Dipoavatra (maniry)
Ny dipoavatra dia zavamaniry avy any India izay manome voany boribory madinika, izay ampiasaina hanomezana tsiro mafanafana ny sakafo. Piper no anarana ara-tsiansa iantsoana azy.

Karazana dipoavatra 
Karazan-tsakay ny dipoavatra izay misy karazany maro dia maro. Ny karazan-dipoavatra tena volen’ ny olona noho izy mampidi-bola betsaka ka mandray anjara amin’ ny toekaren’ ny firenena, dia ilay atao amin’ ny anarana ara-tsiansa hoe Peper, izay avy any amin’ ny faritra mafana any Amerika.

Karazana dipoavara fampiasa amin' ny sakafo 
Ny karazana telo atao hoe Piper nigrum sy Piper cubeba ary Piper longum no fantatra indrindra amin' ny fikarakarana sakafo ka antsoina hoe "dipoavatra". Ao koa ny Piper borbonense.

Piper nigrum 
Ny dipoavatra mainty (Perer nigrum) dia avy any Malabar any India, izay volena amin' ny faritra manana toetanin-jana-pehin-tany mba hahazoana ny voany mba hanatsarana ny sakafo amin' ny alalan' ny tsirony mafanafana.

Piper longum 
Ny dipoavatra lava (Piper longum) dia dipoavatra avy any India, izay maniry hoazy eny antsisin' ny tendrombohitra Himalaya. Mafana kokoa ny tsiron' ny dipoavatra lava sady somay mamimamy nefa tsy mahery tahaka ny dipoavatra mainty.

Piper cubeba 
Ny dipoavatra kobeba (Piper cubeba) dia karazana dipoavara avy any Azia Atsimo-Atsinanana. Mahery kokoa noho ny dipoavatra mainty ny tsirony, ao amin' ny vovoka karỳ (curry) no tena ampiasana azy. Azo hanina mivantana amin' ny fitsakotsakoana ny voany ny dipoavatra kobeba ka mamela tsiro toa mangatsiatsiaka ao anaty vava.

Piper borbonense 

Ny dipoavatra voatsiperifery (Piper borbonense) dia karazana dipoavatra hita aty Madagasikara izay maniry hoazy nefa ampiasaina hanatsarana ny tsiron-tsakafo.

Lisitry ny karazan-dipoavatra 

 Piper aduncum L.
 Piper amplifolium C. DC.
 Piper arborescens Roxb.
 Piper arboreum Aubl.
 Piper arboreum subsp. arboreum
 Piper arboreum subsp. tuberculatum (Jacq.) Tebbs
 Piper argyrites Ridl. ex C.DC.
 Piper aequale Vahl
 Piper amalago L.
 Piper angustifolium Lam.
 Piper angustilimbum C.DC.
 Piper attenuatum Buch.-Ham.
 Piper auritum Kunth - Poivre mexicain
 Piper bantamense Blume
 Piper borbonense
 Piper betle L. — Bétel
 Piper blattarum Spreng.
 Piper caducibracteum C.DC.
 Piper caracasanum Bredem
 Piper chabaW. Hunter
 Piper confertinodum (Trel. & Yunck.) M.A.Jaram. & Callejas
 Piper crocatum Ruiz & Pav.
 Piper cubeba L.f. - Cubèbe
 Piper decurrens C.DC.
 Piper dilatatum L.C.Rich.
 Piper futokadzura Siebold
 Piper glabrescens (Miq.) C.DC.
 Piper guayranum C.Dc.
 Piper guineense Schumach. & Thonn.
 Piper hispidinervum C.DC.
 Piper hispidum Sw.
 Piper hymenophyllum
 Piper jacquemontianum Kunth
 Piper kadsura (Choisy) Ohwi
 Piper lambeauense C.Dc.
 Piper latifolium L.f.
 Piper lolot C.DC.
 Piper longifolium Ruiz & Pav.
 Piper longum L. - Poivrier long
 Piper magnibaccum
 Piper marginatum Jacq.
 Piper methysticum G.Forst. - Kava
 Piper mornicola C.Dc.
 Piper nigrumL. - Poivrier noir
 Piper nudilimbum C.DC.
 Piper ornatum N.E.Br.
 Piper ovatum Vahl
 Piper peltatum L.
 Piper ponapense C.DC.
 Piper porphyrophyllum (Lindl.) N.E.Br.
 Piper pseudolindenii C.DC.
 Piper reticulatum L.
 Piper retrofractum Vahl
 Piper saltuum C.DC.
 Piper sanctum (Miq.) Schltdl.
 Piper sarmentosum Roxb.
 Piper siriboa L.
 Piper umbellatum L. - Bois d’anisette
 Piper wallichii (Miq.) Hand.-Mazz.
 Piper swartzianum (Miq.) C.DC.

Toetran' ny zavamaniry dipoavatra 
Miseho amin’ ny endrika vahy ny dipoavatra. Ny foto-dipoavatra iray dia mamoa amin’ ny fahatelo taonany. Mafy ny ravin’ ny dipoavatra.

Voniny 
Kely ny voniny sady mitangorona manome sampaho. Tsy manana felam-bony ny vonin-dipoavatra ka mamela mihanjaka ny vavim-bony. Mety mahatratra folo ny lahim-bony.

Amin’ ny faritra ambony amin’ ny tahon-dipoavatra no ipetahan’ ny sampaho m-boniny mirefy 7 sm hatramin’ ny 10 sm izay mitodika mifanohitra amin’ ny fitodiky ny ravina. Ny sampaho tsirairay dia misy voniny maro milahatra miolikolika.

Ny sampaho sasany dia ahitana voniny mitondra vavim-bony sy lahim-bony, fa ny sasany kosa tsy ahitana afa-tsy vavim-bony.

Tahony 
Ny tahon’ ny dipoavatra dia vahy madinika mora folaka sy tapaka, izay mety mahatratra 10 m, miraikitra amin’ ny tohana na amin' ny zavamaniry hafa amin’ ny alalan’ ireo faka manara-tahony mifatopatotra.

Voany 

Amin’ ny voalohany ny voan' ny dipoavatra dia miloko maitso, fa rehefa matoy izy dia miloko mena antitra. Mitangorona manome sampaho ny voan’ ny dipoavatra ka ny sampaho iray misy voany roapolo hatramin’ ny efapolo. Matetika ny voan-dipoavatra iray dia tsy ahitana afa-tsy vihy iray.

Faritra ambolena dipoavatra eto amin' izao tontolo izao 
Ny dipoavatra no fanatsarana tsiron-tsakafo fantatra hatramin’ ny ela indrindra, efa nampiasaina tany amin’ ny 3 000 taona fara-fahatarany.

Ankehitriny dia volena amin’ny faritra manana toetanin-jana-pehin-tany ny dipoavatra, ka isan’ izany i India (atsimo), i Malezia, i Ginea Vaovao, ny faritra Afrika mafana, i Natal, ireo nosy Antilia, i Brezily, sns.

Jereo koa 

 Dipoavatra (voany)
 Dite
 Jirofo
 Kafe
 Sakaibe
 Sakamalao
 Sakay
 Tamotamo
 Tongolo
 Tongologasy
 Voatabia