Grok: Sorunuz, Kur'an'a göre oruçla ilgili bir durumun değerlendirilmesini istiyor. Kur'an'da oruçla ilgili temel hükümler, Bakara Suresi'nin 183-187. ayetlerinde yer alır. Bu ayetlerde orucun kimlere farz olduğu, amacı ve tutma süreleri açıklanmıştır. İftar vaktiyle ilgili olarak ise Bakara Suresi 187. ayette şöyle denir:
"Fecrin (tan yerinin) beyaz ipliği siyah iplikten size göre ayırt edilinceye kadar yiyin, için. Sonra da geceye kadar orucu tamamlayın."
Bu ayet, orucun başlangıç ve bitiş vakitlerini net bir şekilde belirtir:  
Başlangıç: Fecrin doğuşu (tan yerinin ağarması, sabah ezanı vakti).  
Bitiş: Güneşin batışı (gece vaktinin başlaması, akşam ezanı vakti).
Dolayısıyla, Kur'an'a göre oruç, fecirden güneşin batışına kadar tutulur ve güneş battıktan sonra iftar yapılır. İftar vakti, kişinin bulunduğu yerin gün batımına göre belirlenir.
Sorunun Değerlendirilmesi
Soruda, Trabzon’dan Tokyo’ya hipersonik bir cihazla çok hızlı bir şekilde seyahat eden bir kişi, Tokyo’ya vardığında yerel saatle 17:30’da iftar vaktine denk geliyor. Bu durumda, orucun Kur'an'a uygun olup olmadığını değerlendirelim.
Kur'an'da orucun bitiş vakti açıkça "geceye kadar orucu tamamlayın" ifadesiyle güneşin batışına bağlanmıştır. Bu, kişinin nerede olduğuna bakılmaksızın, bulunduğu yerin gün batımına göre orucunu açması gerektiği anlamına gelir. Hızlı yolculuklar veya saat dilimleri arasındaki geçişler gibi modern durumlar Kur'an'da doğrudan ele alınmamıştır. Ancak, temel prensip olarak, kişinin bulunduğu yerin yerel gün batım vakti esas alınır.
Trabzon’dan Hareket: Kişi Trabzon’dan saat 10:00’da (Trabzon yerel saati) hareket ediyor.  
Tokyo’ya Varış: Tokyo’ya vardığında saat Tokyo yerel saatiyle 17:30 ve bu vakit Tokyo’nun iftar vaktine denk geliyor.  
Hipersonik yolculuk çok hızlı olduğu için, gerçek seyahat süresi çok kısa olabilir. Ancak önemli olan, kişinin varış anında Tokyo’da olması ve Tokyo’nun gün batımına tabi olmasıdır.
Kur'an'a Göre Sonuç
Kur'an'a göre, oruç tutan kişi, bulunduğu yerin güneş batışında orucunu açmalıdır. Bu durumda:  
Kişi Tokyo’ya vardığında, artık Tokyo’nun yerel vaktine tabidir.  
Eğer Tokyo’da saat 17:30’da güneş batmış ve iftar vakti gelmişse, kişi orucunu açabilir.
Soruda, Tokyo’ya varışın tam iftar vaktine denk geldiği belirtiliyor. Bu, Tokyo’nun gün batım vaktinin 17:30 olduğu anlamına gelir. Dolayısıyla, kişi Tokyo’ya vardığında orucunu açarsa, bu Kur'an'daki "geceye kadar orucu tamamlayın" emrine uygun olur. Hipersonik yolculuğun hızı, bu temel prensibi değiştirmez.
Cevap: Evet, bu oruç Kur'an'a göre kurallara uygun olur. Kişi, Tokyo’ya vardığında Tokyo’nun iftar vaktinde orucunu açarsa, Kur'an'ın belirttiği güneş batış vaktine uymuş olur.