Bachikɔba
Bachikɔba nyɛla bachi bɛilima ŋan laɣimdi taba n-namdi bachinima, yɛltɔɣ' ŋmaa bee yɛltɔɣa muni.

Di Balibu 

Dagbani malila bachikɔba buyi; kɔnsɔnatinima mini vaawulinima.

Kɔnsɔnatinima 
Kɔnsɔnatinima nyɛla bachikɔb' shɛŋa din bɔlibu puuni  nira nangban' puuni yaɣa ni tumdi tuma. Dagbani malila kɔnsɔnatinima nyɛla pishi ni ayɔpɔin. Lala pishi ni ayɔpɔin ŋɔ gba nyɛla din pu buyi; kɔnsɔnati'gansi mini kɔnsɔnati'jɛba. Kɔnsonanti'gansi ŋɔ nyɛla pishi ni ayɔbu ka zaɣ' jɛba ŋɔ mi nyɛ dibaayɔbu.

Kɔnsonatinima shɛhira 
Kɔnsonatinima shɛhira

b ch d f g gb ŋ

ŋm h ɣ j k l m n

ny p kp t s r sh v

w y z ʒ

Kɔnsonati Gansi

b d f ŋ ɣ g h j k l m n p r s t v w y z ʒ

Kɔnsonati Jɛba

gb ch sh ŋm kp ny

Vaawulinima 
Vaawulinima nyɛla bachikɔb' shɛŋa din pahiri kɔnsonantinima zuɣu ka di namdi bachinima. Vaawuli bolibu puuni pɔhim yirimina di yubu. Dagbani malila Vaawulinima anii m-mali tumdi tuma sabbu puuni. Dini n-nyɛ;

a, e, ɛ, i, o, ɔ, u, +

Kundivihira 

Bachinima