Geçen hafta okuduğum ve okumaya doyamadığım bir makalede kültürümüzün aynasının “türküler” olduğu yazıyordu. Hakikaten türkülerimiz, tarihsel süreç içerisinde milletimize ait çeşitli duygu ve durumları ifade ettiği gibi sosyo-ekonomik şartları, olayları, değişimleri ve toplumsal yönelimleri de bir ayna gibi günümüze yansıtmaktadır. Dinlediğimizde sürekli kendi gerçekliğimizi gördüğümüz için ondan hiç ayrılmak istemeyiz.
Hangimizin gönlünde, duyduğunda kendisini başka diyarlara götüren, gözlerini buğulandıran, sanki çocukluğuna değil de asırlar öncesine götüren bir türkü yoktur?
On, belki yirmi uzun yıl dinlemese bile melodisini duyduğu anda artık kültür genlerine kodlanmış duyguların harekete geçtiğini anlamanız çok uzun sürmez.
Kimimiz, ben bu türkünün melodisini çok seviyorum der, kimimiz sözlerini. Kimimiz de her ikisini birden. Ben mesela; türkünün sözleri içinde bir kelimeye takılır, bazen güler, bazen ders çıkarır bazen de hüzünlenirim.
“Iğdır’ın al alması
Yemeğe bal alması
Yar gelenden sonra
Yaremin sağalması
Ölürem yar, yetimem yar
Ay balam sevirem yar sevirem.”
Bu türküde beni yerden yere vuran, duygudan duyguya sürükleyen ise nakarat bölümündeki “yetim” olmak var. Her dinlediğimde yetim olduğumu iliklerime kadar hissettiren, yetimliğin ne kadar zor olduğunu her an yaşatan bir duygu oluşması bendeki.
Tüm kainatın gelmiş geçmiş en güzel yetimine bin selam.
Bilenlerimiz mutlaka vardır bu vatan toprağında geçmişte Azerbaycan ve diğer Türk Cumhuriyetlerindeki yer isimlerini söylemek dahi yasaklandığından, Azerbaycan’ın kadim Türk kenti Kuba’ya gidenlerimiz mutlaka bu türkünün,
“Kuba’nın al alması
Şirindir bal alması
Yar gelenden qalıb
Yaramın sağalması
Sevirem yar sevirem yar
Ay balam sevirem yar”
şeklinde söylendiğini duymuştur.
Kuba yerine Iğdır demişiz biz. Kuba’da söylenirken yetimlik yok türküde. Vatandan ayrılık olunca serde, yetimlik eklenmiş. Yetimliği bundanmış bu türkünün.
(Kim bilir Elmanın anayurdunun eski adıyla Almaata yeni adıyla Almatı olması da bendeki kodların harekete geçmesinde etkendir.) Elma da Türk’ündür Almaata da. (“Elmanın Tarihi” kitabının yazarı Dr. Barrie Juniper böyle diyor.)
Yetimlik zor iştir. Yetim büyümek daha zor. Kuba’dan ayrılıp gelenlerimiz kendilerini yetim hissedip türküyü de böylece okumuşlar. Hatta öyle ki Türkiye’de türküyü ilk okuyan Perihan Altındağ Sözeri’ye Orkun Dergisi teşekkür yazısı bile yazmış vakti zamanında.
Yurtsuz kalmak, yurdundan ayrılmak, sürgünlere gönderilmek, ata baba yurdundan uzakta kalmak işte böyle türküleri bile yetim bırakıyor.
Türküler Türklüğün kökleridir, okuyun dinleyin dinletin. Çocuklar eskisi gibi değil, onlar başka arayış içindeler demeyin. Kim olduğumuzu, nereden gelip nereye gittiğimizi en iyi türküler anlattığı için bu anlamda yol gösterici yönleri de vardır. Yeter ki biz kültürümüzün bu eşsiz şaheserlerine önem verelim göreceksiniz çocuklarımız kendilerini burada bulacaklar ve seveceklerdir yitik değerlerini.
Şimdi olmasa bile çoluk çocuğa karıştıklarında bir bakmışsınız evde bir türkü çalınacak kulaklarınıza “ölürem yar, yetimem yar, ay balam ay….” sözleri nüfuz edecek. Bu toprakların çocukları hangi sosyal, siyasi ve inanç atmosferinde bulunursa bulunsun veya hangi eğitim, meslek düzeyinde olursa olsun türküden uzak kalamaz, onsuz yaşayamaz.
Son söz olarak türküler yüzyıllardır tüm baskı ve kısıtlamalara rağmen Anadolu coğrafyasının susmayan dili ve konuşan yüreği olmuştur. Bundan dolayı bize bizi anlatan ve asırlardır yoldaşlık yapan Türküler yetim kalmayacak ve susmayacaklardır. 14.02.2021
Prof. Dr. Ergin KARİPTAŞ / KIRŞEHİR
AEÜAHİ EVRAN ÜNİVERSİTESİKIRŞEHİRKIRŞEHİR GÜNDEM
Prof. Dr. Ergin KARİPTAŞerginkariptas@kirsehiranadoluhaber.com
TÜM YAZILARI
ATEŞ OLMAYAN YERDEN DUMAN ÇIKMAZ…!
Hakkı ve haklı olanı güçlü kılmaya gücümüz yetmediği için …!
Babam, Babalar ve Evladlar…!
Siyasilerin Hikâyeleri…!
ALO 153 HIZLI ÇÖZÜM ÜRETİYOR
EKREM İMAMOĞLU KIRŞEHİR’DEYDİ
AHİ EVRAN ÜNİVERSİTESİNDE AŞURE İKRAMI
98 YAŞINDAKİ MEHMET ELDEMİR VEFAT ETTİ
GÖRKEMLİ DÜĞÜN
HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT
1 ADET YORUM YAPILDI
Cevabı iptal etmek için tıklayın.
YORUMU GÖNDER
YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.
Kasım karacı1 Nisan 2021 / 20:09Cevapla
Hocam türküler kadar uzun yaşayın. Ne mutlu size..
İTTİFAKLAR YA DA KOALİSYONLAR…!
AĞIZLARI SULANANLAR
OYUNA GİRME SANATI VE OYUN KURUCULAR
Siyasette vizyon ve vizyonsuzlar…
Siyaset ve ayak oyunları…!
SEL GİDER KUM KALIR
Her şeyimiz, Allah’a emanet…
29 MAYIS 1453 İSTANBUL’ UN FETHİ..!
Su, kuraklık ve ekinler…
Tabiatın gücü!
Sitemizde yayınlanan haberlerin telif hakları gazete ve haber kaynaklarına aittir, haberleri kopyalamayınız.