İnsanlar kıyafet giyen tek canlı türüdür. Televizyonda alıştırıldığı için battaniyeye sarılıp gezen bir şempanze görmüştüm. Çok komikti. Yine de normalde böyle bir şey yapmazlar. Peki insanlar neden kıyafet giyer? Bir köpek neden ihtiyaç duymuyor? Hayvanların korunmaya daha çok ihtiyacı yok mu? Ormanda yürüyorlar mesela ayaklarına bir şey batmaz mı?
Hayvanların giyinme konusunda korunmaya insan kadar ihtiyacı olmadıkları biliniyor. Canlılar genelde ebeveynlerinden elde ettikleri, doğdukları ortamın çevre şartlarına uyum sağlamış bir şekilde doğarlar. İnsanlar ise çok hızlı bir kültürel evrim geçirdikleri ve çok hızlı şekilde Dünyaya, farklı iklimlere sahip coğrafi bölgelere yayıldıkları için biyolojik olarak bu şartlara uyum sağlayacak bedensel özellikler pek geliştiremediler. Bunun için yeteri zamanları olmadı. Çöl ortamı veya Amazonlar gibi soğuk olmayan elverişli ısı şartlarında yaşayan yerli insanların da çıplak ayakla gezebildiklerini, ayaklarına bakarsak ayak altlarının sert ve nasırlı olduklarını görürüz.
Dünyanın en eski ayakkabısı
İnsan ilk kez ne zaman ayakkabı yapmaya ve giymeye başladı bunu şimdilik kesin olarak bilmiyoruz ve neden giymeye başladıklarına dair tahminlerde bulunabiliriz ama dünyanın sığır derisinden yapılmış en eski ayakkabısının 5500 yaşında olduğu (M.Ö. 3500) ve coğrafi olarak bize çok yakın olan günümüz Ermenistan’ında bulunduğunu söyleyebiliriz.
Ermenistan’daki mağaranın civarında bulunan arazi çok engebeli olup birçok keskin taşlar ve dikenli çalılar bulunmaktadır, Bu insanların uzun mesafeler yürüdüğünü en az 120 kilometre uzaklıktan mağaraya getirilen obsidyen taşlardan anlıyoruz. Ayakkabının fonksiyonun ayakları korumak için olduğu besbelli ama bunun yanında ayakkabının belirli bir görünümünün belirli bir kabileye mensup olduğu ve kabilelerin kıyafetleri aracılığıyla kimliklerini ifade ettiklerini, yani belli bir kabilenin diğerinden kimliklerini ayırt etmek için giydiği özel kıyafet parçası olabileceği de akla getirilmeli.
İnsan El ve Akıl Becerisi Geliştiriyor
İnsanlığın beşiği Afrika’dır. İnsanların evrildikleri düşünen insansı maymunlar tropik ormanlarda yaşıyordu ve oraya uyum sağlayacak şekilde yaşıyorlardı. Bunun yanında henüz elbise veya ayakkabı yapmak için yeterli beyin ve el becerisine de sahip değildi. Afrika’daki tektonik hareketler sonucunda Büyük Rİft Vadisi yükselmeye, yağmur ormanlarını ve orada yaşayan insansı maymun türlerini birbirinden ayırıp koparmaya başladı. Vadinin batı tarafında yağmur, nem ve ısı bakımından bir değişiklik olmazken doğu tarafında ise iklim ise gitgide kuraklaşmaya başladı. Rift vadisinin batı tarafında kalan insansı maymunlar için değişen ve uyum sağlamaları gereken yeni şartlar oluşmamıştı ama doğuda kalan insansı maymunların yeni iklim ve çevre şartlarına ayak uydurmaları gerekiyordu. Gitgide kuraklaşan yağmur ormanların yavaş ve yumuşak bir şekilde sadece seyrek ağaç yapısı ve geniş çayırlıkların olduğu savanlara dönüşmesi yavaş gerçekleştiği için Doğuda kalan insansı maymunlar da yeni şartlara uyum geliştirmek için yeterli zamana sahip olabildiler. Ama onların evrimleri daha çok seçilim baskısına maruz kaldıkları için Batıdaki insansı maymunlardan daha hızlı gerçekleşecekti. Tropik ormanlarındaki taze yaprak, ağaç dalları veya yeşil ot yerine sert kabuklu yemişleri taşla kırmayı, bu taşları birbirine vurarak şekillendirmeyi, daha yüksek oranlarda et ile beslenmeyi, içi boş bitki gövdelerine su depolayıp kuraklık olduğu anlar için daha sonra kullanmak amacıyla yere gömmeyi ve en önemlisi hayatta kalmak için yavaş yavaş akıl becerisi geliştirip akıllarını kullanmayı öğreneceklerdi.
İnsan böyle şartlarda evrildi, Afrika’da yaşayan ilk insanların sıcak iklim şartları dolayısıyla giyinmeye pek ihtiyacı yoktu. Ama sanat anlayışı da gelişen ilk insan daha ziyade doğal malzemelerden süs ve takı eşyası yapıp giyiyorlardı. Güzellik ayrıca cinsel seçilimde de etkiliydi. Güzel takılar karşı cinsin hoşuna gittiği gibi erkek bir bireyin avladığı aslan, camız, gergedan gibi güçlü hayvanların dişini, boynuzunu veya postunu süs eşyası gibi giymesi veya takması onun avlanmada ne denli güçlü ve becerikli bir erkek olabileceğine dair rekabet ettiği diğer erkeklere ve eş arayışı içinde olan karşı cinse de bir işaret veriyordu.
İnsanlar ilk ne zaman giyinmeye başladı?
Muhtemelen sıcak iklimlerde yaşayan insanlar giyinmeye, ilk olarak cinsel organları ve çevresini takılarla süslemeye başladıklarında başladılar. Güç ve iktidarın simgesi olan penis, bu güce ve iktidara çağrışım yapması için yine avladıkları güçlü hayvanların diş, pençe, dış uzuv veya postuyla süslediler. Aynı şekilde ilk dişi insanlar da cinsel organlarını güzel ve alıcı kuş tüyleriyle veya doğurganlığı, bereketliliği çağrıştıran çiçek gibi malzemelerle süslediler. Belki giyinme ilk bu şekilde başladı. Soğuktan korunma amacıyla değil, aksine karşı ve kendi cinsine kendi erkeklik gücü ve dişisel doğurganlığına dair belirgin işaretler vermek ve eş seçiminde daha iyi bir şansa sahip olmak için.. Şunu da iyi bilmeli ki bu bir haz veya şehvet duygusu içinde yapılan haylaz veya sapık bir eylem değildi. Doğurmak ve gelecek neslin çoğalmasını sağlamak hayati önem taşıyordu. Her doğan çocuk hayatta kalamıyordu ve çocuk ölümleri çok yüksekti. Çok çocuk sahibi olmak ve kabilede saygın bir konuma ulaşmak yaşlı bir insan için hayatta kalmanın ve yaşlı bakımı almasının tek garantisiydi. İnsanların eşlerini çok özenle seçmesi gerekiyordu.
Bilindiği gibi insan daha sonra Afrika’yı terk edecek ve uzun bir yolcuğa çıkarak dünyayı keşfedecekti. Yeni yerleştikleri iklim şartlarına ayak uydurmak için aklını kullanıp yeni yöntemler bulması lazım gelecekti. Başlangıçta sıcak deniz ve okyanus kıyıları boyunca Güney Asya’ya ve Endonezya adalarına yayılan insanlık çok zaman geçmeden Orta ve Uzak Asya’ya ve de Avrasya’ya da yayılacaktı. Buradaki iklim ise alıştığından daha soğuktu. Ateş kullanmasını bilen insan soğuğa karşı giyinme ihtiyacı da hissedecek, avladıkları hayvanların derisini işleme ve kemik iğnelerle dikiş becerisi de geliştirecekti. Doğurganlığın ve gücün hala hayati önem taşıdığı bu devirlerde de eş arama iç güdüsü ve cinsel seçilim baskısı kürk ve postlardan yapılmış elbiselere yansıyacak ve böylece ilk kez moda denen kavram da ortaya çıkacaktı.
İlk ayakkabı konusunda gelince muhtemelen henüz Afrika’ya yaşayan ilk insanların ayaklarını haşere veya böcek ısırıklarına karşı korumak için çamur kullandıklarını, belki de çamurun rahatlatıcı bir özelliğe sahip olduğunu keşfetmeleriyle başlamış olabilir. Çamur yerine başka bir materyal kullanmak fikri de daha sonra doğmuş olabilir.
Şapka giyen goriller
Bunun yanında eğer maymunlardan bahsedecek olursak, mesela goriller gecelediklerinde uykuya gitmeden önce yaprak ve çalı toplayarak yatak yaparlar ve bazen de bu yapraklarla uyurken üstlerini örterler. Yani bir çeşit yorgan.. Diğer yandan goriller yağmuru hiç sevmezler, yağmur yağdığında korunmak için başlarının üstüne çok geniş ve büyük bir ağaç yaprağı ile örterler. İşte size ilkel de olsa şapka kullanan insandan başka bir canlı türü.
Burunluk Kullanan Yunuslar
Bir de burunluk kullanan yunuslar var tabi. Deniz tabanındaki kumların içinde yiyecek canlı ararken burunlarını sürtünmeye karşı korumak için sünger takıyorlar.
Kozmopolit Aydınlar
Ateist Forumdaki bir tartışma yazısından..
Paylaş:
Facebook
Twitter
Yazdır
E-posta
Friendfeed
Reddit
Bunu beğen:
Beğen Yükleniyor...
İlgili
insanlar neden elbise giyer
Yazı dolaşımı
Önceki Yazı Eşeyli Üreme (Seks), Evrimi Nasıl Yönlendiriyor?
Sonraki Yazı Charles Darwin (1809-1882)
Bir Cevap Yazın Cevabı iptal et
Yorumunuzu buraya yazın...
Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:
E-posta (zorunlu) (Adres hiçbir zaman paylaşılmayacaktır)
İsim (zorunlu)
Web sitesi
WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz.	( Çıkış Yap / Değiştir )
Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz.	( Çıkış Yap / Değiştir )
Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz.	( Çıkış Yap / Değiştir )
Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz.	( Çıkış Yap / Değiştir )
Vazgeç
Connecting to %s
Yeni yorumları bana e-posta ile bildir.
Eposta yoluyla yeni yazıları bana bildir.
Δ
Arama:
Arama:
Arama:
Arama:
1 -MADDENİN BAŞLANGICI
2 -YAŞAMIN BAŞLANGICI
1) 4,5 Milyar Yıl Önce Abiyogenez ve Kimyasal Evrimin Başlangıcı
2) 3,8 Milyar Yıl Önce Tek Hücreli Prokaryotikler
3) 3,0 Milyar Yıl Önce Fotosentezin Evrimi
4) 2,6 Milyar Yıl Önce Atmosferde Oksijen Oluşumu
5) 2,1 Milyar Yıl Önce Tek Hücreli Ökaryotikler
6) 1.2 Milyar Yıl Önce Eşeyli Üremenin Evrimi
7) 1,0 Milyar Yıl Önce Çok Hücrelilerin Oluşumu
8) 600 Mil. Yıl Önce Çok Hücreli Kompleks Canlılar
9) 570 Mil. Yıl Önce İlk Eklem Bacaklılar
3 -EVRİMSEL BASAMAKLAR
10) 500 Mil. Yıl Önce İlk Balıklar ve Proto Amfibiler
11) 475 Mil. Yıl Önce Bitkilerin Karaya Yerleşmesi
12) 420 Mil. Yıl Önce Canlıların Sudan Karaya Geçişi
13) 400 Mil. Yıl Önce İlk Böcekler ve Tohumlu Bitkiler
14) 370 Mil. Yıl Önce İlk Amfibilerin Ortaya Çıkması
15) 340 Mil. Yıl Önce Sürüngenler Ve Reptiller
16) 300 Mil. Yıl Önce İlk Dinozorlar ve Evrimi
17) 200 Mil. Yıl Önce İlk Memelilerin Evrimi
18) 170 Mil. Yıl Önce Sürüngenlerden Kuşlara
19) 140 Mil. Yıl Önce Çiçekli Bitkilerin Ortaya Çıkışı
20) 65 Mil. Yıl Önce Dinozorların Yokoluşu
21) 55 Mil. Yıl Önce İlk Balinalar Boynuzlugiller Kangurular
22) 55 Mil. Yıl Önce İlk Primatların Ortaya Çıkışı
23) 52 Mil. Yıl Önce İlk Yarasaların Ortaya Çıkışı
24) 15 Mil. Yıl Önce Mamutların Ortaya Çıkışı
25) 10 Milyon Yıl Önce İlk Çayır Savanlar ile Atların Evrimi
4 -İNSANIN EVRİMİ
Alet Teknolojisi
Ateşin Kullanımı
Beynin Evrimi
Bilincin Evrimi
Dik Duruşun Evrimi
Dil ve Konuşmanın Evrimi
Evrimsel Göç Yolları
5 -EVRİM NE NEDİR?
Adaptasyon
Ara Form Nedir?
Coğrafi İzolasyon Nedir?
Doğal Seçilim Nedir?
Evrim Mekanizmaları
Evrim Nedir?
Evrim Teorisi Nedir?
Evrime Etki Eden Faktörler
Evrimin Kanıtları
Evrimsel Biyoloji
Gen Akışı
Genetik Çeşitlilik Nedir?
Kalıtsal Sürüklenme Nedir?
Kimyasal Evrim Nedir?
Kitlesel Yok Oluşlar
Körelmiş organlar
Makro Evrim Nedir?
Mikro Evrim Nedir?
Mutasyon Nedir?
Popülasyon Genetiği Nedir?
Türleşme
6 -EVRİM KURAMLARI
Alfred Wallace’in Görüşleri
Charles Darwin’in Görüşleri
Erken Evrim Düşüncesi
Georges Cuvier’in Doğal Afetler Hipotezi
Lamarck’ın Görüşleri
Modern Evrimsel Sentez
7 -EVRİM HABERLERİ
Antropoloji
Biyoloji
Fosilbilim
Genetik
Jeoloji
Uzaybilim
8 -MULTİMEDYA
Bilim ve Gelecek Yazıları
Duyurular ve Etkinlikler
Bilim ve Teknik Yazıları
Evrim Foto Galerisi
Evrim Kitapları
Evrim Sözlüğü
Evrim Videoları
Söyleşiler
Yaşam Ağacı Dergisi
A -EVRİMSEL FELSEFE
Dersimiz Evrim
Evrim vs Akıllı Tasarım
Sorularla Evrim Teorisi
B -OTHER LANGUAGES
Evolution in Deutsch
Evolution in English
Teoriya Peresanê Kurdî
Madde ve evrenin evrimi
Abiyogenez
Tek hücrelilerin evrimi
Fotosentezin evrimi
Eşeyli üremenin evrimi
Çok hücrelilerin evrimi
Eklembacaklıların evrimi
Balıkların evrimi
Kara bitkilerinin evrimi
Sudan karaya geçiş
Böceklerin evrimi
Amfibilerin evrimi
Dinozorların evrimi
Sürüngenlerin evrimi
Memelilerin evrimi
Primatların evrimi
Kuşların evrimi
İnsanın evrimi
Popüler Yazılar & Sayfalar
Adaptasyona Örnekler	
Fosilleşme Basamakları Nelerdir?	
Madde ve Evrenin Kökenine Dair 10 Farklı Teori	
Pangea kıtası ve jeolojik evrim	
Jeolojik Zamanlar ve Canlıları	
Hızlandırıcıların (Enhancerlar) Sırrı Çözüldü	
Erkek Fiziksel Olarak Neden Kadından Daha Güçlü?	
Tarih Öncesi Korkunç Deniz Canavarları	
Jeolojik Zamanlar	
Paleolitik Dönem Anadolu İnsanları	
Blogu E-posta ile Takip Et
Bu blogu takip etmek ve yeni gönderilerle ilgili bildirimleri e-postayla almak için e-posta adresinizi girin.