Focail Ghaeilge nach leanann Caol le Caol agus Leathan le Leathan
Is éard is Focail Ghaeilge nach leanann Caol le Caol agus Leathan le Leathan ann ná focail nach leanann an riail litrithe Gaeilge Caol le Caol agus Leathan le Leathan (riail litrithe). De réir na rialach is gá go mbeadh gutaí leathana nó caola ar an dá thaobh de chonsain in aon fhocal. Is gutaí leathana iad 'a' agus 'o' agus 'u' agus is gutaí caola 'i' agus 'e'. Mar shampla an focal 'cailín' níorbh fheidir a litriú mar 'calín' mar nach mbeadh 'a' agus 'i' ag freagairt dá chéile. Is eisceachtaí iad na focail seo.

Dobhriathra

 arís
 ansin
 anseo
 ansiúd
 aneas
 aniar
 aníos

ae

Is défhoghar leathan é 'ae', sa fhocal Gaeltacht mar shampla. Ba Gaedhealtacht a bhí ann ó cheart.

 traein
 aenna
 traenacha
 draenacha
 aerach
 laethanta
 Gaelach
 aeróg
 Caesar

Comhfhocail

Leanann na focail féin an riail ach sáríonn í agus an comhfhocal cruthaithe

 aerphost = aer + post
 aerfort = aer + phort
 mórshiúl = mór + siúl
 neamhbheo = neamh + beo
 dlúthdhiosca = dlúth + diosca
 lámhleabhar
 défhoghar
 planditeach
 cráinghuail

Forainmneacha réamhfhoclacha

Giorrúcháin a bhí iontu seo i dtosach.

 ina
 lena

Focail eile

 cocstí
 dhera
 ospidéal
 ospís
 teachín
 lachín
 drúchtín

Toisc go gcuirtear an foirceann '-ín' le focail uaireanta is deacair an riail a chur i bhfeidhm gan cur as do cháilíocht na ngutaí roimhe.

Tagairtí 

Gramadach na Gaeilge
Rialacha