ناوەند
ناوەند ()، یان ناوەندی ژمێرەیی بەربڵاوترین پێوەرە لە پێوەرەکانی ڕووکردنە چەق، و لە ژیانی ڕۆژانەدا زیاترین بەکارھێنانی ھەیە. بۆ دۆزینەوەی ناوەندی کۆمەڵە بەھایەک، سەرجەمی گشت بەھاکان دابەش دەکرێت بەسەر ژمارەی بەھاکان.
ناوەندی کۆمەڵە بەھایەک وەک ، بەم شێوە  (دەخوێندرێتەوە: ئیکس بار) ھێما دەکرێت و بریتییە لە:

جۆرەکانی ناوەند لە بیرکاریدا 
بەکارھێنان و جێبەجێکردنەکانی ناوەند، لە بیرکاری و ئاماردا ھەندێک جیاوازییان ھەیە، لە بیرکاریدا بەم سێ شێوە پێناسە دەکرێت:
ناوەندی ژمێرەیی
ناوەندی ژمێرەیی  بەم شێوە پێناسە دەکرێت:‌

 

 نموونە: ناوەندی ژمێرەیی   یەکسانە بە

ناوەندی ئەندازەیی
ناوەندی ئەندازەیی  بەم شێوە پێناسە دەکرێت:‌ 

نموونە:‌ ناوەندی ئەندازەیی  یەکسانە بە 

ناوەندی ھارمۆنیک
ناوەندی ھارمۆنیکی  بەم شێوە پێناسە دەکرێت:‌
 

نموونە:ناوەندی ھارمۆنیکی   یەکسانە بە

بەراوردکردنی ناوەند، ناوەڕاستە و باو

نموونە 

بۆ نموونە ناوەندی کۆمەڵە بەھای ٤, ٣٦, ٤٥, ٥٠, ٧٥
بەم شێوە دەدۆزرێتەوە:

بە زمانی پرۆگرامسازی ئاڕ R کە بەناوبانگە بۆ کردارە ئاماریەکانی وەک ناوەند. بەم دێڕە و بە فەنکشنی mean ئەتوانی نمونەکەی سەرەوە ئەنجام بدەی:> mean(c(4,36,45,50,75))
[1] 42ناوەند، ناوەڕاستە، کەمترین، زۆرترین، چارەکی یەکەم و چارەکی سێیەمیش بە فەنکشنی summary ئاوا دەرئەچێت:> summary(c(4,36,45,50,75))
   Min. 1st Qu.  Median    Mean 3rd Qu.    Max.
      4      36      45      42      50      75

ئەمانەش ببینە 
 ناوەڕاستە
 باو

سەرچاوەکان 
 بیرکاری بۆ ھەمووان، کتێبی قوتابی، پۆلی یازدەھەمی وێژەیی

وشە ئاماریەکان