«Чаттер» долбоору
«Чаттер» же «Келжирек» долбоору ( англ. Project CHATTER) — 1947-жылдын күзүндө башталган,  сурак учурунда же тыңчыларды өз тарабына тартууда баңги заттарды колдонуунун натыйжалуулугун аныктоого багытталган АКШнын Аскер-деңиз флотунун программасы. 

Бул долбоордун негизги максаты болуп, жаңы химиялык заттарды ойлоп чыгуу жана алардын сыноодон өткөрүү болуп эсептелеген. Сыноо учурунда лабораториялык эксперименттер жаныбарларга да, адамдарга да жүргүзүлгөн. 

Долбоорду Аскер-деңиз медициналык изилдөө институтуну Бетесда (Мэриленд, АКШ) өкүлү Чарльз Сэвиж жетектеген  . 

Долбоордо синтетикалык жана табигый заттар колдонулган, алар теориялык жактан сурак учурунда пайдалуу болот деп эсептелеген. Долбоордо анабазинди (алкалоида), скополаминди жана мескалинди колдонушкан, бирок колодонулунган каражаттар бул тизменен менен эле чектелбеген. 

Программа 1953-жылы Корея согушунун башталганынан көп өтпөй аяктаган  .

Дагы окуңуз 

 «Блюбөрд» долбоору
 «Артишок» долбоору
 «МК-Ультра» долбоору
 Чындык сывороткасы

Булактар