زارا، ئەوینی شوان
زارا، ئەوینی شوان () چێرۆکێکی دڵدارانەیە لە نووسینی موحەمەد قازی کە یەکم جاڕ لە ساڵی ١٩٤٣ لە لایەن پەخشانگەی ئەفشاری بە چاپ گەیشتووەتەوە. ئەم چیرۆکە لە ڕاستیدا ڕووی داوە و نووسەری کتێب بە چاوی خۆی دیتویەتی.

پوختە 
قادر شوانی یەکێک لە گوندەکانی دەوروبەری شاری میاندواو کە گەرچی خۆی خاوەنی ژن (خاوەر) و منداڵە، بەڵام ئەوینداری کچێک دەبێت بە ناوی زارا و داوای لێ دەکات شووی پێ بکات. دڵیان زۆر بە یەکەوە دەبێت و ھەموو کات دوور لە چاوی خزم و ژنەکەی جێژوان دائەنێن. بەڵام ژیان بە دڵی ئەوان ناڕواتە پێش و لە چاڕەڕەشی ئەوان ڕۆژگاری بێ بەزەیی نەخۆشی گولی لەو سەردەمەدا پەرە ئەستێنێ و سێبەری ڕەشی خۆی ئەخاتە سەر ژیانی ئەوینداری زارا و قادر.

کورتەیەک لە چیرۆکەکە 
 زارا پرسی: ئەوە تۆ لێرە چ دەکەی؟ چۆن بوو ھاتیتە گوندەکەمان؟
 قادر، وەکوو منداڵێکی ساوا کە ژەنگە سوورە پێوە دابێ، لە دڵەوە ھەستی بە ئێشێکی زۆر کرد و لە وڵامدا گوتی: چۆن زارا؟ یانی حەزت نەدەکرد بەدووتدا بێم. ھاتم بۆ ئەوەی تۆ ئیشی من یەک لا بکەیتەوە. ھاتم تا پێت بڵێم ئیتر تاقەتی بێ وەفایی تۆم نییە! لە خۆکوشتن بەو لاوە ھیچ چارەیەکم نەماوە بۆ ئەوەی…

وەرگێڕان 
ئەم ڕۆمانە، بە دەستی وەرگێڕەکانێک وەکوو محەممەد ڕەئووف مورادی، عەزیز گەردی، سوبحان ئەمینی و خالید عەبدوڵڵاھی وەرگێڕدراوە سەر شێوەزارەکانی کورمانجیی ناوین و گۆرانیی ناوین. 

ھەروەھا تاھیر سەرحەدی و حەمید گوڵپەسەندی، پێکەوە وەریانگێراندووەتی سەر زمانی ئینگلیزی و لە ساڵی ٢٠٠٦ لە لایەن زانکۆی کوردستان لە سنە چاپیان کردوویەتی.

 قازی. محەممەد. زارا ئەوینی شوان، وەرگێڕاوی حەمە ڕەئووف مورادی، تاران: پەخشانگەی مەرکەز، ١٩٩٧.
 قازی. محەممەد. زارا عەشقی شوان، وەرگێڕانی عەزیز گەردی، سلێمانی: مەکتەبی بیر و ھۆشیاری (یەنەکە)، ٢٠٠٧.
 قازی. محەممەد. زارا بە ھەورامی، وەرگێڕانی سوبحان ئەمینی، مەریوان: پەخشانگەی ئەوین، ٢٠١٣.
 قازی. محەممەد. زارا، وەرگێڕادی خالید عەبدوڵڵاھی، تاران: پەخشانگەی ئارمان نیگار، ٢٠١٦؛ چاپی دوویەم لە سەقز: پەخشانگەی بیریار، ٢٠١٨.

سەرچاوەکان 

زارا عەشقی شوان وەرگێڕانی عەزیز گەردی-سلێمانی ٢٠٠٧

ڕۆمانە ئێرانییەکان
ڕۆمانەکان بە زمانی فارسی
ڕۆمانەکان
ڕۆمانەکانی ١٩٩٠
کتێبە فارسییەکان