Mont Carass
Mont Carass (nom ufizial in italian: Montecarasso) a l'è un cumün svizzer del distret de Bellinzona. in del Canton Tesin. Al gh’ha  abitant (dato del ) e una süperfiss de 9.70 km², e al se tröva a una altitüden de 237 meter sura al livel del mar.

El cumün de Mont Carass a l'è tacaa ai cumün de Belinzona, Cügnasch-Gera, Giübiasch, Gurdün, Próns e Sementina.

Demugrafia

Monüment d'interess 

La gesa de San Bernard, la paruchial antiga, sitüada a meza costa del munt l'è ona custrüzziun fada sü intra la fin del secul XI e 'l prinsipi del secul XII. La gesa la g'ha ona pianta cunt ona navada ünica cuverta d'on sufii a trav a vista. El dedent l'è squaas tüt afrescaa. El campanin l'è staa faa sü in dal secul XVI insema cunt el portegh innanz a la faciada e ona capela dent a la gesa.

Pruverbi in del dialet de Muncarass 
Agn besest, fegn per tücc i crest.
Chii che i è ricunuscent, i 's cugnuss sül mument.
El ciapàa l'è sempru parent dal dàa.
El matrimoni l'è migja dumà ros e fiuu, ma ancja spinn de diversi culur.
El meis de masg l'è 'l meis di asen.
E nàa inanz e 'm rump er buca, e nàa indré e 'm rump er cupa.
Er oli u sta de surevia er aqua.
Gj'è migja carn el macél che prest u tard le vagja vie.
I cujun i gj'ha er su religiun.
I nüri de ust i va tö legn de ruru.
La nev che vegn prima de Santa Caterina, la va inmò del pciagn er scima.
O tort o resun, er presun l'è facia per i cujun.
Per San Gutard, i fasö i gj'ha de vess in dal camp.
Se 'ne femne in cjà le fa migja ecunumia, er um u pò laurà fign duman er Avemaria.
Se u pciöv el dì de Sensiun, tücc i vacj i va burelun.

Bibliugrafia 
Johann Rudolf Rahn, I monumenti artistici del medio evo nel Cantone Ticino, Tipo-Litografia di Carlo Salvioni, Bellinzona 1894, 218-219.
Virgilio Gilardoni, Inventario delle cose d'arte e di antichità, Edizioni dello Stato. Bellinzona 1955, 250-255.
Bernhard Anderes, Guida d'Arte della Svizzera Italiana, Edizioni Trelingue, Porza-Lugano 1980, 30-31.
AA.VV., Guida d'arte della Svizzera italiana, Edizioni Casagrande, Bellinzona 2007, 54-55.

Riferiment 

Cumün del Canton Tesin