Топурак түзүмү
Топурак түзүмү — топурактын түрдүү өлчөмдөгү, формадагы, мазмундагы бүдүр бөлүкчөлөрү.
 
Ал бүдүр татаал түзүлүштүү механикалык элементтердин жыйындысынан турат. Бүдүрлөр гумин жана ульмин туздары, чиринди, коллоид, өсүмдүк тамыры аркылуу макрожана микроагрегаттарга биригет. Агрегаттардын өлчөмүнө жараша макро(10 ммден чоң), микроструктура (0,25 ммден кичине) болуп бөлүнөт. Агрегаттардын формасы боюнча-куб сымал, призма сымал жана плита сымал түзүмдөр. Көбүнчө топурак түзүмү аралаш келет. Түзүмдүү топурактын суу, аба, жылуулук, азыктануу режими топуракка Караганда жогору. Механикалык, физикалык, химиялык жана биологиялык себептерден топурак түзүмүнүн бузулушу мүмкүн. Аны калыбына келтирүү үчүн жерге көп жылдык чөп эгүү, топуракка гипс, аки таш, органикалык жана минерал жер семирткич чачуу керек.

Булактар 
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Т. 6. Тоо климаты - Яшма. -656 б.

Химия