Xijendeyên Kurdistanê


Xijendeyên Kurdistanê
Li Kurdistanê ji çîn (biyolojî)a xijendeyan (Reptilia), du koman hene:

Koma Pelikdar (Squamata)

Binkoma Qirtîşan (Lacertilia)

Famîleya Apapikan (Gekkonidae)
 Apapika Kurdistanê (Asaccus kurdistanensis)
 Apapika bi tiliyên belgeyî  (Asaccus elisae)
 Apapika Mêrdînê (Cyrtopodion heterocercus), li herêmên Kirmaşan û Merdînê. 
 Apapika Kirminşanê ( Asaccus kermanshahensis)
 Apapika Kotşî (Cyrtopodion  kotschy syriacus) 
 Apapika dûvikreq (Cyrtopodion scabrum)
 Apik, apapika gurî (Hemidactylus turcicus)
 Apapika dûvikqelew (Eublepharis angramainyu)
 Apapika tillîkurt (Stenodactylus affinis)

Wêne:

Famîleya Sûsmaran (Agamidae)
 Gumgumok (Laudakia)
 Gumgumoka pelikmezin (Laudakia  nupta  nupta)
 Gumgumoka Qefqazê (Laudakia caucasica)
 Gumgumoka gawiran (Laudakia stellio)
 Sûsmarê erdê ron (Trapelus agilis) an (Trapelus agilis  isolepis)(?)
 Sûsmarê serîbeq (?) (Phrynocephalus arabicus)
 Sûsmarê (Trapelus lessonae)

Famîleya Margîseyan (Chamaeleonidae)
 Margîse, bûkelemûn, pîrika melekdas an (bi soranî) têrtêre (Chamaeleo chamaeleo)

Famîleya (Scincidae)
 Çavmar (?) (Ablepharus kitaibelii) kitaibelii)</ref>
  (Chalcides ocellatus)
  (Eumeces schneideri) 
  (Trachylepis vittata)

Famîleya Marmarokên dîwaran (Lacertidae)
 Marmaroka Heranê (Acanthodactylus harranensis)
 Marmaroka zinaran an marmaroka Ermenistanê (Darevskia armeniaca)
 Marmaroka dîwaran (Podarcis muralis)
  (Ophisops elegans)
 Marmaroka Kerminşanê (Eremias montanus)
 Marmaroka Qersê (Lacerta agilis)
 Marmaroka navinçî ?(Lacerta media)
 Daykemar an dêlemar (Lacerta trilineata)
 Marmaroka Zagrosê an marmaroka Kurdistanê(Timon princeps kurdistanicus)
 (Apathya yassujica)
 Marmaroka Ûrmiyê(Apathya cappadocia urmiana)
 Marmaroka zinaran (Apathya cappadocica)

Famîleya Marmarokên dirûvê maran (Anguinidae)
 Marmarokê bêpiyê zikzer (Ophisaurus apodus)

Famîleya pezmijokan (Varanidae)
 Pezmijoka çol û deştan (Varanus griseus)

Famîleya marmarokên kor (Amphisbaenidae)
 Cinsê (Blanus)

 Binkoma Maran(Serpentes)

Famîleya koremeran (Typhlopidae)
 Koremar (Typhlops vermicularis)
 Koremarê pozdirêj (Rhinotyphlops episcopus), nezîkî Xelefetiya Rihê.

Famîleya Leptotyphlopidae
 Cinsê marên kor (Leptotyphlops)

Famîleya Ejdehmaran (Boidae)
 Ejdehmarê axê Rojhilata Navîn an Javelîn (Eryx jaculus)

Famîleya Kewmaran (Colubridae)
 Marê reş, reşmar an reşemar (Coluber jugularis)
 Kewmar (Coluber)
 Tîremar (Coluber najadum)
 Kewmarê esûsik an Kewmarê a Baranî (Eirenis barani)
 Marê ron an keskê tarî(?) (Malpolon insignitus fuscus ) an (Malpolon monspessulanus fuscus )(?)
 Marê avî (Natrix natrix)
 Cinsê (Rhynchocalamus)
 Cinsê (Spalerophis)
 Cinsê (Telescopus)

Famîleya Maregîskan (Viperidae)
 Margîska Kurdistanê (Vipera raddei kurdistanica)
 Maregîska Ûrmiyê (Vipera wagneri)
 Maregîska şaxdar (Vipera ammodytes)?
 Ejdeha,maregîska çiyan,maregîska rojhilatê,marê kofî an maregîska kefenê (Macrovipera lebentina)

 Famîleya Marê mertal(Elapidae) 
 Kobrayê çolê (Walterinnesia aegyptia)

 Koma Xijendeyên qalikdar (Testudinata) 
Famîleya reqên bejî (Testudinidae)
 Cinsê reqên bejî (Testudo)
 Req, kîso an şkêvlatok

Famîleya reqên avî (Geoemydidae)
 Reqesêl an reqê avî (Mauremys caspica'')

Çavkanî 

 Ferhenga Kurdî-Tirkî yê Enstîtuya Kurdî ya Stenbolê, Zana Farqînî
 Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2007 Annual Checklist.
 The Reptile Database.

Girêdanên derve 
http://reptile-database.reptarium.cz/species?genus=Stenodactylus&species=affinis
http://www.reptilechannel.com/snakes/venomous-snakes/venomous-snakes-iraq.aspx 
http://www.reptilechannel.com/reptile-news/2009/07/14/cites-us-fish-wildlife-2010.aspx 
http://www.waza.org/en/zoo/choose-a-species/reptiles/lizards-and-tuatara/asaccus-kurdistanensis 
http://www.waza.org/en/zoo/select-a-region/europe-and-middle-east/reptiles/snakes/vipera-raddei 

Xijendeyên li Kurdistanê
Faunaya Kurdistanê
Faunaya Asyayê
Faunaya Ewropayê
Xijendeyên Asyayê
Xijendeyên Ewropayê
Lîste