Türkiye'de çocuk edebiyatının duayen isimlerinden, gazeteci yazar Yalvaç Ural, "Çocuk edebiyatı, bir kuyumcunun, bir yüzüğün üzerine minik inciler kakması gibidir" dedi.
Abone Ol -
AA
02.08.2021 15:59
Kariyeri boyunca aralarında Miço'nun da olduğu çok sayıda dergiyi minik okurlarla buluşturan, İngilizceye çevrilen "Gölcüğü Küçük Avcılar" öyküsü 1996'da Oxford University Press tarafından ortaöğretim çocukları için hazırlanan "Dört Türk Öykücüsü" kitabına giren, mini kitap olarak basılan "Sihirli Pabuçlar" eseri Hollanda televizyonunda 27 bölümlük animasyon çizgi film olarak yayınlanan, eserleri "Çingenece" dahil çok sayıda dile çevrilen 76 yaşındaki yazar, çocuk edebiyatını, çocuk edebiyatıyla geçen yaşam serüvenini ve "Gülendam Nenem, Rumi, Annem ve Ben" adlı yeni kitabını anlattı.
Ural, edebiyat dergilerine yetişkin şiirleri yazarak mesleğe başladığını söyleyerek, "1978'de dünyada UNESCO tarafından 'Çocuk Yılı' ilan edildi. Bütün dünyada çocuklarla ilgili çalışmaların az yapıldığı, bizde de çocuklar için sayısal olarak neredeyse yok denecek kadar az yazar kadrosu olduğu zamandı. O zaman bütün büyük yazarlar, Aziz Nesin, Yaşar Kemal, Orhan Kemal, Nazım (Hikmet Ran), o kadar çok ki, saymakla bitmez, İbrahim Örs, Mümtaz Zeki Taşkın, Tarık Dursun K., Kemalettin Tuğcu ve hatta bazı büyük yazarların çocuklar için yazdığı öyküler vardı. Bu edebiyat yürüdü." diye konuştu.
ÇOCUK EDEBİYATININ ÖNEMİ
Ural; Çocuk kitabı yazanlar şunları bilmeli; 3-6, 6-8, 8-12 yaş grubu ya da başkalarına göre 3-6, 6-9, 9-12, 12-15 yaş grubuna göre sıralanır çocuk kitapları. Bu sıralamalar aslında şunun içindir; çocukların belli yaş aralıklarında algıladıkları sözcükler vardır. Bazı sözcükleri algılayamazlar. Özellikle masallar, soyuta geçişte çok önemli bir unsurdur ama soyut sözcükler çocuğun algısına giremez. Yani 'kavram' sözcüğünü algılayamayacak bir çocuğa kavramı anlatamazsın. Bir öyküde 'soyut' sözcüğünü geçirdiğinizde, soyut bir olayı, deyişi ya da anlatı biçimini çocuğa aktardığınızda, çocuk anlamadığı zaman masalı bırakır. Bilmediği bir sözcükle karşılaştığında, o sözcük oyunsal bir özellik ya da kişi adıyla bağdaşmıyorsa, çocuk o kitabı elinden bırakır. Çocukta sözcük seçimi çok önemlidir."
"KUYUMCU TİTİZLİĞİ GEREKİYOR"
Yalvaç Ural, çocuk edebiyatıyla uğraşan kişilerin kendilerini düzeltmesi gerektiğinin altını çizerek, "Çocuk edebiyatı, bir kuyumcunun yüzüğün üzerine minik inciler kakması gibidir. Taş kakmacılığıdır çocuk edebiyatı. Her milimetreyi, her inceliği bulup, ona göre, o taş düşmeyecek şekilde yerleştirmen ve bütün güzelliğiyle ona sunman gerekir. O da okurken hiçbir şeye takılmadan, su gibi okuyup, bitirip, içselleştirmelidir. Yetişkin yazarlığı, bilezik yapmaya benzer. Çocuk edebiyatımızın ayaklarının yere basması için gerçekten bir çaba içine girip, kendi geçmişimizi, kültürümüzü, edebiyatımızı da bilip, pek çok şeyi bunun üzerine koymak gerekir. Günümüzde küçük bir hikaye yazan, hemen onu okul öncesi kitaba çeviriyor." şeklinde konuştu