Kumport Liman İşletmeleri AŞ’ye ait, İstanbul Ambarlı’da bulunan liman ve tesislerinin yeniden ele alınarak toplamı 6.000 m2’yi bulacak yapılar grubu KG Mimarlık tarafından tasarlandı.
Tasarımcıları, projeyi anlatıyor:
Konu, Kumport Liman İşletmeleri A.Ş’ye ait, İstanbul Ambarlı’da bulunan liman ve tesislerinin yeniden ele alınarak toplamı 6.000 m2’yi bulacak yapılar grubunun tasarlanması işidir. Genel Müdürlük binası, bakım onarım tesis ve atölyeleri ile depolar tasarımın ana başlıklarını belirler.
Toplam 126.000 m2’yi bulan açık kullanım alanında gümrüklü ve gümrüksüz alan ayrımı yapılmaktadır. Mal girişi - mal çıkışı gibi işlevlerin ana görsel karakteristiği ortamın konteynerlerle dolu olmasıdır. Renk renk ama belli bir ölçü ve formda kendisini tekrarlayan bu depo kutucukların yarattığı görsel etki ve güçlü imaj, özellikle yönetim binasında vurgulanmak istenmiştir. Yönetim binasının 100.000 m2’den büyük açık alan içerisindeki kendine özgü konumu ve işlevi, firmanın toplam alanda kendini ifade edebilecek en önemli kapalı alan - yapı olması gereğini oluşturmaktadır. Tasarımın gerek boyut gerekse biçim olarak kendine mesele edindiği bu nedensellik, yönetim binasının, kendi yakın çevresinde yer alan konteynerlere mimari bir cevap olarak ortaya konmaktadır.
Yönetim binasının yabana atılmayacak kapalı alan ihtiyacı ve 10,50 metrelik yerel regulasyonlarda gelen yükseklik sınırlaması tasarımın yatay çözümünü mecbur ve mümkün kılmaktadır. Birbirine bordalamakta olan iki gemi fikri konseptin planlama esaslarını belirler. Böylelikle birbirinin benzeri iki ayrı kütlede çözüme kavuşturulan ofis alanları her katta birer köprü ile birbirine bağlanmaktadır. Aşılmaması gereken 10,50 m yükseklik içinde yer bulmaması gereken 3 kat, söz konusu ofis kütlelerinin 3,50 m yüksekliğinde yani biraz basık bir etkide olması sonucunu doğurmaktadır. Ancak giriş, bekleme ve iç boşluk olarak adlandırabileceğimiz galerili orta boşluk 10,50 m yüksekliğinde yani binanın tamamını göstermekte olup sadece ön ve arka cephesinden değil, yukarıdan da doğal ışık almaktadır. Bu sayede ferah, aydınlık, herkese açık bu iç mekan, çalışma alanlarından net bir şekilde ayrılmakta, barındırdığı ışık, aydınlık ve görsel kalitesi ile nispeten basık çalışma alanlarını beslemektedir. Girişten itibaren algılanan “deniz” olgusu bu herkese açık alanın yönlendiği istikamettir.
Yapı tamamen çelik ve cam olarak tasarlanmıştır. Böylelikle mekanların iç - dış ilişkisi üst düzeye çıkarılmış, doğal ışık ve doğal hava ile binanın her bir metrekaresi yıkanmıştır. Yapının çelik kurgusu dışında kalan taşıyıcı ve kapalı olmak zorunda olan asansör, merdiven, WC gibi alanları ise brüt betondur. Tasarımın ele alınış biçiminde izlenen yol, çelik, cam, brüt beton gibi elemanların yanısıra iç mekanda da doğal ahşap, ip - halat şeklinde devam etmektedir. Mekanik ve elektrik çözümleri de yine aynı çıplak brütalist anlayışın devamı olarak tavanda kendi ifadelerini bulacaktır. Gypsumboard asma tavandan bilinçli olarak kaçınılmış, çelik yapı çıplak hali ile içeriden de gösterilmiştir.
Birbirinden açılandırılarak ve ileri - geri itilmek suretiyle ayrıştırılan iki kütlenin arasından giriş sağlanmaktadır. Girişte yer alan havuzun üzerinden binaya yaklaşılmasını sağlayan beton rampa bir tekneye binme eylemine gönderme yapar. Arazinin eğimli yapısı sayesinde oluşturulan önü açık, ışık alabilen bodrum katta, kafeterya alanı yer almaktadır. Fitness, soyunma odaları, duşlar, teknik hacimler ile tamamlanan kapalı mekanlara ek olarak yapının hemen yanında oluşturulan açık iç avlu, dış hava ile ilişki kurulmasını ve ihtiyaç duyanların kurallara uygun bir ortamda sigara içmesine olanak sağlamaktadır.
Yapı bu kotta yanında yer alan atölye binası ile birleşmekte ve ön cephesinde bu birleşimin izlerini taşımaktadır. Yönetim binası gibi son derece sade ele alınan atölye binası ön cephesi ise, giriş çıkışlar için 4 adet seksiyonel kapı ve tek bir yatay ışık bandı ile doluluk - boşluk oranlarını tamamen süsten arındırılmış, işlevsel bir şekilde ortaya koyar. Beş adet bağımsız depodan oluşan depo yapısı ise tek katlı, kırık çatılı, sıvasız briket duvarları ile aynı yalınlığın bir devamı olarak kampüsü tamamlamaktadır.