Caithréim Cellaig
I miotaseolaíocht na nGael, scéal de chuid Scéalaíocht na Ríthe is ea Caithréim Cheallaigh (Meán-Ghaeilge Caithréim Cellaig).  Caomhnaítear dhá leagan den scéal, an ceann is sine i lámhscríbhinn de chuid na 15ú haoise, agus an ceann is óige i Leabhar Buí Leacáin i láimh eile.  Téann an dá leagan siar go dtí am éigin idir na 13ú agus 14ú haoiseanna.

Scéal 
Timpeall lár na 6ú nó 7ú haoise, manach is ea Ceallach mac Eoghain Bhéil i Mainistir Chluain Mhic Nóis.  Maraítear a athair, rí na gConnacht, ag tríd in éadan na nUlad agus fágann Ceallach an mainistir chun teacht i gcomharbacht air.  Cuireann Naomh Ciarán, abb Chluain Mhic Nóis, mallacht air áfach, agus troideann a chéile comhraic Guaire Aidne mac Colmáin go crua ina éadan.  Socraíonn sé dá bharr éirí as a choróin ar son a dhearthár níos óige agus dul ar ais go dtí an mainistir. 

Tá beatha chomh feabhas  sin aige sa mhainistir go n-éiríonn sé ina dlúth-chomhairleoir dá dheartháir agus déantar easpag de.  Tá a namhaid Guaire Aidne míshásta leis seo, agus déanann sé é a mharú ag ceathrar marfóirí.  Baineann Muireadhach a dhíoltas amach ar mharfóirí a dhearthár, ach i ndeireadh na dála maraíonn Guaire é freisin.

Féach freisin 
 Miotaseolaíocht na nGael
 Eógan Bél, rí Chonnacht

Foinsí 
 Bernhard Maier, Lexikon der keltischen Religion und Kultur, Kröner, Stuttgart 1994, ISBN 3-520-46601-5.

Naisc sheachtracha 
 Caithréim Cellaig ar CODECS

Tagairtí 

Keltische Sage