محەممەد بەشقە
محەممەد بەشقە: محەممەد کوڕی سەعید و کوردێکی فەیلیی بەغدایە، ساڵی ١٨٩٠ لە گەڕەگی (عوێنە)ی شاری بەغدا ھاتووەتە دنیاوە.

سەرەتای ژیان و خوێندنی 
محەممەد کوڕی سەعید و کوردێکی فەیلیی بەغدایە، ساڵی ١٨٩٠ لە گەڕەگی (عوێنە)ی شاری بەغدا ھاتووەتە دنیاوە. قوتابخانەی ئیلیانسی تەواوکردووە و فێری فەڕەنسی بووە. بە ھەوڵی خۆیشی فێری فارسی و لە قوتابخانەی ئەوسای سەردەمی عوسمانیدا، فێری تورکی و لەناو کۆمەڵی عەرەبی شارەکەیشدا فێری عەرەبی بووە. ١٩٢٠، لە سەردەمی یەکەم خولی حوکمی ڕاستەوخۆی ئینگلیزدا لە ناوچەی سلێمانی، کارمەندی ئیداری بووە و بووەتە مامۆستا و لەتەک محەممەد زەکی سڵێمانی مامۆستایەکی دیکەی کورد (ئەووەڵەمین قیرائەتی کوردی)یان بە سەرپەرشتیی مێجەر سۆنی حاکمی سیاسیی ئەوسای ناوچەی سلێمانی داناوە، کە بە ٣٠ لاپەڕەی پێوانە (١٢×١٨سم) لە چاپخانەکەی سلێمانی لەچاپدراوە و بووەتە کتێبی خوێندنی قوتابیانی قوتابخانەکانی ناوچەکە. ھەر ئەو ماوەیە عەرەبی و کوردیی فێری ئینگلیزەکان کردووە و خۆیشی ئینگلیزییان لێ فێربووە.

مامۆستایەتی و کارمەندی حکوومەت 
محەممەد بەشقە، ٣٨ ساڵ و تا ١٩٥٨ وەزیفەی حکوومەتیی دیوە، ھەر لە مامۆستایییەوە تا مودیری تەحریراتی موتەسەڕیفێتیی لیوای سلێمانی، بەڕێوەبەری تەموینی لیوای کەربەلا، بەڕێوەبەری چاپەمەنییەکانی بیانی لە وەزارەتی ناوخۆ و ھێندێ وەزیفەی تری وەک کارکردن لە بواری مەعاریفی لیوای کەرکووک (ناوەڕاستی ساڵانی سی) و پشکنێری لە وەزارەتی مەعاریف. لە  ١٩٥٨ بە داوای خۆی خانەنشین بووە و لێ بڕاوە بۆ ژیانی تایبەتی خۆی و کاتی خۆی بە موتاڵا و خوێندنەوەوە بەسەربردووە.

چالاکی سیاسی 
شایانی وتنە، (بەشقە) خۆی لە بنەڕەتدا (باشەگە و بەشەگە) بووە، بۆ خۆشەویستی وای پێ گوتراوە و لەبەر نەبوونی پیتی (گ) لە عەرەبیدا، کراوە بە (بەشقە) و ئیدی ئەو ناسناوەی بەسەردابڕاوە. جگە لەوە، یاریدەی زۆری چالاکانی سیاسیی داوە و ھەڵوێستی جوامێرانەی دەرھەق نوواندوون؛ لەوانە ١٩٤٨ کە بڕیاری وڵاتبەدەرکردنی دکتۆر جەعفەر محەممەد کەریمی ئەندامی مەکتەبی سیاسیی پارتی دیموکراتی کورد دراوە، چەند ڕۆژێک لە ماڵەکەی خۆی لە ناوچەی (ئەرزڕۆملی)ی بەری (کەرخ) داڵدەی داوە و بە ھاوکاریی دۆستانی لە خانەقینەوە ئاودیوی ئێرانی کردووە. ناوەندی ھەمان ساڵ، عەزیز حاجی ئەندامێکی بەرزی حیزبی شیوعیی عیراقیش، کە پۆلیس ڕاوەدوویناوە، دووحەفتە لە ماڵی ئەو خۆی شاردووەتەوە. لەتیفی برای عەزیز حاجیش لە ناوەڕاستی ساڵانی پەنجادا چەند حەفتەیەک لە ماڵی ئەو خۆی شوێنبزر کردووە.

مردن 
بەشقە دەوری لە (یانەی سەرکەوتنی کوردان)یشدا گێڕاوە. وا ماوەتەوە تا لە ١ی تەممووزی ١٩٨٠دا لە بەغدا کۆچیدواییی کردووە.

سەرچاوەکان 

لەدایکبووانی ١٨٩٠
مردووانی ١٩٨٠