سینەمای ئێران
سینەمای ئێران دەستەواژەیەکە بەکاردێت بۆ ئەو فیلمانەی کە بەرهەمی وڵاتی ئێرانن (لەگەڵ فیلمی فارسی تێکەڵ نەبێت)

لە دوای کودەتای ئیسلامی بەشێک لە دەرهێنەران وڵاتی ئێرانیان جێهێشت ، بەشێکی زۆریش لەو فیلمانەی کە بنەما سینەماییەکانیان لاواز بووە و بۆ خەڵکی گشتی بەرهەمهێنراون بە "فیلم فارسی" ناویان دەرکردووە ، تا ئێستا زیاد لە ٢٠٠٠ فیلمی ئێرانی بەرهەمهێنراوە و فیلمەکانیش بەسەر چەشنی جیاجیادا دابەشکراون

یەکەمین کامێرای سینەماتۆگرافی 
یەکەمین کامێرای سینەماتۆگرافی لە کاتی موزەفەرەدین شادا هێنرایە ئێران ، یەکەمین فیلمی دەنگداری ئێرانی فیلمی کچی لوڕ بووە کە لە ساڵی ١٩٣٣ لەلایەن ئەردەشیر ئێرانیەوە بەرهەمهێنرا  ، شا موزەفەرەدین لە ساڵی ١٩٠٠ گەشتێکیدا بۆ ڕۆژئاوا بینەری بەرهەمێکی برایانی لۆمێر دەبێت و بڕیاردەدات کامێرایەکی سینەماتۆگراف بکڕێت و بیهێنێتەوە ئێران و بۆ کاری تایبەتی خۆی بەکاریبهێنێت ، ئەم دەسپێشخەریە بە سەرەتایەک بۆ سینەمای ئێران دادەنرێت

تاوەکو ساڵی ١٩٣٠ هیچ فیلمێکی ئێرانی بەرهەمنەهێنرا و ئەو سینەمایانەی دروستکرابوون فیلمە بیانیەکانیان نیشان دەدا ، لە ساڵی ١٩٣٠ یەکەمین فیلمی درێژی ئێرانی بەرهەمهێنرا بە ناوی ئابی و ڕابی کە لە لایەن ئۆڤانێس ئۆهانیانەوە هێنرابۆیە بەرهەم

یەکەمینەکانی سینەمای ئێرانیەکەمین دەرهێنەری ژنی ئێرانی چۆن بوە دەرهێنەر - وای جەی سی - کۆتا سەردان ٥ی ٤ی ٢٠١٧ 
 یەکەمین فیلمی ئێرانی : ئابی و ڕابی ١٩٣٠
 یەکەمین ئەکتەری ژن : ڕوحەنگیز سامی نەژاد لە فیلمی کچی لوڕ ١٩٣٣
 یەکەمین مۆسیقا بە تایبەتی بۆ فیلم : ئەسفەندیار مونەفەرزادە بۆ فیلمی قەیسەر ١٩٦٩
 یەکەمین ترایلەر : ساموێل خاچیکیان بۆ فیلمی کچێک لە شیرازەوە ١٩٥٤
 یەکەمین دەرهێنەر : ئۆڤانێس ئۆهانیان فیلمی ئابی و ڕابی ١٩٣٠
 یەکەمین دەرهێنەری ژن : شەهلا ڕیاحی فیلمی مەرجان ١٩٥٦

سەرچاوەکان 

وتارە ھەتیوەکان