Բաքվի մետրոպոլիտեն
Բաքվի մետրոպոլիտեն (), Ադրբեջանական Հանրապետության մայրաքաղաք Բաքվում գտնվող մետրոպոլիտենի համակարգ։ Բաքվի մետրոպոլիտենը սկսել է իր աշխատանքը 1967 թվականի նոյեմբերի 6-ին՝ Թբիլիսիի մետրոպոլիտենի բացումից մեկ տարի հետո և Մոսկվայի, Պետերբուրգի, Կիևի և Թբիլիսիի մետրոներից հետո դարձել է ԽՍՀՄ-ում 5-րդը։ Բաքվի մետրոպոլիտենից հետո ԽՍՀՄ-ում երկար ժամանակ մետրոներ չէին կառուցում, երբ ի վերջո բացվեց Խարկովի մետրոն։

Այժմ Բաքվի մետոպոլիտենն ունի 27 կայարան, իսկ գծերի ընդհանուր երկարությունը կազմում է 40,3 կմ։ Որոշ ժամանակ առաջ Բաքվի մետրոն ուղևորության վարձով ամենաէժան մետրոներից էր (մեկ ուղևորության արժեքը 2009 թվականի հոկտեմբերի 1-ի դրությամբ կազմում էր $0.20, իսկ Փհենյանի մետրոյում՝ $0.03)։ Գոյություն ունեցող երկու գծերի համար գործում է գնացքների շարժման բարդ կառուցվածք, որը պայմանականորեն կարելի է բաժանել 5 երթուղիների (2010 թ. դրությամբ)։

Գծեր

Կարմիր գիծ 

Այս գիծը ամենահինն է Բաքվում։ Բացվել է մետրոպոլիտենի հետ միասին 1967 թվականին։ Ներառում է 13 կայարան՝ 12 ստորգետնյա և մեկ վերգետնյա։

Կանաչ գիծ 

Այս գիծը ձևավորվել է Շահումյան (այժմ Շահ Իսմայիլ Խաթաի) կայարանի բացման հետ։ Այժմ գիծը աշխատում է Կարմիր գծի հետ ճյուղաձև սկզբունքով, բայց նախատեսվում է ինքնուրույն երթուղի կազմակերպել, Ջաֆար Ջաբարլի և Նիզամի կայարանների միջև կապ ստեղծելուց հետո։

1994 թ. պայթյունները 
1994 թ. Բաքվի մետրոյում տեղի ունեցավ երկու ահաբեկչական գործողություն։ Մարտի 20-ին ժամը 13։00-ին «Հունվարի 20» կայարանում որոտաց պայթյուն։ Գլխամասային վագոնում ինքնաշեն ռումբը պայթեց այն պահին, երբ գնացքը կանգ առավ կայարանում։ Զոհվեց 14 մարդ։ Ահաբեկչական գործողությունը կատարած Օքթայ Ղուրբանովը նույնպես զոհվեց տեղում։
Նույն տարվա հուլիսի 3-ին ժամը 8։30-ին գնացքի երկրորդ վագոնում պայթեց ռումբ այն պահին, երբ նա մոտենում էր «Գյանջլիք» կայարանին։ Պայթյունից էլեկտրագնացքի վագոնները բոցավառվեցին։ Արդյունքում զոհվեց 13 մարդ, վիրավորվեցին 58-ը։

1995 թ. հրդեհը 
1995 թ. հոկտեմբերի 28-ին նույն՝ Բաքվի մետրոյում պատահեց հրդեհ, որն աշխարհի մետրոպոլիտենների պատմության մեջ զոհերի քանակով խոշորագույն պատահարն էր։ Պաշտոնապես հայտարարված տվյալների համաձայն, հրդեհի արդյունքում զոհվեց 286 ուղևոր (այդ թվում՝ 28 երեխա) և երեք փրկարար։ Վիրավորների թիվը կազմեց 270 հոգի։

Պատկերասրահ

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Պաշտոնական կայք   
 Բաքվի մետրոպոլիտենի ճանապարհային զարգացման գծապատկեր 
 Բաքվի մետրոպոլիտենը Դմիտրի Աքսյոնովի կայքում 
 Բաքվի մետրոպոլիտենը urbanrail.net կայքում 
 Բաքվի մետրոպոլիտենը meta.metro.ru կայքում 
 Բաքվի մետրոպոլիտենը Դանիիլ Ստոլյարովի կայքում  
 Բաքվի մետրոպոլիտենը metrosoyuza.net կայքում 
 Բաքվի մետրոպոլիտենի պատմությունը գծապատկերներում metroschemes.narod.ru կայքում 

 
1967 հիմնադրումներ Ադրբեջանում
Գինեսի գրքի ռեկորդակիրներ