Gazete haberlerinde sık görmeye başladık. Eskiden daha çok yabancı ülke kaynaklı haberlerdi, şimdi bizden haberler oldu. “Annesinin komşuya gittiği sırada evde kalan iki çocuk yangın çıkardı”, “Küçük çocuğunu yalnız bırakarak dışarı giden anne ve baba hakkında soruşturma açıldı.” Evet, aynı zamanda, çocuğu ihmal nedeniyle adli bir olay olan bu durumlara oldukça sık rastlanıyor. Bizdeki artış nedeni, muhtemelen büyük şehir, geniş ailelerin azalması, komşuluk ilişkilerindeki değişiklikler gibi nedenlerden kaynaklanıyor. Bakkala, komşuya kısa süreli giderken, çocuklara göz kulak olmasını isteyecek kimse bulamayan bazı aileler, kısa sürede bir şey olmaz diyerek yalnız bırakıyorlar. Peki, çocuklar ne zaman güvenle evde yalnız kalabilirler? Kalmaları doğru mudur? Yoksa bazı ailelerin yaptığı gibi 15 yaşına gelmiş çocuğu bile evde yalnız bırakmama adına tüm programlardan vaz mı geçilmeli?
Büyük adımlardan biri
Evde yalnız kalmak, yaşamın büyük adımlarından biri. Bir anlamda büyümüş ve kendine yeter olmanın göstergesi. Bu nedenle tüm büyük adımları atmadan olduğu gibi, iyi hazırlanmak ve denemek gerekiyor. Büyük adım için belli olgunluğa gelmek gerekiyor. Yani yaşın ve o yaşın gereği gelişim özelliklerinin çok önemi var. Tuvalete gidebilmesi, evde neyin zarar verici olduğunu anlayabilmesi, acıkınca bir şeyler yiyebilmesi, tehlikeleri algılayabilmesi gerekiyor. Bu da okul öncesi dönemde, yani yaşamın ilk altı yılında bu adımın doğru olmayacağını gösteriyor. Etrafı araştıran, öğrenmeye çalışan, tehlikenin nereden geleceği konusunda donanımlı olmayan çocuğu, “birkaç dakikalığına” bile yalnız bırakmak, geri dönüşümü zor olacak zararlara yol açabilir. Ama ona hiçbir zaman güvenmeyip, yalnız kalmayı beceremeyeceğini düşünerek lisede bile eve geldiğinde birinin olması koşulunu koymak da, daha büyük sorunlara yol açabilir. Kendine güvensiz, her şeyden korkan bir erişkin yetiştirmenin ilk adımlarından biri olabilir.
Kim O?
Hepimize defalarca öğretildi. “Kapıyı kim o demeden açma!” Aceleciydik ve hep unuturduk, ya da karşıdan bir “benim” dendiğinde anlamasak da, öğretileni yapmış olmanın rahatlığıyla hemen açıverirdik. Çoğumuz Kırmızı Şapkalı Kız masalıyla büyümüştük oysa. Aşılan kapının ardında, bizi yemeye gelmiş kurt olacağı anlatılmıştı. Anahtar kelime “tanımadıklarına kapıyı açmaydı”. Ama 6 yaşındaki bir erkek çocuğunun söylediği gibi, kapıyı açmadan tanımadığımızı nasıl anlayabilirdik ki! Anne-babamız oyunlar yapmış, kapıyı çalmış, ses vermemiş, açıp açmadığımızı denemişlerdi. Bu denemeler etkili olmuş, büyümemize karşın, “kim o?” diye sormayı unutmamıştık. Öğrenmemiz için zaman ve deneyim gerekir. Acele etmeden, aşırı korkutmadan yapılması ve yapılmaması gerekenler çocuklara öğretilmeli. Yangın çıkabileceği, su basabileceği, elektrik çarpabileceği tek tek anlatılmalı. Ama anlatırken abartılacak her korkunun, çocuğun bağımsızlığını engelleyeceğini ve ruh sağlığını bozacağını da unutmamak gerekir. Bazı çocuklar daha geç güven kazanır. Bebekliğinden beri verdiğiniz korku ve güven dengesi bunu etkiler. Yaramazlık yapmasın diye anlattığınız öcü hikâyeleri, yaramazlık yaparsa onu kaçıracak olan torbalı kadınlar, habersiz giderse yiyecek olan canavarlar, siz onun evde yalnız kalmasını istediğinizde tek tek geleceklerdir. Artık istediğiniz kadar öcü olmadığını, perdenin arkasındaki canavarın şaka olduğunu anlatın, işe yaramaz. Sen büyüdün demeniz olayı çözmez, çünkü korkular da onunla birlikte büyümüştür.
Evde ne yapıyor?
Her şeyi öğrettiniz, çocuğunuz evde kalmaya hazır. Denemeler yapıldı. Süre kısadan başlayıp uzatıldı. Tehlikeli olabilecek şeyleri ellememeyi öğrendi. Acıkırsa sizin hazırladıklarınızla karnını doyurabiliyor. Evde yalnız olduğunu kimseye söylemiyor. Tanımadığı insanlarla telefonda bile konuşmuyor. Kapıyı açmıyor. Sizlerin anahtarınız var. Çalınırsa açması gerekmiyor ve merakıyla baş edebiliyor. Eve gerekli telefonlar bırakıldı. Bir sorun olursa ulaşabileceği numaralara sahip. Gereksiz korkuları yok ama gözü kara, korkulması gerekenden bile korkmayan bir çocuk da değil. Artık büyük adım için siz de, o da hazırsınız. Peki, siz yokken ne yapacak? Okuldan gelip, üstünü değiştirip, ödevlerini mi yapacak? Sonra kitap okuyup, oyun oynayarak sizin gelmenizi mi bekleyecek. Yoksa direkt televizyonun ya da bilgisayarın başına oturup siz gelene değin her önüne geleni izleyerek vakit mi öldürecek. Evi her aradığınızda telefon meşgul olacak, çünkü arkadaşlarıyla derin sohbete mi dalmış olacak? Ya da eve geldiğinizde, bütün evin dağıtılmış, tüm çekmecelerin kurcalamış olduğunu mu göreceksiniz? Çocuğunuzun evde siz yokken yapacakları, aslında siz varken yaptıklarından çok farklı değildir. Daha önce ona kazandırabildiğiniz alışkanlıklar, bu süreyi nasıl geçireceğini belirler. Ona ödev yapma sorumluluğunu, kitap okuma alışkanlığını kazandıramadıysanız, sizin yokluğunuz bulunmaz fırsat olacaktır. Tüm bunları kazandıysa, sizin yokluğunuz önemini kaybeder. Evet, evde tek başına olmak büyük bir adım. Bu adımı doğru zamanda ve uygun atabilmenin başarısı hem sizin, hem de çocuğunuzun başarısıdır.
0
İlgili Diğer Yazılar
Yayımlanmış 25 Ekim 2013
İĞNEDEN KORKULUR MU?
-Yaramazlık yaparsan sana iğne yapacağım. -Eğer durmazsan iğneci çağırıyorum. Evet, eğer sizi dinlemesi gereken çocuğunuza bunu anlatamadığınızda, bu cümlelerle tehdit ediyorsanız iğneden […]
Yayımlanmış 17 Mayıs 2014
ÇOCUKLARIN YASI
Bir ölümün kabulü zordur. Yüzlerce ölümün kabulü ve yası ise çok daha zordur. Türkiye bir kez daha, Soma Maden kazası haberi ile […]
Yayımlanmış 22 Haziran 2014
ÇOCUKLAR VE SAVAŞ
Maalesef bulunduğumuz coğrafya gereği sık sık yanı başımızda olan yeni bir savaşın ya da alevlenen bir savaşın sesi, görüntüsü ve endişesi […]
Yayımlanmış 4 Mayıs 2015
BEYİN GELİŞİMİ DOĞUMDAN SONRA DEVAM EDİYOR
Yumurta ve spermin birleşmesi ile başlayan bebeğin anne karnındaki oluşum dönemi gerçek bir mucizedir. Her şeyin yolunda gittiği bir hamilelik sürecinde, […]
SON TWEETLER
Bengi SemerciFollow
Enstitümüzü kurarken bireylerin, ailelerin ve okulların, hem özel hem de iş yaşamlarında yaşam kalitelerini yükseltmeyi amaçladık.
29 Kas
Every human being has an angel who will one day save her/ him. @bengisemerciens is an angel for me; and the love I receive from her is the source of many happiness.
❤️
Reply on Twitter 1465304582662328329Retweet on Twitter 14653045826623283292Like on Twitter 1465304582662328329435Twitter 1465304582662328329
27 Kas
KADIKÖY SİNEMASI
12.00
Kısa Yarışma Seçkisi I / Ekip Katılımıyla
14.00
Kısa Yarışma Seçkisi II / Ekip Katılımıyla
16.00
Yangın Gecesi
19.00
Kız Kardeşlik / Ekip Katılımıyla
21.15
Avrupa
#uscff2021 #herkesiçinadalet #justiceforall #icapff #uscff
Reply on Twitter 1464478893805645825Retweet on Twitter 14644788938056458254Like on Twitter 14644788938056458256Twitter 1464478893805645825
27 Kas
ATLAS 1948
12.00
Wuhan Wuhan
14.00
Aile
16.00
Özensiz Suç / Ekip Katılımıyla
19.00
Yaramaz Çocuklar / Ekip Katılımıyla
21.15
Beyaz İnek için Balad / Ekip Katılımıyla
#icapff2021 #uscff2021 #herkesiçinadalet #justiceforall #icapff #uscff
Reply on Twitter 1464479316050419716Retweet on Twitter 14644793160504197165Like on Twitter 14644793160504197168Twitter 1464479316050419716
Daha fazla yükleyin...
INSTAGRAM
Instagramda İzleyin
This error message is only visible to WordPress admins
Error: No posts found.
SON VİDEOLAR
Bengi Semerci Enstitüsü
Prof. Dr. Bengi Semerci'nin YouTube kanalı. Tüm içeriklerden haberdar olmak için abone olun ve Instagram sayfamızı takip edin.
YouTube Video VVU2ZENmTFBzcEE5WWVVQmRaUDZ6a3FBLkI0THV0ZUkwM1BZ
Çocuklara ev ödevi vermek gerekir mi?
YouTube Video VVU2ZENmTFBzcEE5WWVVQmRaUDZ6a3FBLkI0THV0ZUkwM1BZ
Bir Soru Bir Cevap: Okula gitmek istemeyen çocuk
YouTube Video VVU2ZENmTFBzcEE5WWVVQmRaUDZ6a3FBLkhscTFGLXZBZzJF
Ergen ve aile ilişkisini neler etkiler?
YouTube Video VVU2ZENmTFBzcEE5WWVVQmRaUDZ6a3FBLmEyc0lzNzdEelpr
Bir Soru Bir Cevap: Tik Bozukluğu
YouTube Video VVU2ZENmTFBzcEE5WWVVQmRaUDZ6a3FBLjZKQTd1LTdjUElv
Çocuklara duygularını düzenlemeyi nasıl öğretiriz?
YouTube Video VVU2ZENmTFBzcEE5WWVVQmRaUDZ6a3FBLmlOX21yZVRTbHh3
Bir Soru Bir Cevap: DEHB Tedavisi
YouTube Video VVU2ZENmTFBzcEE5WWVVQmRaUDZ6a3FBLkN2RWpvQW0xX0Ew
Daha fazla yükleyin... Abone olun
SON YAZILAR
Konuşma Gecikmesine Neden Olan Etkenler
ENDİŞELİ OLAN ÇOCUKLARA NASIL DAVRANMAK GEREKİR?
ÇOCUK VE GENÇ PSİKİYATRİSİ ÇOCUK HAKLARININ NERESİNDE YER ALIYOR
KONULAR
Çocuk – Ergen
Erişkin
İş Dünyası
Güncel
Yayınlar
Kitaplar
Konuşma Duyuruları
Yazı dolaşımı
Previous post ÇOCUKLARA PARA NASIL ÖĞRETİLİR?
Back to post list
Next post ÇOCUKLAR NİÇİN KÜFÜR EDERLER?
Bu sitenin içerdiği tüm bilgilerin telif hakları Prof. Dr. Bengi Semerci’ye aittir ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ve uluslararası mevzuat kapsamında hukuki koruma altındadır. Site içeriğinin izinsiz olarak indirilmesi, kaydedilmesi, çoğaltılması, işlenmesi ve yayınlanması ve bunlara teşebbüs edilmesi yasaktır. Bu gibi faaliyetlerde bulunduğu tespit edilen kişiler aleyhinde gerekli hukuki işlemler başlatılacaktır. Siteyi herhangi bir şekilde kullanan tüm ziyaretçi ve üyeler bu sayfadaki şartlara uymayı kabul etmiş sayılacaktır.