Hamilelik boyunca ishal vücudun susuz kalması, sindirim problemleri ya da bağırsak enfeksiyonu gibi pek çok sebepten sıklıkla yaşanabilen bir durumdur. Bu yazımızda yaşandığında korku ve rahatsızlık hissine sebep olan hamilelikte ishal problemini cevabı en çok merak edilen 10 soru ile ele aldık.
İçindekiler
İshal Hamilelik Belirtisi mi?
Hamilelikte İshal Ne Zaman Başlar?
Hamilelikte İshal Sebepleri Nelerdir?
Hormonal Değişimler
İshal Enfeksiyonu
Beslenme Diyetinde Yapılan Değişiklikler
Bağırsak Problemleri
Hamileyte İshal Yapan Yiyecekler Nelerdir?
Hamilelikte İshal İçin Öneriler Nelerdir?
Hamilelikte İshali Geçirmek İçin Evde Ne Yapılabilir?
Hamilelikte İshale Eşlik Edebilecek Belirtiler Nelerdir?
Hamilelikte İshal Ne Zaman Doktor Kontrolü Gerektirir?
İshal Düşüğe Sebep Olur Mu?
İshal Hamilelik Belirtisi mi?
Hayır. Sadece ishal olmak bir hamilelik belirtisi olarak kabul edilmez. İshal; baş dönmesi, mide bulantısı ve kusma gibi hamileliğin temel erken belirtileri arasında yer almaz. Fakat hamileliğin ilk döneminde bazı yiyeceklere karşı hassasiyet ya da sindirim problemleri ishale neden olabilir. Hamilelik adet kesilmesi dışında belirti göstermediyse ya da bu belirtiler göz ardı edilebilecek kadar azsa bazı anne adayları hamileliği fark etmeyebilir. Böyle durumlarda sağlık kuruluşuna ishal problemiyle başvurulması hamileliğin ishal şikayeti sebebiyle fark edilmesine yol açabilir. Ancak bu gibi olaylar sebebiyle ishal bir hamilelik belirtisidir diyemeyiz. İshal hamileliğin ilk dönemlerinde vücutta yaşanan değişimler sonucu ortaya çıkar ve genellikle ishal problemi başladığında hamilelik ilerlemiştir.
Hamilelikte İshal Ne Zaman Başlar?
Gebelikte ishal şikayeti genellikle hamileliğin 3.trimestırındaki (gebeliğin son 12 haftası) kadınlarda rastlanılan bir durumdur.
Hamilelikte İshal Sebepleri Nelerdir?
Genel olarak bir gün içerisinde 3 veya daha fazla sayıda sulu kıvamdaki dışkılama diyare (ishal) olarak tanımlanır. Hamilelik dönemi içerisinde zaman zaman kişi ishal olabilir ancak bu durumun gelişimi tamamen hamilelik ile ilgili olmayabilir. Birçok farklı faktöre bağlı olarak hamilelikte ishal oluşabilir:
Virüs ve bakteri kaynaklı enfeksiyon hastalıklarında
Bağırsak parazitleri varlığında
Çeşitli ilaçların kullanımı sonrasında
İrritable bağırsak sendromuna sahip kişilerde
Crohn hastalığı olan kişilerde
Ülseratif kolit hastası olan kişilerde
Çölyak hastalarında
Vücutta salgılanan hormonlar, gebelik dönemindeki rahatsızlıkların başlıca etkenlerinden biridir. Gebelik ile birlikte oluşan hormonal değişiklikler sonucunda sindirim sisteminin çalışma hızında azalma ya da artma meydana gelebilir. Bu durumda hormonların etkisinde daha yavaş çalışan sindirim sistemi konsitipasyona, daha hızlı çalışan sindirim sistemi ise ishale neden olabilir.
Bu durumlar dışında bazı spesifik gıdaların tüketimi sonrasında ishal görülmesi de sık karşılaşılan bir durumdur.
Hormonal Değişimler
Hamileliğin ilk zamanlarında vücutta birçok farklı hormon gibi düzenleyici enzim salınımı da artar. Örneğin bu düzenleyici enzimlerden biri rahim kasılmalarını düzenleyen oksitosin hormonudur. Oksitosin hormonu rahim kasılmalarını düzenlerken sindirim sistemi çalışma düzeninde de değişikliklere sebep olabilir. Sindirim sisteminde hormonal değişimden etkilenen bu gibi durumların boşaltım sistemini de etkilemesi ishale sebep olabilir. Oksitosin hormonu salınımı aynı şekilde adet döneminde de artış gösterdiği için ishale sebebiyet verebilir.
İshal Enfeksiyonu
Özellikle hamileliğin ilk haftalarında bağışıklık sisteminde zayıflık görülmesi normaldir. Bu zayıflama vücudu kimi enfeksiyon ve bakterilere açık hale getirir, bunlardan biri de ishal olabilir. İshale yol açan enfeksiyon bakterileri bozulmuş gıda ya da kirli su ile anneye bulaşabilir. Kirli su ve bozulmuş gıda problemine genellikle az gelişmiş ülkeler ya da büyük şehirlerde rastlanır. Özellikle hamileliğinin ilk zamanlarında olup seyahat eden annelere bu konuda dikkatli olmalarını öneririz. Eğer hamilelik döneminde yaşanan ishal enfeksiyondan kaynaklanıyorsa beraberinde şu belirtiler de görülür:
Ateş ve üşüme
Bulantı ve kusma
Dışkıda kan
Baş dönmesi
Beslenme Diyetinde Yapılan Değişiklikler
Hamilelik döneminde bebeğinizin gelişimine katkı sağlamak ve sağlıklı bir hamilelik geçirmek için hamilelik öncesi yemediğiniz yiyecekler tüketmeye, vücudunuzda olan bazı besin değerlerini yükseltmeye ve fazla su içmeye başlamanız her zaman önerilir. Bebek ve anne adayının sağlığını korumak için yapılan bu öneriler maalesef kimi zaman ishal gibi problemlere yol açabilir.Vücudunuzun fazladan aldığınız herhangi bir besin değeri ya da suya alışmak için zamana ihtiyacı vardır. Bu alışma sürecinde kimi zaman ishal gibi problemler görülebilir. Yine benzer şekilde, sindirim sisteminde görülen değişiklikler hamilelik öncesi sorunsuz tüketilen bazı yiyeceklere karşı hassasiyet oluşmasına ve ishale neden olabilir.
Bağırsak Problemleri
Özellikle birçok çabaya karşı direnç gösteren ve geçmeyen ishal çeşitli bağırsak problemlerine işaret olabilir. Huzursuz bağırsak sendromu, çölyak hastalığı, bağırsak enfeksiyonu, ve çeşitli bağırsak bakterileri bu hastalıkların en sık görülenleridir. Eğer kronik ishal probleminiz varsa ve aşağıdaki belirtilerden birine sahipseniz bu yukarıda saydığımız bağırsak problemlerinden birine işaret olabilir.
Karında ağrı ve kramp
Bulantı ve kusma
Kilo kaybı
Yorgunluk
Gaz sıkışması ve şişkinlik
Hamileyte İshal Yapan Yiyecekler Nelerdir?
Aşırı acı ya da baharatlı yiyeceklerin, yapay tatlandırıcılı gıdaların, süt ve süt ürünlerinin tüketimi sonrası özellikle laktoz intoleransı olan kişilerde diyare gelişmesi normal bir sonuç olarak kabul edilir. Beslenme ile ilgili ishal oluşumu hususunda bir diğer önemli konu da gebelik dönemi içerisinde beslenme planlaması konusundaki aşırı değişikliklerdir. Aynı zamanda gebelik öncesi dönemde herhangi bir sindirim problemine neden olmayan çeşitli gıdalar, hamilelik ile birlikte vücutta meydana gelen bazı değişikliklerin bir sonucu olarak tüketilmesi sonrasında aşırı gaz oluşumu ya da ishal gibi problemlere neden olabilir.
Hamilelikte İshal İçin Öneriler Nelerdir?
Gebelikte ishal sonrası vücuttan kaybedilen sıvının yerine konması gerekir. Hızla gelişebilecek bir dehidratasyon durumunu önlemek için kişiler günlük olarak tükettiği sıvı miktarını artırabilir. Kişi beslenmesi ile ilgili yaptığı değişiklikleri göz önünde bulundurmalı ve ishalin nedeni olabilecek besinleri tespit ederek bu besinleri tüketmekten kaçınması da ishal üzerinde etkili olabilir. Bir günden fazla süreyle devam eden ishal varlığında ya da ishalin daha agresif bir seyir izlemesi halinde, ateş ya da kusma gibi çeşitli belirtilerin ishale eşlik etmesi halinde sağlık kuruluşlarına başvurulmalıdır.
Hangi sağlık durumu olursa olsun özellikle gebelik gibi daha dikkatli olunması gereken dönemlerde hekimlerin bilgisi ve önerisi olmadan herhangi bir ilaca başlamak, kişisel girişimlerle durumu düzeltmeye çalışmak ya da ilacı kesmek gibi uygulamalar kesinlikle yapılmamalıdır. Kişilerin sağlık durumlarında meydana gelen değişiklikler sonrasında sağlık kuruluşlarına başvurarak profesyonel yardım almaları önerilir.
Hamilelikte İshali Geçirmek İçin Evde Ne Yapılabilir?
İshali geçirmek için muz, leblebi ya da bolca su tüketme önerileri şehir efsanesi değildir. Eğer ishale bir enfeksiyon ya da bağırsak hastalığı sebep olmuyorsa bazı spesifik besinleri tüketerek ishali geçirmek ya da azaltmak mümkündür. Ancak hamilelik sürecinde beslenme düzenine dikkat etmeye çalışan anne adayları için ishalle hangi yiyecekleri tüketerek savaşılması gerektiği sorusu kafa karıştırıcı olabilir. Her şeyden önce ishal olduğunuzu fark ettiğiniz an bol bol su içmeye başlayın. İshal sebebiyle vücudunuz susuz kalır ve ekstra su tüketimine ihtiyaç duyar. İshalin etkisini azaltmasıyla ünlü 4 yiyecek vardır: muz, pirinç, elma püresi ve kızarmış ekmek. Bunların yanında çorba, taze sıkılmış meyve suları ve kafeinsiz sodalar vücudun su ihtiyacını karşılama ve varsa mide bulantısı problemini geçirme konularında yardımcı olabilir. Tuzlu kraker ve sade patates de yine ishali problemini geçirmek için etkili olacaktır.
Hamilelikte İshale Eşlik Edebilecek Belirtiler Nelerdir?
Sindirim sistemi ile ilgili çeşitli şikayetler hamilelik döneminde çeşitli iç ve dış faktörlerin etkisinde meydana gelen ishale eşlik edebilir:
Şişkinlik
Kramplar
Karın ağrısı
Ani olarak tuvalete sıkışma
Bulantı ve kusma
Diyare (ishal) gelişimi ile birlikte kişinin gün içerisinde kaybettiği sıvı miktarında bir artış meydana gelir. Kaybedilen sıvı miktarının aşırı arttığı durumlar gelişen dehidratasyon (susuzluk), özellikle gebelik dönemindeki kişilerde tehlikeli seyredebilecek bir durum olması nedeniyle bu durumun belirtilerine dikkat edilmesi gerekir:
Ağız kuruluğu
Sersemlik ve baş dönmesi
Baş ağrısı
İdrar yapma sıklığında azalma
İdrar renginde koyulaşma
Hamilelikte İshal Ne Zaman Doktor Kontrolü Gerektirir?
İshal besin eksikliği ve susuz kalmaya sebep olduğundan anne ve bebek sağlığı için tehlikeli durumlar oluşturabilir. Ancak ishal gibi görünen dışkı günde üç veya daha fazla kez görülmüyorsa endişe edecek hiçbir durum yoktur, hatta bu durum ishal olarak nitelendirilmez. Tanımına göre ishal, günde üç ve üzeri kez yapılan sıvı kıvamlı dışkıdır. Eğer ishal ile beraber aşağıda belirtilen durumlardan birini yaşıyorsanız mutlaka doktorunuza ya da bir sağlık kuruluşuna başvurun.
Dışkıda kan
Günde 6 ve üzeri kez ishal dışkılama
Yüksek ateş
İki günden uzun süren ishal
Kusma ve bulantı
Karın ve kasıkta ağrı
İshal Düşüğe Sebep Olur Mu?
Hayır. Yukarıda sıraladığımız sebeplerden ötürü hamilelikte ishal oldukça sık görülen ve genellikle kötü sonuçlara yol açmayan bir problemdir. Ancak ateş, kusma ve dışkıda kan gibi belirtilerin ishale eşlik etmesi durumunda ishal bir enfeksiyondan kaynaklanıyor olabileceğinden vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Enfeksiyon gibi ciddi durumlar doğrudan düşüğe yol açmasa da anne ve bebek sağlığı üzerinde kötü etkiler gösterebilir. İshal boyunca karında hissedilen kramplar düşüğün ilk belirtisi olan kasık ve karın kramplarına çok benzediği için anne adaylarında düşük korkusu yaratabilir. Hatta bu benzerlik halk arasında ishalin düşüğe sebep olduğu ya da ishalin düşük belirtisi olduğu gibi yanlış yorumlamalara da sebep olmuştur. Ancak ishale eşlik eden başka bir belirti olmadığı takdirde bu yorumlamalar doğru değildir ve endişeye gerek yoktur.
Referans:
https://hsgm.saglik.gov.tr/tr/bulasici-hastaliklar/akut-bagirsak-enfeksiyonu/liste/akut-barsak-enfeksiyonlari-ishaller.html
https://www.whattoexpect.com/pregnancy/symptoms-and-solutions/pregnancy-diarrhea.aspx
Op. Dr. Ahmet Hayati
İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesinden mezun oldu. Yıllardır çalıştığı özel kliniğinde, perinatoloji alanında uzmanlaşmıştır.
Hamilelikte Grip Hakkında Merak Ettikleriniz
Kolik Nedir?
Hamilelikte En Faydalı Yaz Meyveleri
Hamilelik Depresyonu
Hamilelikte Kasık Ağrısı Olur mu? Kasıkta Ağrı Nedenleri
Yorumlar 0
Yorum Bırakın Yorumu İptal Et
İsim
Yorum
Δ
Uzmana Sor Annelik ve bebeğe dair her türlü konu için online uzman hattımız sorularınızı bekliyor.
Takvimler
Çin Takvimi
Aşı Takvimi
Son Yazılar
Dikkat Çeken Hamile Pijama Modelleri
Bebeklerde Epilepsi Belirtileri Nedir? Nedenleri ve Tedavisi
Çocuklarda ve Anne Adaylarında FMF Hastalığı – Ailevi Akdeniz Ateşi
AST nedir? Bebeklerde Ast (Aspartat Aminotransferaz) Yüksekliği Kaç Olmalı?
Menenjit Nedir? Bebeklerde ve Çocuklarda Menenjit Hastalığı Riski
Akraba Evliliği Riskleri ve Bebeğe Etkileri
Sıkça Sorulan Sorular & Hamilelik
Çocuklarınızın Evde Sıkılmadan Oynayacağı Eğitici Oyunlar
Okula Dönüşte Çocuk Maskesi ve Önemi
Psikolojik Şiddet Nedir? Aile İçi Psikolojik Şiddet
Velayet Davası Kazanma İpuçları ve Çocuğun Psikolojisi
Anne Kız Kombin Kıyafetleri için Püf Noktalar
Popüler Yazılar
Gilda Gebelik Testi
Miratech Gebelik Testi
Certain Gebelik Testi
Comfort Gebelik Testi
Laboquick Gebelik Testi
Gebelik Haftası Hesaplama
Hamilelik Belirtileri
Hafta Hafta Gebelik
Adet Gecikmesinin Nedenleri
Ovulasyon Testi
Kategoriler
Bebeğim Büyüyor
Aktiviteler
Anaokulu
Bebek
Anne Karnında Bebek Gelişimi
Bebek Bakımı
Bebek Cinsiyeti
Bebek Emzirme
Bebek Gelişimi
Bebek Giyim
Bebek İsimleri
Bebek Sağlığı
Bebek Ürünleri
Bebeklerde Eğitim
Bebeklerde Uyku
Beslenme
Çocuk Sağlığı
Doğum
Bebek Emzirme
Doğum Sancısı
Normal Doğum
Suda Doğum
Doğum Sonrası
Genel
Hamilelik Öncesi
Aile Planlaması
Hamile Miyim
Hamilelik Belirtileri
Nasıl Hamile Kalınır
Sağlıklı Hamilelik
Tüp Bebek
Hamileyim
Doğum Çantası
Doğum Sonrası
Gebelik
Haftalara Göre Gebelik
Hamile Ürünleri
Hamilelik Belirtileri
Hamilelikte Beslenme
Hamilelikte Cinsellik
Sağlıklı Hamilelik
Kadın Hastalıkları
Yeni Doğan
Bebek Gelişimi
Uyku
Yeni Doğan Bakım
Yeni Doğan Giyim
Yeni Doğan Sağlığı
Ay Ay Bebek Kilosu
1 Aylık Bebek Kilosu
2 Aylık Bebek Kilosu
3 Aylık Bebek Kilosu
4 Aylık Bebek Kilosu
5 Aylık Bebek Kilosu
6 Aylık Bebek Kilosu
7 Aylık Bebek Kilosu
8 Aylık Bebek Kilosu
9 Aylık Bebek Kilosu
2019 cicicocuk.com Tüm Hakları Saklıdır. *Bu sitede yayınlanan bilgiler tıbbi bir tavsiye niteliğinde değildir. En doğru bilgi için doktorunuza danışınız.