TAKDİM AKT&Ouml;R &Uuml;stadım, roman i&ccedil;in, &ldquo;icat&ccedil;ı bir hayat taklidi&rdquo; der. Batılı bir yazar da, romancıyı, &ldquo;Allah&rsquo;ın maymunu&rdquo; diye niteler; &ldquo;yaratma&rdquo; kelimesini &ldquo;taklit&rdquo; m&acirc;n&acirc;sına s&ouml;yl&uuml;yorum, kahramanlarını yaratması, onlara kaderler &ccedil;izmesi bakımından&hellip; Bunun yanında, klişeleşmiş, ama &ouml;yle olmaması gereken, beylik bir if&acirc;deyle, &ldquo;her insan, d&uuml;nyaya rol&uuml;n&uuml; oynamak i&ccedil;in gelmiştir; rol&uuml;n&uuml; iyi oynayan alkışlanır!&rdquo; s&ouml;z&uuml;&hellip; B&uuml;t&uuml;n bu hikmetlerin ortak yanı, insanların, neticede &ldquo;akt&ouml;r&rdquo; olmalarıdır. Herkes, ezeldeki nasibi &uuml;zere, istese de istemese de, Allah&rsquo;ın kulu ve Res&ucirc;l&uuml;&rsquo;n&uuml;n kadrosu olarak, memuriyetini yerine getiriyor&hellip; Bilerek veya bilmeyerek; bu fark da, m&uuml;min ve m&uuml;sl&uuml;man ile k&acirc;fir farkı. Had&icirc;s-i Kuds&icirc;de bildirildiği &uuml;zere, Allah, k&acirc;inatı insan, insanı da kendi marifetine ulaşması i&ccedil;in yarattı&hellip; İl&acirc;h&icirc; olmaya memuruz; hani şu, tedav&icirc;sinin nasıl olacağını bilmese de, hastalığının şuurunda olma gibi bir tabi&icirc;likle, Batılı bir yazarın, &ldquo;velilik bir mecburiyettir!&rdquo; demesi gibi. Her m&uuml;sl&uuml;man İl&acirc;h&icirc;&rsquo;dir; bağlı olduğu hakikat a&ccedil;ısından&hellip; İş, &ldquo;iyi akt&ouml;r, k&ouml;t&uuml; akt&ouml;r&rdquo; nitelemesine gelince, İl&acirc;h&icirc; olmanın &ldquo;veli&rdquo; &ccedil;apı demek olduğu kolayca anlaşılır; bu &ldquo;topluluk&rdquo; mertebesi kemmiyet ve keyfiyet cihetiyle, insanlık cemiyetinin h&uuml;l&acirc;sası bir m&acirc;n&acirc; if&acirc;de eder. İş, &ldquo;millet ve kavim&rdquo; anlamıyla cemiyet ve en geniş m&acirc;n&acirc;da &ldquo;insanlık cemiyeti&rdquo; olarak ele alındığında, &ldquo;insan ve toplum meselelerinin halli&rdquo; babında s&ouml;zkonusu m&acirc;n&acirc;, İl&acirc;h&icirc;liğin gayesine bağlı bir misyon olarak g&ouml;r&uuml;l&uuml;r; ş&acirc;irler ve m&uuml;tefekkirler başta, bu rol &uuml;zerinde&hellip; Bu rol, bir bakıma, &ldquo;b&acirc;tın kahramanlarının&rdquo; akt&ouml;rleridir. &ldquo;İl&acirc;h&rdquo; olmayla, &ldquo;İl&acirc;h&icirc;&rdquo; olma arasındaki fark gereği, Nietzsche, her ne kadar fikre nisbetle tatbik&ccedil;ilerini &ldquo;akt&ouml;r&rdquo; olarak niteliyorsa da, &ldquo;bağlı ve bağımlı d&uuml;ş&uuml;nce&rdquo; olan İsl&acirc;m tefekk&uuml;r&uuml;nde mesele, belirttiğimiz incelik i&ccedil;indedir. Kelimelere takılmamak gereği bakımından bildirelim ki, teori ve pratik ilgisi gibi, &uuml;st&uuml;ne nisbetle her davranış, onun akt&ouml;rl&uuml;ğ&uuml;d&uuml;r. Galiba, &ldquo;insan ve toplum meselelerin halli&rdquo; bahsinde, &ldquo;en b&uuml;y&uuml;k akt&ouml;rl&uuml;k&rdquo;&uuml;n ne olduğunu da s&ouml;ylemiş oluyorum. Şunu da s&ouml;ylemiş oluyorum: &ldquo;Faal kuvvetleri nefsinde toplayan &ccedil;ocuk hikmeti&rdquo; gereği, biz, kendi kendimize gelin g&uuml;vey olma durumunda değil, se&ccedil;ilmiş olanız. Bir edebin i&ccedil;inde s&ouml;ylenebilecek olan budur, bu kadardır; gerisi de, &ldquo;fikrimize nisbet sahibi olmaya bakın ve bizi davamızın hakikatini ne kadar yerine getirebildiğimize g&ouml;re değerlendirin!&rdquo; s&ouml;z&uuml;ne ısmarlamaktan ibaret. Rol&uuml;m&uuml;z belli&hellip; Geniş olarak b&uuml;t&uuml;n eserlerimizle, husus&icirc; olarak da &ldquo;B&uuml;y&uuml;k Muztaribler&rdquo;de, b&uuml;t&uuml;n d&uuml;nyaya a&ccedil;ılmış bir anten olarak, bahsettiğimiz soydan keyfiyet sahiblerini, doğruları ve &ldquo;s&ouml;ylenişindeki ihtiya&ccedil; doğru&rdquo; olanlarıyla, g&ouml;sterdik. Kronolojik bir tarih sırası g&ouml;zetmeden ve buna ihtiya&ccedil; da duymadan. &ldquo;Rol&uuml;m&uuml;z belli&rdquo; dedim; &ldquo;kendinden zuhur diyalektiği&rdquo;&hellip; Şu &ldquo;zat-&uuml;l hareke&rdquo; dedikleri kendi kendine hareketli olma keyfiyeti; oto-mobil&hellip; Her ic&acirc;t, nasıl ki kendinden &ouml;nceki keşif ve ic&acirc;tları kendinde toplarsa, biz de, bu y&uuml;zyılın diyalektiği olarak takdim ettiğimiz &ldquo;İbda diyalektiği&rdquo;nde İsl&acirc;m tasavvufu ve Batı tefekk&uuml;r&uuml; arasında, ikinciyi birinciye irc&acirc; yoluyla bu işi yerine getirdik. Mutlak tamlık muhal; ama &ldquo;ic&acirc;dın g&ouml;r&uuml;nmesi&rdquo; bakımından, iş tamamdır. &ldquo;B&uuml;y&uuml;k Muztaribler&rdquo;in tamamını, b&uuml;t&uuml;n eserlerin tamamlığı i&ccedil;inde; bu g&ouml;zle değerlendiriniz&hellip; Ge&ccedil;miş d&uuml;ş&uuml;nceleri bir ic&acirc;t keyfiyeti h&acirc;linde kendinde toplayan bir yeni. Yepyeni! İşi, kolay anlaşılması bakımından, bizzat otomobilin ic&acirc;dı meselesiyle mis&acirc;llendirelim: Mucit belli, y&acirc;ni Henry Ford&hellip; S&ouml;zkonusu kişi, ne tekeri ic&acirc;t etmiş, ne de demir ve d&ouml;k&uuml;m iş&ccedil;isidir. Demiri o bulmadığı gibi, elektrik ve onun ak&uuml; formu i&ccedil;inde zaptı da onun işi değil. Teferruat h&acirc;linde, camından, bilmem neyine kadar, unsur unsur saymaya gerek yok. İyi bir elbise bi&ccedil;en ve diken terziye, kumaşın v&uuml;cut bulma ser&uuml;veninden tutun da, iğne ve ipliğin kendi buluşu olmadığına ve makasın fil&acirc;nca tarafından bulunmuş olduğuna dair bir takım l&acirc;flar, nasıl ki onun h&uuml;nerini perdelemek i&ccedil;in s&ouml;ylenemezse, hi&ccedil;bir ic&acirc;d keyfiyeti i&ccedil;in bu t&uuml;r ahmaklıklarla eksikliğine hamledilemez. &ldquo;Kendinden zuhur dili&rdquo;; ic&acirc;d bu&hellip; Keşke d&uuml;şmanım hayvanat cinsinden olmasaydı. O şartlar i&ccedil;inde bu eser! Eserimi, &ldquo;şiir idraki&rdquo; sahiblerine, mevzuu şiir, &ldquo;D&icirc;v&acirc;n edebiyatı&rdquo; olarak b&ouml;ylece takdim ederim.