Aenus (flumen)
Aenus  seu Oenus (Theodisce Inn, Rhaetice En) est fluvius in Valle Eniatina oriens, qui post cursum 517 chiliometrorum per Helvetiam, Austriam Germaniamque ducentem apud urbem Bataviam in Danuvium influit nonnumquam maiorem aquae copiam secum ferens quam ipse Danuvius.

Historia 
Flumen annis 105 a 109 a Publio Cornelio Tacito in historiarum libri tertio nuncupatus est: Sextilius Felix ... ad occupandam ripam Aeni fluminis quod Raetos Noricosque interfluit missus. Nomen fluminis Oenus in Itinerario Antonini et ’’Αἶνος’’ apud Claudium Ptolemaeum invenimus.

Geographia 
Aenus in Eniatina pago Grisoniae in Lacu Longino apud transitum Lunghin ad occidentem vici Malogiae oritur. Locus altissimus areae fluminis culmen montis Barnyniae 4049 metrorum est. In Valle superiore Aeni a transitu Moleio rivos accepit e.g. rivum a Glaciario Furni in vallum ad lacum de Silles descendentem. Deinde Aenus lacum Silvaplanae et lacum Fani Sancti Mauritii auget, ubi super cataractam descendebat ante constructionem molis electrificinae Sancti Mauritii.

De Ponte Sarasina Aqua Berninae (Raetoromanice Ova da Bernina) a transitu Berninae (Vallis Barnynia) et a glaciario Morteratsch orta flumini Aeno accedit.

Prope Martinam et voraginem Finstermünz a Valle Eniatina ad districtum Tirolim Austriae fluit; quae regio Vallis Aeni superior dicitur. Apud locum Fundum via Romanorum Via Claudia Augusta de Glurns et MeranoAlpes super transitum Reschen transiens vallem Aeni advenit.

In Valle Aeni superiore sunt maiores urbes Landeck et Pons Aeni, ubi autovia lineaque ferriviae de transitu Brenni descendit de alpibus.

Apud fluvium tributarium Merlach prope vicum Zirl Vallis Aeni inferior incipit.

Magna urbs Rosenheimium olim Pons Aeni nuncupata fuit a Romanis, qui anno 15 a.C.n. regionem occupaverunt creantes ad occidentem Aeni provinciam Raetiam et ad orientem fluminis provinciam Noricum. Ibi compitum viarum ad civitates Castra Regina, Iuvavum, Bedaium et Augustam Vindelicorum creaverunt. Vide mappam de viis Pontis Aeni in Tabula Peutingeriana.

Adfluentes maiores 

 Aqua Berninae
 Aqua Spöl
 Lache
 Sanna
 Aqua Vallis Oetia
 Ziller
 Aqua Brandenberg
 Aqua Vallis Brixiensis
 Mangfall
 Isana (Theodisce: Isen)
 Altisia (Theodisce: Alz)
 Salzaha
 Rott

Urbes ad ripas Aeni 

 Fanum Sancti Mauritii (Grisoniae)
 Samedan
 Beverus
 Gumpus de Ernece
 Susis
 Tarasp
 Schulles
 Martinas
 Fundum
 Landeck
 Pons Aeni (Tirolis/Austria)
 Kufstein (Tirolis/Austria)
 Rosenheimium (Bavaria/Germania)
 Aquaeburgum (Bavaria/Germania)
 Mühldorf (Bavaria/Germania)
 Oettinga Nova (Bavaria/Germania)
 Simbach (Bavaria/Germania)
 Braunavia (Austria Superior/Austria)
 Batavia (Bavaria/Germania)

Navigatio 
Merces Tirolenses navibus super Aenum et Danubium usque ad civitatem Vindobonam conductae sunt ante constructionem molum.
Hodie navigatio Aeni ad viatores vehendos in parte inferiore Aeni fit.

Electrificinae 
In valle Eniatina 4 et in Aeno inferiore 25 moles electrificinarum constructae sunt.

Museum Aeni 
In urbe Rosenheimio Museum Aeni monstrat res naturales historicasque fluminis Aeni.

Pinacotheca

Bibliographia 
 Otto Stolz: Geschichtskunde der Gewässer Tirols. In: Schlern-Schriften, tomus 3., Ponte Aeni 1932, pag. 6–14, 83–88.
 Franciscus Princeps ad Sayn-Wittgenstein: Der Inn, Monachii 1965, Prestel Verlag
 Gubernatio Austriae Superioris: Natur und Landschaft - Leitbilder für Oberösterreich. Band 27: Raumeinheit Inntal. Lentiae 2007 (PDF).
 Ursus Landergott: Auenentwicklung am Inn seit Inbetriebnahme der Kraftwerkstufe Pradella – Martina (1993-2010). Turici 2011.
 Stefanus Trux, Franciskus Hilger: Rosenheim – Tor zum Inntal. Hamburgi 1997. P. 12.
 Valentinus Weber-Wille, Manfredus Wehdorn: Die bayerischen Innkraftwerke, Vindobonae 2012.

Nexus externi

Notae 

Alpes
Bavaria
Flumina Austriae
Flumina Europae
Flumina Germaniae
Flumina Helvetiae
Res geographicae Grisoniae
Tirolis (Austria)
Tributarii Danubii