Dünyada yaşamın devamı için gıda, temel bir ihtiyaçtır. Gıda güvenliği ve güvencesi toplumlarda refahın temel bileşenleridir. Gıdaların ana kaynağı olan tarım sektöründe, ekolojik dengeyle uyumlu ekonomik üretim hedeflenmektedir. Bitkisel ve hayvansal üretiminin rekabet edilebilir olması bilimsel altyapısı olan planlamalarla sürdürülebilir. Gıda üreticisi çiftçilerin örgütlülüğünün artırılması onların teknoloji kullanma becerisini yükseltmektedir. Türkiye’de tarımsal üretim faaliyetlerinin giderek gelişmesi ile birlikte kullanılan girdiler de artmış ve çeşitlilik göstermiştir. Çiftçiler tek başlarına bu kadar fazla ve çeşitli girdileri sağlama konusunda yetersiz kalmışlardır. Düzenli ve yeterli girdi sağlamanın en temel ve etkin yolu örgütlenmedir. Bu konuda en büyük örgütlenme yolu ise 4.sektör olarak da adlandırılan kooperatifçiliktir.
Dünyada olduğu gibi Türkiye’de de en verimli ve etkin örgütlenme modeli olan kooperatifçiliğin kırsal alanda geliştirilmesi ve burada yaşayan halkın bu yolla gelir ve yaşam düzeyinin iyileştirilmesi büyük önem arz etmektedir. Zira kooperatifçiliğin temel felsefesinde birlikte yükselmek vardır. Tarımsal faaliyetlerin gelişmesi ile ülkenin tarımsal ürünlere olan ihtiyacı karşılanmakta, sanayi sektörüne hammadde sağlanmakta, sanayi ürünlerine pazar oluşturulmakta, istihdam ve milli gelire katkı sağlanmaktadır. Bu yönü ile tarım her ülke için vazgeçilmez bir üretim faaliyetidir. Tarımsal faaliyetler kırsal alanlarda yapılmakta, buradan şehir ve endüstri merkezlerine taşınmaktadır. Kırsal alan sınırlılıkları olan ve kolayca birçok girdi ve malzemeye ulaşılabilen alanlar değildir. Bu nedenle burada yardımlaşma, işbirliği yapma, birlikte çalışma gibi kavramlar hayat bulmuştur. Kooperatifçilik de kırsal alan felsefesine tıpa tıp benzer bir yapıya sahip olduğundan, kooperatif uygulamalarının başarıyla yapılabileceği alanlar meydana getirmektedir. Burada bulunan kooperatiflerin ortak sayısı ve yararlanıcıları devlet için önemli bir konu olmaktadır. Türkiye’de tarımsal kaynaklı kooperatiflerin sayısı (Tarımsal Kalkınma, Sulama, Tarım Kredi, Pancar Ekicileri, Tarım Satış, Su Ürünleri, Tütün Tarım Satış, vb.) sayısı 13,.383 adet olup, bu kooperatiflerin yaklaşık 4.,5 milyon ortağı bulunmaktadır [1]. Tarım alanında faaliyet gösteren bu kooperatiflerin dünyadaki durumuna bakıldığında, Uluslararası Kooperatifler Birliği (The International Cooperative Alliance-ICA) tarafından derlenen bilgilere göre bazı ülkelerde kooperatifler milli hasılanın %3 ile %10 arasında bir paya sahiptir. ICA tarafından verilen bilgilere göre Dünyada toplamda 300 kooperatif birliğinin cirosu 2016 yılında iki trilyon dolar olarak gerçekleşmiştir. Elde edilen bu rakam dünyadaki dokuz büyük ülke ekonominin toplam yurtiçi hasılası ile denktir [2]. Dünyada böylesine aktif gelişme gösteren kooperatifçiliğin Türkiye’deki durumu çok iyi değildir. Oysa kooperatiflerin sürdürülebilir iş modeli olmanın yanında, ekonomileri güçlendirme, insanlara sorumluluk kazandırma gibi faydaları ile birlikte, katılımcılık yönü de bulunmaktadır. Bu yönüyle kooperatifler ortaklarına ve faaliyette bulunduğu yöreye sağlamış olduğu ekonomik ve sosyal katkılar çerçevesinde çok faydalı örgütlerdir. Kooperatiflerin en önemli özelliklerinden bir tanesi, tek başına elde edilmesi zor olan faaliyetlerin elbirliği ile yapılabilmesine olanak sağlamasıdır.
Kooperatifler bir takım temel değer ve ilkeler çerçevesinde kurulur ve faaliyetlerini yerine getirirken de bir takım temel ilkelere göre hareket ederler. Uluslararası Kooperatifler Birliği tarafından kabul edilen ilkeler şu şekilde sıralanmaktadır [3].
Aleni Ortaklılık ve Gönüllülük: Kooperatifler yapısı itibariyle dil, din, ırk, sosyal yapı, siyasi düşünce gözetmeden hizmet ve sorumluluğu kabul eden tüm bireylere açık kurumlardır.
Demokratiklik ve Ortakların Kontrolü: Kooperatifler demokratik yapı çerçevesinde ortakları ile karar alma, politikaları belirleme ve kararları kontrol eden kuruluşlardır. Cinsiyet farkı gözetilmeden seçilmiş olanların tümü, ortaklarına karşı sorumluluk bilinci çerçevesinde hareket ederler.
Ortakların Ekonomik Katılımları: Kooperatif ortakları kuruluşun sermayesine eşit oranda katılıp, bu sermayeyi kontrol etme yetkileri bulunmaktadır.
Özerklik ve Bağımsızlık: Kooperatifler üyeleri tarafından kendilerini kontrol edebilen yardımlaşma kurumlardır.
Eğitim ve Bilgilendirme: Kooperatifler özellikle de toplumdaki kanaat önderi ve gençleri fayda ve iş birliği hakkında bilgilendirme amacı taşımaktadır. Ayrıca kooperatifler temsilci, ortak, çalışanlarına kooperatifin gelişmesi için eğitim programları düzenler.
Diğer Kooperatiflerle İş Birliği: Kooperatifler etkin şekilde faaliyetlerini yürütebilmek için uluslararası, ulusal, yerel ve bölgesel kuruluşlar aracılığı ile birlikte çalışıp, kooperatifçiliğin gelişmesi için faaliyet gösterirler.
Toplum Adına Çalışma: Kooperatifler belirlenen politikalar çerçevesinde sürdürülebilir kalkınma sağlayabilmek için faaliyet gösterirler. Kooperatifler için belirlenen kurallar adalet ve eşitlik ilkesi çerçevesinde yürütülmektedir.
Sıralanan bu ilkelerin Türkiye’de bulunan kooperatiflerde ne düzeyde uygulandığı tartışmaya açık bir konudur. En başta gelen eğitim ve bilgilendirme kavramlarının gizlendiği ve toplum çıkarlarına göre hareket etmesi gereken kooperatiflerin, yönetim kademesinde olanların menfaatlerine uygun çalıştırıldığı görülmektedir. Hal böyle olunca kooperatiflerden beklenen yararların tam olarak sağlandığı söylenemez. Öncelikle kooperatifçilik ilkelerinin ortaklara benimsetilmesi ve buna göre çalışma yürütülmesi gerçekleşmelidir. Ortaklar kooperatif kaynaklarının gerçekte kendi kaynakları olduğunu bilmeli, yapılan yanlış uygulamaların kendi varlıklarından meydana geldiğini tam olarak algılamalıdır. Kooperatiflerde sorunların başında yönetim kademesinde bulunan kimselerin bu konuda duyarlı olmaması yanı sıra ortakların da ilgisiz davranmaları gelmektedir…
Kaynaklar
[1] Anonim, 2012, Türkiye Kooperatifçilik Stratejisi ve Eylem Planı 2012-2016, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Kooperatifçilik Genel Müdürlüğü, Ankara.
[2] Anonymous, 2017, Annuel Report – 2016, ICA, https://ica.coop/sites/default/files/basic-page-attachments/enannual-report2016final-1599142437.pdf, [Ziyaret Tarihi: 30 Mayıs 2018].
[3] Anonymous, 2018, Cooperatives, International Labour Organization, http://www.ilo.org/global/topics/cooperatives/lang--en/index.htm, [Ziyaret Tarihi: 30 Mayıs 2018].
Etiketler: TÜRKİYE'DE, TARIMSAL, KALKINMA, KOOPERATİFLERİ,
Önceki Yazısı
Tarımda 2018 Tablosu, 2019 Beklentileri
Sonraki Yazısı
Mevsimler yas tutup çöller ağlasın
Yorumlar
Yorumunuz gönderildi.
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye bildirilmiştir.
Uygun görüldüğünde sitede yayınlanacaktır.
Adınız :
Yorumunuz :
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve tamamı büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır. Ayrıca suç teşkil edecek hakaret içerikli yorumlar hakkında muhatapları tarafından dava açılabilmektedir.
Yapılan Yorumlar
Hiç yorum yapılmamış.
Yazarın Diğer Yazıları
21 Ekim 2021
Mevsimler yas tutup çöller ağlasın
370 Okunma.
23 Temmuz 2020
PAKİSTAN’DA SÜT HAYVANCILIĞI
14829 Okunma.
13 Mayıs 2019
GÜNEŞ PANELİNİN ENERJİ KAYNAĞI OLARAK SULAMADA KULLANIMI VE ÇİFTÇİLERİN BU SİSTEME OLAN YAKLAŞIMLARI
8030 Okunma.
15 Nisan 2019
GÜNEŞ PANELİNİN ENERJİ KAYNAĞI OLARAK SULAMADA KULLANIMI VE ÇİFTÇİLERİN BU SİSTEME OLAN YAKLAŞIMLARI
1380 Okunma.
09 Kasım 2018
Tarımda 2018 Tablosu, 2019 Beklentileri
2378 Okunma.
20 Aralık 2017
Adalar Ülkesi Endonezya
2293 Okunma.
16 Ekim 2017
Çiftçilik zor zanaat… (Yaz Bahçesi, Kış Bahçesi)
2219 Okunma.
15 Ağustos 2017
BALKANLARIN KÜÇÜK ANCAK YÜREKLİ ÜLKESİ ARNAVUTLUK (İş ve Yatırım Fırsatları)
4889 Okunma.
26 Mayıs 2017
Üretimin Başlangıcı; TOHUM
2602 Okunma.
03 Şubat 2017
TARIMDA ENERJİ KULLANIMI VE VERİMLİLİĞİ
17775 Okunma.
01 Mayıs 2016
TARIMDA PARA KONUŞUYOR?
3619 Okunma.
2021 Yılında Yapılacak Tarımsal Desteklemeler Açıklandı
56841Beğeni
Facebook'ta Beğen
61720Takipçi
Twitter'da Takip Et
Öne Çıkanlar
2021 Yılında Yapılacak Tarımsal Desteklemeler Açıklandı
Buğday fiyatları 9 yılın en yüksek seviyesine çıktı
Ayçiçek tohumu ve ham yağda gümrük vergisi sıfırlandı
Buğday fiyatlarında yeni rekor
“Gübre ihracatının bir anda engellenmesi büyük sorunlar getirir”
Bakan Pakdemirli'den sözleşmeli tarım açıklaması
Yazarlar
Kemal Yılmaz
11 Kasım 2021 - Perşembe
GENEL SEBZE ZARARLILARI
Tahir Yavuz
26 Ekim 2021 - Salı
BUZAĞI İSHALLERİNDE BULGULARIN İZLENMESİ
Mithat Direk
21 Ekim 2021 - Perşembe
Mevsimler yas tutup çöller ağlasın
Zonguldak Yozgat Yalova Van Uşak Tunceli Trabzon Tokat Tekirdağ Sivas Şırnak Sinop Siirt Şanlıurfa Samsun Rize Osmaniye Ordu Niğde Nevşehir Muş Muğla Mersin Mardin Manisa Malatya Kütahya Kütahya Konya Kocaeli Kırşehir Kırıkkale Kilis Kayseri Kastamonu Kars Karaman Karabük Kahramanmaraş İzmir İstanbul Isparta Iğdır Hatay Hakkari Gümüşhane Giresun Gaziantep Eskişehir Erzurum Erzincan Elazığ Edirne Düzce Diyarbakır Denizli Çorum Çankırı Çanakkale Bursa Burdur Bolu Bitlis Bingöl Bilecik Bayburt Batman Bartın Balıkesir Aydın Artvin Ardahan Antalya Ankara Amasya Aksaray Ağrı Afyon Adıyaman Adapazarı Adana
Gök Gürültülü Sağanak Yağışlı
Güncelleme: 28.11.2021
Bugün
17° - 22°
Pazartesi
19° - 23°
Salı
20° - 24°
En Son Eklenenler
2021 Yılında Yapılacak Tarımsal Desteklemeler Açıklandı
Buğday fiyatları 9 yılın en yüksek seviyesine çıktı
Ayçiçek tohumu ve ham yağda gümrük vergisi sıfırlandı
Anketler
Dergimizde hangi konulara ağırlık verelim?
GÜBRELEME
GÜBRELEME
(15 Oy)
% 15
TOHUM
TOHUM
(11 Oy)
% 11
HASTALIKLAR
HASTALIKLAR
(19 Oy)
% 19
TARIM MAKİNELERİ
TARIM MAKİNELERİ
(18 Oy)
% 18
SERACILIK
SERACILIK
(4 Oy)
% 4
SEBZE
SEBZE
(2 Oy)
% 2
MEYVE
MEYVE
(8 Oy)
% 8
BÜYÜKBAŞ HAYVANCILIK
BÜYÜKBAŞ HAYVANCILIK
(10 Oy)
% 10
KÜÇÜKBAŞ HAYVANCILIK
KÜÇÜKBAŞ HAYVANCILIK
(11 Oy)
% 11
DİĞER
DİĞER
(2 Oy)
% 2
Sayfalar
Facebook
Twitter
Künye
Künyemizi görüntüleyin.
Site Haritası
Sitenin haritasına bak
Google Ping
Siteyi Google Pingleyin.
Sitene Ekle
Sitenizde yayınlayın.
İletişim
Bize ulaşın.
+90 850 123 45 67
Copyright ©2021. Sitenin tüm hakları saklı tutulmaktadır. Site verileri ve metaryalleri izinsiz kopyalanamaz.
Haber Yazılımı: Web Aksiyon ®
Haber Yazılımı
Kişisel verilerinizin işlendiğini ve saklandığını 6698 sayılı KVKK Md.10 aydınlatma yükümlülüğü kapsamında tarafınıza bildirmek isteriz.