Jamaîka
I Jamaîka dia firenena any Amerika Afovoany, anisan' ny Antilia, ao amin' ny Ranomasina Karaiba, ao andrefan' i Haity sy ao atsimon' i Kioba. Ny renivohiny dia i Kingston.

Anarana 
Avy amin' ny fiteny araoàka hoe Xamayca (midika hoe "tanin-kazo sy rano") io firenena io; ny Araoàka dia tonga tany Jamaîka tamin' ny taonjato faha-11.

Tantara 
I Christophe Colomb no Eorôpeanina nahita azy voalohany tamin' ny taona 1494, ary namorona ny tanàna Sevilla la Nueva (ankehitriny atao fotsiny hoe Seville, tanàna any andrefan' i Saint Ann's Bay eo amin' ny morontsiraka avaratra). I Colomb dia nampiasa ilay tanàna ho an' ny fianankaviany. Elaela taty aoriana, niala tao Sevilla la Nueva ny mpanjana-tany espaniôla, satria nolazainy fa tsy azo ipetrahana, nifindra toerana tany amin' ny faritra atsimon' i Jamaîka ny Espaniôla. Tany izy  no namorona tanàna vaovao: Santiago de la Vega (ankehitriny Spanish Town). Ny teratany araoàka dia nataon' ny Espaniôla ho mpiasany sy andevony, ary voaringana haingana ny ankabeazan' ny Araoàka tao Jamaîka. Efa tsy nisy teratany intsony tao Jamaîka tamin' ny faran' ny taonjato faha-16.

Ny amiraly anglisy Penn sy ny jeneraly Venables dia naka ilay nosy tamin' ny taona 1655 ary lasa zanatany britanika noho izany ny Jamaîka tamin' ny taona 1670, teo anelanelan' izany, ny ankabeazan' ny mpanjanatany espaniôla dia niala tao Jamaîka ary nakany Kioba, mbola espaniôla. Ny amiraly Penn dia nanova ny anaran' i Santiago de la Vega ho Spanish Town.

Jeôgrafia

Vohon' ny tany 
Ankoatra ny morontsiraka atsimo, izay ivelaran' ny lemaka dia be tendrombohitra ny nosy Jamaika: ny tandavan-tendrombohitra lehibe indrindra, ny Blue Mountains  ("Tendrombohitra Manga"), dia mahatratra 2 256 m.

Zavamaniry sy biby 
Isan-karazany ny zavamaniry: sedera, rotse (mahogany), palisandra, ebena, palmie zeny, voanio, sns. Ahitana karazam-borona maro ny any, toy ny an’ny any amin’ny faritra misy ireo nosy Antilia.

Mponina 
Ny ankamaroan' ny Jamaikana dia taranaky ny andevo mainty nentina tany amin' ilay nosy teo anelanelan' ny taonjato faha-17 sy faha-19, izay nampian' ny Eorôpeana sy Aziatika (Indiana sy Sinoa). Ny kristianisma no fivavahana be mpanaraka indrindra ao amin' ilay nosy.

Toekarena 
Ny fambolena no sehatr' asa nentim-paharazana any Jamaika nefa ny toekareny dia miha mifototra amin' ny fitrandrahana harena an-kibon' ny tany sy ny fizahan-tany. Izy no mpamokatra baoksita fahatelo lehibe indrindra eran-tany.

Jereo koa 
Firenena ao Amerika:

 Antigoa sy Barboda - Arjentina - Bahamasy - Barbady - Belizy - Bôlivia - Brezila - Dôminika - Ekoadôra - Etazonia - Goatemala - Goiana - Grenady - Haitỳ - Hôndorasy - Jamaîka - Kanada - Kioba - Kôlômbia - Kôsta Rika - Meksika - Nikaragoa - Orogoay - Panama -  Paragoay - Però - Pôrtô Rikô - Repoblika Dôminikana - Salvadôro - Santa Losia - Santa Kity sy Nevisy - Santa-Vinsanta-sy-Grenadina - Silia - Sorinama - Trinite sy Tôbagô -Venezoela

Kôntinenta eto an-tany

 Afrika
 Amerika (Amerika Avaratra - Amerika Atsimo)
 Azia
 Eorôpa
 Ôseania
 Antarktika

Rohy ivelany

Miteny anglisy 

 Governemanta
 Governemantan'i Jamaika 
 Sehatry ny mpanjakavavy Elisabeth, mpanjakan'i Jamaika
 Official website of the Jamaica Information Service
 The Cabinet Office of the Government of Jamaica 

 Chief of State and Cabinet Members 

 Fampahalalàna hafa
 
 Jamaica  from UCB Libraries GovPubs
 
 Jamaica - Wikivoyage
 
 National Library of Jamaica materials in the Digital Library of the Caribbean
 Jamaica Photos
 JAMAICA VIRTUAL TOUR IN HD - many locations around the island 

Firenena