ئێدمۆند ھیلاری
ئێدمۆند پێرسیڤال ھیلاری (؛ لەدایکبووی ٢٠ی تەممووزی ١٩١٩ – مردووی ١١ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨) شاخەوان و دۆزەرەوە و خێرخوازێکی نیووزیلاندی بوو. لە ٢٩ی ئایاری ١٩٥٣ ھیلاری و شاخەوانی شێرپایی تینزینگ نۆرگای بوون بە یەکەم شاخەوان کە گەیشتنە لووتکەی چیای ئیڤرست ئەوان بەشێک بوون لە نۆیەمین گەشتی بەریتانی بۆ ئیڤرست، بە سەرۆکایەتی جۆن ھانت لە ساڵی ١٩٨٥ تا ١٩٨٨ وەک کۆمیسیاری باڵای نیووزیلاند بۆ ھیندستان و بەنگلادیش و ھاوکات وەک باڵیۆزی نیپال خزمەتی کردووە.

ھیلاری لە کاتی خوێندنی ناوەندیدا حەزی لە شاخەوانی بوو. ئەو یەکەم سەرکەوتنە سەرەکییەکەی لە ساڵی ١٩٣٩دا کرد و گەیشتە لووتکەی چیای ئۆلیڤییەر. ئەو لە ھێزی ئاسمانی ڕۆیاڵ نیووزیلاند وەک ناڤیگەر لە کاتی جەنگی جیھانی دووەمدا خزمەتی کردووە و لە ڕووداوێکدا بریندار بووە. پێش گەشتی ئیڤرست، ھیلاری لە ساڵی ١٩٥١دا بەشێک بوو لە گەشتی ناسینەوەی بەریتانیا بۆ چیا و ھەروەھا ھەوڵێکی سەرکەوتوو بۆ سەرکەوتن لە چۆ ئۆیو لە ساڵی ١٩٥٢ وەک بەشێک لە گەشتی کۆمۆنۆلس ترانس ئەنترکتیک لە ساڵی ١٩٥٨ گەیشتە سەر زەوی جەمسەری باشوور. پاشان گەیشتە جەمسەری باکوور، ئەوی کرد بە یەکەم کەس بۆ گەیشتن بە ھەردوو جەمسەر و لووتکەی ئیڤرست. ڕۆژنامەی تایمز بە یەکێک لە ١٠٠ کەسی کاریگەر لە سەدەی بیستەم ناوی برد.

سەرچاوەکان 

مردووانی ٢٠٠٨
لەدایکبووانی ١٩١٩