium dat de vrijheid van godsdienst zo in de praktijk wordt gebracht dat alle religies die alleen als religieuze gemeenschappen werkzaam zijn, de vrijheid en het concrete recht hebben kerkgemeenten te stichten en kerken te bouwen, net zoals de EU-lidstaten dat met genoegen aan niet-Europese godsdiensten toestaan. Wij moeten de hier aanwezige commissaris Verheugen alsmede Kofi Annan en andere onderhandelaars complimenteren met het feit dat het probleem-Cyprus, dat nu zelfs nog een juridische belemmering voor een actueel lidmaatschap van Turkije is, bijna is opgelost. Wij hopen allemaal dat het probleem nu via het referendum snel verdwijnt. Ik denk dat het verdwijnen en wegnemen van belemmeringen voor het lidmaatschap van Turkije vooral op de lange termijn in het belang van de Unie is. Mijn amendement 1 en amendement 16 van de heer Elles zijn naar mijn mening volledig in overeenstemming met de criteria en proberen helemaal niet Turkije te belemmeren in zijn streven naar het lidmaatschap. Ik ben daarentegen van mening dat amendement 41 bedoeld is om Turkije uit de toetredingsonderhandelingen te stoten. Swoboda (PSE ). – Mijnheer de Voorzitter, geachte mijnheer de commissaris, dames en heren, allereerst wil ik collega Oostlander complimenteren met dit voortreffelijke en evenwichtige verslag. Enkele leden van dit Parlement zijn van mening dat Turkije geen kandidaat-lidstaat hoort te zijn. Helaas is daartoe geen heldere en eenduidige motie ingediend, want dan zouden we duidelijk kunnen vaststellen wat de meerderheid wil. Ik vind dat Turkije kandidaat-lidstaat dient te blijven zoals het dat nu is. Er is al toegegeven dat het geen kandidaat-lidstaat als vele andere is, waar het proces betrekkelijk soepel en binnen een vrij klein aantal jaren kan worden afgewikkeld. Turkije verkeert in een bijzondere situatie. Het land heeft helaas – en toegegeven: dat geldt vooral ook voor de regeringen die voorstander van een seculiere staat zijn – de afgelopen jaren niet veel gedaan om tot de stappen voorwaarts, waarop ook vandaag weer terecht is aangedrongen, te besluiten en deze ook ten uitvoer te leggen. De laatste regering, de AKP-regering, heeft echter toch stellig de wil getoond om tot hervormingen over te gaan en daartoe ook duidelijke stappen ondernomen. Wellicht zijn er leden van dit Parlement die juist omdat het een AKP-regering is die vooruitgang boekt, vinden dat Turkije niet langer kandidaat-lidstaat mag blijven. Naar mijn mening zijn er echter goede redenen om de status van kandidaat-lidstaat te handhaven, en zijn er vele goede redenen – namelijk redenen in het belang van Europa – om erop aan te dringen dat de hervormingen niet alleen worden voortgezet, maar ook ten uitvoer worden gelegd. Dat is absoluut een van de belangrijkste problemen. Ik verzoek de Commissie in haar rapport aan de Raad – het is een beslissing van de Raad en dat moet zo blijven – niet alleen de genomen besluiten te beoordelen, maar ook de uitvoering daarvan. Overigens weet ik dat commissaris Verheugen het ook zo zal aanpakken. Naar mijn persoonlijke mening zou het al een hele prestatie zijn als ook bij de tenuitvoerlegging van de maatregelen waartoe Turkije heeft besloten voor het einde van dit jaar zichtbare vooruitgang is geboekt. Wat betreft de rol van de militairen is er eveneens veel belangrijks gebeurd. Die rol is zonder meer verkleind. Als de Turkse regering – zoals commissaris Verheugen opmerkte – zich nu positief opstelt ten aanzien van de kwestie-Cyprus, dan heeft dat te maken met de verkleining van de rol die de militairen spelen. Want als er één cruciaal onderwerp was waarbij de militairen dwarslagen, dan was dat natuurlijk wel bij de onderhandelingen over Cyprus. Voor de Turken zelf gaat het natuurlijk om het bewijs – of het gebrek daarvan – van een daadwerkelijk krimpende rol van het leger. Op het gebied van de eerbiediging van de mensenrechten is duidelijk dat er veel is verbeterd, maar dat er nog veel meer moet verbeteren. Daarbij doel ik ook op het Koerdische vraagstuk. Ik weet dat dit een netelig onderwerp voor Turkije blijft. Dat is het natuurlijk ook in verband met de eerbiediging van de grenzen met buurlanden, ook met buurlanden waar Koerden wonen. Daarbij moeten we er natuurlijk wel vanuit kunnen gaan dat er vanuit dergelijke Koerdische regio’s geen militaire of terroristische acties tegen Turkije worden ondernomen. Daarom zeg ik nogmaals: we dienen onze lijn strikt te blijven volgen, we dienen streng te controleren of er aan de criteria is voldaan, net als wij dat bij alle andere landen doen. Tot slot nog een kanttekening over Cyprus: ik hoop dat men erin slaagt een oplossing te vinden. Ik dank commissaris Verheugen zeer voor zijn inspanningen. Maar – en dat moeten we goed voor ogen houden – het dient een oplossing te zijn die recht doet aan Cyprus, maar ook aan Europa, zodat er een land tot de Europese Unie toetreedt dat ook in staat is daadkrachtig mee te werken aan de besluitvorming in Europa. Duff (ELDR ). – Mijnheer de Voorzitter, de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij is zeer verheugd over het plan dat door de heer Kofi Annan is uitgewerkt en gisteren in Zwitserland is gepresenteerd. Ik feliciteer commissaris Verheugen en zijn team, omdat ze een cruciale rol hebben gespeeld bij de totstandkoming van de overeenkomst. Het is juist en gepast dat de Commissie en de Raad proactief gezocht hebben naar een regeling op basis waarvan de voorwaarden voor lidmaatschap op het hele eiland Cyprus van toepassing zijn. Het is niet te laat voor dit Parlement om zich krachtiger in te zetten voor een oplossing van het conflict dan het in het verleden heeft gedaan. Ik zou alle politieke stromingen die in dit Parlement vertegenwoordigd zijn willen vragen campagne te voeren voor een positieve stem bij het referendum. Veel Cyprioten hebben steun nodig om in Europa te geloven en om met meer zelfvertrouwen te kunnen uitkijken naar het moment waarop er sprake zal zijn van een herenigde gemeenschap. Turkije verdient onze dank voor zijn essentiële bijdrage aan de regeling. Deze gebeurtenissen en onze dankbaarheid komen niet volledig terug in het verslag-Oostlander, maar dat verslag zal zeker een positieve rol spelen bij de besluitvorming in het Parlement, in de aanloop naar december en naar het uiterst belangrijke besluit om toetredingsonderhandelingen te openen. Terecht willen we vandaag voorkomen dat dit besluit straks niet meer genomen kan worden. Er zal tussen nu en december veel veranderen: binnen de Unie zullen we via de IGC een overeenkomst hebben bereikt waardoor wij volledig op verdere uitbreidingen voorbereid zullen zijn; in Turkije zal de AKP-regering haar legitimiteit hebben geconsolideerd en zal een nieuw pakket hervormingsmaatregelen door het Parlement zijn geloodst; de sociale en economische omstandigheden zullen zijn verbeterd en hopelijk zal er vooruitgang zijn geboekt bij de praktische implementatie van de hervormingsmaatregelen; en Turkije zal verder zijn gegaan met verbeteren van de betrekkingen met zijn buurlanden. De stille Turkse revolutie zal stand houden en wij, in de liberale familie, zullen in staat zijn het grotere geheel te zien, Turkije eerlijk te behandelen en te onderkennen welke bijdrage Turkije zal kunnen leveren aan de toekomst van Europa. Ainardi (GUE/NGL ). Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, in december 2004 moet de Europese Unie inderdaad de datum vaststellen waarop de toetredingsonderhandelingen met Turkije kunnen beginnen. Dit is een zeer belangrijke stap. De meerderheid van mijn fractie is van mening dat Turkije als volwaardig lid een plaats moet krijgen binnen de Europese Unie. Het is een land dat zowel historisch als geografisch in Europa ligt. In tegenstelling tot wat door sommigen openlijk of verbloemd wordt beweerd, is het probleem van Turkije niet van religieuze aard. Bepaalde politieke krachten blijven er trouwens op aandringen dat in de ontwerp-Grondwet de zogenaamde joods-christelijke grondslag van Europa wordt opgenomen. Zij willen hiermee de toetreding van Turkije bemoeilijken of zelfs onmogelijk maken. Het probleem van Turkije is het politieke systeem, dat wordt gedomineerd door het leger, de wetgeving en de grondwet. De democratische criteria zijn er nog ver te zoeken. Ook de behandeling van de Koerdische minderheid, die trouwens een kwart van de bevolking uitmaakt, is ontoelaatbaar. Weliswaar heeft Turkije sinds 2001 een hervormingsproces doorgevoerd op basis van de criteria van Kopenhagen, maar dit Huis heeft al herhaaldelijk vastgesteld dat dit neerkomt op een aantal belangrijke beperkingen van de fundamentele rechten en vrijheden. In het verslag van de Commissie buitenlandse zaken wordt deze analyse overigens gedeeld. De amendementen van onze fractie, met name aangaande Leyla Zana, het Koerdische vraagstuk en de erkenning van de Armeense genocide, zijn hierin immers overgenomen. Turkije heeft nog steeds geen duidelijk kader gecreëerd waarmee de politieke, burgerlijke, economische, sociale en culturele rechten kunnen worden gewaarborgd. In 1982 is onder het militaire regime een grondwet aangenomen. Deze is nog steeds van kracht en blijft autoritaire kenmerken vertonen. Op politiek, economisch en cultureel vlak, maar ook in het onderwijs speelt het leger nog steeds een belangrijke rol. Het is de werkelijke hoeksteen van de staat en de samenleving en vormt als zodanig een van de grootste obstakels in de ontwikkeling van Turkije naar een democratisch en pluriform systeem. De weinige veranderingen komen traag op gang en zijn vaak alleen bedoeld voor de schone schijn. Tegelijkertijd moeten we vaststellen dat er nog zeer ernstige problemen bestaan. Leyla Zana, winnares van de Sacharovprijs van het Europees Parlement, wordt nog steeds gevangen gehouden, samen met drie andere voormalig afgevaardigden van Koerdische afkomst die in 1994 zijn veroordeeld. Het hoger beroep, dat wij mede mogelijk hebben gemaakt, vindt plaats onder schandalige omstandigheden. De delegatie van het Europees Parlement, waar Feleknas Uca en Luigi Vinci namens mijn fractie deel van uitmaken, is hier tijdens elke zitting getuige van geweest. Leyla Zana en haar collega’s hebben zelfs geweigerd om op de twaalfde zitting te verschijnen. Zij protesteerden hiermee tegen de omstandigheden van dit nieuwe proces, waar hun lot van tevoren al vastligt. De Koerdische partij HADEP is verboden en een soortgelijke procedure hangt de partij DEHAP boven het hoofd. Talrijke arresten van het Europese Hof voor de Rechten van de Mens worden nog steeds niet nageleefd. Mensen die alleen maar op vreedzame wijze hun mening hebben geuit, worden vervolgd. Voorvechters van de mensenrechten worden lastiggevallen of geïntimideerd. Ook stellen de autoriteiten gerechtelijke onderzoeken naar hen in. De vakbondsrechten worden niet gegarandeerd. Er wordt nog steeds gemarteld en mishandeld, met name in politiebureaus en gevangenissen. Minderheden zijn het slachtoffer van discriminatie. Zo worden de economische, sociale en culturele rechten van de Koerden nog steeds niet echt erkend. Mijnheer de commissaris, ik heb goed naar u geluisterd, maar over de kwestie Cyprus heb ik toch nog een aantal vragen. Vooral waar het gaat om de aanhoudende militaire bezetting van het noorden van het eiland. Op basis van al deze elementen, tot slot, schrijft onze collega van de Commissie buitenlandse zaken in zijn verslag dat “het voldoen aan de politieke criteria van Kopenhagen een voorwaarde is voor het beginnen van toetredingsonderhandelingen”. Voor de meerderheid van mijn fractie zijn de basisvoorwaarden democratisering van de Turkse instellingen, echte naleving van de grondrechten, erkenning van de rechten van het Koerdische volk, de vrijlating van Leyla Zana en de oplossing van de kwestie Cyprus. Pas als daaraan is voldaan kan goedkeuring worden gegeven aan het beginnen van toetredingsonderhandelingen met Turkije. Lagendijk (Verts/ALE ). Voorzitter, we zijn nu op het punt in het debat over Turkije aangekomen waarop er, gelukkig, grote eensgezindheid bestaat over de resterende problemen. Problemen die stevig moeten worden aangepakt en waarbij implementatie, het woord is vaak gevallen, nog meer dan ooit nodig is. Toch bevat het huidige verslag-Oostlander drie vuiltjes die volgens mij nog zouden moeten weggewerkt. Ten eerste paragraaf 8. In deze paragraaf staat nu dat de opstelling van Turkije zoals we die de afgelopen dagen gezien hebben op Cyprus, een weerspiegeling is van de macht van het leger. Collega's, wij kunnen dat toch niet serieus menen. Wat er op Cyprus nu juist gebeurd is, is dat het leger onderschreven heeft wat volgens de regering moest gebeuren. Dat is een voorbeeld van hervorming en niet een voorbeeld van stagnatie. Laten we dat gedeelte uit het verslag halen. Dat kan met amendement 10. Ten tweede kan de heer Oostlander, opnieuw in het licht van de gebeurtenissen van de afgelopen dagen, toch niet serieus menen dat de Grieks-Cyprioten hebben laten zien dat zij zich serieus gecommitteerd hebben aan het plan-Annan? Dat zullen zij in de komende weken moeten laten zien. Dus ook op dat punt is volgens mij een verandering nodig. Ten slotte het derde vuiltje. Ik zou er sterk voor zijn om de kiesdrempel bij de verkiezingen te verlagen en heb daartoe ook een amendement ingediend. Dit is een wens van het Parlement die wij moeten overdragen aan de Turken, omdat het in mijn ogen beter is dat het Turkse parlement wat pluriformer wordt samengesteld dan nu, met een kiesdrempel van 10 procent, mogelijk is. Het grote probleem van het verslag-Oostlander zit echter in paragraaf 7. De rapporteur heeft erkend, of heeft misschien moeten erkennen, dat het onvermijdelijk is dat als de huidige hervormingen doorgaan de lidstaten in december zullen besluiten de onderhandelingen te openen. Wat staat daarover in paragraaf 7? Volgens de interpretatie van de heer Oostlander zijn onderhandelingen onvermijdelijk, maar we gaan niet echt onderhandelen. We gaan met name niet onderhandelen over de 31 hoofdstukken van het , zoals we met alle andere kandidaat-lidstaten gedaan hebben. Wat wordt voorgesteld in paragraaf 7, is dat we eerst alle politieke criteria afwerken. Dat klinkt goed, maar wat betekent dat in de praktijk? Een voorbeeld. In dezelfde paragraaf staat dat er een nieuwe grondwet moet komen. Daar is de heer Oostlander voor en daar ben ik ook voor. Als dat op een fatsoenlijke manier gebeurt, duurt het, denk ik, 2 tot 3 jaar. Zie hoelang de Europese Unie erover doet. Een ander voorbeeld. De heer Oostlander heeft bij herhaling gezegd dat wat wij willen, namelijk mentaliteitsverandering, een langdurig proces is. Vindt hij nu echt dat dit eerst allemaal moet worden afgehandeld voordat we de hoofdstukken kunnen behandelen? Dat kan toch niet serieus zijn. Vindt het Parlement, vindt bijvoorbeeld ook de socialistische fractie, nu echt dat wij met een arm op de rug gebonden met Turkije moeten gaan onderhandelen, omdat we over 31 hoofdstukken van het nog niet mogen praten? Mijn opvatting, en die is neergelegd in amendement 9, is een andere. Ik ben ervoor om twee dingen te doen na december. Ten eerste, doorgaan met het blijven benadrukken van het belang van de politieke criteria, desnoods met een speciaal monitoring-systeem, want dat is belangrijk en dat blijft belangrijk, maar tegelijkertijd ook beginnen met de zogenaamde normale onderhandelingen. Ik vind dat we niet in december tegen Turkije kunnen zeggen dat we gaan onderhandelen en daarbij de interpretatie van de heer Oostlander volgen. Die interpretatie zit nu in paragraaf 7 en die maakt het dus mogelijk dat we, laat ik het zo zeggen, eerst jarenlang alleen maar grondwerk doen en daarna pas echt gaan onderhandelen. Paragraaf 7 is nu een onhelder, ik zou bijna zeggen diplomatiek, compromis dat veel toedekt. Het alternatief is een helder maar genuanceerd standpunt van het Parlement en dat is waar Turkije recht op heeft. Queiró (UEN ). – Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Oostlander feliciteren met het werk dat hij heeft verricht in verband met dit verslag, waarin hij diverse vragen aan de orde stelt die van politiek belang zijn met betrekking tot de toetreding van Turkije tot de Europese Unie. Ik zal er twee naar voren halen: de eerste betreft de mate waarin de Europese Unie zelf voorbereid is op de toekomstige integratie van dit grote Euraziatische land. Wat zullen de gevolgen van de toetreding van Turkije zijn, wanneer het land zich aansluit? Wat zal de geopolitieke stand van zaken voor de EU zijn die voortvloeit uit de aanvaarding van nieuwe buitengrenzen, welke niet alleen buiten Europa liggen, maar ook op de drempel van gewapende conflicten? Hoe moeten we de kwestie van de bevolkingsomvang tegemoet treden die verband houdt met de aanvraag van Turkije en de gevolgen die deze kwestie zal hebben voor het bestaande institutionele evenwicht? Zal de toetreding
{'language': 'nl'}