ئایدیۆلۆژیای ئەڵمانی
ئایدیۆلۆژیای ئەڵمانی (بە ئەڵمانی: Die deutsche Ideologie, هەندێکجار بە ناوی ڕەخنەیەک لە ئایدیۆلۆژیای ئەڵمانی دەنووسرێت) کۆمەڵێک دەستنووسە کە لە بنەڕەتدا لەلایەن کارل مارکس و فریدریش ئەنگڵسەوە لە دەوروبەری نیسان یان سەرەتای ئایاری ١٨٤٦ نووسراون. مارکس و ئەنگڵس هیچ بڵاوکراوەیکیان پەیدا نەکرد، بەڵام دواتر بەرهەمەکە وەرگیرایەوە و بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٣٢ لەلایەن دەیڤید ڕیازانۆڤەوە لە ڕێگەی ئینستیتیوتی مارکس-ئەنگڵز لە مۆسکۆوە بڵاوکرایەوە. بەشی یەکەمی کتێبەکە خستنەڕووی " چەمکی ماتریالیستی مێژوو "ی مارکسە، هەرچەندە لێکۆڵینەوەکانی ئەم دواییە بۆ مارکس ئەنگڵس گێسامتاوسگابی (MEGA) ئاماژە بەوە دەکەن کە بەشێکی زۆری 'سیستەم' لەم بەشەدا دواتر لەلایەن دامەزراوەی مارکس-ئەنگڵزەوە لە دەیەی ١٩٣٠ لە مۆسکۆ زیادکراون، ئەمەش بە سوود وەرگرتن لە کۆمەڵە دەستنووسێک کە لەلایەن کارل مارکس و فریدریش ئەنگڵسەوە نووسرابوون.   زۆربەی بەشەکانی دیکەی کتێبەکە لە چەندین مشتومڕی تەنزئامێز پێکهاتووە کە لە دژی برۆنۆ باوەر و هیگلییە گەنجەکانی دیکە و هەروەها لە کتێبی زە ئیگۆ ئەند ئتس ئۆونی (ماکس ستێرنەر)ن.

دەق 

خودی دەقەکە لە ساڵی ١٨٤٥ و ١٨٤٦ لە برۆکسل لەلایەن مارکس و ئەنگڵسەوە نووسراوە بەڵام تا ساڵی ١٩٣٢ چاپ نەکراوە. پێشەکی و هەندێک لە گۆڕانکاری و زیادکردنەکان لە دەستی مارکسدایە. لە بەرامبەردا، بەشێکی زۆری دەستنووسەکە لە دەستی ئەنگڵسدایە، جگە لە بەشی پێنجەمی بەرگی دووەم و هەندێک بڕگەی بەشی سێیەمی بەرگی یەکەم کە لە دەستی جۆزێف وایدێمایەردایە. بابەتی پێنجەم لە بەرگی دووەمدا لەلایەن مۆیسس هێسەوە نووسراوە و لەلایەن مارکس و ئەنگڵسەوە دەستکاری کراوە. دەقەکە بە زمانی ئەڵمانی نزیکەی ٧٠٠ لاپەڕەیە.

سەرچاوەکان

بەستەری دەرەکییەکان 

 ئایدیۆلۆژیای ئەڵمانی ( Marxists.org )
 ئایدیۆلۆژیای ئەڵمانی, چاپی زمانی ئینگلیزی کتێبێک کە لەلایەن بڵاوکراوەی پرۆگرێس بڵاوکراوەتەوە, فۆرمات PDF .
کتێبەکانی کارڵ مارکس و فریدریش ئێنگڵس