Kûze
Kûze an kûje  (Mustelidae), famîleyekî guhandarên goştxwer tewr mestir ji binekoma guhandarên dirûvê kûçikan (Caniformia) e.

Şayes 
Gelek guhertoyên  di mezinahî û reftara kûzeyan çêdibin. Kûzik (Mustela nivalis) pir ne mestir e ji mişkan, lê dirêjiya kûjeyê avî ya girse digihîje ta 2.4 m û giraniya kûjeyê avî ya deryayê digihîje 45 kg. 
Teviya van guhertoyan, lê kûzeyan di çend taybetmendiyên gelemperî tevkarî dikin. Kûze guhandarekî biçûk e bi lingên kurt, kurkên stûr û guhên kin û glover. Kûze canewerekî bi tenê dijî, şevger û dirêjiya salê çalak e.
Ji xeynî kûjeyê avî ya deryayê ve, kûze bîn an bihinên tûj û xurt ji toşpiyê qûna xwe peyda dike ji bo îşaretkirina zayendî û nîşankirina sînorên herêmê xwe.

Bikaranînên mirov  

Xanimek e bi banevankekî" (bi rastî ev fisteq e
Mirov dikanibû çend cureyên kûzeyan kedî bike ji mêj ve wek fisteqê kedî (Mustela putorius furo) û xedî bike ji bo bazirganiya kurkê wan bi nirx wek vîzonê deryayê (Neovison macrodon)(nemabûyî), vîzonê Amerîkayê (Neovison vison) û mînkê Ewropyayê (Mustela lutreola).

Sîstematîk

Dabeşandina klasîk 
Famîleya kûzeyan ji 2 binefamîleyan , 22 cinsan û 57 cureyên mayî çêdibe gor dabeşandinek e kevin:

Binefamîleya Mustelinae
Cinsê  Arctonyx
Arctonyx collaris
Cinsê Eira
 Eira barbara
Cinsê Galictis
  Galictis vittata
 Galictis cuja
Cinsê Gulo
  Gulo gulo
Cinsê Ictonyx
  Ictonyx striatus
  Ictonyx libycus
 Cinsê Lyncodon
 Lyncodon patagonicus
 Cinsê Martes
  " Martes americana   Martes flavigulaBokenge,  Martes foina  Martes gwatkinsii  Martes martes   Martes melampus  Martes pennanti  Martes zibellina Cinsê Meles  Meles anakuma   Meles leucurus   Meles meles'Cinsê 'Mellivora
   Mellivora capensis
 Cinsê Melogale
  Melogale everetti
  Melogale moschata
 Melogale orientalis
 " Melogale personata  Melogale cucphuongensis Cinsê Mustela  Mustela africana  Mustela altaica Banevank  Mustela erminea   Mustela eversmannii   Mustela felipei   Mustela frenata   Mustela itatsi   Mustela kathiah   Mustela lutreola   Mustela lutreolina   Mustela nigripes   Mustela nivalis   Mustela nudipes   Mustela putorius  Mustela putorius furo   Mustela sibirica  Mustela strigidorsa  Mustela subpalmata Cinsê Neovison Neovison vison Neovison macrodon (di sedsala 19 an †)
 Cinsê Poecilogale  Poecilogale albinucha Cinsê Taxidea Taxida taxus Cinsê Vormela  Vormela peregusnaBinefamîleya Lutrinae 
 Cinsê Aonyx Aonyx capensis  Aonyx cinerea Cinsê Enhydra  Enhydra lutris Cinsê Lontra  Lontra canadensis  Lontra provocax  Lontra longicaudis  Lontra felina Cinsê Lutra Lutra lutraLutra sumatrana Cinsê Hydrictis Hydrictis maculicollis  Cinsê Lutrogale  Lutrogale perspicillata  Cinsê Pteronura  Pteronura brasiliensisFosîlên kûzeyan
Cinsên nemabûyîBrachypsalisChamitataxusCyrnaonyxEkorusMegalictisOligobunisPotamotheriumSthenictis''

Dabeşandina nû 
Eger kûze li heşt binefamîleyan were belavkirin di analaysîzê cenetîk:

Pêşangeh

Çavkanî

Girêdanên derve 

 http://animaldiversity.ummz.umich.edu/accounts/Mustelidae/

Kûze
Faunaya Kurdistanê
Guhandarên li Kurdistanê
Faunaya Afrîkayê
Faunaya Asyayê
Faunaya Amaerîkaya Bakur
Faunaya Ewropayê