دێرین ناسی سووباکواتیک
سووباکواتیک بە دێرین ناسی ژێر ئاو دەوترێت. واتە گەڕان بە دوای هەر کەرەستەیک کە لە ژێر ئاودایە. سووباکواتیک زیاتر بە کەنوکۆڵی دێرین ناسانە لە ناو ئاوی زەریاچە و رووبارەکان دەوترێت. بە کەندوکۆڵ لە ناو ئاوی زەریاکان دێرین ناسی ژێر زەریا دەوترێت. ئەم دیسیپلینە لە کۆتایی دەیەی 1980ی زایینیەوە گەشەی سەندوە و ئەمڕۆکە لە زانکۆکان بەشێکی تایبەت بۆ دێرین ناسی سووباکواتیک و ژێر ئاوی تەرخان کراوە.
لەم ساڵانەی دوائیەدا ژمارەیەک لە کەشتی و جەنگاوەرە ئاسمانیەکانی سەردەمی شەڕی جیهانی کە بە تەواوی ون ببون لەم ڕێگەوە دۆزراونەتەوە.
دێرین ناسی سووباکواتیک هەروەها کار لە سەر گۆڕانکاری کەش و هەوا لە پێوانەی قاڕەیی، بومەلەرزە و هتد دەکات کە بوونەتەە هۆی وشک بوونی ئاو یان هاتنە سەرەوەی، بۆ نموونە ئەو شوێنەوارانەی کە رۆژانێک مرۆڤ تێدا نیشتەجێ بووە و ئەمڕۆکە پڕن لە ئاو. هەروەها رەوتی تاویانەوەی سەهۆڵەکانی جەمسەری زۆر جار شوێنی نیشتەجێ بوونی مرۆڤ و ئاژەڵی بە ئاو داپۆشیوە. ئەمرۆکە دیرین ناسانی سووباکواتیک و ژێر ئاوی ژمارەیەکی زۆر لە فۆسیلەکان و کەرەستە کۆنەکانیان لە ژێر ئاوەکان دەرهێناوە و کەرەستەیەک وەک کەشتی، گۆزە و ئەوانەی مرۆڤ بەرهەمیانی هێناوە و کەرەستەگەلێ لەو جۆرەیان گواستوەتەوە سەر وشکی و چاکیان کردوەتەوە.

میتۆدەکانی ئاسەوارناسی
شوێنەوارناسی دەریایی