TümüDoğaEkoköylerEnerjiHayvan HaklarıHayvanlar Alemiİklim & SuKentleşmeTarım & GıdaYeşilBisikletDoğa SporlarıDoğal TıpEko MimariGeri DönüşümKamp HayatıPaylaşım ve SürdürülebilirlikVeganlık
Doğa
Vegan dövmeci ile vegan dövme hakkında
Ekoloji
İstanbul Dolphinarium önünde yunus işkencelerine ve esaretine karşı protesto
Duyurular & Etkinlikler
Hayvan Özgürlüğü Kolektifi 1 Kasım Dünya Vegan Günü Ankara etkinlikleri
Ekoloji
Dünya’yı soğutmak için bir ateş yakmak
Yaşam
TümüCinsel DevrimÇocukçaDünya KültürleriEngelli HaklarıFeminizmİnsan HaklarıKadınKendin YapLGBTİ+Sağlıklı BeslenmeYeşil MutfakYoga & MeditasyonYol Tepenler
Feminizm
Kadın Savunmasından çağrı: 25 Kasım’da sokaklardayız!
Sağlıklı Beslenme
Beş çayları: Önceliğimiz, öğretilmişliklerimizden kurtulmak
Çocukça
Artı Atölye çocuklar için geliyor
Kadın
Her cadı Salem’de yaşamaz!
Kültür & Sanat
TümüBelgeselDans & PerformansDiziEdebiyatEl SanatlarıFotoğrafGrafik-TasarımKitapMüzikÖyküResim ve HeykelSinemaTiyatro
Dizi
Midnight Mass | Body of Christ ve Aşai Rabbani | Gece…
Kültür & Sanat
Bütün dâhiler uyumsuzdur
Kültür & Sanat
26. Gezici Festival’de izleyebileceğiniz filmler!
Duyurular & Etkinlikler
Mustafa Pilevneli | Maviler, Düşler Sergisi | Galeri FE
Bilim & Teknoloji
TümüNanoteknolojiUzay
Bilim & Teknoloji
Kripto İklim Anlaşması doğru yönde atılmış bir adım
Bilim & Teknoloji
Pandemi bitince de uzaktan çalışma artık kalıcı olabilir
Bilim & Teknoloji
Koronavirüs aşısını gerçekte kim buldu?
Bilim & Teknoloji
Matematiksel Sayılardan Sihir Yapan Bilim Kadını: Ada Lovelace
Güncel
TümüAlıntıSöyleşiSponsorlu İçerikTestlerVideo
Çocukça
Çok gereksiz bir yazı: Çocuklara ne izletme-me-li
Alıntı
Kadın Hakemler ve Ayrımcılık Üzerine
Duyurular & Etkinlikler
ODTÜ’lüler 15 Ekim’de gerçekleştirilen eylemde, rant yoluna ”Hayır!” dediler
Sponsorlu İçerik
4 Ekim Hayvan Hakları Günü Kutlu Olsun
Ana Sayfa Ekoloji Yeni yerli milli müşterekler: Millet Bahçeleri
Ekoloji
İnsan ve Toplum
Sosyoloji
Yeşil Politika
Yeni yerli milli müşterekler: Millet Bahçeleri
Yazar
Yağmur Poyraz
-
11 Aralık 2018
116
Okuma süresi: 3 dakika
Müşterek kısaca paylaşılan ortak zenginlik anlamına gelmektedir. Bu ortak zenginlik sadece doğal kaynaklar olan su, toprak, havanın yanı sıra insan yaratıcılığının eserleri olan parklar, altyapı, interneti de kapsamakta hatta gelenekler, kolektif hafıza ve bütün dilleri de içine almaktadır. Müşterek kavramının son yıllarda dünyada bu kadar çok olguyu işaret edecek şekilde ve oldukça sık kullanılıyor olması onu “her kapıyı açan bir anahtar” haline getirirken diğer yanda “boş gösteren” olma riskiyle karşı karşıya bırakır. Türkiye’de bu kavram çerçevesinde en büyük kırılma Gezi Parkı Direnişi’yle olmuştur. Çünkü Gezi, piyasa dışı hayatta kalma mekanizmamızı pratik etmemizi sağlayacak alt yapıyı oluşturabilen bir kentsel müşterektir. Ayrıca Gezi’de canlanan müşterek düşünce eylemcilerin kendi mahallerindeki müşterekler etrafında parçalanan toplumsal bağları onarmasına ve onları yeniden tanımlamasına olanak sağlamıştır. Dolayısıyla parklar özellikle bu olayların ardından bir direniş mekanı olabilme rüştünü kanıtlamıştır.
Son günlerde herkese ait olan ya da hiç kimseye ait olmayan müştereklerin “tehlikesi” ve “tekinsizliğinden” halkımızı koruyacak aynı zamanda bulunduğu yörenin emlak piyasasını yerinden oynatacak yeni yerli milli müşterekler olan millet bahçelerinin yapımı olanca hızıyla devam etmektedir. Millet bahçeleri projesi kapsamında İstanbul’da Atatürk Havalimanı’nın arazisine, Türkiye’nin pek çok şehrinde taşınan statların yerine ve pek çok boş araziye halkın çocuklarıyla gelip “yatıp yuvarlanması” için yeşil alanlar yapılması planlanmaktadır. Bahçelerin ilk yüz günde 18 ilde 33 tanesinin bitirileceği öngörülmektedir. İngiltere’deki Central Park’a rakip olması planlanan bu alanların ekonomik ve toplumsal çeşitli sonuçları bulunmaktadır.
Her şeyden önce millet bahçeleri ciddi bir rant kapısıdır. Bunu anlamak için millet bahçelerinin ihalelerinin kim tarafından ve nasıl alındığını görmek yeterlidir. Örneğin Tunceli Belediyesi’nin Millet Bahçesi için sadece belediye tarafından davet edilen firmaların katıldığı kapalı ve pazarlık usulü ile gerçekleşen ihalede 1 milyon 694 bin TL bedelle Tuncelili bir firmaya verildiği ortaya çıkmıştır. Ayrıca bu bahçeler sadece ihaleyi kazananların zenginlerine zenginlik katmakla kalmayacak aynı zamanda çevrelerinde bulunan konutların fiyatlarını da derinden etkileyecektir. Özellikle İstanbul’da yapılması planlanan millet bahçelerinin etrafında birden çok yeni toplu konut projesine başlanmıştır. Dolayısıyla büyük inşaat firmaları yoluyla çitlenecek müştereklerin hükümet için en önemli çıktısı ekonomiktir. Bu şekilde söz konusu yeşil alanlar ihale verilmiş şirketler için anlamlı bir gelir kapısı çevresinde yapılacak konut projeleri için renkli bir reklam fonu olacaktır. Hem de yapacakları projelerde göz dolduracak yeşil alan konusunda endişelenmelerine gerek kalmayacaktır. Ek olarak sürekli dile getirilen dünyanın üçüncü büyük şehir parkı yapılacağı iddiası millet bahçelerine uluslar arası arenada kazanılacak rasyonel bir başarı gözüyle bakıldığını göstermektedir. Millet bahçelerini betimlemek için kullanılan her cümle rakamlardan geçmekte toplumsal olarak etkisi göz ardı edilmektedir.
Millet bahçelerinin bir diğer sonucu kuşatılmış müşterekler olarak ortak bilinçte yaratacağı değişimdir. Gezi Parkı’nın aklımızda yarattığı pek çok kelime oyunu yeni bir şekle bürünmektedir. Çünkü burada oyunu oynayan aktör değişmiştir. Belki de Gezi olaylarına, güçlenen yeşil hareketine kapitalizmin bir refleksi olarak karşı müşterekler oluşturulmak istenmiştir. Çünkü bu şekilde potansiyel hareket hem sistem içine çekilerek soğurulacak hem de talepler legalleştirilerek içi boşaltılmış bir halde halkın önüne gümüş tepside sunulacaktır. Gözetlenmeye açık, kontrollü, steril müştereklerin samimi ortaklıklar yaratması beklenemez. Zira buradaki ağaçlar bile orman ya da bahçe olmaktan oldukça uzak yalnız, hüküm giymiş çıplak bir kaç türden ibarettir. Ayrıca, yerli milli müşterekler de geçirilecek boş zaman da özgürleştirici olmaktan oldukça uzaktır. Massimo De Angelis’in dediği gibi müşterekler kapitalizmin dışında her zaman var olagelmiş ve hem radikal imgelemi hem de pek çok iştiraki bedeni besleyerek sınıf mücadelesinde önemli rol oynamışlardır. Ancak bu artık liberal müştereklerle birlikte değişmektedir. Liberal müşterekler kamusal alan özel alan arasında kalan yarı mahrem alanlar olmalarının yanı sıra piyasaya ve mevcut iktidarın kendini yeniden üretmesine hizmet etmektedir. Dolayısıyla müştereklerin gerçek trajedisi Hardin’in teorisinin aksine ortak olandan bir fazla pay istemekte değil mevcut siyasi hükümetin bütün pastayı elinde tutmasıdır.
Sermayenin kendi krizine çözüm bulmak için müştereklere ihtiyacı vardır. Sistem içine davet edilen müşterekler yeni kurulanlarla birleşerek kentsel alanın her yerinin ideoloji tarafından kuşatılmasına yönelik bir tuzak haline gelmektedir. Müştereklerin tekrar yerel hale getirilerek piyasa dışı hayatta kalma mekanizmalarına dahil edilmesi kent hakkımızın bir parçasıdır. Kar motivasyonuyla çalışan sermaye müşterekleri iktidarın sürdürülebilirliği için bir koz, piyasa içinse öncelikli olarak belli grupları besleyecek verimli bir yataktır ama onların dışında kalan toplum bu planın aktif bir eyleyicisi kesinlikle değildir. Bu nedenle millet bahçeleri olmasalar da olur, belki daha iyi bile olur. Yerli milli müştereklerin tamamen özelleştirilmesi kavram muğlaklığının ortadan kaldırılmasına katkıda bulunacak, belli legalleştirme mekanizmalarını devre dışı bırakacaktır.
Fotoğraf: Hürriyet
Etiketler
kamusal alan
millet bahçeleri
müşterek
Yeşil Politika
Facebook
Twitter
Google+
Pinterest
WhatsApp
Önceki İçerikÖmer Kavur sinemasında zaman teması
Sonraki İçerikPeaky Blinders anti-feminist bir dizi mi?
Yağmur Poyraz
"Bir gözüm ben. Mekanik bir göz. Ben, makina, size ancak benim görebileceğim bir dünyayı açıyorum."
İlgili HaberlerYazarın Diğer İçerikleri
Ekoloji
İstanbul Dolphinarium önünde yunus işkencelerine ve esaretine karşı protesto
Ekoloji
Dünya’yı soğutmak için bir ateş yakmak
Doğa
Avrupa’daki her beş kuştan biri yok olma tehlikesiyle karşı karşıya
Hayvanlar Alemi
Hayvanlar Alemi
Keşfedilen yeni insanımsı modern insanın atası olabilir
Selma Çam - 1 Haziran 2015
Australopithecus deyiremeda ile tanışın! Birkaç yıl önce keşfedilmiş bu yeni tür, 3 milyon yıl önce Etiyopya'da yaşamış bir insanımsı. Ünlü fosil Lucy'nin ait olduğu Australopithecus afarensis türü ile aynı...
Koyun yılında koyunlar hakkında bilmedikleriniz
19 Şubat 2015
Saf güzelliği ve mükemmel tüyleri ile bir Bengal Kedisi; Thor ile...
1 Eylül 2016
Yol Tepenler
Yol Tepenler
Bu otostopçunun hedefi 10.000 insanla çay içmek
Yeşim Özbirinci - 18 Ekim 2015
Aslında çay işin esprisi, amaç yeni inanılmaz insanlarla tanışmak. Açtığı Facebook sayfası üzerindeki projeye ise şimdilik yaklaşık 90 ülkeden davet mesajı geliyor. Tıp fakültesinde öğrenim...
Çeşitli yaşam habitatı ile dikkatleri çeken Rio Negro Nehri’nin enfes fotoğrafları
5 Kasım 2015
Adıyla müsemma koy: Faralya, Cennet Koyu
20 Temmuz 2017
Gaia Dergi; ırkçılığa, cinsiyet ayrımcılığına, türcülüğe ve betonlaşmaya karşı, doğadan ve doğaldan yana yaşamı savunan alternatif bir platformdur. Ekoloji, sürdürülebilir yaşam, yeşil felsefe, kadın hakları, LGBTİ hakları, insan hakları, hayvan hakları, kültür-sanat, dünya kültürleri ve bilim & teknoloji alanında haberler ve röportajlar yapan görsel ve yazılı bir haber kaynağıdır.
Gaia Dergi'nin içeriklerini kullanmak için lütfen izin isteyin ve yayınınızda yer verdiğiniz yazılarımıza aktif link verin. Emek hırsızlığı yapmayın, yapanları uyarın!
İletişim: [email protected]
Reklam
Sıkça Sorulan Sorular
© Copyright 2017 Gaia Dergi
DİĞER HABERLER
İnsan ve Toplum
Kadim Bilgeliği Almak ve Kozmoz
Avni Onur Sevinç - 28 Kasım 2018
'); var formated_str = arr_splits[i].replace(/\surl\(\'(?!data\:)/gi, function regex_function(str) { return ' url(\'' + dir_path + '/' + str.replace(/url\(\'/gi, '').replace(/^\s+|\s+$/gm,''); }); splited_css += ""; } var td_theme_css = jQuery('link#td-theme-css'); if (td_theme_css.length) { td_theme_css.after(splited_css); } } }); } })();