Metallica
Metallica (մը-թա-լլիքա)-ն ամերիկյան ծանր մետալ խումբ է՝ կազմավորված Լոս Անջելեսում։ Այն կազմավորվել է 1981 թվականին, երբ վոկալիստ, կիթառահար Ջեյմս Հեթֆիլդն արձագանքում է հարվածային գործիքներ նվագող Լարս Ուլրիխի տեղական թերթերից մեկում տված հայտարարությանը։ Խմբի ներկայիս կազմում ընդգրկված են նշված երկու հիմնադիր անդամները, գլխավոր կիթառահար Քիրք Հեմմեթը և բաս կիթառահար Ռոբերտ Թրուհիլոն։ Նախկինում խմբում նվագել են նաև կիթառահար Դեիվ Մասթեինը, բասսիստներ Ռոն ՄըքԳովնին, Քլիֆ Բյորթնը և Ջեյսոն Նյուսթեդը։

Խմբի ստեղծած երաժշտության գործիքավորումը, արագ տեմպն ու ագրեսիվությունը նրանց տեղավորել են թրեշ մետալի հիմնադիր «մեծ քառյակի» մեջ, Slayer-ի, Megadeth-ի և Anthrax-ի կողքին։ Metallica-ն վաստակել է աճող երկրպագուների բանակ ստորգետնյա երաժշտական համայնքում և արժանացել է քննադատների հավանությանը իր առաջին չորս ալբոմներով, նրանց երրորդ ալբոմը` Master of Puppets-ը համարվում է ամենից ազդեցիկ և ծանր թրեշ մետալ ալբոմներից մեկը։ Metallica-ի հինգերորդ, համանուն ալբոմը` Metallica (1991)-ն պարունակելով համեմատաբար ավելի մելոդիկ երգեր ունեցավ կոմերցիոն հաջողություն և զգալիորեն մեծացրեց խմբի լսարանը։ Ալբոմը դարձավ նաև իրենց առաջին ալբոմը, որը զբաղեցրեց առաջին հորիզոնական Բիլբորդ 200-ում։ Այդ հաջողությունը նրանք ունեցան նաև հաջորդող չորս ստուդիո ալբոմներում։ 2000 թվականին խումբը միացավ Նեփսթերի դեմ դատական գործ բացած արտիստներին։ Նեփսթերը կիսվում էր խմբի հեղինակային պաշտպանված նյութերով առանց խմբի հետ որևէ համաձայնության։ Գործը հաջողություն ունեցավ, իսկ Նեփսթերը դարձավ վճարիր-օգտագործիր ծառայություն։ St. Anger (2003) ալբոմը դժկամությամբ ընդունվեց հանրության կողմից, նրանում բացակում էին կիթառի սոլո հատվածները, հարվածային գործիքների ձայնը որակյալ չէր։ Միաժամանակ լույս տեսած Some Kind of Monster դոկումենտալ ֆիլմում պատկերված էր ալբոմի ձայնագրության ընթացքում խմբում տիրող լարված մթնոլորտը։ 2008 թվականին հրատարակված Death Magnetic ալբոմով խումբը վերադարձավ իր արմատական ոճին, իսկ 2009 թվականին այն արժանացավ Rock and Roll Hall of Fame-ի։

Metallica-ի ալբոմները վաճառվել են ընդհանուր 100 միլիոն օրինակով ամբողջ աշխարհում, ինչը դարձնում է նրան կոմերցիոն ամենահաջող մետալ կոլեկտիվներից մեկը։ 2011 թ․-ին ամենամեծ մետալ ամսագրերից մեկը՝ «Kerrang!»-ը հունիսյան համարում Metallica-ն ճանաչել է վերջին 30 տարվա լավագույն մետալ խումբ։

Պատմություն

Սկիզբ (1981-1983) 
Metallica-ն կազմավորվել է Լոս-Անջելեսում 1981 թ․-ի հոկտեմբերի 15-ին կիթառահար և վոկալիստ Ջեյմս Հեթֆիլդի և թմբկահար Լարս Ուրլիխի կողմից, երբ նրանք տեղադրեցին հայտարարություն խմբի ստեղծման մասին «The Recycler» հրատարակությունում։ Սակայն, ինչպես հետո բացահայտվեց Ռոն ՄըքԳովնիի հարցազրույցից «So What!» ամսագրին, Ջեյմսին և Լարսին ծանոթացրել էր նրանց, ընդհանուր ընկերը՝ Հյու Տանները, ով այդ ժամանակ սոլո կիթառահար էր Ռոնի և Ջեյսի խմբում, «Leather Charm» անունով։ Դուետը հրավիրեց բասիստ Ռոնին, Հեթվիլդի ծանոթին անցած խմբից, սակայն խմբի վաղ շրջաններց անընդհատ առաջանում էին պռոբլեմներ կիթառիստների հետ, դրա պատճառով արդեն սկզբից փոխվել էին ոմանք՝ Լլոյդ Գրանտը, Բռեդ Պարկերը և Ջեֆֆ Ուորները։ Metallica-ն ստացավ իր անվանումը, երբ Ռոն Կուինտանսն խնդրեց Լարսին ընտրել իր նոր ամսագրի անվանումը ամերիկյան և բրիտանական մետալ խմբերի մասին։ Կուինտանան ուներ հետևյալ տարբերակները՝ «Metallica», «Metal Mania» և «Hesse»։ Ուլրիխը հասկացավ, որ «Metallica»-ն կլինի հոյակապ խմբի անվանում և ասաց Ռոնին, որ այդ անվանումը ոչ մեկին դուր չի գա։

Metallica-ի համար ոգեշնչում էր հանդիսանում Motörhead և Diamond head խմբերի երաժշտությունները, նաև «Black Sabbath», «Saxon», «Thin Lizzy», «Judas Priest», «Iron Maiden», «Mercyful Fate», «Venom», և ուրիշ բրիտանական մետալ խմբերից։ Նաև Metallica-ի երաժշտության վրա ազդել են փանկ-ռոք խմբեր Misfits, Zeroption, Discharge, և The Ramones։

1982 թ․-ից Ուլրիխը համոզել է Metal Blade Records-ի ստեղծողին և տիրոջը՝ Բրայան Սլեյջելին, միացնել «Hit the Lights» երգը առաջին Metal Masscare բանաքաղության մեջ։ Լիդեր կիթառիստի որոնման մեջ հուսահատված, Լարսը տեղադրեց հայտարարություն «The Recycler» ամսագրում։ Դեյվ Մասթեյնը Հաննինգտոն Բիչից, որը այդ ժամանակ արդեն նվագում էր Panic խմբում, պատասխանեց և հանդիպեց Metallica-ի անդամների հետ լսումների համար։ Ջեյմսը և Լարսը շատ տպավորված էին Մասթեյնի սարքավորումների և միայն նրա մարզանքով, որ խնդրեցին նրան միանալ խմբին լսումները դեռ չսկսված։

Հետաքրքիր փաստեր 

 Մետալիկան հայտնվել է մի անիմացիոն սերիալի դրվագում «The Simpsons», «The Mook, the Chef, the Wife and Her Homer»։ Այդ դրվագը մետալիստների հետ երևան է եկել սեպտեմբերին 2005 թվականին։ Ամեն ինչ սկսվեց 18-րդ շրջանի դյուցազներգական մուլտֆիլմի սեպտեմբերի 10-ին կայացած սերիալի պրեմիերայի ժամանակ, որտեղ խումբը երգում էր «Master of Puppets» երգը։
 Խումբը նույնպես հայտնվել է Time Warp հանրահայտ ֆիլմում։
 Մետալիկայի, ինչպես նաև Բրիտնի Սպիրզի, Էմինեմի և Սելին Դիոնի ստեղծագործությունները, դասական երաժշտության և Սեզամի փողոց մանկական հեռուստասերիալի երաժշտության հետ օգտագործվել են արևմտյան երաժշտությանը անսովոր, այն լսելը մեղք համարող, Գուանտանամոյի բանտի մուսուլման բանտարկյալներին տանջելու համար։

Սկավառակագրություն

Ալբոմներ 
 1983 - Kill 'em All
 1984 - Ride the Lightning
 1986 - Master of Puppets
 1988 - …And Justice for All
 1991 - Metallica կամ The Black Album
 1996 - Load
 1997 - Reload
 2003 - St. Anger
 2008 - Death Magnetic
2016 - Hardwired...To Self-Destruct
2023 - 72 Seasons

Քավեր-ալբոմներ 
 1987 - The $5.98 E.P Garage Days Re-Revisited
 1998 - Garage Inc.

Համերգային ալբոմներ 
 1993 - Live Shit։ Binge & Purge
 1999 - S & M
 2009 - Orgullo, Pasion, Y Gloria (Tres Noches En La Ciudad De Mexico)

Կազմը 

Ներկա կազմը
 Ջեյմս Հեթֆիլդ — վոկալ, ռիթմ-կիթառ (1981—մեր օրեր)
 Լարս ՈՒլրիխ — հարվածային (1981—մեր օրեր)
 Կիրկ Հեմմեթ — սոլո-կիթառ (1983—մեր օրեր)
 Ռոբերտ Տրուխլո — բաս-կիթառ (2003—մեր օրեր)

Նախկին մասնակիցներ
 Ռոն Մակգովնի — բաս-կիթառ (1982)
 Դեյվ Մասթեյն — սոլո-կիթառ (1982—1983)
 Կլիֆֆ Բյորտոն — բաս-կիթառ (1982—1986; մահացել է 1986) 
 Ջեյսոն Նյուսթեդ — բաս-կիթառ (1986—2001)

 Ժամանակավոր սանդղակ

Պարգևներ 

Գրեմմի։
 1990։ Լավագույն մետալ կատարում — «One»
 1991։ Լավագույն մետալ կատարում — «Stone Cold Crazy»
 1992։ Լավագույն մետալ կատարում — Metallica
 1999։ Լավագույն մետալ կատարում — «Better than You»
 2000։ Լավագույն հարդ-ռոք կատարում — «Whiskey in the Jar»
 2001։ Լավագույն ինստրումենտալ-ռոք կատարում — «The Call of Ktulu» 
 2004։ Լավագույն մետալ կատարում — «St. Anger»
 2009։ Լավագույն մետալ կատարում — «My Apocalypse»

MTV Video Music Awards։
 1992։ Լավագույն մետալ-վիդեոի համար — «Enter Sandman»
 1996։ Լավագույն մետալ-վիդեոի համար — «Until It Sleeps»

American Music Awards։
 1996։ Սիրելի կատարող։ Հեվի-Մետալ/Հարդ-Ռոք։ Metallica — Load
 1996։ Սիրելի կատարող/Հարդ-Ռոք Երգ — «Until It Sleeps»

Billboard Music Awards։
 1997։ Billboard Ռոք-ն-Ռոլլ տարվա արտիստ — Metallica (RIAA Diamond Award)
 1999։ Կատալոգ տարվա արտիստ — Metallica
 1999։ Կատալոգտարվա արտիստ — Metallica

Kerrang! Awards։
 2003։ Hall of Fame — Metallica
 2003։ Best International Band — Metallica
 2004։ Best Band on the Planet — Metallica
 2008։ Inspiration Award Winner — Metallica
 2009։ Best Album — Death Magnetic

Ծանոթագրություններ 

Ամերիկյան ռոք խմբեր
«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Մետալ երաժշտություն
Մետալ խմբեր
Մետալ խմբեր ըստ ուղղվածության
Գինեսի գրքի ռեկորդակիրներ
NME Awards մրցանակի դափնեկիրներ
1981 հիմնադրված երաժշտական խմբեր