جامی جیھانیی فیفای ٢٠١٠
جامی جیھانیی فیفای ٢٠١٠ یاخود مۆندیالی ٢٠١٠ نۆزدەیەمین جامی جیھانییە. لە وڵاتی ئەفریقای باشوورخانەخوێ کرا،کە لە ١١ی حوزەیران تا ١١ی تەممووزی  ٢٠١٠ بەڕێوەچوو.داواکاری بۆ میوانداری کردنی ئەم خوولەی پاڵاوانییەتیەکە تەنها بۆ وڵاتانی کیشوەری ئەفریقا بوو.دوای پێشکەشکردنی داواکان، لە ساڵی ٢٠٠٤  فیفا، باشووری ئەفریقای هەڵبژارد لە نێوان میسر و مەغریب بۆ ئەوەی ببێتە یەکەم وڵاتی ئەفریقیا کە میوانداری جامی جیهانی بکات .یارییەکان له ١٠ یاریگا لە ٩ شاری جیاوازی ئەفریقای باشوور ئەنجامدران.یەکەم یاری خوولەکە لە نێوان هەڵبژاردای ئەفریقای باشوور و مەکسیک لە یاریگای سۆکەر ستی لە جۆھانسبێرگ گەورەترین شاری وڵاتەکە بە ئامادەبوونی زیاتر لە ٨٤ هەزار هاندەر بەڕێوەچوو.

سی و دوو هەڵبژاردە لەم خوولە بەشدارییان کرد،لە یاریی کۆتایی ئیسپانیا توانی بە گۆڵێکی بێ بەرامبەر  لە ھەڵبژاردەی ھۆڵەندا بباتەوە بە دوای ئەوەی ئەندرێس ئەنێستا لە خولەکەی ١١٦ ی کاتی زیاد کراو پێشکەوەوە ھەڵبژاردەی ئەڵمانیا دوای بردنەوە لە ئۆڕگوای بە ئەنجامی ٣–٢ توانی پلەی سێیەم بەدەست بھێنێت و پلەی چوارەمیش بوو بەشی ئۆڕگوای.

دیاریکردنی خانەخوێ 

لەنێو پێنج وڵاتی ئەفریقی، ئەفریقای باشوور ھەڵبژێردرا بۆ خانەخوێکردنی جامەکە.
 
 
 
 
 

لەدوای بڕیارێکی فیفا، بە ڕێنەدان بە ئەنجامدانی پاڵەوانێتی لە دوو وڵات، وڵاتی تونس لە ھەڵبژاردنەکە کشێنرایەوە. فیفا بڕیاری دا بە دوورخستنەوەی لیبیا، لەبەر ئەوەی ھەموو مەرجەکانی خانەخوێکردنی پاڵەوانێتییەکەی تیادا نەبوو.

پاش ئەنجامدانی خولێکی دەنگدان، براوەی ھەڵبژاردنەکە لەلایەن سەرۆکی فیفا، سێپ بلاتەرەوە لە کۆنفرانسێکی ڕۆژنامەوانی لە ١٤ی ئایاری ٢٠٠٣ لە زوریچ ئاشکرا کرا. باشووری ئەفریقا مافی خانەخوێکردنی پێدا.

بەشداربوان

پلەکانی پاڵەوانیەتیەکە 
پلەی یەکەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیسپانیا

پلەی دووەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ھۆڵەندا

پلەی سێیەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئەڵمانیا

پلەی چوارەم: ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئوروگوای

گۆڵکاری پاڵەوانێتی 
ھەریەکە لە داڤێد ڤیا و تۆماس مۆلەر و دیێگۆ فۆڕڵان و وێسلی شنایدەر بە ٥ گۆل بوون بە گۆلکار پاڵەوانێتی، بەڵام بە ھۆکاری دروست کردنی سێ گۆل تۆماس مۆلەر بوو بە گۆلکاری جامی جیھانی ساڵی ٢٠١٠.

ڕ=ڕیزبەند

ن. ی=ناوی یاریزان

ن. ھـ=ناوی ھەڵبژاردە

ژ. گ=ژمارەی گۆڵ

خەڵاتەکان 
 تۆماس مۆلەر خەڵاتی گۆڵکاری پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
 دێیگۆ فۆرلان خەڵاتی باشترین یاریزانی پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
 ئیکەر کاسیاس خەڵاتی باشترین گۆڵپارێزی پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
 تۆماس مۆلەر خەڵاتی باشترین یاریزانی لاوی پاڵەوانێتییەکەی پێ بەخشرا.
 ھەڵبژاردەی ئیسپانیا خەڵاتی یاری خاوێنیان پێ بەخشرا.

ئامارەکان 
 ١٤٢ گۆل کرا لەسەجەم یاریەکان کە ٦٤ یاری بوون.
 ٢٩ نابژیوان سەرجەم یاریەکانیان بەڕێوەبرد.
 ٢٦٠ کارتی زەرد بە ڕووی یاریزانەکاندا بەرز کرانەوە.
 ١٧ کارتی سوور بە ڕووی یاریزانەکاندا بەرز کرانەوە.
 یەکەمجار بوو چوار یاریزان ببن بە گۆڵکاری جامی جیھانی.

یاریگاکان 
ئەم پاڵەوانیەتیە لە چەندەھا یاریگا بەڕێوە چوو لەوانە:
 سۆکەر ستی لەشاری جۆھانس بێرگ
 ئەلیس پاڕک لە جۆھانس بێڕگ
 کێپ تاون لەشاری کێپ تاون
 مۆزێز مابێدا لەشاری دیربان
 نێڵسۆن ماندێلا لەشاری پۆڕت ئیلزابێس
لەگەڵ چەندەھا یاریگای تر

تۆپی یاری مۆندیال 
ئەم تۆپە ناوی جابۆلانی بووکە لە لەلایەن کۆمپانیای وەرزشی جیھانی ئەدیداسەوە بەرھەم ھێنرابوو کە تۆپێکی سووک و بەھێز و جوان بوو بەڵام تووشی ڕەخنەیەکی زۆر بۆوە لەلایەن یاریزانان
و ڕاھێنەر و چاودێرانی وەرزشیەوە.

سەرچاوەکان 

پاڵەوانیەتییەکانی جامی جیھانی فیفا
تۆپی پێ لە ٢٠١٠
جامی جیھانیی فیفا
جامی جیھانیی فیفای ٢٠١٠