Sigortasız çalıştırılanlar daha geç tarihte emekliliğe ve daha az emekli aylığına mahkûm oluyorlar. Yargıtay yeni verdiği kararla 1999 yılında sigortasız çalıştırıldığı için hizmet tespiti davası açan işçiyi haklı buldu.
Habertürk’ten Ahmet Kıvanç’ın haberine göre, Yargıtay, yıllar önce sigortasız çalıştırıldığı günleri emekliliğe saydırmak isteyenleri sevindiren önemli bir karar verdi. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi (Esas No: 2021/2870, Karar No: 2021/5681) 1 Haziran 1999 tarihinden 17 Eylül 1999 tarihine kadar sigortasız çalıştırılan bir işçinin açtığı davayı işçi lehine karara bağladı.
Emeklilik yaşı, 8 Eylül 1999 tarihinde yürürlüğe giren 4447 Sayılı Kanun ile kadınlarda 58, erkeklerde 60’a çıkartıldığı için, davayı açan işçi, 1 Haziran 1999 – 17 Eylül 1999 tarihleri arasında sigortasız çalıştırılması nedeniyle 2 yıl geç emekliliğe mahkûm oldu. Emeklilik yaşı 58’den 60’a çıktı. İşçinin açtığı hizmet tespit davası bu açıdan büyük önem taşıyor.
5 yıllık hak düşürücü süre
İşçi, iş mahkemesine başvurarak söz konusu tarihlerde çalıştığı halde sigorta girişinin yapılmadığını ve sigorta primlerinin yatırılmadığını belirterek hizmetlerinin tespitini istedi. İş mahkemesi, 5 yıllık hak düşürücü süre dolduğu gerekçesiyle işçinin talebini reddetti.
İşçinin temyiz başvurusu üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay, işçiyi haklı buldu. Kararda, kanun uyarınca sigortasız çalıştırılanların, çalıştıklarını hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içinde mahkemeye başvurarak alacakları ilam ile ispatlayabilirler ise bunların mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayılarının emeklilik bakımından dikkate alınabildiği belirtildi. Kanunda yer alan 5 yıllık sürenin “hak düşürücü” süre olduğu vurgulanan kararda, işçinin aynı işyerinde çalışmasını sürdürmesinin veya 5 yıllık hak düşürücü süre içerisinde tekrar aynı işyerine girerek çalışmasının hak düşürücü sürenin işlemesine engel olmayacağı, hak düşürücü sürenin kesilmesi ve durmasının mümkün bulunmadığı ifade edildi.
Bu belgelerden biri varsa hak düşürücü süre işlemez
Kararda, işverenin çalıştırmış olduğu sigortalılara ait hangi belgeleri Sosyal Güvenlik Kurumu’na vermesi gerektiğinin 506 Sayılı Eski Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 79/1. maddesi ve Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği’nin dördüncü kısmında düzenlendiği belirtildi. Bunların aylık sigorta primleri bildirgesi, dört aylık sigorta primleri bordrosu, sigortalı hesap fişi vs olduğu ifade edilen kararda, şöyle denildi:
“Yönetmelikte sayılan bu belgelerden birisinin dahi (SGK’ya) verilmiş olması halinde artık kanunda yer alan hak düşürücü süreden söz edilemez. Yargıtay uygulamasında, anılan maddenin yorumu geniş tutulmakta; eğer sayılan belgelerden birisi işveren tarafından verilmişse burada Kurumun (SGK’nın) işçinin çalışmasından haberdar olduğu ve artık hizmet tespiti davası için hak düşürücü sürenin varlığından söz edilemeyeceği kabul edilmektedir.”
Yönetmelikte yer alan belgelerin, örneğin işe giriş bildirgesinin verilmesi durumunda hak düşürücü süreden bahsedilemeyeceği gibi çalışmaların sigorta müfettiş raporu ile saptanması durumunda da hak düşürücü sürenin geçtiğinden söz edilemeyeceği kaydedildi. Bir kişinin askere gitmeden önce çalıştığı işyerine askerliği müteakip girmesi durumunda hizmet akdi mecburi hizmet nedeniyle kesilmiş olduğundan artık hak düşürücü sürenin oluştuğundan bahsedilemeyeceği belirtilen kararda, “Davacıya ödenen ücretten sigorta primi kesilen hallerde, davacının iş ve sosyal sigorta mevzuatının öngördüğü sigorta hak ve yükümlülüklerini yerine getirmesi nedeniyle SGK’nın kanundan kaynaklanan denetim ve inceleme görevini yapmaması karşısında hak düşürücü sürenin işlemeyeceğinin kabul edilmesi gerektiği ifade edildi.
Yargıtay hukuk genel kurulu kararına atıf yapıldı
İşçinin sigortalı çalışmalarının SGK’ya kısmen bildirildiği hallerde, eksik bildirimlere yönelik olarak açılan davada hak düşürücü sürenin işlemeyeceği konusunda Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun da daha önce almış olduğu bir karar (Esas No: 2004/21-369, Karar No: 2004/371) bulunduğuna dikkat çekildi.
Ayrıca çalışmanın blok çalışma niteliğinde olması, yani kesintisiz devam etmesi halinde hak düşürücü süreden bahsedilemeyeceği gibi, mevsimlik çalışmanın bulunması ve bu çalışmanın yıllar itibarıyla kesintisiz sürdüğünün kabulü halinde de çalışılmayan dönemde hizmet akdi askıda olduğundan 5 yıllık hak düşürücü sürenin başlangıcı olarak, mevsimlik çalışmanın sona erdiği yılın esas alınması gerektiği belirtildi.
Söz konusu davada, işçinin aynı işverene ait iki ayrı işyerinde çalıştığına dikkat çekilen kararda, blok çalışmanın söz konusu olduğu, bu nedenle hak düşürücü sürenin söz konusu olamayacağı ifade edildi. Yargıtay, bu gerekçelerle işçinin talebinin kabul edilmesi gerektiğine hükmetti.
Özetlemek gerekirse, bir işyerinde tamamen sigortasız çalıştırıldıktan sonra ilişiği kesilen işçinin hizmet tespiti davası açabilmesi için 5 yıllık hak düşürücü süre uygulanıyor. Beş yıllık süre, ilişiğin kesildiği yılın sonunda başlıyor.
Ancak, Yargıtay kararında olduğu gibi, örneğin işçi bir süre sigortasız çalıştırıldığı işyerinde kesintisiz olarak daha sonra sigortalı çalışmaya devam ederse beş yıllık hak düşürücü süre işlemiyor.
Etiketler
Emeklilik SGK sigorta YARGITAY
Paylaş
Facebook Twitter LinkedIn Pinterest
Kübra Özge
İLGİLİ İÇERİKLER
Girişimci Kadınlara Teknoloji Gücü Programına Bir Ödül Daha
2 saat önce
KVKK Tarafından Yemeksepeti Hakkında İnceleme Başlatıldı
15 saat önce
Amazon Çalışanları Greve ‘Kara Cuma’da Gidiyor
5 gün önce
2022’nin Dijital Pazarlama Trendleri Neler Olacak?
6 gün önce
Bir cevap yazın Cevabı iptal et
E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir
Yorum
İsim *
E-posta *
İnternet sitesi
Bir dahaki sefere yorum yaptığımda kullanılmak üzere adımı, e-posta adresimi ve web site adresimi bu tarayıcıya kaydet.
Göz Atın
Kapalı
2022’nin Dijital Pazarlama Trendleri Neler Olacak?
6 gün önce
Netflix Türkiye İstihdama Nasıl Katkı Sağladı?
7 gün önce
EN ÇOK İZLENENLER
İşe Giderken Hayatının Aşkını Bulmak
Mart 4, 2016
İlham Veren Sınıf Öğretmeni Ahmet Naç
Aralık 25, 2015
İş Gününüzün Kötü Geçtiğini Düşünmeden Önce Bunları İzleyin
Ağustos 26, 2021
İş Görüşmesinde Kıyamet Şakası
Kasım 27, 2015
Prim Sistemine İsyan Eden Maymun
Aralık 10, 2015
ÖNE ÇIKANLAR
Çalışan Kadınlarda Ayak ve Ayak Bileği Sorunlarına Karşı 7 Öneri
Aralık 11, 2018
Çalışan Kadınlarda Ayak ve Ayak Bileği Sorunlarına Karşı 7 Öneri
Dünya’nın En Çok Çalışanı Olan İşverenler
Mayıs 12, 2017
Dünya’nın En Çok Çalışanı Olan İşverenler
Yaratıcı CV Örnekleri
Ağustos 8, 2017
Yaratıcı CV Örnekleri
Robotlar Hangi İşleri Elimizden Alacak?
Mart 19, 2018
Robotlar Hangi İşleri Elimizden Alacak?
Yeni Havalimanı THY Ekip Terminali
Nisan 24, 2019
Yeni Havalimanı THY Ekip Terminali
© Copyright 2014 - 2021 | İnsan Kaynakları Sektörel Haber Sitesi | IK Magazin | Künye | İletişim | Kullanıcı Sözleşmesi