İngiltere Başbakanı Theresa May, üzerindeki yoğun siyasi baskıya rağmen hükümetinin Avrupa Birliği ile vardığı üyelikten çıkış (Brexit) anlaşmasını Avam Kamarası’nda bir kez daha kararlılıkla savundu.
Brexit anlaşmasına karşı çıkan İngiliz bakanların istifası, ülke siyasetinde adeta deprem etkisi yaratırken, İngiliz sterlinin değerinde ve borsada keskin düşüşler yaşandı.
Sterlin bu yıl içindeki ikinci büyük düşüşünü yaşarken, İngiliz finansal düzenleyiciler, önemli bankalardan mali pazar koşullarının etkilerine karşı acilen değerlendirme istedi.
May anlaşmayı savundu
Kendi partisinden iki milletvekilinin de hakkında güven oylaması istediği May ise Parlamento’nun alt kanadı Avam Kamarası’nda yaptığı konuşmada, “Bu, 29 Mart 2019'da AB'den sorunsuz ve sistemli bir şekilde ayrılmamıza imkan sağlayan ve ulusal çıkarlarımıza uygun bir ilişki için çerçeve çizen bir taslak anlaşmadır." dedi.
May, istifalarını veren bakanlarla ilgili olarak, "Brexit süreci hepimiz için zor tercihlerle dolu. Bütün bu tercihlerle uyuşmuyoruz ancak görüşlerine saygı duyuyorum ve bugün kadar yaptıkları için kendilerine teşekkür ediyorum.” diye konuştu.
Brexit anlaşmasının İngiltere'ye kendi sınırlarının, yasalarının ve parasının kontrolünü yeniden eline alma olanağı vereceğini belirten May, anlaşmayla ülkede istihdamın ve güvenliğin de korunacağını kaydetti.
May, "Bu, 29 Mart 2019'da AB’den sorunsuz ve sistemli bir şekilde ayrılmamıza imkan sağlayan ve ulusal çıkarlarımıza uygun bir ilişki için çerçeve çizen bir taslak anlaşmadır." şeklinde konuştu.
Anlaşmayla İngiltere'nin AB ülkelerinde yaşayan 3 milyondan fazla vatandaşının haklarının güvence altına alındığını belirten May, AB bütçesine taahhütlerden kaynaklanan "ayrılık faturasının" da tahmin edilenin altında bir meblağa indirildiğini söyledi.
Anlaşmada yer alan tedbir maddesiyle ilgili olarak da May, amaçlarının bu maddenin yürürlüğe girmesine gerek kalmadan AB ile kapsamlı bir ticaret anlaşması imzalamak olduğunu ifade etti.
May, tedbir maddesinin Kuzey İrlanda ile İngiltere arasında gümrük duvarı sokmamanın tek yolu olduğunu kaydetti.
"Kuzey İrlanda'daki şirketlerin İngiltere'nin iç pazarına tam ve sürekli erişimini güvenceye aldık." ifadesini kullanan May, İngiltere'nin bütünü ile AB arasında oluşturulacak serbest ticaret bölgesinin gümrüksüz ve kotasız ticarete imkan vereceğini söyledi.
Muhalefetin May'e eleştirileri
May’in değerlendirmelerine yanıt veren ana muhalefetteki İşçi Partisinin lideri Jeremy Corbyn, hükümetin Brexit konusunda bir "kaos" içinde olduğunu söyledi. Brexit Bakanı Dominic Raab'ın istifa ettiğine dikkat çeken Corbyn, May'in konuyla ilgili kendi bakanının bile desteğini alamadığını kaydetti.
İskoç Ulusal Partisinin Avam Kamarası lideri Ian Blackford da Brexit anlaşması metninde İskoçya'nın bir kez bile anılmadığına işaret ederek "Bu anlaşma ölü doğmuştur." ifadesini kullandı. Blackford, hükümeti anlaşmayı parlamentoya onaylatmak yerine 50. maddenin öngördüğü sürenin uzatılması için AB'ye başvurmaya çağırdı.
May, kendi partisi içinde de eleştirilere maruz kaldı. Muhafazakar Partili Milletvekili Mark Francois kendisi ve 84 milletvekilinin Brexit anlaşmasına parlamentoda ret oyu vereceğini belirterek "Bu anlaşma parlamentodan matematiksel olarak geçemez. Başbakan karşı karşıya olduğu siyasi gerçekliği kabul etmeli." ifadelerini kullandı.
May, bazı Muhafazakar Partili milletvekillerinin Brexit için yeni referandum yapılması çağrılarına da olumsuz yanıt verdi.
4 bakan istifa etti
May, dün başkanlık ettiği 5 saatten uzun süren kabine toplantısının ardından AB ile varılan Brexit anlaşmasına bakanların ortak desteğini aldığını açıklamıştı. Ancak İngiliz hükümetinden 4 bakan bu sabah istifalarını verdi.
Brexit Bakanı Raab ile Çalışma Bakanı Esther McVey'in yanı sıra Kuzey İrlanda'dan Sorumlu Devlet Bakanı Shailesh Vara ile Brexit Bakanlığında Devlet Bakanı Suella Braverman da istifalarını verdi.
Kabineden gün içinde başka istifaların gelmesi bekleniyor. Temmuz ayında Brexit Bakanı David Davis ve Dışişleri Bakanı Boris Johnson, geçen cuma günü de Ulaştırmadan Sorumlu Devlet Bakanı Jo Jonson, Brexit gerekçesiyle istifa etmişti.
May için güven oylaması isteyenler artıyor
Öte yandan, Muhafazakar Parti içinde May'e güvensizlik oylaması için hazırlık yapan milletvekilleri olduğu belirtiliyor. Bugün istifa eden Brexit Bakanı Raab'ın, eski Brexit Bakanı David Davis'in ve eski Dışişleri Bakanı Boris Johnson'ın da aralarında olduğu bazı isimlerin May'e karşı lider adayı olarak öne çıkabileceği ifade ediliyor.
Eğer muhafazakar partide, güven oyu talep edenlerin sayısı 48’e ulaşırsa, parlamentoda oylama yapılacak. 315 parlamenter içinde 158’inin lehte oy vermesi, May’i koltuğundan edebilecek.
Tartışılan Brexit anlaşması
Brexit anlaşmasının 585 sayfalık metninde en kritik kısmı İrlanda Cumhuriyet ile Kuzey İrlanda arasındaki sınır sorunu oluşturuyor.
Metinde Birleşik Krallık'ı oluşturan unsurlardan İskoçya ve Galler'in adı geçmezken, İngiltere üç kez, Kuzey İrlanda ise 100 kez anılıyor. 
Anlaşma metnine göre, İngiltere'nin AB'den resmen ayrılmış olacağı 29 Mart 2019'dan itibaren İngiltere'nin AB üyeliğine özgü avantaj ve yükümlülüklerini muhafaza edeceği yaklaşık 2 yıllık geçiş süreci başlayacak. 
Tarafların gelecekteki ticari ilişkilerini müzakere edeceği geçiş süreci 2020'nin Aralık ayı sonunda bitecek ancak taraflar aynı yılın temmuz ayında üzerinde anlaşmaları durumda bu süreyi uzatabilecek.
Tedbir maddesi
Uzatma olsa da olmasa da geçiş sürecinin sonunda tarafların gelecekteki ticari ilişkilerine dair bir anlaşmaya varılamamış olması durumda "tedbir maddesi" yürürlüğe girecek. 
Tedbir maddesine göre, İngiltere'nin bütünü ile AB arasında ortak Gümrük Birliği bölgesi oluşturulacak. Bu sayede İngiltere'ye bağlı Kuzey İrlanda ile AB üyesi İrlanda Cumhuriyeti arasında fiziki sınır ve gümrük duvarı oluşmasının önüne geçilecek.
Gümrük Birliğiyle adil rekabetin sağlanması için İngiltere AB kurallarına ve standartlarına uymak zorunda kalacak.
Kuzey İrlanda'da başta tarım ve çevre alanlarında ilave AB kuralları geçerli olacak. AB, bölgede bu kuralların hayata geçirilmesini denetlemek amacıyla temsilcilik bulunduracak.
Anlaşmaya göre İngiltere ile Kuzey İrlanda arasında mal dolaşımında AB standartlarına uygunluk denetimleri de yapılacak.
Tedbir maddesi, İngiltere ile AB arasında kapsamlı ve Kuzey İrlanda sorununa kalıcı çözüm içerecek bir ticaret anlaşması sağlanana kadar yürürlükte kalacak. Tarafların tek yanlı olarak çekilemeyeceği tedbir maddesi ancak ortak bir komisyonun kararıyla yürürlükten kalkabilecek.
Anlaşmasız ayrılık ihtimali ortadan kalkacak
Gümrük Birliği, İngiltere'deki Brexit taraftarlarının üçüncü ülkelerle serbest ticaret anlaşması vaatlerini gerçekleştirememeleri anlamına geliyor. Ayrıca bu maddeyle İngiltere'nin AB'den "anlaşmasız ayrılık" seçeneği de ortadan kalkmış oluyor. 
Tedbir maddesinin yürürlükte kaldığı süreçte anlaşmazlıkların Avrupa Adalet Divanında çözülmesi öngörülüyor.
İngiltere tarafında kabinenin onayını alan Brexit anlaşmasının İngiliz parlamentosunun onayını da alması gerekiyor.
AB ile İngiltere arasında Haziran 2017'de başlayan müzakerelerde taraflar, geçen yılın sonunda İngiltere'nin AB bütçesine taahhütlerinden kaynaklanan yüklü bir "ayrılık ücreti"nin ödenmesi ile vatandaş haklarının da aralarında yer aldığı bir dizi konuda ön anlaşmaya varmıştı.
Taraflar, AB üyesi İrlanda Cumhuriyeti ile İngiltere'ye bağlı Kuzey İrlanda arasında fiziki sınır getirmeyecek bir çözüm üzerinde ise kesin anlaşmaya varamamıştı. 
İngiltere 23 Haziran 2016'da yapılan referandumla AB'den ayrılma kararı almıştı.
Bu haberi paylaş
Paylaş
Tweet
Paylaş
send
Paylaş
Tweet
Paylaş
send
Daha fazlaGizle
Paylaş
Paylaş
Paylaş
Bu haberler de ilginizi çekebilir
İngiltere'de Brexit belirsizliği Sterlin'in Dolar karşısında değer kaybetmesine yol açtı
May'den "görevimin başındayım" mesajı
Liverpool'da bombalı saldırı: Zanlı kilitlendiği araçta patlamada öldü
Daha fazla
Avrupa Birliği
İngiltere
Theresa May
Brexit
Günün etiketiyle ara
faizRecep Tayyip ErdoğanÇindöviz kuruCovid-19TürkiyeTürkiye ekonomisiOmicronNATOGülen HareketiCovid-19 aşısı
Themes
Avrupa
Dünya
Ekonomi
Spor
GEZİ
Kültür
Video
Programlar
Services
Canlı
Bülten
Hava durumu
Son Dakika Haber Akışı
Bizi takip edin
Apps
Mesajlaşma uygulaması
Widgets & Services
Africanews
Games
Daha fazla
Euronews hakkında
Commercial Services
AB programları
Şartlar
Cookie politikamız
İletişim
Press Office
İş ilanları
Bizi takip edin
Newsletter
Copyright © euronews 2021
-
Türkçe
English
Français
Deutsch
Italiano
Español
Português
Русский
Türkçe
Ελληνικά
Magyar
فارسی
العربية
Shqip
Română
ქართული
български
Srpski
Öne çıkan konular
faiz
Çin
Recep Tayyip Erdoğan
Covid-19
döviz kuru
Omicron
Avrupa Dünya Ekonomi Spor GEZİ Kültür Video Tüm Programlar KORONAVİRÜS Visit Petersburg Doğu Akdeniz Krizi İklim Krizi Destination Dubai
Canlı
Newsletter
Tüm görüşler
Bülten
Son Dakika
Hava durumu
Games
English Français Deutsch Italiano Español Português Русский Türkçe Ελληνικά Magyar فارسی العربية Shqip Română ქართული български Srpski