MÖ. 1350 yılında Hitit İmparatoru II. Murşil zamanında yaptırılan Afyonkarahisar Kalesi, Afyon’un simgesel yapılarından biridir. Kale, korunma, gözlem ve savunma amacıyla inşa edilmiş olup; 226 metre yükseklikteki volkanik bir kaya kütlesi üzerinde bulunmaktadır. Hitit, Frig, Roma ve Bizans dönemlerine şahitlik eden, Selçuklular Dönemi’nde ise hak ettiği öneme kavuşan Afyonkarahisar Kalesi, 3359 yıldır varlığını sürdürmeye devam ediyor.
İlk yapıldığı dönemde “Yüksektepe Şehri” anlamına gelen Hopanuva adını taşıyan kale, Selçuklular Dönemi’nde Karahisar Kalesi olarak anılmış, Osmanlı Dönemi’nde ise son hali olan Afyonkarahisar Kalesi adını almıştır. Kalede, Selçuklu sultanı Alaeddin Keykubat tarafından yaptırılan sekiz su sarnıcı, kilerler, ambarlar, cephanelikler ve değerli eşyaların muhafaza edildiği mahzenler gören herkesi kendisine hayran bırakıyor. Zira İslamiyet dönemi mimarisini yansıtan en güzel örnekleri kalede görmek mümkün.
Afyonkarahisar Kalesi, eski tarihlerden beri fethedilmesi en zor kalelerden biri olarak ün salmış ve pek çok efsaneye konu olmuştur. Hatta ünlü şairimiz Arif Nihat Asya, bir şiirinde Afyonkarahisar Kalesi’ni “Gökyüzünde bir balkon” olarak betimlemiştir. Kaleyle ilgili efsanelerden biri Hz. Ali ve atı Düldül’le ilgilidir. Hz. Ali, dağdan dağa uçarak seferler yaptığı bir zamanda atının dizginlerini Afyonkarahisar’a çevirmiştir. Bugün kalenin bulunduğu bölgeye atladığı sırada ayağı sertçe yere değen Düldül’ün ayak izi kayanın üzerinde kalmıştır.
Düldül’ü bağlamak için bir yer bulamayan ve taşa vurarak burada bir bölme açan Hz. Ali’nin dört parmağının izi yine kale taşlarından birinde bulunmaktadır. efsaneye göre Hz. Ali’ye ve atına ait olduğu düşünülen izler, bugün hala kalede mevcuttur. Şüphesiz ziyaretçilerin en çok ilgisini çeken şeylerden biri söz konusu izlerdir. Bunun yanı sıra tarihin önemli şahsiyetlerinden biri olan Battal Gazi’nin kabri Afyonkarahisar Kalesi’nin aşağısında yer alan Ulu Camii’nde yer almaktadır.
Efsaneye göre Battal Gazi, günlerden bir gün Afyon kalesini kuşatmış ve içeridekilerle, dışarıdakilerin ilişkisini kesmek için tüm yolları kapatmış. Lakin kuşatma haberi kale komutanı tarafından Bizans İmparatoru’na iletilmiş. Kuşatmadan sonra çimlerin üzerinde uyuyup, dinlenen Battal Gazi, Kralın kızı tarafından görülür. Kız, Battal Gazi’yi görür görmez ona aşık olur. Battal Gazi’yi içinde bulunduğu tehlikeden kurtarmak için onu haberdar etmeye çalışan kız, bir taş atar fakat Battal Gazi’yi uyandıramaz. Kız taş atmaya devam eder.
Lakin taşlardan biri Battal Gazi’nin kulağına isabet etmiş ve Gazi orada hayatını kaybetmiştir. Battal Gazi’nin ölümü tarihçilerin de belirttiği üzere 740 yılında Afyonkarahisar Kalesi’nde gerçekleşmiştir. Battal Gazi’nin ölmesiyle birlikte, Bizans ordusu kalenin eteklerinde Türk ordusunu mağlup etmiştir. Bu üzüntüye dayanamayan Bizans Kralının kızı, zehirli bir hançerle intihar eder.
2) Cumhuriyet Şehitleri Anıtı
Afyon’da gezilecek yerler listemizin en önemli duraklarından biri olan Cumhuriyet Şehitleri Anıtı; Cumhuriyet döneminde PKK ile mücadele ederek şehit düşmüş Türk askerlerinin anısına yapılmış. Anıt, vatan için canını feda etmiş askerlerimizi anmak isteyenlerin mutlaka gitmesi gereken yerler arasında. Cumhuriyet Şehitleri Anıtı, Afyon şehir merkezinin yaklaşık 7 kilometre uzağında, Afyon-İzmir–Antalya karayolu üzerinde yer almaktadır. Söz konusu şehitlik 1999 yılında inşa edilmiştir.
3) İncehisar Peri Bacaları
Afyon’un jeolojik yapısı gereği şapkalı ve şapkasız birçok peri bacası oluşmuştur. Bu doğal yapıdaki güzellikler şehrin en çok turist çeken noktalarından biridir. Ayrıca İscehisar Peri Bacaları’nın bulunduğu yer tarihi kalıntılar da barındırmaktadır. Afyon’da gezilecek yerler denildiğinde akla ilk gelen yerlerden biri olan İscehisar Peri Bacaları, Afyon şehir merkezinin 32 kilometre kuzeydoğusunda, İscehisar ilçesine bağlı, Seydiler köyünde yer almaktadır.
Söz konusu doğal yapı, bulunduğu kasaba itibariyle Seydiler Peribacaları olarak da anılmaktadır. Bir Kapadokya kadar tanınmıyor olsa da gerekli yatırımlar yapıldığı takdirde Türkiye’nin turizm merkezlerinden biri olmaya aday olan İscehisar Peri Bacaları, mutlaka görülmeli! Bölgede pek çok peri bacası oluşumu bulunup; en güzel oluşumlar, kasabanın doğusunda, Akdere mevkiinde yer alıyor.
Peri bacalarına gitmek isteyen turistler için Afyon il merkezinden düzenli aralıklarla servisler kaldırılıyor. İscehisar Peri Bacaları’na gelmişken yakınlarda bulunan; Tarihi Koca Köprü, Frig Vadileri, Konarı Köy Konağı, Ağındağı ve Doğlat Yaylaları, Bacakale Antik Mermer Ocağı, Seyid Hasan Basri Hazretleri Türbesi gibi önemli yerleri de ziyaret edebilir, gezinize renk katabilirsiniz.
4) Sandıklı Hüdai Kaplıcaları
Afyon’un Sandıklı ilçesinde yer alan Hüdai Kaplıcaları, Belediye tarafından işletilen büyük bir şifa merkezidir. Sağlık Bakanlığı’ndan onay almış olan kaplıcanın ateşli romatizma hastalıkları, kadın hastalıkları, eklem iltihapları, çocuk felci, kırık – çıkık sekelleri, kazalardan ve ameliyatlardan kalan sekeller, ruhsal bozukluklar, dimağ yorgunluğu, böbreklerdeki taş ve kumların düşürülmesi, bağırsak hastalıkları, cilt ve deri hastalıkları gibi pek çok derde şifa olduğunu biliniyor.
Tesis içerisinde; kadın ve erkek ayrı olmak üzere Kür Merkezi ( su banyosu, çamur banyosu, Türk hamamı), Kardelen Çamur Banyoları, açık ve kapalı yüzme havuzları, 24 adet saatlik orkide aile banyoları, çeşitli termal sular ve masaj/spa salonları bulunuyor. Bunun yanı sıra marketler, hediyelik eşya dükkanları, restoranlar, çay bahçeleri, fırın, yürüyüş parkurları, piknik alanları ve açık hava parkları yine tesis içerisinde hizmet veriyor.
Her yıl ziyaretçi akınına uğrayan kaplıcaların sıcaklığının 60 dereceyi aştığı ve birçok hastalığa iyi geldiği biliniyor. Ayrıca kaplıcalardaki bazı tesisler bakanlığın onayıyla sevkli hastaları da kabul ediyor. Kaplıcaların bir diğer özelliği ise çamur banyosu yapılabilmesi. Sandıklı Hüdai Kaplıcaları, ziyaretçilerine sağlıklı bir tatil geçirme fırsatı sunuyor.
5) Afyon Arkeoloji Müzesi
Afyon’da Asar-ı Atika Muhipleri Cemiyeti’nin çabalarıyla Cumhuriyet’in ilk yıllarında kurulan Taş Medrese, çevredeki eserlerin toplandığı bir depo haline getirilmiş. 1928 yılında ise Hilmi Gönçer’in başlatmış olduğu müzecilik çalışmaları 1971’e kadar Taş Medrese’de bu yıldan sonra da hala kullanılmakta olan yeni müze binasında yapılmıştır. Söz konusu bina, o gün bugündür Afyon Arkeoloji Müzesi olarak hizmet vermektedir.
Müzede ilk Tunç Çağı’ndan başlayarak 5000 yıllık şehrin tarihine ait her türlü eser, 9 kapalı salon ve bahçedeki açık teşhirde sergileniyor. Eski Tunç, Frig, Hitit, Lidya, Roma ve Bizans dönemlerine ait pek çok eserin sergilendiği Afyon Arkeoloji Müzesi, şehirde mutlaka ziyaret edilmesi gereken noktalardan biri.
6) Zafer Müzesi
Zafer Müzesi, Başkomutan Meydan Muharebesinin taarruz emrinin verildiği binada hizmet veren önemli bir müzedir. Müzede savaş hakkında bilgiler ve birçok envanter yer almaktadır. Bunun yanı sıra Zafer Müzesi’nde, Başkumandan Mustafa Kemal Paşa’nın, İsmet İnönü’nün ve Fevzi Çakmak’ın anısına, kaldıkları odalar düzenlenmiş ve ziyarete açılmıştır.
Zemin ve üst kat olmak üzere iki katlı bir kurum olan Zafer Müzesi, 10 oda, 1 toplantı salonu ve sahnesi, 9 oda ve sergi salonundan oluşmaktadır. Müzede, yılın belirli dönemlerde sanatsal ve kültürel anlamda, geçici sergiler düzenlenmektedir.
7) Bolvadin Belediye Müzesi
Bolvadin Belediye Müzesi, Afyon şehir merkezinin 51,6 kilometre doğusunda, Bolvadin ilçesinde bulunmaktadır. Diğer adı, Bolvadin Yanık Kışla Müzesi olan bina içerisinde, tarihi Eski Tunç Çağı’na kadar dayanan, Bolvadin çevre köylerinden toplanmış olan 848 farklı eser bulunmaktadır.
Müzede, Roma, Eski Tunç Çağı, Bizans, Osmanlı, Selçuklu ve Cumhuriyet dönemlerine ait taşınabilir kültür varlıklar, Bolvadin yöresinin gelenek ve göreneklerini yansıtan etnoğrafik eserler sergilenmektedir. Afyon’a ve kültürüne dair değerli parçaları bir arada görebileceğiniz Bolvadin Belediye Müzesi’ni Afyon’da gezilecek yerler arasına mutlaka ekleyin!
8) İbrahim Alimoğlu Müzik Müzesi
Afyon Kocatepe Üniversitesi Devlet Konservatuvarı içerisinde yer alan İbrahim Alimoğlu Müzik Müzesi, Türkiye’nin en büyük müzesi olma özelliği taşımaktadır. Müzede, 400’den fazla eski enstrümanın yanı sıra; radyo, gramofon ve pikap gibi antika eşyalar sergilenmektedir. Ayrıca müzik kültürümüzdeki önemli sanatçılara ait eşyalar da yine İbrahim Alimoğlu Müzik Müzesi’nde sergilenen eserler arasındadır.
9) Sultan Divani Mevlevihanesi
Kuruluşu 13. yüzyıla dayanan Sultan Divani Mevlevihanesi, Anadolu’da kurulan ilk Mevlevihanelerden biridir. ”40 Hatimli Şifalı Aşûre” geleneği bu mevlevihanede başlamıştır. Bahçesinde dervişlerin odaları ve mezarlıklar da bulunmaktadır. Çıkan büyük yangından sonra Afyonkarahisar Belediyesi tarafınca restore edilip müze olarak kullanıma açılmıştır. Afyonkarahisar Merkez Kentsel Sit içerisinde yer alan Sultan Divani Mevlevihanesi’ne toplu taşıma araçlarıyla ulaşım sağlanmaktadır.
10) Başkomutanlık Milli Parkı
Türk tarihinin en büyük savaşlarından olan Büyük Taarruzun yaşandığı Kocatepe ve bölgesindeki savaşta büyük bir zafer elde eden M. Kemal Atatürk ve Türk milletinin bu büyük başarıyı kazandığı bölge Başkomutanlık Milli Parkı olarak koruma altına alınmış. Ayrıca parkın içinde; ormanlık alanlar ve vadi boyları da yer alıyor. 42.183 hektarlık geniş bir alana yayılan Başkomutanlık Milli Parkı, Afyon, Kütahya ve Uşak sınırlarının kesişim noktasında konumlanmaktadır. Söz konusu park, 8 Kasım 1981’de, milli park ilan edilmiştir.
11) Akarçay Milli Parkı
Akarçay, Afyon’da şehrin ortasından geçen bir nehirdir. Eskiden bataklık olan göl, kötü kokusu ve görüntüsüyle biliniyor; hatta halk tarafından ”Kokarçay” olarak anılıyordu. Nihayetinde, 2013 yılında belediye tarafından gündeme alınıp, yepyeni bir projeyle turizme kazandırılan nehir ve çevresinde geniş bir yaşam parkı inşa edildi. İnsanların, artık, dinlenebilip, hoşça vakit geçirebildiği bir yaşam alanına dönüşen Akarçay Kültür Park, Afyon’un simgesel yerlerinden biri haline geldi. Günümüzde Akarçay Nehri etrafında, çocuklar için oyun parkları, seyir terasları, yürüyüş, mesire ve piknik alanları bulunuyor.
Nehir üzerinde sal, tekne, kano ve deniz bisikletleriyle keyifli turlara çıkılabiliyor. Ayrıca park içerisinde ücretsiz kablosuz internet hizmeti veriliyor. Bunun yanı sıra eskiden mayıs ayı itibariyle kurumaya başlayan nehir, DSİ kurumunun çalışmaları sayesinde yaz – kış su seviyesini koruyabiliyor. Dolayısıyla çevrede yaşayanlar da nehre bakınca gördükleri bataklık manzarasından kurtulmuş oluyor. Velhasıl Afyon’a gitmişken çoluk çocuk ailecek vakit geçirebileceğiniz Akarçay Kültür Park’a mutlaka uğramanızı öneriyorum!
12) Afyon Kent Ormanı
Afyon Kent Ormanı, resmi adıyla Zafer Kent Ormanı, doğayla iç içe bir ortamda, şehrin büyüleyici manzarasını ayağınıza getiren harika bir yer! Afyon gezilecek yerler listesinde mutlaka yer alması gereken Kent Ormanı, 1,5 milyon metrekarelik, alabildiğine geniş ve ferah bir alandan oluşuyor. 2014 yılında belediye tarafından açılışı gerçekleştirilen alanda, insanların rahatı ve refahı için her şey titizlikle düşünülmüş ve temin edilmiş.
Öyle ki Kent Ormanı içerisinde; kır lokantası, kır kahvesi (kahvaltı evi), şelale, satış üniteleri, 100 kişilik amfi tiyatro, adrenalin tepesi, yel değirmeni, aletli spor alanı, atla gezi yolu, bisiklet yolu ve çocuk oyun parkı gibi alanlar bulunuyor. Ayrıca orman içerisinde, dağcılık, dağ bisikleti ve trekking gibi sportif aktiviteler gerçekleştirilebiliyor.
Parkın en dikkat çekici yapıları ise şüphesiz; Yörük Çadırı ve suyun ışıklarla dans ettiği süs havuzu oluyor. Yaz – kış farklı bir güzelliğe bürünen Afyon Kent Ormanı, şehrin manzarasını en iyi şekilde ve en iyi açıyla seyredebileceğiniz bir yer.
13) Akdağ Tabiat Parkı
Afyon’un Sandıklı ilçesinde, Sorkun Köyü mevkiinde yer alan Akdağ Tabiat Parkı, her mevsim farklı güzelliğe bürünen bir doğa harikasıdır. Akdağ, yemyeşil ormanları, su kaynakları, zengin bitki örtüsüyle, uçsuz bucaksız çayırları, ekosistem çeşitliliği ve rengarenk doğasıyla, şehrin hengamesinden uzaklaşıp, tabiata kaçmak isteyen herkes için ideal bir seçenek! Akdağ Tabiat Parkı, kanyon, dağ, vadi ve mağara gibi oluşumlara sahip olan, alabildiğine geniş bir alana yayılmaktadır.
Park içerisinde, Akdağ Göleti, Kocayayla Vadisi, Kurtini Mağarası ve Tokalı Kanyonu gibi görülmeye değer özel yerler bulunmaktadır. Bu özellikleri sayesinde, 2000 yılında tabiat parkı ilan edilen Akdağ, her yıl baharın müjdelenmesiyle binlerce kişinin akınına uğramaktadır.
Kızılçam, Meşe, Ardıç ve Karaçam ağaçlarıyla dolu ormanlar ve renkli çiçeklerle donatılmış olan parkta, Kara Akbaba, Kızıl Akbaba, Küçük Kartal ve Sakallı Akbaba gibi koruma altında olan pek çok yırtıcı kuş türü yaşıyor. Bunların dışında, alanda yaşayan yılkı atları ve Kızıl geyik gibi hayvanlar doğaya ayrı bir güzellik katıyor. Dolayısıyla burada, fotoğrafçılık, yaban hayatı gözlemciliği ve de kuş gözlemciliği gibi aktiviteler oldukça popüler! Akdağ Tabiat Parkı içerisinde patika yollar, bisiklet parkurları, atlı gezi yolları, göletler, yaban hayatı izleme noktaları, gölcükler, bungalovlar, günübirlikçiler ve kampçılar için sosyal tesisler bulunuyor.
Hemen hemen 20 kilometre uzunluğunda olan kanyonu ve kanyon boyunca gizli kalmış mağaralarıyla özellikle trekking severler için muazzam bir rota oluyor! Velhasıl Akdağ Tabiat Parkı’na gitmişken; foto safari, kamp, doğa yürüyüşü, göl gezisi, at biniciliği, dağ yürüyüşü, dağ bisikleti gibi pek çok aktiviteyi gerçekleştirebilir, bungalov evlerde konaklayabilirsiniz. Dolayısıyla Akdağ’ı Afyon’da gezilecek yerler listenize mutlaka eklemelisiniz.
14) 26 Ağustos Tabiat Parkı
2008 yılında devlet tarafından koruma altına alınıp milli park ilan edilen 26 Ağustos Tabiat Parkı, Gecekgediği mevkii, Akören kasabasında yer almaktadır. 26 Ağustos Tabiat Parkı ile Afyonkarahisar arasında 17 kilometrelik bir mesafe bulunup; park toplamda 65 hektarlık alana yayılıyor. İçerisinde bir göl bulunan park, ekosistem açısından oldukça zengin! Öyle ki parkta, Ova kurbağası, Sakarmeke, serçe, angut, yeşilbaş ördek ve kırlangıç gibi kuş ve hayvan türleri yaşıyor. Sahip olduğu gölle ve el değmemiş tabiatı itibariyle müthiş bir manzaraya ev sahipliği yapan 26 Ağustos Tabiat Parkı’nda yok, yok desek yeridir!
Zira park içinde; şelale, gözlem kulesi, WC, otopark, çocuk oyun alanı, kır lokantası, 2 adet halı saha, 6 adet tenis kortu, 3 adet tribün, 1 adet midilli at barınağı (altı ünitelik), 1 adet sporcu soyunma kabini, mescit, büfe, piknik ve mesire alanları bulunuyor. Ayrıca göl çevresinde ortamı keşfedebileceğiniz harika yürüyüş parkurları yer alıyor. 26 Ağustos Tabiat Parkı, tarihi anlamda da değerli bir yapıya sahiptir.
Başkomutan Meydan Muharebesinin ve Büyük Taaruz Harekatının cereyan ettiği tepeler, parktaki gözetleme kulesinden görülebiliyor. Dolayısıyla ve Kurtuluş Savaşı’nın, Büyük Taarruz’un anlatılacağı İstiklal Tanıtım Merkezi parkın sınırları içerisinde bulunuyor.
15) Afyon Buzluk Mağarası
Yaz aylarında Afyon’a yolunuz düşerse Buzluk Mağarası’nı kesinlikle ziyaret etmelisiniz. Mağaranın içine girdikçe üç kademe ile karşılaşacaksınız. İlk girişte normal soğukluğu hissedecek, alta doğru indikçe daha soğuk olacak ve buz parçalarına rastlayacaksınız. Bu mağaranın buzlu olmasının sebebi iklim koşullarına dayanmaktadır. Değişik yerler keşfetmeyi seviyorsanız Afyon gezinizde Buzluk Mağarası’nı mutlaka görmelisiniz.
16) Frig Vadisi
Frig Vadisi, M.Ö. 7. Yüzyılda, Friglerin Balkanlardan gelerek, yerleştiği, Büyük Menderes ve Sakarya Irmağı arasındaki genel coğrafi alanı kapsamaktadır. Uzun yıllar Anadolu topraklarında yaşayan Frigler, bugün ki Eskişehir, Ankara, Afyonkarahisar, Çorum, Kütahya ve Yozgat’ı içine alan geniş bir alanda hüküm sürmüşler ve arkalarında oldukça değerli eserler bırakmışlardır.
Friglerin uzun yıllar yaşayıp, tapınaklardan mezarlara, kalelerden, sarnıçlara kadar pek çok esere imza attıkları bölgeler bugün Türkiye turizminin önemli parçalarındandır. Vadinin en ilgi çeken yeri şüphesiz Avdalaz Kalesi’dir. Avdalaz Kalesi, kaya kütlesinin oyularak yerleşime dönüştürüldüğü bir kale olup; içerisinde bir sarnıç bulunmaktadır. Oldukça dikkat çekici bir yapı olan Avdalaz Kalesi, Afyon’da gezilecek yerler listesine kesinlikle eklenmeli!
Frig Vadisi, uluslararası standartlarında bisiklet ve yürüyüş yolu olma özelliğine sahiptir. Kütahya-Afyon arasında yer alan Frig Vadisi; eski dönemde Friglerin yerleşim alanıdır. Frig uygarlığına ait kalıntılar Türkiye’deki çeşitli müzelerde sergilenmektedir. Friglerin ardından burada Roma ve Bizans esintiler hakim olmuş ve buraya dini yapılar, mezar odaları, yeraltı yerleşim alanları inşa edilmiştir.
17) Masal Dünyası Parkı
Afyon Masal Dünyası Parkı, Uydukent – Yeşilyurt Mahallesi’ndeki geniş bir arazi üzerinde, Orman ve Su İşleri Bakanı Prof. Dr. Veysel Eroğlu’nun katkılarıyla, 2016’nın Kasım ayında açılmıştır. Söz konusu park, kurucusu dolayısıyla Veysel Eroğlu Masal Dünyası Parkı olarak da anılmaktadır.
Ailelerin çocuklarıyla birlikte hoşça vakit geçirip eğlenebildiği; çocukların ise masal dünyası kahramanlarını yakından tanıyabildiği park, özellikle hafta sonları yoğun bir ilgi görmektedir. Afyon Masal Dünyası Parkı, yaklaşık 32 bin metrekarelik geniş bir alan üzerine yayılmaktadır.
Park içerisinde, masal kahramanlarının heykellerinin ve masal evlerinin yanı sıra; macera ve Survivor parkurları da bulunmaktadır. Çocuklar eğlencenin tadını çıkarırken aileler için de yürüyüş yapabilecekleri geniş yürüyüş ve bisiklet parkurlarına ev sahipliği yapan Afyon Masal Dünyası Parkı’nın içindeki yapay şelale görülmeye değerdir.
Dolayısıyla özellikle çocuklu aileler Afyon gezilecek yıllar listesine, bu harika parkı mutlaka eklemeli! Şehir merkezinden kalkan Uydukent minibüslerine binerek, takribi 10 – 15 dakikada, Afyon Masal Dünyası Parkı’na ulaşabilirsiniz.