Didunculus strigirostris
Didunculus strigirostris, vulgo columba Samoana (Samoane manumea 'avis subrufa'), est species avium familiae Columbidarum ordinis Columbiformium, in Upolu Savaiisque insulis Samoanis endemica.

Avis coloribus est obscura, magnitudine media, circa 34 cm longa, pedibus rufis, cutique circa oculum nuda. Partes inferiores, caput, et collum sunt aliquantum nigrum, cum iridescentia aliquantulum veneta; cauda, pinnae covertae, et pinnae tertiariae sunt castaneae, aliis remigibus subnigris. Magnum habet curvatum aduncumque rostrum, aurantiacum, prominenti dentis simili in maxilla inferiore. Ambo sexus sunt similes, sed iuvenis est obscurior, rostro nigro, sola basi aurantiaca.
 
Hic Columbidae, solum extans generis monotypici Didunculi exemplum, in tutis Samoae silvis inter 300 et 1300 metra super mare habitat. Vescitur paene omnino fructibus Dysoxyli, arboris familiae Meliacearum. Ea est Samoana civitatis avis.

Species ut videtur est mense Octobri Novembrive anni 1839 inventa ab exploratoribus Exploratoriae Civitatum Foederatarum Expeditionis, Carolo Wilkes navarcho. Nuntiata est avis inventio a Hugh Edwin Strickland mense Septembri 1844, inter res raras a Titiano Peale, expeditionis naturalista, captas. Descriptio zoologica facta est a Gulielmo Jardine, nomine Gnathodontis strigirostris, quamquam illud nomen pro quadam mollusco in usu iam fuerat (Newton 1893–1896:154).
 
Didunculo non est propinqua cognata viva. Avis fortasse est propinqua Raphi, avis exstinctae; vox quidem Didunculi significat parvum Didum (Raphi synonymum); Dodlet, nomen Anglicum olim commune sed numquam hodie adhibitum, excogitatum est a Ricardo Owen equite. Structura maxillae et linguae, et rostrum strictim psittaci simile, ut videntur cognationem cum psittacis monstrant, sed hae proprietates haud dubie ex Didunculi victu peculiari, non cognatione vera, orsae sunt.
 
Propter persistens habitationis detrimentum, situm definitum, parvum singularium numerum, et raras naturae calamitates, Didunculus strigirostris in Rubro IUCN Indice specierum periclitatarum periclitatus aestimatur.

Bibliographia

 Gibbs, Barnes, et Cox. 2001. Pigeons and Doves. Pica Press. ISBN 1-873403-60-7.
 Mayr, Ernst. 1945. Birds of the Southwest Pacific: Field Guide to the Birds of the Area between Samoa, New Caledonia, and Micronesia. Novi Eboraci: Macmillan.
 Newton, Alfred. 1893–1896. A Dictionary of Birds. Londini: Adam & Charles Black
 Rösler, Gerhard. 1996. Die Wildtauben der Erde—Freileben, Haltung und Zucht. Alfeld-Hannover: Verlag M. & H. Schaper. ISBN 3-7944-0184-0.

Nexus externi
 BirdLife Species Factsheet
 "Race to save native birds," in Savali (newspaper press release), Gubernatio Samoae
 Ruber IUCN Index

Aves Samoae
Raphinae
Taxa Jardine
Taxa 1845