1982
1982 (бир миң тогуз жүз сексен экинчи) жыл — толук эмес жыл, Григорий календары боюнча жума күндөн башталат. Бул биздин замандын 1982, 2-миңжылдыктын 982, XX кылымдын 82-жылы.

Негизги окуялар

Январь 
 8 январь  — Испания Гибралтардагы блокадасынан баш тартат (декабрда чек ара ачылат).
 8 январь  — AT&T өзүнүн 22 бөлүмүнөн баш тартат.
 11 январь  — Париж - Дакар раллисинде Марк Тэтчер жоголгон, британдык ага-министр Маргарет Тэтчердин уулу. 14 январда куткарылган.
 11 январь — 17 январь — АКШнын Батышында тарыхта болуп көрбөгөндөй суук болгон.
 13 январь  — Вашингтондо Air Florida компаниясына тиешелүү ичинде 78 киши бар № 90 рейси боюнча учкан учак авиакырсыкка учураган, учак Потомак дарыясына барып түшөт, ичиндеги бардык адамдар каза болушат. Ошол желе күнү вашингтон метросунда поезд рельстен чыгып кетип 3 адам көз жумган.
 17 январь  — АКШнын Түндүгүндө «Ызгардуу дем алыш».
 19 январь  — Польшада азык түлүккө болгон баанын өсүшү 1-февральдан баштап 200дөн 400 % чейин жеткен.
 21 январь  — Британдык тоо кен казуу Улуттук бирикмеси айлык акынын 9,3 %өсүшүнө макулдук берет.
 24 январь  — Египет президенти Хосни Мубарак СССРден өлкөнү индустриализациялоо боюнча жардам сурайт.
 26 январь  — Финляндиянын президенти болуп Мауно Койвисто шайланат.
 26 январь  — Согуштан кийинки аралыкта Улуу Британияда жумушсуздук 129918 адамдан 3070621 чейин өскөн.
 27 январь  — Ирландиянын ага-министри Гаррет Фитцджеральд 1981-82-жылдардагы бюджеттин тартыштыгынан жумуштан кетүү арызын жазат.
 29 январь  — АКШнын Өкмөтү Польшанын карызын жабууга макулдук берет.
 31 январь  — Израиль Синай жарым аралына ынтымакка чакыруу күчтөрүнүн киришине макулдук берет.
 31 январь  — Польша. Гданьскта болгон азык түлүктүн бааларынын көтөрүлүшүнөн болгон ызы чууда, Өкмөт коменданттык саат киргизет.

Февраль 
 1 февраль — Сенегал жана Гамбиянын ортосунда эркин конфедерациясы күчүнө кирет.
 2 февраль — Хамедеги бычактоолор башталат, Сирия.
 3 февраль — Сирии президенти Хафез Асад аскер күчтөрүн Харран шаарынан мусулмандардан бошотууга жумшайт.
 5 февраль — 6000 жүргүнчүнү таштаган, жана 270 млн доллары карызы бар лондон Laker Airways авиакомпаниясы жокко чыгарылат.
 9 февраль — Европа экономикалык коому жана АКШ Мадридде Түндүк-Батыш сүйлөшүүлөрүн, Польша аскер көзөмөлүн алып салганга чейин токтотулган.
 15 февраль — Ньюфаундлендин жээгинде катуу шамаалдан Ocean Ranger нефт тушуучу платформасы чөгүп кеткен , 84 жумушчу көз жумган.
 17 февраль — Зимбабвенин Өкмөтүнөн Джошуа Нкомо чыгарылган.
 18 февраль — Ирландиядагы жалпы парламент шайлоосунан Фианна Файл партиясы жеңип чыгышат.
 19 февраль — Испании, 1981-жылы кармалышкан, мамлекеттик төңкөрүш жасаганга даярданып жатышкан деген айып менен 32 офицердин соту болот (3-июнь ар бирине 30 жылдан берилет).
 24 февраль — Уганданын эркиндикке чакырган Кыймылы өлкөнүн борбор шаары Кампалга чабуул жасашат.
 24 февраля — ТАРда Андрес Треурних башында турган Улуттук партиянын 22 өкүлү ага-министр П. В. Ботенге ишеним көрсөтпөйбүз деп чыгышкан.
 25 февраля — Адам укуктары боюнча Европалык сот ата-энелеринин уруксаты жок мугалимдер окуучуларга кол көтөрүүгө тыюу салынат деген мыйзам чыгарышкан.

Март 
 1 март — СССР «Венера-13» аппаратын космоско учурат, аппарат Венерага барып конот.
 3 март — Лондондо англиялык ханайым Barbican маданий борборун ачат.
 9 март — Ирландиянын ага-министри болуп Чарльз Хоги дайындалат.
 10 март — АКШ ливия нефтисинин импорттолушуна эмбарго киргизет жана аларды терроризмге өнөктөш деп, Ливияга жогорку технологиялык каражаттардын кирбегенин көзөмөлдөйт.
 10 март — Сизигия: Күн системысындагы баардык 9 планета Күн менен бир катарга тизилишкен.
 11 март — Британдык өкмөт суу астында сүзүүчү кеменин "Поларис" ракетасын алмаштыруу үчүн америкалык «Трайдент II» ракетасын сатып ала турган ниети бар экендигин билдирет.
 15 март — Никарагуа президенти Даниэль Ортега конституциянын ишин токтотуп өлкөгө аскердик абал киргизет.
 16 март — Ньюпортте, Род-Айленд Клаус фон Бюлов өзүнүн жубайын өлтүрүүгө үмүттөнгөн деген айып менен айыпталган.
 16 март — Фолкленд согушу: аргентиналык темир алуучу Түндүк Георгия аралына биринчилерден болуп аргентина желегин жерге саят.
 23 март — Гватемалада аскердик төңкөрүш.
 24 март — Бангладеште аскердик төңкөрүш.
 29 март — англиялык ханайым канада конституциясынын биринчи баскычы болгон Канада тууралуу актка кол койгон.

Апрель 

 2 апрель — Фолкленд согушу: аргентиналык аскерлер Фолкленд аралдарын басып алышат. Улуу Британия Аргентина менен дипломатиялык кызматташтыкты токтотот.
 2 апрель — Фолкленд согушу: Фолкленд аралдары толугу менен аргентинанын кол алдына өтөт, аралдардагы британ өкмөтү баш ийишет.
 2 апрель — СССРде «Известия» гезити А. С. Монин жана Г. И. Баренблатт советтик окумуштуулар белгисиз учуучу объектилердин жандырмагын табышты деген макала чыгарат.
 3 апрель — БУУнун Коопсуздук Кеңеши 502 резолюцияны кабыл алышат, анда Аргентинанын Фолкленд аралдарынан аскерлерин чыгаруу талаптары жазылган.
 4 апрель — Фолкленд согушу: британдын ВМС оперативдүү кемелер отряды Фолкленд аралдарына биринчилерден болуп барышат.
 6 апрель — АКШда апрель суугу түндүк-батышты толугу менен бекитип салган.
 7 апрель — АКШнын мамлекеттик катчысы Александр Хейг Фолкленд аралдары боюнча болуп жаткан ызы чууга ортомчу болууга макулдугун билдирет.
 7 апрель — СССР АКШнын Лаосто, Кампучиде жана Афганистанда химиялык курал колдонду деген дооматтарына нота жиберет.
 12 апрель — Фолкленд согушу: Европа экономикалык уюму Аргентинага каршы экономикалык чараларды колдонот.
 12 апрель — Фолкленд согушу: Фолкленд аралдарынын айланасында 200 метрдик толук изоляция зонасы планы Улуу Британия тарабынан киргизилет.
 15 апрель — Каирде, Египет, президент Анвар Садаттын өлүмүнө тийешеси бар делген беш ислам фундаменталистери өлтүрүлгөн.
 17 апрель — Улуу Британия ханайымы Елизавета II Улуу Британиядан толугу менен саясий көз карансыз кылган Канаданын жаңы конституциясын жана акча бирдигин жарыялайт.
 19 апрель — Британ өкмөтү Хейгом тарабынан сунушталган Фолкленд аралдарындагы кризисти жөнгө салуу боюнча планын колдобойт.
 23 апрель — Sinclair Research Ltd англиялык компаниясы 8 чыңалуудагы ZX Spectrum үй компьютерин сунуштайт.
 23 апрель — Ки-Уэстанын мэри, Флорида Дэннис Уардлоу бир күнгө Конк Республикасынын көз канасыздыгын жарыялаган.
 24 апрель — Евровидение таймашын 1982-жылы Ein Bisschen Frieden ыры менен немец аткаруучусу Nicole жеңип алган.
 25 апрель — Фолкленд согушу: Британ аскерлери Түндүк Георгия аралдарын бошотушат.
 25 апрель — Израиль-египет тынчтык келишими боюнча Израиль Синай жарым аралынан аскерлерин чыгарган.
 29 апрель — Кытайдын калкынын саны 1 миллиард адамдан ашкан.
 30 апрель — Фолкленд согушу: АКШда Рейган президентинин администрациясы Аргентинага каршы экономикалык чара көрөт.

Май 

 1 май — Польшада 50 миң «Солидарность» профуюмунун мүчөлөрү аскердик абалды алып салууга каршы көтөрүлүшкөн.
 2 май — Фолкленд согушу: англиялык «Конкерор» атомдук суу астында сүзүүчү кемеси «Генерал Бельграно» аргентина крейсерин чөктүргөн, 323 деңизчи көз жумган.
 2 май — Аба ырайы каналы (АКШ) биринчи жолу кабелдик телекөрсөтүү аркылуу бериле баштаган.
 4 май — Фолкленд согушу: аргентиналык Exocet ракетасы англиялык Sheffield кемесине келип түшкөндө башталган өрттөн 20 деңизчи көз жумган. Кеме 10-майда чөгүп кеткен.
 4-майдандан 10 майга чейин — Советтик экспедициясынын 11 катышуучусу Эверестин чокусуна чыгышкан.
 5 май — Унабомбер ВандербильдУниверситети компьютердик илимдер департаментинде бомба жарган, департаменттин катчысы Джанет Смит жарадар болгон.
 12 май — Испаниялык чиркөөчү Хуан Эрнандес рим папасы Иоанн Павел IIни Фатимага (Португалия) болгон сапарында бычак менен саюууга аракет кылган.
 12 май — Braniff International Airways авиакомпаниясы банкрот болгонун жарыялап, учуулардын баарын токтотушкан.
 13 май — Байконур космодромунан Союз Т-5 космостук кемеси учурулган.
 21 май — Фолкленд согушу: англиялык деңизчилери жана десанттары Фолкленд аралдарынын Сан-Карлос жээгине түшүшүп британ желегин жээкке сайышкан.
 22 май — Фолкленд согушу: Ardent англиялык кемеси аргентина учкучтары тарабынан чөктүрүлгөн, 22 деңизчи көз жумган.
 23 май — Фолкленд согушу: Antelope англиялык кемеси аргентина тарабынан жасалган авиабомбанын эсебинен чөккөн.
 24 май — Иран-ирак согушу: иран аскерлери Хорремшехр шаарын басып алышат.
 24 май — СССР КГБ башчысы Ю. В. Андропов КПСС БК Катчы болуп шайланган .
 24 май — СССРде Азык түлүк программасы кабыл алынат.
 25 май — Фолкленд согушу: Atlantic Conveyorанглия кемеси Exocet аргентина ракетасынан чөгөт, 12 адам көз жумган, ошондой эле конфликт болгон жерге аскерлерди ташуучу айланмаучактар да жарылган.
 28 май — Тарыхта биринчи жолу рим папасы Улуу Британияда болот (2-июньга чейин).
 29 май — Фолкленд согушу: Гуз-Гриндеги салгылашуу. Британ парашютистери кургак аймакта болгон татаал салгылашууда жеңишке жетишишет.
 30 май — Испания НАТОнун 16- мүчөсү болуп кошулат.

Июнь 

 3 июнь — Лондон көчөрөрүнүн биринде Улуу Британиядагы израил элчиси Шломо Аргов жарадар болот.
 4 июнь
 Арговдун жарадар болушуна жооп катары Израил авиациясы Ливандагы палестин партизандары чогулган жайларга бомба ташташат.
 СССР «Космос—1374» деп аталган, жердин жасалма спутниги учурулат.
 6 июнь 
 Будапеште кубик Рубикти чогулткандардын биринчи дүйнөлүк Кубогу өтөт.
 Ливия согушу башталат: израил аскерлери Ариэля Шаронакоргоо министринин кол астында «Мир Галилее» операциясынын негизинде Түндүк Ливанга кол салышып Бейрутка жакындашат.
 Ливан согушу: БУУнун Коорсуздук Кеңеши Израилди Ливандан аскерлерин чыгарууга үндөйт.

Июль

Август

Сентябрь

Октябрь

Ноябрь

Декабрь

Илим

Спорт

Жыл адамы

Төрөлгөндөр

Январь

Февраль

Март

Апрель

Май

Июнь

Июль

Август

Сентябрь

Октябрь

Ноябрь

Декабрь

Каза болгондор

Нобель сыйлыгы

Эскертүүлөр

Дагы караңыз 
 1983
 XX кылым

Шилтемелер