<s>[INST]İmparatorluk üzerinden uluslararası ticaretin genişlemesi neyin sonucuydu?[/INST]Devlet, ticari merkezler ve yollar geliştirerek, insanları ülke içindeki ekili alanların ve uluslararası ticaretin egemenlikleri yoluyla genişletmeye teşvik ederek, İmparatorluk'ta temel ekonomik işlevleri yerine getirdi. Ancak bütün bunlarda devletin mali ve politik çıkarları egemen oldu. Osmanlı idarecilerinde yaşadıkları sosyal ve politik sistem içerisinde, Batı Avrupa'da gelişen kapitalist ve ticari ekonomilerin dinamikleri ve prensiplerinin arzu edilebilirliğini anlamadılar veya göremediler.</s>