Գայանե Հովհաննիսյան
Գայանե Հարությունի Հովհաննիսյան (Գայանե Մատակյան) (), հայ մանկավարժ։

Կենսագրություն 
Կրթությունն ստացել է ֆրանսիական պանսիոնում։ 1871-1878 թվականներին եղել է ուսուցիչ Թիֆլիսի Գայանյան, 1878-1880 թվականներին՝ տեսուչ Քութայիսի հայոց երկսեռ դպրոցներում։ 1882 թվականին Թիֆլիսում հիմնել է Ֆրյոբելյան ընկերությունը, միաժամանակ ստանձնել Զրկինենց եկեղեցուն կից առաջին հայկական մանկապարտեզի ղեկավարությունը։ 1883 թվականին Հովհաննիսյանը Երևանում հիմնել է առաջին մանկապարտեզը։ 1887 թվականին մեկնել է Կ.Պոլիս և հայկական թաղերում բացել ծաղկոցներ, կազմակերպել կիրակնօրյա միամյա դասընթացներ, որոնց հիման վրա հետագայում ստեղծվել է աղջիկների կիրակնօրյա վարժարան։

Նախադպրոցական դաստիարակությանը նվիրված հոդվածներով հանդես է եկել Կ. Պոլսի «Հայրենիք» պարբերականում։ Ֆրանսերենից թարգմանել է Ա. Վիլիենի «Համառոտ պատմություն ֆիզիկական աշխարհագրության» (1872 թ.) դասագիրքը։ Գայանե Հարությունյանի  մասին նյութեր են պահպանվում Գերմանիայի Բրանդենբուրգ քաղաքի Ֆրեոբելի անվան թանգարանում։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Գասպարյան, Մ. (1958) Հայրենանվեր մանկավարժուհի Գայանե Հովհաննիսյան-Մատակյան (1852-1900). Էջմիածին. Պաշտօնական ամսագիր Հայրապետական Աթոռոյ Ս. Էջմիածնի, ԺԵ (8). էջեր 50-55 

Հայ մանկավարժներ