Avrupa Turizm Birliği (ETOA) korona virüs salgını nedeniyle küresel turizm sektörünün Körfez Savaşı'ndan sonraki en büyük krizle karşı karşıya olduğunu açıkladı.
Çin’in Wuhan kentinde ortaya çıkan ve dünyayı tehdit eden korona (Kovid-19) adlı virüs giderek yayılıyor. Ölümlere neden olan salgın, binlerce insanın hasta olmasının yanı sıra, ekonomiyi de olumsuz etkilemektedir. En başta da turizm ve havacılık sektörünü etkiliyor.
Avrupa Turizm Birliği (ETOA) korona virüs salgını nedeniyle küresel turizm sektörünün Körfez Savaşı’ndan sonraki en büyük krizle karşı karşıya olduğunu açıkladı.
Koronavirüsün yarattığı tehdidi ve onun getirdiği ''irrasyonel'' korkuyu küresel turizmdeki iki temel sorun olarak belirleyen ETOA, koronavirüs salgınının Avrupa seyahat sektörü için olağanüstü zorluklar yarat
ETOA CEO'su Tom Jenkins, koronavirüsle ilgili iki temel sorunun olduğuna dikkat çekerek şunları söyledi:
''Grip salgınları, koronavirüs kadar yaygın olmasa da, düzenli olaylar.
Ancak salgının getirdiği irrasyonel korku mantıksız olduğu kadar büyük problem. Belediyeler sokakları dezenfekte ediyor, insanlar hastalıktan korunmak için (yayılmasını önlemek için değil) maske kullanıyor. İnsanların koronavirüs karşısındaki tepkileri, 19. yüzyılda yaşanan kolera salgınındakine benzetiyorum. İnsanlar ölü güvercinleri bedenlerine sürerek salgından kurtulabileceğini düşünüyordu.''
Salgınla, salgına karşı alınan önlemler arasında denge kurulması gerektiğine işaret eden Jenkins, hükümetlerin aldığı olağanüstü önlemlerin korkuyu daha da arttırdığına dikkat çekti. Jenkins, ''Kamusal panik, hükümetlerin politikaları nedeniyle daha da artıyor. Gelen yolcuya izin verip, giden yolcuyu yasaklamak ne demek?'' ifadelerini kullandı.
Başta Çin ve İran olmak üzere tehlikeyi hisseden devletler önlemleri arttırıyor.
Rusya’da devlet, vatandaşları mecbur kalmadıkça yurt dışına çıkmamaları için uyarıyor. İnsan Sağlığı ve Tüketiciyi Koruma Kurumu Başkanı Anna Popova, “Bugün, Rusya Federasyonu’ndan ayrılmaya değmeyecek gündür. Koronavirüs salgını vatandaşlarımız için her yerde risk yaratıyor” dedi. Rusya Dışişleri Bakanlığı de vatandaşlarına koronavirüs salgınının yayıldığı Güney Kore, İran ve İtalya'ya seyaha
Bu ve buna benzer tavsiyeler turizmin durma noktasına yaklaşmasına neden oluyor. Haliyle bundan havacılık iş kolu da önemli oranda etkileniyor.
Çin ve Güney Asya ülkelerine dönük satışların durma noktasına geldiği Rusya'da acenteler, Başbakan Mihail Mişustin'e bir mektup göndererek Mısır'ın acilen ticari turlara açılmasını talep etti. Bu durum Türkiye turizmi için daha büyük bir kayba neden olacaktır.
Zaten, Rus medyası, Suriye meselesi üzerinden gerilen Türkiye-Rusya ilişkilerini "Turizm ambargosu riski kapıda mı, 2015'deki uçak krizi sonrası Moskova'nın uyguladığı ekonomik yaptırımlar yeniden masaya yatırılabilir mi? başlıkları ile tartışmaya açtı ve
Türkiye'ye dönük rezervasyonların düştüğünü yazdı.
Rusya Başbakan Yardımcısı Tatyana Golikov’un “Rusya'da dinlenin, bu dönemde yurt dışına gitmeyin" çağrısının etkili olduğu ve tur satışlarının düştüğü, siyasi krizin Türkiye'ye de ihtiyatlı bir şekilde yaklaşılmasına neden olduğu belirtiliyor.
Ülkenin etkili gazetesi Komsomolskaya Pravda, Türk ve Rus ilişkileri kopma noktasına gelirse, Türkiye’ye bir dizi yaptırım başlayabilir yorumunu yaptı.
Gazete 100'ün üzerinde inşaat şirketinin Rusya'da iş yaptığını ve Türkiye'nin GSMH'sinin yüzde 10'luk kısmının turizmden geldiğini hatırlatarak 2019'da Türkiye'yi ziyaret eden 45 milyon turistin 7 milyonunun Rusya'dan geldiğinin altını çiziyor.
Gazete, Rusya’nın vatandaşlarına Antalya ve İstanbul'a gitmeme çağrısı da yaptığını ve ilişkilerin gergin olduğu şu günlerde işleri daha zora sokacak provokasyonlar yaşanabileceğine de dikkat çekiyor.
Bu yorumlara karşılık, Rusya Seyahat Acenteleri Birliği (ATA) Genel Direktörü Natalya Osipova, İdlib’deki durumun kötüleşmesi ve koronavirüs salgınıyla ilgili basında çıkan haberlere rağmen, Rusların Türkiye’den satın aldıkları tur paketlerinin 2019 yılının aynı dönemine göre daha yüksek olduğunu belirtti.
Osipova, “Şubat ayı ortasına kadar Türkiye’ye olan turlar çok iyi satıldı. Bugün itibariyle biraz yavaşlamış durumda. Ancak, yine de geçen yılın aynı dönemine göre daha yüksek” dedi.
Türkiye’de Ruslar için yüksek sezonun mayıs ayında başladığını hatırlatan Osipova, “Şu anda satışlardaki düşüşün sebebini söylemek çok zor, ancak bana göre, basında sıkça tartışılan koronavürüsle ilgili haberler asıl nedendir” şeklinde konuştu.
Osipova sözlerini şöyle sürdürdü:
“Türkiye’de siyasi durumun kötüleşmesine rağmen, turizm sektörü tatil için bu ülkeyi tercih eden Rus turistler için herhangi bir tehlike görmüyor. Olayların ne yönde gelişeceğini bilmiyoruz, ancak Türkiye’deki durumu yakından izlemeye devam ediyoruz.”
Öte yandan, Rusya Tur Operatörleri Birliği (ATOR) Başkanı Maya Lomidze, ikili ilişkilerde yaşanan gerginlik nedeniyle Türkiye güzergahının kapatılması endişesi olduğuna dikkat çekti. Türkiye’nin Rus turistlerin en çok tatil rezervasyonu yaptığı yer olduğunu ifade eden Lomidze “Mevcut rezervasyon rakamlarına göre Türkiye, yüzde 30-40’lık düşüş olmasına rağmen, hala Rus tur operatörlerinde tercih edilen bir numaralı yer” dedi.
Lomidze, turistlerin siyasi alanda ne gibi karar alınacağını beklediğini, konunun ve rezervasyon rakamlarının bir iki gün içinde netlik kazanacağını kaydetti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Rusya lideri Putin arasındaki görüşmeden somut bir sonuç olarak 6 Mart 2020 itibarıyla ateş kes kararı çıkmıştır. Bu karara uyulup, uyulmayacağını önümüzdeki günlerde daha iyi göreceğiz.
Özetle, Rusya Hükumeti vatandaşlarını koronavirüsten korurken, Türkiye ile aralarındaki siyasi krizi derinleştirecek adımlar atabilir. Bu durum Türkiye’ye gelmek isteyen Rusların bir anda başka yerlere yönelmesine sebep olur. Elbette milli duruşumuzdan taviz vermeyeceğiz ama ekonomimizin ve turizmimizin zarar görmemesi için daha dikkatli olmalıyız.