Уоррен Баффетт
Уоррен Эдвард Баффетт (; төр. 30-август, 1930, Омаха, АКШ) — Америкалык ишкер, дүйнөдөгү эң ири жана атактуу инвесторлордун бири, анын байлыгы 2018-жылдын сентябрына карата 108,4 миллиард долларга бааланган. Ал эми 2019-жылдын 12-февралында - 84,9 миллиард доллар байлыгы менен дүйнөдөгү эң бай инсандардын катарында төртүнчү орунга чыккан.

Уоррен Баффет - "Омаха сыйкырчысы", "Омаха Ораклы" (англ. Oracle of Omaha лакап аттары менен белгилүү. Адамзат тарыхындагы эң ири өлчөмдө кайрымдуулук кылган инсандардын бири: 2010-жылдын июнь айында өзүнүн байлыгын беш кайрымдуулук фондуна бергенин жарыялаган, ал учурда байлыгы 37 миллиард долларга жакын болгон.

Өмүр баяны

Уоррен Баффет 1930-жылы 30-августта Омаха шаарында туулган. Небраска, АКШ. Ал үй-бүлөдө үч баланын экинчиси жана саясатчы жана ишкер Ховард Баффет менен анын жубайы Лейла Сталдын жалгыз уулу болгон. Баффеттин биринчи мектеби Омахадагы Роуз Хилл башталгыч мектеби болуп калды. 1942-жылы атасынын АКШ Конгрессиндеги жеңишинен кийин үй-бүлөсү Вашингтонго көчүп келген. Баффет Вашингтондогу Элис Диль атындагы орто мектепти жана 1947-жылы Вудро Вилсон атындагы орто мектепти бүтүргөн.

11 жашында Уоррен биринчи жолу биржада күчүн сынап көргөн. Ал эжеси Дорис менен бирге Cities Service компаниясынын үч артыкчылыктуу акциясын 38,25 доллардан сатып алган. Биринчиден, алардын баасы 27 долларга чейин төмөндөп, андан кийин 40 долларга чейин көтөрүлгөндө Баффет аларды 5 доллар пайдага саткан. Кызыгы, бир нече күндөн кийин акциянын баасы 202 долларга чейин көтөрүлгөн. Эгер Баффет күткөндө 500 доллардай киреше тапмак. Бул биринчи тажрыйба Баффетке инвестор чыдамкай болушу керектигин жана баалар төмөндөп кетсе дүрбөлөңгө түшпөсүн үйрөттү. Ошондой эле кыска мөөнөттүү пайда көрүү үчүн сатууга болбостугун жана ошондой эле башкалардан акча алып баштаган болсоңуз, ийгилик жаратарыңызга ишенүү керектигин үйрөттү.  (Себеби, Баффет инвестиция катары эжесинин акчаларын салган болчу, ал эми баа кескин түшкөндө ал кабатарланып өзүн күнөөлүү сезген.)

13 жашында Уоррен өзүнүн биринчи киреше салыгы боюнча декларациясын тапшырган.

1945-жылы 2-курста окуп жүргөндө Баффет досу менен 25 доллар сарптап, колдонулган "Пинбол" оюн ойноочу машинасын сатып алган. Аны жергиликтүү чачтарачка коюшкан. Бир нече айдын ичинде алар Омахадагы үч түрдүү чач тарачтарга дагы бир нече автоматтарды орнотушту. Бул бизнесин жылдын аягында 1200 долларга согуш ардагерине сатышкан.
1965-жылы Баффет текстилдик Berkshire Hathaway компаниясынын акцияларынын контролдук пакетин сатып алган. Ал кийинки жылдары анын негизги инвестициялык компаниясына айланган. 1976-жылы Баффет National Indemnity Co компаниясын 8,6 миллион долларга, андан кийин GEICOну 17 миллион долларга сатып алган. 1973-жылы биржа кризисинде ал Washington Post гезитинин акцияларын 11 миллион долларга сатып алган.

1965-жылы Баффет текстилдик Berkshire Hathaway компаниясынын акцияларынын контролдук пакетин сатып алган. Ал кийинки жылдары анын негизги инвестициялык компаниясына айланган. 1976-жылы Баффет National Indemnity Co компаниясын 8,6 миллион долларга, андан кийин GEICOну 17 миллион долларга сатып алган. 1973-жылы биржа кризисинде ал Washington Post гезитинин акцияларын 11 миллион долларга сатып алган.

Баффет Колумбия университетинде Бенжамин Грэмдин астында окуган. Баффеттин айтымында, ага фундаменталдык анализ аркылуу акылдуу инвестиция жасоону Грем үйрөткөн. Баффет, атасынан кийинки жашоосуна эң көп таасир эткен адам катары Гремди сыпаттаган. Уоррен Баффеттин узак мөөнөттө инвестициялоо стратегиясын карманат – анын акцияларынын орточо узактыгы 10 жыл.

2004-жылдын 14-декабрында Билл Гейтс Berkshire Hathaway директорлор кеңешине көз карандысыз директор катары кошулуп, Баффет менен болгон достугун ырастаган. 

2009-жылы 26 миллиард долларга  Burlington Northern Santa Fe темир жолун сатып алган. Бул темир жол узундугу боюнча Түндүк Америкада экинчи орунда турат. 

2011-жылы ал биринчи жолу IT компаниясына инвестиция салып, IBMдин 5,5% акциясын 10,7 миллиард долларга сатып алган.

2015-жылдын 16-июлунда Уоррен Баффет жана италиялык миллиардер Алессандро Прото Эгина аралынын жанындагы Сароник булуңунан 1,2 км² аянты бар Грециянын Сент-Томас аралын 15 миллион еврого сатып алышкан. Миллиардерлер аралдагы кыймылсыз мүлктү өнүктүрүүгө инвестиция салууну пландаштырууда.

2018-жылдын февраль айында Уоррен Баффеттин Berkshire Hathaway инвестициялык компаниясы бир эле учурда бир нече ири сатып алууларды жүргүзгөн. Ал 358 миллион долларга израилдик Teva фармацевтикалык компаниясынын 18,9 миллион акциясын жана Appleдин 31,2 миллион акциясын алган. Ошол эле учурда инвестициялык компания IBM акцияларынан дээрлик толугу менен кутулуп, аларды 37 миллиондон 2 миллионго чейин кыскарткан.

2019-жылдын 21-февралында Kraft Heinz Co (KHC) акцияларынын наркынын 47 доллардан 35 долларга чейин кулашынан улам ал күнүнө 4 миллиард доллардан ашык жоготкон.

2019-жылдын 23-февралында ал акционерлерге дагы бир катын жарыялады. Анда ал биринчи жолу Berkshire Hathaway компаниясынын каржылык натыйжаларын баалоого болгон мамилени өзгөртүүнү жарыялады. 50 жылдан ашык убакыттан бери негизги критерий акциянын баланстык наркынын пайыздык өзгөрүүсү болуп келген, бирок азыр эталон болуп операциялык киреше эсептелет.

Кызыктуу фактылар 
- 2008-жылы Уоррен Баффет дүйнөдөгү эң бай адамдардын тизмесинин сап башында турган (Forbes журналы боюнча).

- Баффеттин негизги өздүк капиталы анын Berkshire Hathawayдеги үлүшүнө туура келет.

- Баффет тез-татым тармагынан тамактанат. Ал тез-татымды (фаст-фуд) абдан жактыргандыктан, аны сатып алган.

- Баффет Омаха шаарынын борборундагы эски конуштан 1957-жылы сатып алган беш бөлмөлүү, эки кабаттуу үйдө жашайт.

- Жылына бир жолу Баффет, аны менен тамактанууга болгон аукциондо утуп алган адам менен эртең мененки тамактанууну тамактанат. 2007-жылы Баффет менен эртең мененки тамак, жеңүүчүгө 600 000 долларга бааланган . 2008-жылы кризиске карабастан бул сумма 2,11 миллион долларга чейин өссө, 2009-жылы 1,68 миллион долларды түзгөн. 2011-жылы бул сумма 2,63 миллион долларга жеткен. 2012-жылы рекорд коюлган – бул сумма 3,5 миллион долларды түзгөн. Жыйналган каражат кайрымдуулукка жумшалат.

- Узак жашоонун сырын ачып, инвестор күн сайын беш банка кока-коланы ичээрин айтат – бул ага энергиялуу бойдон калууга жана өзүн мыкты сезүүгө мүмкүндүк берет. Ошол эле учурда ал жумуш күнү үч банка кадимки кока-коланы, кечинде дагы эки банка алча даамдуу суусундугун үйдө ичээрин тактайт.

- 2011-жылы америкалык телесериалдын 7-сезонунун 25/26 эпизоддорунда Office Dunder Mifflin деген ойдон чыгарылган компаниянын аймактык менеджеринин кызматына сараң талапкердин ролун аткарган.

- 2011-жылдан бери Баффет Forbes журналынын версиясы боюнча дүйнөдөгү эң таасирдүү адамдардын бири катары саналып келет. 2018-жылы бул рейтингде ал 16-орунду ээлеген.

- Уоррен Баффет 2018-жылы Форбстун миллиардерлер тизмесинде үчүнчү орунду ээлеген. Анын капиталынын көлөмү 84 миллиард долларды түзгөн.

- Биткойндун каршылашы. Ага болгон мамилесин төмөнкү сөздөр менен сүрөттөйт: «Биткойн эч нерсе чыгарбайт. Ал сени менен сүйлөшпөйт, эч нерсе кылбайт. Бул кандайдыр бир деңиз кабыгы сыяктуу, мен үчүн бул инвестиция эмес ”,“ Мына, мен баскычты жулуп жатам, биз аны кичинекей белги катары колдонобуз. Мен аны сизге 1000 долларга сунуштап жатам жана күндүн аягында 2000 долларга чейин өсөт деп ишенем. Эл, албетте, аларды (мындай Токендерди) эбегейсиз көп санда жаратат. Бул кумар оюнунун куралы, аны менен көптөгөн алдамчылыктар бар жана адамдар көп акчасын жоготушкан ».

Шилтемелер 
http://www.berkshirehathaway.com/
https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%84%D1%84%D0%B5%D1%82%D1%82,_%D0%A3%D0%BE%D1%80%D1%80%D0%B5%D0%BD