Marano di Valpolicella
Marano di Valpolicella (Maran in vèneto) l’è ‘n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Verùna. El g’ha presapóch 2.882 abitàncc e ‘l g’ha ‘na superfìce de 18,64 km², per ‘na densità de 160 ab./km². El cunfìna coi cümü de Fumane, Negrar, San Pietro in Cariano, Sant'Anna d'Alfaedo.

De èt 

La céza de San March al Pós del sécol XIII;
La céza parociàl de Valgatara de San Fìrem e Röstech del sécol XIV; 
La céza de San Zórs del sécol XV;
La céza de Santa Maréa de Valverde de sécol XVII;
La céza parociàl de Marano del sécol XX; 
.

La éla Guantieri, éla venesiàna del sécol XV 
La éla Lorenzi de la fì del sécol XVIII, progetàda dal architèt Luigi Trezza.
La éla Rizzini del sécol XVIII 
La éla ol Castèl del sécol XVIII fòrse fàcia sö sö ü vècc castèl, de ‘ndóe l’avrès ciapàt ol nòm.
La éla Graziani, fàcia sö in del 1826 sö dizègn del architèt Giuseppe Barbieri.
La éla Campagnola del sécol XIX, zamò ciamàda éla Soardi. 
La éla Raisa Rimini del sécol XIX, fàcia sö in del 1880. 
La éla Silvestri del sécol XIX.

I trumbù de Santa Maréa 

I trumbù de Santa Maréa i è di füzìi a avancarica originare de la Lesinia che i regórda i archibügi e colübrine del méla e sés (1.600) e del méla e sèt (1.700). I piza 50 chili e i gh’à öna cana che la se dèrf fò a campana che la la ocór per pogiài ‘n tèra e fai stà ‘mpé. Al de dé ‘ncö i è dovràcc in di fèste e cargàcc a salve e i pèta fò öna gran s-ciopetàda, töta rumùr e föm.