Miroslav Filipović
Miroslav Filipović (Jajce, 5. jun 1915 — Zagreb, 1946) je bio franjevac, ustaša, jedno vreme komandant logora Jasenovac i logora Stara Gradiška. Odgovoran je za brojne zločine nad Srbima, zbog čega je prozvan „fra Sotona“, a posle rata osuđen na smrtnu kaznu vešanjem.

U vreme njegovog komandovanja od samo četiri meseca u Jasenovcu pobijeno je 20.000–30.000 zatočenika. Kao ekstremni hrvatski nacionalista i fašista, Miroslav Filipović-Majstorović (kako je bio poznat) je kombinovao svoju religiju sa ekstremnom političkom ideologijom.

Biografija 
Rođeno ime mu je Miroslav Filipović. Od oca Antuna i majke Marice (rođene Radulović). Franjevačku gimnaziju je završio u Visokom. U franjevački novicijat je stupio juna 1932. godine u Livnu, kada je uzeo religijsko ime fra Tomislav, pod kojim je bio poznat sve do 1942. godine. Posle završenog novicijata, položio je prve zevete 30. juna 1933, završio gimnaziju i upisao filozofiju i teologiju u Sarajevu. Za sveštenika je priređen u septembru 1939. godine. Poslednju godinu studija 1939/40 proveo je u Kraljevoj Sutjesci. Sredinom 1940. godine postao je kapelan samostana u Petrićevcu (kod Banje Luke). Tada se povezao sa Viktorom Gutićem i pristupio ustaškom pokretu. Prijavio se da postane samozvani vojni kapelan za ustaše, koje je u to vreme kontrolisao NDH. Zbog neposlušnosti, samovolje i veze sa ustašama, u januaru 1942, napisan mu je premeštajni dekret kada postavljen je za kapelana u Rama-Šćit regionu (severna Hercegovina). Ipak, on se vratio u Petrićevac i umesto odlaska u Ramu.

Miroslav Filipović je kasnije prešao u Drugu brigadu Poglavnikovog tjelesnog zdruga (ustaška vojna formacija) u Banjoj Luci.

Na čelu ustaške grupe, 7. februara 1942. u selu Rakovica učestvovao je u ubistvu krampovima 52 radnika Srbina, a zatim u selu Drakulić zajedno sa bratsvom samostana Petrićevac je pobio oko 1.500 Srba. U selu je preživela samo jedna žena, Lenka, sa svoje petoro dece, te još jedno dete, čije su roditelje ubili. Lenka je kasnije poludela. Srbe su lovili i ubijali po okolnim zaseocima. Ukupno je tog dana ubijeno oko 2.300 Srba. Vrhunac divljaštva je bio pokolj šezdesetoro dece, koje su zatekli u školi. Fra Filipović je odvojio katoličku i muslimansku decu, a srpskoj deci su sekli glave. Učiteljica, koja je sve to morala da gleda, poludela je.

Osim fra Filipovića–Majstorovića, u zverstvima i klanjima posebno su se isticala još tri fratra: Brekalo, Matković i Brkljanić. Ovi događaju su detaljno opisani u knjizi hrvatskog istoričara Viktora Novaka „Magnum Crimen".

Krajem februrara 1942, otišao je u Zagreb. Tamo je zbog počinjenih zločina završio u istražnom zatvoru. U junu iste godine postavljen je za zapovednika logora u Jasenovcu. U međuvremenu je najpre suspendovan u franjevačkom redu, a zatim, odlukom uprave reda pri Svetoj stolici, a 10. jula 1942. godine je potpuno isključen. Tada je izgubio i pravo na ime fra Tomislav. Krajem oktobra 1942, iz Jasenovca je u prebačen za nadzornika logora Stara Gradiška.

U martu 1943. godine je prešao u Mostar u činu satnika, pod prezimenom Karlović kao operativni bočnik pukovnika Franje Šimića. A već u decembru se ponovo stavlja na službu Ustaškog zapovedništva u Zagrebu. U aprilu 1944. je dobio čin ustaškog bojnika i prebačen je Liku, a zatim je u septembru 1944. postao zapovednik Kozarskog područja, gde je ostao sve do početka 1945, posle čega je zadužen za vođenje izveštajne službe u istočnoj Bosni.

Delovi izveštaja zemaljske komisije Hrvatske 
Ovaj franjevac je u jesen 1942. zamenio mantiju uniformom i pod imenom Miroslava Majstorovića postao zapovednik logora Jasenovac. O njemu svedoče neki preživeli logoraši, a njegove izjave, kao i izjave nekih drugih ustaških „časnika“ jednostavno se ne mogu shvatiti.

Logoraš Zvonko Tkalec je izjavio: „Pred katolički Božić 1942. radi bekstva četiri logoraša iz Jasenovca, lično je ustrelio dva, a zatim još pedeset šest Jevreja (Židova) na radu u selu Bistrici. Sutradan je ubio još devetoro. Na samo Badnje veče sa svojim ustašama pobio je oko šesto srpskih žena i dece zatvorenih u Kuli, a dovedenih negde sa Kozare."

Svjedok Krkač Tomo opisuje Majstorovića u svom iskazu, pa kaže: „Gledao sam vrlo često za vrijeme svoga boravka u Jasenovcu, kako je Majstorović vlastoručno strijeljao zatočenike u tzv. javnim nastupima. Taj je Majstorović imao neku kratku gumenu cijev, koju je znao katkada staviti na ranu, odakle je žrtvi tekla krv i onda je tu krv sisao govoreći: hoću da se napijem komunističke (ili židovske) krvi. Vidio sam kako su si Majstorović i Stojčić priuštili zabavu, da trojicu Cigana pobiju na taj način, što su naredili prvom Ciganinu, da maljem ubije drugog Ciganina, treći da ubije prvoga, a oni su zatim likvidirali posljednjega."

I mnogi su drugi svjedoci iskazali, da su vidjeli, kako je Filipović vlastoručno ubijao zatočenike.

Presuda 
Početkom maja 1945. godine pobegao je u Austriju, i predao Britanciima, koji su ga odmah izručili jugoslovenskim vlastima. Posle je izveden pred vojni sud. Zato što je kao jedan od vodećih komandanata ustaške terorističke vojske sudjelovao u Bosni, u okolini Banje Luke, posebno sela Drakulići, te Hercegovini u tzv. čišćenjima, u kojima je masovno ubijao nevino stanovništvo, palio njihovu imovinu, mučio, pljačkao, odvodio u logore, te kao komandant ustaškog logora u Jasenovcu u periodu od 10. juna 1942. do 27. oktobra 1942. i logora u Staroj Gradiški u periodu od 27. oktobra 1942 do 27. marta 1943. izvršio masovne zločine, lično ili kao naredbodavac, Vojni sud Komande grada Zagreba ga je 29. juna 1945. godine proglasio krivim i osudio na smrtnu kaznu vješanjem, trajan gubitak građanske časti i konfiskaciju imovine.

Reference

Literatura

Spoljašnje veze 
 www.pavelicpapers.com - dokumenti o fra Majstoroviću 
 Izvorni izveštaj zamaljske komisije Hrvatske (1946) 
 Odbor za Jasenovac SPC 
 Enciklopedija holokausta: Jasenovac, (hosted at USHMM)
 Muzej holokausta u Vašingtonu: Jasenovac  
 Jasenovac  u Centru Simona Vizentala
 Dokumenta pavelicpapers.com o Jasenovcu  uključujući citate ("Encyclopedia of the Holocaust")
 Institut za proučavanje Jasenovca

Rođeni 1915.
Umrli 1946.
Franjevci
Ustaše
Osuđeni za ratne zločine
Osuđeni na smrt
Hrvatski katolički svećenici
Biografije, Jajce
Upravnici Koncentracijskog logora Jasenovac