Genetička varijacija
Genetička varijacija je termin engleskog porijekla, koji opisuje istovremenu (sinhroničnu) varijaciju  alela nekog  gena  u  genskom fondu.  Javlja ae u  među populacijama, zasnovana na individualnim nositeljima varijantnnih gena. Ukratko, to je pojava da se različiti biološki sistemi,  u istom  vremenskom presjeku,  međusobno razlikuju na razini jedinki i populacija. Prema tome, za razliku od pojma genetička varijabilnost za koji je glavna determinanta promjenljivost u vremenu, glavna odrednica pojma genetička varijacija je genetička različitost u funkciji prostora.

Genetička varijacija nastaje  slučajnim mutacijama, koje su  stalne  kvalitativne ili kvantitativne promjene u genomu određene jedinke i  populacije, pripadajuće vrste organizama.

Međuindividualna varijacija  
Genetička varijacija između jedinki  unutar populacije se ispoljava na različitim razinama . Moguća je identifikacija  zapažanjem  fenotipske varijacije, bilo kvantitativnih ili kvalitativnih svojstava. Kvantitativne su one  osobine koje variraju kontinuirano, a kodirane su mnogiim  genima, npr, dužina posmatranih dijelova tijela ili bilo koja druga mjerljiva ili brojljiva osobina. Za takva svojstva je karakteristično poligensko nasljeđivanje. U kategoriji kvalitativnih osobina, mogući fenotipovi variraju diskretno, alternirajuće i kodiraju ih  jedan ili nekoliko gena (npr., bijela, roza, crvena boje latica u određenih biljaka). Takva svojstva imaju monogensko ili oligogensko nasljeđivanje.

Genetička varijacija se  može  identificirati I ispitivanjem varijacije na nivou enzima pomoću proteinske  elektroforeze. Polimorfni geni imaju više od jednog alela na svakom lokusu. Tako kod insekata i biljaka, polovina gena za enzime mogu biti polimorfni, dok su kod kičmenjaka.polimorfizami  relativno rjeđi. 
Konačno, u osnovi , genetička varijacija je uzrokovanana  promjenama nukleobaza u nukleotidima, tj.  genima. Nova tehnologija sada omogućuje naučnicima da direktno sekvenciraju  DNK  čija struktura najdirektnije odražava genetičke  varijacije, daleko pouzadanije nego  analiza genskih produkata – proteina elektroforezom. Ispitivanje DNK je  pokazalo genetičke varijabilnosti  I u kodirajućim I nekodirajućim intronskim regijama. regijama  gena.

Genetička varijacija će rezultirati fenotipskom  varijacijom, ako varijacije u redoslijedu nukleotida u DNK rezultatiraju  u razlikama u redoslijedu ili vrsti  aminokiselina  u proteinimakoji su  kodirani sa DNK sekvence, a ako rezultanta razlike u peptidnom nizu sekvencu aminokiselina utiče na oblik, a time i funkciju enzima.

Međupopulacijska varijacija
Međupopulacijaska  genetička varijacija se odnosi  na pojavu da se dvije ili više istovremenih populacija osređene vrste međusobno razlikuju u genetičkoj strukturi tj. po strukturi genskog fonda. Ovakva varijacija u genetičkoj strkturi  se često javlja među populacijama koje žive na različitim lokacijama. Geografska varijacija može biti posljedica razlike u selekcijskom pritisku ili djelovanja genetičkog drifta.

Mjerenja
Genetička varijacija unutar populacije se obično mjeri kao postotak polimorfnih genskih lokusa ili postotak genskih lokusa heterozigotnih jedinki.

Izvori 

Nasumične  mutacije  su početni izvor genetičke varijacije. Mutacije su vjerovatno bile rijetke, a većina ih je neutralna ili štetna, ali u nekim slučajevima novi aleli mogu davati  prednost  u prirodnom odabiranju.
Mutacije mogu biti genske, hromosomske i  genomske.

Hromosomske mutacije mogu biti  strukturne (duplikacija, delecija, translokacija  i  inverzija i/ili numeričke (razni obimi aneuploidija).

Poliploidija  je primjer hromosomskih mutacija. To je stanje u kojem organizmi imaju tri ili više skupova genom ske varijacije (3n ili više). Mutacija se javlja kod roditelja koji nakon parenja imaju šansu da je prenesu u  potomstvo svih narednih generacija, skupa sa [[[osobina]]ma koje ona kontrolira.

Crossingover i slučajna segregacija tokom mejoze mgu  rezultirati u proizvodnjom novih alela ili njihovih  novih kombinacija.  Rekombinacija ustvari predstavlja generiranje nove genetične varijacije na osnovu rearanžmana postojećeh genetičkog materijala, a ne njegovih  (kvalitativnih ili kvantitativnih) promjena.

Osim toga, I slučajna oplodnja također doprinosi genetičkoj  varijaciji. Rekombinacije putem  
Varijacija i rekombinacije mogu  biti olakšane prijenosom putem  i ugradnje  genetičkih  elemenata u razne vektore, poznatije kao endogene  retrovirusne  linije (‘’Setúbal’’)

Za dati genom jednog  višećelijskih organizma, genetičke varijacije mogu biti stečene u somatskim ćelijama  ili naslijeđene  germlinijom, putem gameta.

Povezano 
 Populacija
 Individualna promjenljivost
 Genetička struktura populacije

Reference 

Genetika
Populaciona genetika
Klasična genetika