قەزا
قەزا (عەرەبی: قضاء‎‎ - زمانی تورکیی عوسمانی : کەزا) بەشێکی کارگێڕیە بە مێژووییی بەکارهاتوە لە ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی وە ئێستا بەکاردێت/بەکاردەهات لە هەندێت ویلایەتە جێنشینەکانی. زاراوەکە لە زمانی تورکیی عوسمانی یە و واتا "دەسەڵاتى دادوەرى"؛ وە هەندێک جار وەرگێڕدراوە بۆ "ناوچە"، "بەشی-ناوچە" (هەرچەندە ئەمەش بەکاردێت بۆ ناحیە)، یان ''ناوچەی دەسەڵاتی دادوەری".

تورکیا 
تورکیا ی زوو بەردەوام بوو بە بەکارهێنانی زاراوەی کەزا هەتا گۆڕدرا بۆ (کوردی: ئیچلێ - تورکی:ilçe) لە ساڵانی ١٩٢٠

وڵاتانی عەرەب 
کەزا بەشی کارگێڕی ئاستی-دووەم بوو لە سووریا، بەڵام ئێستا بۆتە مەنتیقە.

وشەی قەزا بەکاردێت بۆ ئاماژەپیکردن بە:
 قەزاکانی عێراق (ئاستی-دووەم، خوار پارێزگا)
 قەزاکانی لوبنان (ئاستی-دووەم، خوار پارێزگا)
 بەشی ئاستی-سێیەمە لە ئوردن.
 قەزا ناسەرەکیەکانی فەلەستینی زۆرەملێ
 قەزا ناسەرەکیەکانی ئیسرائیل
 قەزا ناسەرەکیەکانی ئوردن (as qda)

ئێران 
لە ئێراندا بە قەزا دەلێن شارستان.
وشە و دەستەواژە عەرەبییەکان
جۆرەکانی دابەشکارییەکانی وڵاتەکان