Temeli, 1944 yılında gerçekleştirilen Şikago Konferansı‘na dayanan ve sivil havayolu taşımacılığının, devletlerarası uçuş trafiği bakımından nasıl faaliyet göstereceğini düzenleyen hava trafik haklarına (Freedoms of the Air) kısaca değinmek istiyoruz.
Milliyet temelli mülkiyet sorunsalının kaynağı da aslında bu düzenlemelerde yatıyor.
Farklı devletlere tescil edilmiş havayolu şirketleri kolay kolay birleşemiyor ve tescil edilmiş olduğu ülkenin dışındaki bir noktaya sefer yapmak istediğinde, uçuş izni ve slot tahsis süreçleri pek de pürüzsüz gerçekleşmiyor.
Trafik hakları toplamda dokuz adet olmakla birlikte, uluslararası düzeyde resmî olarak sadece ilk beş madde kabul edilmiş durumda.
Bunlardan en bilineni ise 5. Trafik Hakkı’dır.
Uçakların kapasite ve menzillerinin nispeten düşük olduğu yıllarda devletler arasında sıkça kullanılan bu hak, zaman içerisinde çok azalmıştır.
Örnek vermek gerekirse; 13 Mart 1972 tarihinde Milliyet Gazetesi’nde yayımlanan bir reklamda, Iran Air’in İstanbul bağlantılı uçuşları ön plana çıkarılmış.
O tarihte Iran Air ile İstanbul’dan Tahran’a seyahat etme imkânının yanı sıra; İstanbul’da Iran Air uçağına binen yolcuların Roma, Cenevre, Frankfurt, Londra ve Paris’e de ulaşması mümkün olabiliyormuş.
“Hava Trafik Hakları”
Hava Trafik Hakları (Freedoms of the Air)
1. Trafik Hakkı
İniş yapmadan, yabancı bir devletin hava sahasından geçiş yapmak.
Ör: Bir Türk şirketi olan THY’nin, İstanbul-Londra seferi sırasında çeşitli devletlerin hava sahalarını kullanması.
2. Trafik Hakkı
Yabancı bir devlete sefer yaparken, bir başka yabancı devletin hava meydanlarına akaryakıt ikmali ve teknik bakım için iniş yapmak.
Ör: THY’nin İstanbul-Londra seferini yapan bir uçağın, Zürih’e iniş yaparak akaryakıt alması.
3. Trafik Hakkı
Bir şirketin, kendi ülkesinden, yabancı bir ülkeye sefer düzenlemesi.
Ör: THY’nin İstanbul-Londra seferi.
4. Trafik Hakkı
Bir şirketin, yabancı bir ülkeden, kendi ülkesine sefer düzenlemesi.
Ör: THY’nin Londra-İstanbul seferi.
5. Trafik Hakkı
Uçuşun başlangıç veya bitiş noktası şirketin kendi ülkesi olması şartıyla, iki yabancı devlet arasında uçuş yapılması ve söz konusu iki ülke arasında yolcu taşınması.
Ör: THY’nin İstanbul-Zürih-Londra seferi yapması. İkinci geçiş hakkından farkı, bu örnekte, Zürih-Londra arasında yolcu taşıma imkânı verilmesidir.
6. Trafik Hakkı
Seferin çıkış noktasının yabancı bir ülke olduğu ve şirketin kendi ülkesine iniş yapıldıktan sonra bir başka yabancı ülkeye devam edilebilmesi.
Ör: THY’nin Londra-İstanbul-Bangkok arasında yolcu taşıması. Burada tarif edilen, herkese âşina olan “transfer yolcu” kavramıdır.
7. Trafik Hakkı
Kendi ülkesine iniş yapmadan, iki yabancı ülke arasında ticarî taşımacılık yapılması.
Ör: THY’nin Londra-Zürih arasında yolcu taşıması.
8. Trafik Hakkı
Uçuşun başlangıç veya bitiş noktası kendi ülkesi olmak şartıyla, bir havayolu şirkerinin yabancı bir ülke içerisinde, birden fazla havalimanı arasında sefer düzenlemesi.
Ör: THY’nin İstanbul-Londra-Manchester seferi.
9. Trafik Hakkı
Yabancı bir ülkenin iç hatlarında ticarî taşımacılık yapılması.
Ör: THY’nin Londra-Manchester arasında yolcu taşıması.
havayolu
trafik hakkı
Share
Cathay Pacific'in Yeni Business Class'ındaki 12 Özellik Previous post
Ryanair - 10 Yıllık Faaliyet Performansı Next post
Abdullah Nergiz
Havacılık sektöründe, hem havayolu hem de havalimanı tarafında 25 yıla yakın profesyonel tecrübesi bulunan Dr. Abdullah Nergiz, Türkiye'nin ilk havacılık blogu olan Havayolu 101'in kurucusu ve baş editörüdür. Yüksek Lisans ve Doktora çalışmalarını Türkiye sivil havacılık tarihi üzerine yapmış olan Nergiz, halen profesyonel kariyerinin yanı sıra özel bir üniversitede havacılıkla ilgili ders vermeye devam etmektedir.
İlginizi Çekebilir
HavalimanıUluslararası İlişkiler
Çin, Uganda’daki Entebbe Havalimanı’na El mi Koyacak?
Abdullah NergizNovember 27, 2021
Uluslararası İlişkiler
Belarus, Sivil Havacılık Sektörünün Gündeminde Yer Almaya Devam Ediyor
Abdullah NergizNovember 12, 2021
SaglıkSirket HaberleriUluslararası İlişkiler
Hasta Yolcu Sebebiyle Uçak Acil İniş Yaptı; Yolcular Kaçtı
Abdullah NergizNovember 7, 2021
Uluslararası İlişkiler
İsrail – Suudi Arabistan Arasında İlk Ticarî Uçuş
Abdullah NergizNovember 1, 2021
One Ping
Pingback: İran Air'in Kanatları Altında Dünya Daha Küçük | Havayolu 101
Kategoriler
101
Akaryakıt
Bölgesel Havayolu Şirketi
CRM
Düşük Maliyetli Taşıyıcı
Eğitim
Eğlence
Etkinlik
Genel Dağıtım Sistemleri
Havalimanı
Havalimanı Analizi
Havayolu Finans
Havayolu İttifakları
İş İlanları
Kargo
Kitap
Mâli Durum
Marka
Pasaport
Pazarlama
Personel
Raporlar
Rekabet
Reklam
Sadakat Programı
Saglık
Sirket Haberleri
Sosyal Medya
Tarih
Tayyare
Teknik Bakım
Teknoloji
Uluslararası İlişkiler
Video
Yolcu Deneyimi
Yazarlar
Abdullah Nergiz
Havacılık sektöründe, hem havayolu hem de havalimanı tarafında 25 yıla yakın profesyonel tecrübesi bulunan Dr. Abdullah Nergiz, Türkiye'nin ilk havacılık blogu olan Havayolu 101'in kurucusu ve baş editörüdür.
Yüksek Lisans ve Doktora çalışmalarını Türkiye sivil havacılık tarihi üzerine yapmış olan Nergiz, halen profesyonel kariyerinin yanı sıra özel bir üniversitede havacılıkla ilgili ders vermeye devam etmektedir.
Tolga Özbek
25 yıldır profesyonel havacılık gazetecisi olan Tolga Özbek, kendi adıyla kurduğu tolgaozbek.com sitesinin yanı sıra Flight Global'de haberler yazıyor. Özbek aynı zamanda, Ticari Pilot ve Çok Motor lisanslarına sahip.
Airlinetrends.com
Raymond Kollau is founder of industry and consumer trends research agency airlinetrends.com, which monitors the global aviation industry for commercial innovations launched by airlines and airports in response to changing consumer behavior. Raymond is a frequent presenter at in-house trend sessions at airlines and airline suppliers around the globe, as well as at industry events such as the Aircraft Interiors Expo and Future Travel Experience.
Ceyhun Arca
Havacılıkla amatör düzeyde ilgilenen Ceyhun Arca, her fırsatını bulduğunda seyahat ederek, dünyanın farklı noktalarını tanımaya çalışıyor.
Feridun Özçelik
Gerek havayolu, gerekse de havalimanı işletmesi olmak üzere, 10 yılı aşkın sektör tecrübesi bulunan Feridun Özçelik, Üretim Yönetimi ve Planlama alanında yüksek lisans tahsilini tamamlamasının ardından, yine aynı alanda doktora çalışmalarına devam etmektedir.
Havayolu Video
Havayolu 101'in, video paylaşım kanalı...
Gülay Karakaş
Havacılığa özel olarak ilgi duyan Gülay Karakaş, Galatasaray Üniversitesi Ekonomi Bölümü'nde eğitimine devam etmektedir. Bir havalimanı projesinde gerçekleştirdiği stajla havacılık sektörüne profesyonel olarak giriş yapan Karakaş, kariyerini yine aynı sektörde sürdürmeyi hedeflemektedir.
Emin Atak
İnşaat Yüksek Mühendisi olan Emin Atak, özel sektör ile yurt içi ve yurt dışında bir çok havalimanı projesinin planlama, tasarım, uygulama ve işletme süreçlerinde yer almıştır. Halen kariyerine yurt dışında devam eden Atak, özellikle PPP (Public-Private Partnerships) projeleri üzerine yüksek lisans seviyesinde araştırmalarını tamamlamış olup, profesyonel iş hayatının yanı sıra, havalimanı işletmeciliği, havalimanı projelerinin planlanması ve finansmanı konularında kişisel olarak araştırmalarını sürdürmektedir
Sevda Nergiz
Eğitim sektöründe 20 yıla yakın bir tecrübesi bulunan Sevda Nergiz, beş yıldır gerek yöneticilere ve gerekse günlük hayatlarında bir yol belirlemek isteyenlere koçluk yapmaktadır. Özellikle yetişkin eğitiminde faaliyet gösteren Nergiz, "koçluk ile eğitimi", etkin iletişimle kuvvetlendirmektedir.
Alpaslan Paşaoğlu
1987 yılında Aydın'ın Söke ilçesinde dünyaya gelen Alpaslan Paşaoğlu, 15 yaşından beri yazı hayatındadır. Son yıllarda Radikal, El Yazması, Fil'm Hafızası gibi önemli mecralarda sanat üzerine eleştirileri yayınlanmış olup; editörlük görevlerinde de bulunmuştur. Art-his.com adlı sanat ve sosyal bilimler platformunun kurucularından bir tanesi olan Paşaoğlu ayrıca profesyonel kariyerine de devam etmektedir.
Mustafa Bulan
Özel bir şirket bünyesinde Bilgi Teknolojileri üst yöneticisi olarak görev yapmakta olan Mustafa Bulan, Elektronik Mühendisliği öğreniminin ardından Kontrol Bilgisayar Mühendisliği yüksek lisansını tamamlamıştır. Bulan halen, İTÜ'de Elektronik Mühendisliği bölümünde doktora öğrenimine devam etmektedir. Daha önce havacılık konusunda yurt dışında görev yapmış, çeşitli teknoloji AR-GE firmalarında yazılım mimarı ve yönetici olarak çalışmıştır. Özellikle akıllı sistemler, deep learning / makine öğrenmesi ve akıllı nesnelerin interneti (inspirit of connectivity), akıllı veri madenciliği ile bulut bilişim alanlarında akademik ve ticari projelere imza atmıştır.
Gizem Kesten
Gizem Kesten, 10 yıldır mimar olarak devam ettirdiği ticarî hayatındaki deneyimlerini havacılık tutkusu ile birleştirerek havalimanı mimarisi, tasarım ve uygulama alanındaki yazıları ile aramızda olacak. Parasüt, model uçak öğretmenliği ve Rusya Şeremetyova Havalimanı'nda çalışarak edindiği tecrübeleri ile Kesten, tüm havacılık tutkunlarını yazılarını okumaya davet ediyor.
Akansel Yalçınkaya
Lisans derecesini 2009 yılında Anadolu Üniversitesi'nden, yüksek lisans derecesini ise 2013 yılında İstanbul Üniversitesi'nden aldı. Türkiye'de havayolu taşımacılığı sektörünün ortaya çıkışı, gelişimi ve evriminde devletin rolünü ele alan "Devlet, Aktör ve Değişim: 1983-2013 Yılları Arası Türk Havayolu Taşımacılığı Alanında Kurumsal Değişim" adlı doktora tezini, 2018 yılında tamamladı. Kurum ve ​sektör tarihi yazımı, işletme ve yönetim tarihi ile havacılık tarihi konularına ilgi duymakta ve halen İstanbul Medeniyet Üniversitesi'nde doktor araştırma görevlisi olarak görev yapmaktadır. ​
Dr. Meltem Ayran
King's College of London School'daki uçuş hekimliği eğtimini 2009 yılında tamamlayan Dr. Meltem Ayran, 2009-2015 yılları arasında Türk Hava Yolları'nda uçuş hekimi olarak görev yaptı. Dr. Ayran, halen kendi kliniğindeki çalışmalarının yanı sıra, Özyeğin Üniversitesi ve çeşitli uçuş okullarında, "Human Performance & Limitations" dersleri vermektedir.
Kemâl Geçer
Eğitim hayatını Almanya’da tamamlayan Kemal Geçer, Schumpeter School of Business and Economics'ten çift dal Ekonomi ve İşletme yüksek lisans mezunu olup ve Harvard Business School’dan Yöneticilik eğitimi almıştır. İş hayatına 18 yaşında telekomünikasyon sektöründe girişimci olarak başlayan Geçer, eğitimini çalışma hayatına paralel olarak sürdürmüştür. Dünyaca ünlü danışmanlık şirketlerinde küresel şirketlerin birleşme & satın alma ve strateji alanlarında danışman olarak deneyim kazanmıştır. Almanya’da sağlık sektöründe bir şirketin genel müdürlüğünü yaparak şirketin yeniden yapılandırılmasını yönetmiştir. Geçer aynı zamanda Türkiye’den Avrupa pazarına açılan şirketlere danışmanlık veren European Turkish Business Center şirketinin kurucusudur. 2016 yılından itibaren Lufthansa Group Türkiye Genel Müdürü olarak havacılık sektöründe yöneticilik yapmaktadır. 2019 Yılında 40 YAŞ ALTI 40 Ödülü almıştır.
Nevzat Arşan
Cranfield Üniversitesi'nin "Air Transport Management" bölümünde yüksek lisansını tamamlayan Nevzat Arşan, kısa süre içerisinde dünyanın değişik bölgelerindeki önde gelen havayollarında önemli roller üstlendi.
Son olarak AtlasGlobal havayollarının ticarî işlerden sorumlu genel müdür yardımcısı olarak görev yapan Arşan, halen danışmanlık işlerinin yanı sıra havacılık konusunda üniversitede ders vermeye devam ediyor.