ماکۆتۆ شینکای
، ھەروەھا بە  ناسراوە، دروستکەری ئەنیمەیشن، فیلمساز و ھونەرمەندێکی مانگای ژاپۆنییە، کە زیاتر بە دەرھێنانی ناوی تۆ، کە سێیەمین پڕداھاتترین فیلمی ئەنیمەیشنی نەمرە و ئاو و ھەوا لەگەڵ تۆ دەگۆڕم (٢٠١٩)، لەنێوان کارەکانی تریش وەک باخچەی وشەکان، ئەو منداڵانەی کە دوای دەنگە ونبووەکان دەکەون و ٥ سانتیمەتر لە چرکەیەکدا ناسراوە. شینکای لەلایەن ڤارایتی بە یەک لەو ١٠ ئەنیمەیتەرەی کە لە ٢٠١٦ سەیر بکرێن ژمێردرا.

ژیان 
شینکای خەڵکی پارێزگای ناگانۆیە، کە وێژەی ژاپۆنیی لە زانکۆی چوۆ خوێندووە، لەوێ ئەندامی ناوەندی وێژەی مناڵان بووە و وێنەی کتێبەکانی کێشاوە. شینکای بە دروستکردنی ئەو مانگا، ئەنیمێ و ڕۆمانانەی کە لە قوتابخانەی ناوەندیدا نمایشی کردبوون شوێنی حەزەکەی دەکەوێت. ئەو فیلمە ئەنیمێیانەی کە شینکای حەزی لێیانە ئەمانەن: قەڵایەک لە ئاسمان، ناواسیکای دۆڵی با و قەڵاکەی کاگلیۆسترۆی ھایاو میازاکی، کۆتاییی ئیڤانجیلیۆنی ھیدیاکی ئاننۆ و پاتلەیبەر ٢ی مامۆروو ئۆشی.

شینکای لە چەندین ھەڵسەنگاندندا بە «میازاکیی نوێ» ناوی براوە، لەنێویاندا ئەوانەی ئەنیمێ ئادڤۆکەیتز و ئاکتیڤ ئەیمێن.

شینکای ھاوسەرگیریی لەگەڵ بەرھەمھێنەر و خانمەکتەری خانەنشین چیێکۆ میساکا کردووە، کە ڕۆڵی لە فیلمەکان لەنێویشیاندا ڤێرسسی ڕیووھێی کیتاموورا بینیوە؛ کچێکیان بەناوی چیز نیتسوو ھەیە، کە خانمەکتەرێکی بچکۆلەیە و لەدایکبووی ٢٠١٠یە.

ھەسارۆچکەی ٥٥٢٢٢ ماکۆتۆشینکای بە ناوی ئەمەوە ناونراوە.

پیشە 
دوای ئەوەی لە ئازاری ١٩٩٦ بەشی وێژەی زانکۆی چوۆ تەواو دەکات، ئیشێکی لە فالکام، کە کۆمپانیایەکی کایەی ڤیدیۆیییە دەست کەوت و لەوێ بۆ ماوەی پێنج ساڵ کاری کرد و ڤیدیۆ کلیپی بۆ کایەکان و لەگەڵیشیدا گرافیک دیزایینی بۆ ناوەڕۆکی وێب دروست دەکرد. شینکای لەم ماوەیە چاوی بە تێنمۆنی ئاوازدانەر کەوت، کە دواتر چەندین مۆسیقای بۆ فیلمەکانی شینکای تۆمار کرد.

شینکای لە ١٩٩٩، ئەو و پشیلەکەیی بڵاو کردەوە، کە پارچەیەکی کورتی پێنج خولەکیی ڕەش و سپی بوو. فیلمەکە چەندین خەڵاتی بەدەست ھێنا، لەنێویشیاندا گراند پڕایز لە ١٢یەمین پێشبڕکێی دۆگا سی جی ئەنیمەیشن (٢٠٠٠). دۆگا کۆمپانیایەکی سەربەخۆی قازانجنەویستە کە بۆ ھاندان بە نەرمامێر و ئامۆژگاری بۆ ئەو ئەنیمەیتەرانەی کە لە ئاستی سەرەتادان دروست بووە. ئەم کورتەفیلمە ژیانی پشیلەیەک بەتەواوی لە ڕوانگەی پشیلەکەوە دەگێڕێتەوە، کە کات لەگەڵ خاوەنەکەی کە کچێکی گەنجە تێدەپەڕێنێت.

شینکای دوای بەدەستھێنانی گراند پڕایز، سەبارەت بە درێژەدان دەستی بە بیرکردنەوە کرد لەکاتێکدا بەردەوام بوو لە کارکردن بۆ فالکام. لە حوزەیرانی ٢٠٠٠، شینکای ئیلھامێکی بۆ ھات تا بە کێشانی وێنەی کچێک لە کابینەیەکی فڕۆکەوانیدا کە مۆبایلێکی ھەڵگرتووە دەست بە دەنگەکانی ئەستێرەیەکی دوور بکات. دوای ماوەیەک، لەلایەن مانگا زوو (کە لەمڕۆدا ئەپلیکەیشنێکی مۆبایلە ھۆشمەندەکانە) پەیوەندیی پێوە کرا کە بە پێدانی یارمەتییەک پێشنیاری کارکردنیان لەگەڵی پێشکەش کرد تا بیرۆکەکەی بگۆڕن بۆ ئەنیمێیەک کە بتوانن بیفرۆشن. لە ئایاری ٢٠٠١، وازی لە پیشەکەی فالکام ھێنا و دەستی بە کارکردن لەسەر دەنگەکان کرد. شینکای لە چاوپێکەوتنێکدا، ئاماژەی بەوە دا کە بەرھەمھێنانەکە نزیکەی حەوت مانگ لە کاری جددیی خایاند.

دەنگەکانی ئەستێرەیەکی دوور، ئەو شوێنەی لە ڕۆژانی سەرەتاماندا بەڵێنی پێ داینی بەدوادا ھات، کە فیلمێکی ٩٠ خولەکییە و لە ٢٠ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٤ لە سەرتاسەری ژاپۆن بڵاو کرایەوە. فیلمەکە بە ڕەخنەوە ستایش کرا، و چەندین شانازیشی بەدەست ھێنا. پڕۆژەی دواتری شینکای ٥ سانتیمەتر لە چرکەیەکدا بوو کە بۆ یەکەم جار لە ٣ی ئازاری ٢٠٠٧ بڵاو کرایەوە. فیلمەکە لە سێ کورتەفیلم پێکھاتووە کە ئەمانەن: گوڵی داری گێلاس، ئاسمانگەڕ، و ٥ سانتیمەتر لە چرکەیەکدا. کۆی ماوەی کاتەکە نزیکەی ٦٣ خولەکە. لە ئەیلوولی ٢٠٠٧ ڕۆژنامەی سەرەکیی ناگانۆ، شینانۆ ماینیچی شینبوون ئەنیمەیشنێکی بازرگانیی تەلەڤیزیۆینیی شینکایی بڵاو کردەوە.

شینکای وەک پشوویەکی دوای تەواوکردنی ٥ سانتیمەتر لە چرکەیەکدا، ٢٠٠٨ی لە لەندەن بەسەر برد. لە ٢٠٠٩ گەڕایەوە ژاپۆن تا دەست بە کاری پڕۆژەی دواتری بکات. لە کانوونی یەکەمی ٢٠٠٩ دوو بیرۆکەی وێنەکێشانی بۆ ئەم فیلمە بڵاو کردەوە. شینکای ئاماژەی بەوە دا کە دەبێتە درێژترین فیلمی ئەنیمەیشنی کە تا ئەمڕۆ دروستی کردبێت، و چیرۆکەکەی بە فیلمێکی گورجوگۆڵی ئەنیمەیشن وەسف کردووە کە لەسەر سەرکێشی، ئاکشن و خۆشەویستیی کچێکی ڕووخۆش و بوێر لە گەشتێک تا بڵێت «ماڵاوا» چەقی گرتووە. لە تشرینی دووەمی ٢٠١٠، شینکای ئەوەی ئاشکرا کرد کە کاری دواتری بە ناونیشانی ئەو منداڵانەی کە لە قووڵایییەکی زۆرەوە دوای دەنگە ونبووەکان دەکەون دەبێت. تڕەیلەرێک لە ٩ی تشرینی دووەم بڵاو کرایەوە، و فیلمەکەش لە ٧ی ئایاری ٢٠١١ بڵاو کرایەوە.

فیلمی دواتری باخچەی وشەکان بوو کە لە ٣١ی ئایاری ٢٠١٣ بڵاو کرایەوە.

لە ٢٦ی ئابی ٢٠١٦، شینکای ناوی تۆی بڵاو کردەوە. ھەڵسەنگاندنەکانی فیلمەکە ئەرێنی بوون، لەنێویشیاندا ھەڵسەنگاندنی توێژەری میدیا، ڕام پارکاش دڤێڤیدی ھەبوو، کە فیلمەکەی بە چیرۆکەکەی، ئەندێشەکەی، ئەنیمەیشنەکەی، مۆسیقاکەی، کێشە سۆزدارییەکەی، و بەکارھێنانی شارەزایانەی بابەتەکانی پێش پێشنوێگەری وەسف کرد. ھەروەھا فیلمەکە سەرکەوتنێکی بازرگانیش بوو، کە بووە پێنجەم پڕداھاتترین فیلمی نەمر لە ژاپۆن. پاشان تا ٢٠١٩ و بە پێشدانەوەی ڕووحە ڕفێنراوەکەی ھایاو میازاکی، فیلمەکە بووە پڕداھاتترین فیلمی ئەنیمێی نەمر لە سەرتاسەری جیھاندا. پڕۆژەی دواتری شینکای ئاو و ھەوا لەگەڵ تۆ دەگۆڕم بوو کە لە ١٩ی تەممووزی ٢٠١٩ لە ژاپۆن بڵاو کرایەوە.

کارەکان

فیلم

کایە ڤیدیۆیییەکان

بازرگانییەکان

کارە وێژەیییەکان

کۆمیکەکان

نیگارەکان 
  — نیگار (٢٠٠٣–٢٠١١)

پێداھەڵوتنەکان

تێبینییەکان

سەرچاوەکان

بەستەرە دەرەکییەکان 

 وێبگەی ماکۆتۆ شینکای  
 دەروازەی فەرمیی ماکۆتۆ شینکای
 
 
 
 
ماکۆتۆ شینکای لە ئینسایکڵۆپیدیای خەیاڵیی زانستی

خەڵکی پارێزگای ناگانۆ
دەرچووانی زانکۆی چوۆ
دەرھێنەرانی ئەنیمێ
زیندووان
لەدایکبووانی ١٩٧٣
نەخشکێشە ژاپۆنییەکان
ھونەرماندانی خەیاڵیی ژاپۆنی لەسەر بنچینەی تێڕامان
ھونەرمەندانی فانتازیا
وێنەکێشانی مانگا
وێنەکێشە ژاپۆنییەکانی ئەنیمێ