Battaja del fiüm Nedao
La batàia del fiöm Nedao l'è stàda combatìda en Panonia endel 454. Dòpo che l'Atila l'è mórt, endel 453,  s'è ambiàt fò dei cunflìcc per la söcesiù 'ntra el sò prim fiö, l'Elac e i sò fredèi. 'Na bùna part dei pòpoi germànich che i éra stacc asogetàcc dei Uni i g'ha ciapàt l'ocaziù per riultàs e turnà a éser endependèncc. El sit de la batàia l'è mai stat acertàt con sigürèsa, el stòrich gotich Iordanes (secol VI) el dis che 'l se troàa endela part meridiunàla del Impér Unich, ma 'l dà nesöna ótra indicasiù. Le ipotezi che se fà le la identìfica col Danubio, col Tibisco, co la Sava o conden sò aflüènt.

I facc 
Ardarico, el rè dei Gèpidi, che l'ìa stat giü dei generài piö fedéi de l'Atila el s'è mitìt al có de la ribeliù  a la qual s'è zontàt apò i Ostrogoti col sò rè Teodomiro. A stà a chèl che 'l g'ha scriìt el Iordanes, de la coalisiù anti-Uni fàa part apò a i Eruli e divèrsi óter pòpoi germànich.

L'ezèrcit dei Uni l'è stat batìt e 'ndel córs de la batàia o póch dòpo Elac l'è mórt. Isé i pòpoi germànich che minàa la ribeliù i è riàcc a otègner l'endependèsa che i gh'ìa pirdìt divèrsi agn prìma e l'impér dei Uni el g'ha cuminciàt a dizintegràs, proceès che 'n póch agn el s'è completàt co la scompàrsa quàze totàl dei Uni del senàre europèo.

F