کوردایەتی
کوردایەتی یان ناسیۆنالیزمی کوردی بیروباوەڕێکی نەتەوایەتیی کوردییە. ئەم بیروباوەڕە ھەوڵ دەدات بۆ بەدیھاتنی مافەکانی نەتەوەی کورد و پاراستنی زمان و داب و نەریتی کوردی. بڕێک لە کوردەکان پێیان وایە کە کورد تەنیا لە ڕێگای پێکھاتنی وڵاتێکی سەربەخۆی کوردییەوە بە مافەکانی دەگات. کورد بەھۆی نیشتەجێ بوون لە ڕۆژھەڵاتی ناویندا کە ژمارەیەکی زۆر نەتەوە و نەریتی جیاوازی تێدا لە مێژەوە تووشی کێشە و پێشێلبوونی مافەکانی بووە.

ھەوڵەکان بۆ پێکھێنانی وڵاتێکی سەربەخۆی کوردی 
گرنگترین ھەوڵەکانی کورد لە ھەر چوار پارچەی کوردستان و شۆڕشەکان:
 شۆڕشی شێخ عوبەیدوڵڵای نەھری: ١٨٨٠
 شۆڕشی سمکۆی شکاک: ١٩١٩–١٩٢١ و ١٩٢٦
 شۆڕشی شێخ مەحموودی حەفید: ١٩١٩
 شۆڕشی شێخ سەعیدی پیران: ١٩٢٥
 کۆماری ئارارات: ١٩٢٧–١٩٣٠
 کۆماری کوردستان: ١٩٤٦–١٩٤٧
 شۆڕشی ئەیلول: ١٩٦١-
 شۆڕشی ڕۆژھەڵاتی کوردستانی لە دوای شۆڕشی ئیسلامیی ئێران: ١٩٧٩–١٩٨١

ناکۆکییەکانی ناوخۆی کورد

شەڕی براکوژی 

شەڕێکی چەکداریی ناوخۆی ھەرێمی کوردستان بوو کە لە ساڵانی ١٩٩٤ تا ١٩٩٨ لە نێوان پارتی دیموکراتی کوردستان و یەکێتیی نیشتمانیی کوردستاندا ڕوویدا و بووە ھۆی دروستکردنی گورزێکی بەھێز لە نێوان کوردانی تەنھا بەشی ڕزگارکراوی کوردستاندا بە شەڕی براکوژی ناسراوە. بەھۆی ڕێکەوتننامەی ئاشتی واشنتۆن کە لە ١٧ی ئەیلوولی ١٩٩٨ بە ئامادەبوونی وەزیری دەرەوەی ئەوسای ئەمریکا مادلین ئۆلبرایت لە نێوان جەلال تاڵەبانی و مەسعود بارزانی ئیمزاکرا، کۆتایی پێھات.

دانیشتووانی کورد 
 کوردانی تورکیا ١٠ تا ٢٠ ملیۆن  
 کوردانی ئێران ٦ تا ٩ ملیۆن 
 کوردانی عێراق ٥ تا ٨ ملیۆن 
 کوردانی سوریا ١ تا ٢,٥ ملیۆن

ئەمانەش ببینە 
ناسیۆنالیزمی عێراقی

سەرچاوەکان 

کوردایەتی
مێژووی کورد
بزووتنەوەی سەربەخۆیی کوردستان