Chrétien de Troyes
File Francach ab ea Chrétien de Troyes, a rugadh thart ar an mbliain 1130 agus a fuair bás idir an bhliain 1180 agus an bhliain 1190. Meastar gurb eisean a chuir tús leis an litríocht Artúrach i dtraidisiún na Sean-Fhraincise agus go raibh sé ar dhuine desna chéad chumadóirí de rómánsaí ridireachta. Do bhí Chrétien de Troyes i seirbhís Chúirt Champagne le linn thréimhse Henri I, Cunta Champagne, agus Mharie de France, a bhean chéile.

Is iad Érec et Énide (Gaeilge: 'Érec agus Énide'), Cligès, Lancelot ou le Chevalier de la charrette (Gaeilge: 'Lancelot, nó Ridire na cairte'), Yvain ou le Chevalier au lion (Gaeilge: 'Yvain, nó Ridire an Leoin'), agus Perceval ou le Conte du Graal (Gaeilge: 'Perceval, nó Scéal an tSoithigh Naofa'), saothar neamhchríochnaithe, na saothair is tábhachtaí de chuid Chrétien de Troyes.

Tugann na saothair a chum Chrétien de Troyes léargas iontach dúinn ar dhearcadh na ndaoine ar scríobh sé dóibh, ar idéil an niachais, ar an ngrá cúirtéiseach, agus ar chúrsaí creidimh ag an am.

Filí Francacha
An 12ú haois