Bir hadiste Efendimiz: “Çocuğu olan onunla çocuklaşsın” buyuruyor. Bunun eğitim psikolojisindeki anlamı empatidir. Efendimiz, bu sözüyle, çocuğa bir şey anlatırken ve öğretirken onun seviyesine inin; onu dinlerken kendinizi onun yerine koyun, ne demek istediğini anlamaya çalışın” demiş oluyor. Bir başka anlamı da şudur: Oyun çocuğun en güçlü öğrenme aracıdır; çocuğunuza zaman ayırın, onun oyun ihtiyacını giderin. Zira çocuk oyun vasıtasıyla sosyalleşir. Çoklarımızın hadisten anladığı mana budur.
Anne babalar genellikle çocuk sorularının arkasındaki amacı sezmekte zorlanır; bu soruyla ne öğrenmek istediğini fark edemez; olaya yetişkin gözüyle bakarlar. Özellikle iki konuda, cinsiyet ve din konusunda, çocuğun sorularını cevaplandırırken konuya yetişkin gözüyle yaklaşarak üslup (anlatım) hatası yapar, detaya girerek çocuğun kafasını karıştırırlar. Çocuğun sorularına cevap verirken kendisini onun yerine koymayı bilen anne babalar, onun zihinsel olarak detayı anlayacak olgunluğa ulaşmadığını, bu yüzden detaydan sıkılacağını bilir, onun anlayacağı basit bir dil kullanırlar.
ÇOCUĞUN ALLAH HAKKINDA SORULARI
Çocuk yedi yaşından önce Allah’ı isim ve sıfatlarıyla anlamakta güçlük çeker. “Allah büyüktür, her şeye gücü yeter, noksanlıklardan ve ihtiyaçtan münezzehtir, doğmamış ve doğurmamıştır, bizim gibi yemek-içmek-hava almak- uyumak gibi şeylere ihtiyacı yoktur, zamandan ve mekândan münezzehtir, zamanı ve mekânı yaratan O’dur” gibi açıklamaları anlayamaz. Allah hakkında açıklama yaparken çocuğun anlayacağı basit bir dil kullanmamız gerekir.
…
Annesi, beş yaşındaki Hüseyin’e Allah’ı anlatırken “Allah yemez, içmez, uyumaz, bir yerde oturmaz, annesi, babası, çocukları yoktur,” gibi açıklamalar yapmıştı. Bu açıklamadan üç gün sonra Hüseyin’le annesi arasında ilgi çekici bir olay yaşandı. Hüseyin önüne konan yemeği yemek istemiyor, nazlanıp duruyordu. Annesi onu ikna etmek için: “Yemek yemezsen büyüyemezsin, güçlü bir çocuk olamazsın,” dedi. Hüseyin kendi kendine şöyle mırıldandı: “Hayret, yemek yemediği halde Allah nasıl bu kadar güçlü olabiliyor?”
…
Çocuk annesine sordu: “Anne Allah’ın evi yok mu? Allah nerde oturuyor?”
Annesi: “Allah’ın evi yoktur,” dedi. “O bize benzemediği için eve ihtiyacı yoktur.”
Çocuk başını salladı: “Anlamıyorum.... dedi, evi olmayınca kışın üşümüyor mu?”
Bir gün bu çocuk annesine şöyle dedi: “Anne, ne düşünüyorum biliyor musun? Gece olunca biz etrafımızı görmek için ışıkları yakıyoruz. Allah da gündüz dünyayı görmek için güneşi yakıyor. Gece olunca da güneşi söndürüp ayı ve yıldızları yakıyor.”
…
Bazı anne babaların “Allah gökyüzünde oturur. Allah cennette oturur,” şeklinde cevaplar verdiğini duyuyoruz. Allah mekândan münezzeh olduğu için bu cevaplar İslâm itikadına aykırıdır.
Çocuğun sıklıkla sorduğu sorulardan biri de “Neden Allah’ı göremiyoruz?” sorusudur. Bu soruya cevap verirken çocukla şöyle bir diyalog geliştirebiliriz:
Çocuk: “Anne, neden Allah’ı göremiyoruz?”
Anne: “Gözlerimiz her şeyi görebilir mi?”
Çocuk: “Bilmem.”
Anne: “Havada bulut varken Güneş’i görebilir miyiz?”
Çocuk: “Hayır.”
Anne: “Ama havada bulut varken de biz Güneş’in orada olduğunu biliyoruz, değil mi?”
Çocuk: “Evet.”
Anne: “İçinde oturduğumuz bu ev kendi kendine olur mu?”
Çocuk: “Olmaz.”
Anne: “Yani evimizi yapanları görmesek de onu binlerinin yaptığını biliyoruz.”
Çocuk: “Evet.”
Anne: “Bir ev kendi kendine olmayınca, bu dünya, üzerindeki canlılar, güneş, ay ve yıldızlar kendi kendine olur mu?”
Çocuk: “Olmaz.”
Anne: “Onları kim yarattı, yani kim yaptı?”
Çocuk: “Allah.”
Anne: “Aferin, sen akıllı bir çocuksun. Demek Allah’ı görmesek de yaptığı şeylere bakarak varlığına inanırız.”
Bazen çocuklar çok basit bir açıklama ile yetinirler. Bir anne “Neden Allah’ı göremiyoruz?” diye soran dört yaşındaki oğluna şu cevabı verdi: “Bizim gözlerimiz çok küçüktür. Allah da çok büyük olduğu için göremeyiz.” Çocuk gülerek: “Evet, doğru ya... dedi, bunu nasıl düşünemedim.”
…
Çocuklarımıza Önce Cenneti Olan Allah’ı Anlatmalıyız
Bir anne çocuğuna “Allah çocukları çok sever” dediğinde çocuk sordu: “Yaramazlık yaptığım zaman da Allah beni sever mi?” Anne: “Evet, dedi, yaramazlık yapsan da Allah seni sever.” Çocuk bu cevaba çok sevindi: “Ben de seni seviyorum Allah’ım!” dedi.
Aynı saatlerde başka bir çocuk annesine bağırıyor, saygısızca cevaplar veriyordu. “Annene saygısızlık yaptığın ve bağırdığın için Allah seni cehenneminde yakacak!” dedi kadın. “Seni de sevmiyorum, Allah’ı da sevmiyorum!” dedi çocuk.
Annesinin cehennemle korkuttuğu bir çocuğa arkadaşı sordu: “Allah’ı mı Peygamberi mi daha çok seviyorsun?” Çocuk: “Peygamberi” dedi. Arkadaşı nedenini sorduğunda “Çünkü Peygamberin cehennemi yok” dedi.
Konu cennet ve cehennemden açılmışken okuduğum bir röportaj aklıma geldi. Soru sorulan yazar, namazdan ve camiden uzak kalışının temelinde ilkokulda din dersi öğretmeninin anlattığı cehennem tasvirinin yer aldığını, bu korkunç tasvirin onu dinden ve Allah’tan uzaklaştırdığını söylüyor. Çocukları cehennemle korkutan o öğretmen Peygamberimizin şu hadisini bilmiyor muydu acaba: “Bulûğa erinceye kadar çocuktan kalem kaldırılmıştır, ona günah yazılmaz.”
Çocuğa günah yazılmadığı halde çocukları cehennemle korkutan anne babalar, aile büyükleri ve din dersi öğretmenleri Allah’a haksızlık yapıp vebal altına giriyorlar. Çocuklarımıza önce cenneti olan Allah’ı anlatmalıyız. Çocuk Allah’a korku ile değil; sevgi ile bağlanmalıdır. Ruh sağlığı için doğru olan budur.
Yazıyı paylaş:
Benzer İçerikler
Aralık 2009 396. Sayı
Bağırmadan, Sinirlenmeden, Ceza Vermeden, Çocuklarımıza Nasıl Söz Geçirebiliriz?
Aslınur Bahar
“Pedagog-Yazar Ali Çankırılı ile son kitabı üzerine konuştuk:’ Kitabınızın adı bir…
Mayıs 2014 449. Sayı
Çocuklarımıza Tabiatı Sevdirelim
Mükerrem Cahide Saraoğlu
Çocuklarımızı tabiatla buluşturmak ve onlara tabiatı sevdirmek için yapabileceğimiz şeyler var.
Mart 2018 495. Sayı
Allah’ın Büyüklüğü Nasıl Anlaşılır?
Ümit Şimşek
Allah’ın birliği sonucuna, insan, gözü önündeki sayısız delillerin ortaya çıkardığı objektif bir…
Nisan 2016 472. Sayı
Allah'a Muhatap Olduğu Halde Şeytan Nasıl Olur da İman Etmez?
Muhiddin Yenigün
Bildiğimiz gibi Rabbimiz meleklere ve (cinlere) Âdem’e secde edin, demişti. İblis hariç…
Haziran 2020 522. Sayı
Benlik Duygumuzu Kullanarak Allah'ın Mutlak Sıfatlarını Nasıl Biliriz?
Prof. Dr. Alaaddin Başar
“…Mutlak ve muhit bir şeyin hududu ve nihayeti olmadığı için, ona bir…
Mart 2021 531. Sayı
Peygamberimiz, Borcunu Nasıl Ödedi? / Allah’ın Elçisi Hz. Muhammed’in Ticarî Ahlâkı
Mehmet Paksu
PEYGAMBERİMİZ hayatın her alanında insanlara örnek olan bir Resul idi. O da…
Yazarın Diğer Yazıları
Tümünü Göster
Ekim 2017 490. Sayı
Sana Bir Hafta Süre
Ali Çankırılı
Haziran 2013 438. Sayı
Anneden Ayrı Büyüyen Çocuklar
Ali Çankırılı
Çocuk eğitiminde babanın önemi anneden daha az değildir. Ancak çocuğun ruhsal ve…
Mayıs 2013 437. Sayı
Anneden Ve Topraktan Yoksun Büyüyen Çocuklar
Ali Çankırılı
Çocuğun fiziksel ve ruhsal yönden sağlıklı büyümesinin olmazsa olmaz iki şartı vardır:…
Hakkımızda
BİLİM ARAŞTIRMA
KÜLTÜR SANAT DERGİSİ
Adres: Zafer Dergisi
Adapazarı, Sakarya, Türkiye
+90 (549) 505 60 01 - 02 - 03
Bizi Takip Edin
Bağlantılar
Anasayfa
Dergiler
Yazarlar
Abonelik
Hakkımızda
İletişim
MOBİL UYGULAMALARIMIZ
Güvenilir
Bu sayfa ile kullanıcı arasında transfer edilen tüm veriler, 128bit SSL ile şifrelenerek korunmaktadır.