زارا محەممەدی
زارا محەممەدی یان زەھرا محەممەدی (لەدایکبووی ١٩٩٠ لە دێولان) چالاکی فەرھەنگی و مامۆستای زمانی کوردییە. بی بی سی زارا محەممەدی وەکوو یەکێک لە 100 ژنی ئیلھامبەخش و کاریگەری ساڵی ٢٠٢٢ دەست نیشان کرد. زارا محەممەدی بەھۆی فێرکردنی زمانی دایکی بە خەڵک سزای پێنج ساڵ گرتنی لە بەندیخانەی ژنانی سنە بەسەردا سەپێنرا. دادگای شۆڕشی سنە زارای بە تێکدانی ئاسایشی نیشتمانیی ئێران لە ڕێگەی دروستکردنی گرووپ و دەستە تۆمەتبار کرد. ھەروەھا ئەو ئەندامی بەڕێوەبەریی ئەنجومەنی فەرھەنگی-کۆمەڵایەتیی نۆژینە.

ژیاننامە 
زارا محەممەدی لە ساڵی ١٩٩٠ لە گوندی سەراوڵە، دێولان، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان لەدایکبووە. ئەو ماستەری جوگرافیای سیاسی لە زانکۆی سنە وەرگرت و زیاتر لە ١٠ ساڵان لە سنە و گوندەکانی دەوروبەر زمانی کوردی فێری خەڵک کردووە. زارا ژیانی ھاوژینی لەگەڵ سەیوان ئیبراھیمی پێکھێنا کە ئەویش ئەندامی ئەنجومەنی نۆژینە.

گرتن و ئازادکردن

گرتن 
زارا بە یەکەم جار لە ئایاری ٢٠١٩ دەستبەسەر کرا کە بە دانانی بارمتە بە شێوەی کاتی ھەتا ڕاگەیاندنی ئاکامی کۆتاییی دۆسیەکەی ئازاد کرا. دواتر لە ساڵی ٢٠٢٠ لەلایەن لقی یەکەمی دادگای شۆڕشی سنەوە بە سەرۆکایەتیی دادوەر سەعیدی بە تۆمەتی پێکھێنانی گرووپ و دەستە دژی ئاسایشی نیشتمانیی ئێران، سزای ١٠ ساڵ بەندکرانی بەسەردا سەپابوو. دەرچوونی سزای ١٠ ساڵ بەندکران بە تۆمەتی پێکھێنانی گرووپ لە کاتێکدایە کە زارا محەممەدی تەنیا ئەندامی ئەنجومەنی نۆژین بووە و دادگا ئەو ئەنجومەنەی لە ھەموو تۆمەتەکان بێ بەری کردبوو. ئەم سزایە لە ھەمان ساڵدا لەلایەن لقی چوارەمی دادگای پێداچوونەوەی پارێزگای سنە بە سەرۆکایەتیی دادوەر مستەفا تەیاری بۆ ٥ سال بەندکران کەم کرایەوە.

ئازادکردن 
پاش شەش مانگ لە زیندانیکردنی لە ناوەندی چاکسازی و پەروەردەی شاری سنە، ڕۆژی یەکشەمەی ٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٢٢ بەھۆی نەخۆشکەوتنی باوکی مۆڵەتی ١٠ ڕۆژ ھاتنە دەرەوەی پێ درا بە مەبەستی چاوپێکەوتنی باوکی، بەسود وەرگرتن لە مافی وەرگرتنی مۆڵەت.

لە ١٠ی شوباتی ٢٠٢٣، زارا لە پەڕەی فەرمیی خۆی لە ئینستاگرام گرتەیەکی ڤیدیۆییی بڵاوکردەوە و ڕای گەیاند  لە کۆتاییی گرتەکەدا بە دوو کۆپلە لە دیوانی قانع کۆتاییی بە گرتەکە ھێنا.

لەگەڵ ئەوەی زارا سزای پێنج ساڵ زیندانیی بەسەردا سەپێندرابوو، دوای ساڵ و مانگێک ئازاد کرا، کە ھەفتەیەک بەر لە ئازادکردنەکە، ڕێبەری باڵای ئێران، عەلی خامنەیی فەرمانی لێبووردنی بۆ ھەزاران کەسی خۆپیشاندانەکانی ٢٠٢٢ی ئێران دەرکرد.

پێشانگا

سەرچاوەکان 

خەڵکی دێولان
زیندووان
ژنانی کورد
کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
لەدایکبووانی ١٩٩٠
مامۆستایانی کورد
١٠٠ ژن لە بی بی سی