Vavak' i Manase
Ny Vavak' i Manase dia boky ao amin’ ny Baiboly ôrtôdôksa sasany izay manasokajy azy ho deoterôkanônika. Vavaka fanenenana sy fanoneran-keloka  nataon’ i Manase mpanjakan’ i Jodà izay babo tany Babilôna no hita ao amin' io boky io. Rehefa lasa gadran’ ireo Asiriana izy dia nivavaka mafy mba hahazo famelan-keloka amin’ Andriamanitra noho ny fanompoany sampy tao Jodà. Ny Vavak' i Manase dia ahitana andalana mitovitovy amin’ ny ao amin’ ny Salamo faha-50. Tsy ahitana afa-tsy andininy 15 io boky io.

Tsy kanônika ny Vavak' i Manase ho an’ ny ankamaroan’ ny fiangonana kristiana (Katôlika sy Prôtestanta) sy ho an’ ny Jiosy. Hita tamin’ ny fanontana ny Septoaginta na Septanta sasany sy amin’ ny Volgata sasany anefa io boky io.

Jereo koa 

 Bokin' i Henôka

 Apôkrifan' ny Baiboly

Bokin'ny Testamenta Taloha