زمانە سامییەکان
زمانە سامییەکان لقێکن لە بنەماڵەی زمانە ئەفریقا-ئاسیایییەکان و لقێکە کە وردە وردە سەربەخۆ بووە تا شتێک دروست بوو کە زمانەوانان گریمانەیان دەکەن بۆ زمانێک کە پێی دەوترێت زمانی سامی دایک. ئەم زمانە دەگەڕێتەوە بۆ “ سامییەکان ”. ئەم زاراوەیە بۆ یەکەمجار لە ھەشتاکانی سەدەی ھەژدەھەم لەلایەن ئەندامانی قوتابخانەی مێژووی گۆتینگنەوە بەکارھێنرا، کە ناوەکەیان لە (سام) وەرگرتووە، کە یەکێکە لە سێ کوڕەکەی نووح وەک لە پەرتووکی پیرۆز لە پەیمانی کۆن لە بەشی پەیدابوون ئاماژەی پێکراوە. زمانە سامییەکان لە ئێستادا نزیکەی ٤٦٧ ملیۆن کەس قسەی پێ دەکەن و لە ئێستادا قسەکەرانیان لە ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست و باکووری ئەفریقا و ڕۆژھەڵاتی ئەفریقا چڕبوونەتەوە، بەربڵاوترین زمانی سامی لە سەردەمی ئێمەدا زمانی عەرەبییە، بەو پێیەی قسەکەرانی زیاتر لە ٤٢٢ ملیۆن قسەکەرن، دواتر زمانی ئەمھەری بە ٢٧ ملیۆن قسەکەر، دواتر زمانی تیگرینیا بە نزیکەی ٦٫٧ ملیۆن قسەکەر، پاشان زمانی عیبری بە ٥ ملیۆن قسەکەر.زمانە سامییەکان بەو شێوەیە جیا دەکرێنەوە کە لە یەکەم زمانەکاندان کە ئەلفوبێیان لە نووسیندا بەکارھێناوە، کە ئیلھامەکەی لە ھیرۆگلیفی میسری وەرگرتووە و لەوێوە بۆ زۆربەی زمانەکانی جیھان گواستراوەتەوە، نووسینە ئەکەدییەکان سامییەکان دۆزاوەتەوە کە مێژووەکەیان دەگەڕێتەوە بۆ ھەزارەی سێیەمی پێش زایین، نزیکەی ٥ ھەزار ساڵ لەمەوبەر، ئەمەش وای کردووە لە کۆنترین زمانە نووسراوەکانی جیھان دابنرێت، زۆربەی ئەو زمانانەی کە سامی نەبوون لە ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست لەناوچوون تەنیا دەقی ئایینی ماونەتەوە.

سەرچاوەکان 

زمانەکانی ئەفریقی-ئاسیایی
زمانی ئەکەدی
زمانی ئەمھەری
زمانی عەرەبی
زمانی ئارامی
زمانی گعز
زمانی عیبری
زمانە سامییەکان
زمانەکان