Jade Abbott
Jade Abbott nyɛla ŋun Tum tabibi yaɣ'shɛli bini bɔli software engineer ni data vihigu yaɣili din bɛ fintech ni maŋ sulinsi yaɣili la. Yuuni 2019, Abbott gba daa pahila ban kpa Masakhane,ka di nyɛla bi tuma nyɛla ban zaɣ'a nyɛ tabibi yaɣili. Din lahi pahi nyɛla, Abbott lan nyɛla maʒina bɔhimbu Kpema zan ti software solutions company Retro Rabbit, ka bi bɛ Pretoria, South Africa. Kpe ka o cheka maʒina tumdi tuma ka di soŋdi salo pam.

Shikuru Baŋsim 
Jade Abbott ni pili shikuru, o niiya zaa daa nyɛla no o lԑbi tabibi baŋda. O zaɣ'a daa bela ninsal komputa (robot) ni di tooi lebgi maʒina bala n-ti ninsalnim bala. Din daa niŋ ka a bɔhim AI shikuru n-naai, o tuuli tuma daa nyɛla ni o zaŋ li tum ti bala din bi zoogi. Odaa lahi zaŋ maʒina bala Tum hali ka o nuu ti naan valigi zan chaŋ di polo. O daa lahi kpa la yaɣ'shɛli din bɔli open source project ka di wuhiri NLP behisi zan chaŋ to Afrika bala balbu

O Biɛhigu 
Din daa niŋ ka Abbott  zoori na, o ba daa nyɛla ninvuɣ'so ŋun zaɣ'a bela science tabibi yaɣili ka o ma mi nyɛla ŋun namdi binsheŋa. Abbott ŋun zaɣ'a zaa kuli bela AI tabibi polo o is a I daa yiɣ'sirina. O daa bɔri ka o karimdi Isaac Asimov buku nima pam. Ka daa lahi yuuni Star Trek o mini o ba. O ni daa nyɛ bia saha shɛli maa zaa, ŋun daa pun bɔrimi ni o zo nyɛ ninsal komputa (robot). O daa chaŋ la shikuru ni o ti bɔhim komputa tabibi ka di puuni ka o daa pii ninsal komputa bɔhimbu (robotics). O ni daa piligi di bɔhimbu, o daa ti baŋmi ni ka ninsal komputa bɔhimbu mbala ka daa zaŋ o zaɣ'a niŋ bala ni lahabali maliniŋ

O Tuma 

Abbot nyɛla ninvuɣ'so sokam ni mi ka o mali baŋsim zaŋ jɛndi software nambu polo. Abbott lan nyɛla ŋun lan vihira data zaŋ chaŋ tabibi polo. O lan nyɛla ŋun kpaŋ o maŋa n-Nam tabibi yaɣ'shɛli bini bɔli backend system ka di vihira bala balibu. O niiya zaŋ chaŋ tabibi polo pilila o ni daa nyɛ zaɣ'a bila. Din daa niŋ ka Abbott ma nyɛ software namda ka o ba mii nyɛ yila baanga daa chami ka o yila tabibi dundɔŋ ni. Dini n daa su ka Abbott bɔri ni o lԑbi software nambu karachi Saha shɛli o ni daa nyɛ yuum pia ni ayi. Ŋuni nyɛ kpem zan kana software nambu polo ni tabibi maʒina bɔhimbu Retro Rabbit. Bini daa kpa shɛli yuuni 2003. Retro Rabbit nyɛla South African tabibi yaɣili kompani ka bi mali tuun tumdiba ka man kobga ni pihi yobu ka bi bɛ Johannesburg, Pretoria ni Stellenbosch/Cape Town.

Kundivihira 

Paɣa
Tabiibi baŋda
Lahabaya zaa