Hayatı kendine dert edinmiştir Tezer Özlü. Bu derdi iliklerine kadar hissetmiştir. Kelimeleriyle içindeki farklı ruhu bizimle buluşturmayı başarmıştır.
Herkesin hayatında düşündüğü ama dile getiremediği cümlelerin toplamıdır Tezer Özlü’nün yaşamı. Edebiyat dünyasının büyüsü onu etkisi altına almış; Svevo, Pavese, Kafka onu en çok etkileyen yazarlardan olmuştur. Bu yazarlarla sadece kitapları aracılığıyla buluşmayı yetersiz bulmuş; her bir sanatçının izini sürmek için seyahate çıkmıştır. Pavese’nin izini sürmek için çıktığı yolculukta ise onu mutluluğa boğan bir bilgiye ulaşmıştır:
‘Pavese’nin doğduğu gün doğduğumu şaşarak öğreniyorum: 9 Eylül. Ben gece yarısından sonra. Ama Anadolu’da gece yarısı geçtiğinde, Stefano Belbo’da henüz belki de gece yarısı olmamıştı. Aynı gün, aynı yıl değilse de.’
Özgür bir ruha sahiptir Tezer Özlü. Hep bir arayışın içindedir. Küçükken ablası ile uzun yürüyüşler yapmıştır. Bu yürüyüşlerin sebebini ‘Kalıplardan kaçmak için gidiyorum. Gitmekten yılmayacağım. Kentlere gitmek, kocalara gitmek, geri dönmek, ülkelere gitmek, tımarhaneye gitmek, gene gitmek, gene gelmek, hiçbir şey yıldırmayacak beni’ şeklinde açıklayacaktır.
Herhangi bir yere ya da kişiye aitmiş hissi taşımamaktadır. Belki de bu yüzden nereli olduğu sorulduğunda daima ‘Hiçbir yerliyim’ cevabını vermiştir. Yine aynı sebeple genç yaşında Avrupa seyahatine çıkmıştır. Bu seyahatin son durağı Paris’te ilk aşkı tiyatrocu ve yazar Güner Sümer’le tanışmıştır. Güner Sümer’le aşkları tam da Tezer Özlü’nün imge dünyasına uygun bir şekilde epey yağmurlu bir günde sığındığı bir kafeye Güner Sümer’in gelmesiyle romantik bir şekilde başlamıştır. 1964 yılında evlenen çift evliliklerini Ankara’da sürdürmüştür. Güner Sümer, Ankara Sanat Tiyatrosunda çalışmış; Tezer Özlü’de Ingmar Bergman, Kafka, Heinrich Böll gibi birçok yazarı Türkçe edebiyatına kazandırmıştır.
Evliliklerinin ilk yılları oldukça iyi gitmesine rağmen ruhunun sesini dinleyen Tezer Özlü, bu evlilikte aradığını bulamadığını fark etmiştir. İlişkileri oldukça çalkantılı bir haldeyken Tezer Özlü’ye manik-depresif tanısının koyulmasıyla kopma noktasına gelmiştir. Tedavisi sürdüğü dönemde de çiftin evlilikleri noktalanmıştır.
1968’te boşanmalarının ardından Tezer Özlü İstanbul’a taşınmıştır. 1967-1972 yılları tedavisinin yoğunluk kazandığı bir dönemdir. Bu tarihlerde birçok kez psikiyatri kliğine yatırılmış ve elektroşokla tedavi edilmek istenmiştir.
Maalesef ki ruhu naif bu kadın, intihar girişiminde bulunmuştur. Hem de birçok kez.
Tezer Özlü, çocukluğundan başlayarak yaşadığı her şeyi ve klinik günlerini 1980 yılında çıkardığı ilk romanı ‘Çocukluğun Soğuk Geceleri’ kitabında açıkça ortaya koymuştur. Ölüme ne denli yakın olduğunu da bu kitapta dile getirmiştir: ‘Gece gündüz kendimi öldürmeyi düşünüyorum. Bunun belli bir nedeni yok. Yaşansa da olur yaşanmasa da. Bir kaygı yalnız. Beni, kendimi öldürmeye iten bir kaygı. Karanlık bir gecenin geç vaktinde kalkıyorum. Herkes her geceki uykusunu uyuyor. Ev soğuk. Çok sessiz davranmaya özen gösteriyorum. Günlerdir biriktirdiğim ilaçları avuç avuç yutuyorum. Kusmamak için üzerine reçelli ekmek yiyorum. Genç bir kızım. Ölü gövdemin güzel gözükmesi için gün boyu hazırlıklar yapıyorum. Sanki güzel ölü bir gövdeyle öç almak istediğim insanlar var.’
Bu satırlardan da anlaşıldığı gibi Tezer Özlü, ‘Çocukluğun Soğuk Geceleri’ romanında deliliğin sınırlarında dolaştığı ruh halini bize başarıyla sunmuştur. Ancak bunu anlatma nedenlerinden biri de şüphesiz onu okuyanların da bu durumla yüzleşmesini istemesidir: ‘Bu kitapta bir şoku anlatmak istedim. On bir yaşındaki bir Türk burjuva ailesinin çocuğunun, yirmi yaşına dek okumak için gönderildiği İstanbul kentindeki çeşitli yabancı okullardan biri olan Avusturya Okulunda karşılaştığı Batı kültür ve eğitiminin yarattığı şoku.’
Kütahya’da doğan yazarın İstanbul’da eğitim aldığı kültüre dair eleştirisi bile hislerinin, düşüncelerinin yoğunluğunun kanıtıdır.
Güner Sümer’le yürütemediği evliliğin acısını yeni bir aşkla onarmaya başlamıştır Tezer Özlü. 1968’te yönetmen Erden Kıral’la evlenmiş; evliliklerinden birkaç yıl sonra 1973’te kızı Deniz’i kucağına almıştır. Ancak herhangi bir yere, bir kişiye, bir duruma ait olamama durumunu birçok kez hisseden Tezer Özlü bu durumu evlenerek (bir anlamda toplumun davranışlarının bir benzeri sergileyerek topluma ait olduğunu kanıtlama çabası olarak da adlandırılabilir) gidermeye çalışsa da yine başarılı olamamıştır. Erden Kıral ve Tezer Özlü boşanma kararını çoktan almıştır. Çift boşandıklarında kızları Deniz on yaşındadır. Ancak annesinin yoğun duygu dünyası kızına da geçmiştir. Kızları Deniz, annesi ve babasının boşanmalarını affedememiş ve onlarla altı ay konuşmamıştır.
Deniz Kıral, annesiyle 1985 yılında bir röportaj gerçekleştirmiştir. Kızının sorduğu bütün sorulara Tezer Özlü büyük bir samimiyetle cevap vermiştir.
Deniz Kıral, annesine ‘Başından inanılmayacak garip ya da komik bir olay geçti? Anlatır mısın?’ sorusunu yöneltmiş; Tezer Özlü de bu soruyu ‘Başımdan çok garip olaylar geçti. En garip olay sevdiğim halde Erden’den severek boşanmak.’ şeklinde cevaplamıştır. Tutkulu kadının manik ya da depresif halleriyle aldığı kararların sonucudur bu boşanma da. Nitekim Tezer Özlü’nün eserlerinin iki ana teması vardır. İkisi de aynı derecede güçlü, ikisi de aynı derecede tehlikelidir: ‘Ölüm’ ve ‘aşk’
Bu iki temaya da sıkı sıkıya bağlanmıştır Tezer Özlü. Adeta tüm kararlarını bu iki duyguya yakınlığına göre vermiştir.
Erden Kıral’la evliliklerinin son yıllarında da çare olarak bir burs kazanmış ve Berlin’e gitmiştir. Berlin, onun için besleyici bir süreç olmuştur. Erden Kıral’a, yazar Ferit Edgü’nün ‘Hakkari’de Bir Mevsim’ romanını sinemaya uyarlamasına yardım etmiştir. Erden Kıral, Tezer Özlü’nün özgün kişiliğinin katkılarıyla 1983’te Berlin Film Festivali’nde yarışmış ve ‘Gümüş Ayı’ ödülünü kazanmıştır.
Yazma tutkusundan vazgeçmemiş, Berlin’de ‘Bir İntiharın İzinde’ romanını Almanca olarak kaleme almıştır. Bu roman, o yıl Almanya’da yayımlanmamış eserlerin ödüllendirildiği ,prestijli bir ödülle, Marburg Edebiyat Ödülü’ne layık görülmüştür. Gerek bir eser ortaya koyabilmek gerek de bu kadar prestijli bir ödüle layık görülmek şüphesiz Tezer Özlü için motivasyon kaynağı olmuştur.
Ancak yazar Berlin günlerine ve Erden Kıral’ın büyük başarısına şu sözlerle isyan etmiştir: ‘Yaşamım boyunca içimi kemirttiniz. Evlerinizle. Okullarınızla. İş yerlerinizle. Özel ya da resmi kuruluşlarınızla içimi kemirttiniz. Ölmek istedim, dirilttiniz. Yazı yazmak istedim, aç kalırsın dediniz. Aç kalmayı denedim. Serum verdiniz. Delirdim, kafama elektrik verdiniz. Hiç aile olmayacak insanlar bir araya geldim, gene aile olduk. Ben bütün bunların dışındayım.’
Ancak yine de bir şeyler yapmaktan vazgeçmemiştir Tezer Özlü. Vakit kaybetmeden 1984 yılında ‘Bir İntiharın İzinde’ romanını Türkçeye çevirmiştir. Ancak bu kitabı çevirirken kitabın adını ‘Yaşamın Ucuna Yolculuk’ olarak çevirmeyi uygun görmüştür.
Tezer Özlü bu romanında hayranı olduğu Kafka, Pavese ve Svevo’nun izini sürmüştür. Pavese’nin intihar ettiği otelde kalmış hatta onun intihar ettiği 305 numaralı odada kalmayı özellikle tercih etmiştir. Bu yolculuk, adeta Tezer Özlü’nün kendi ruhunun dehlizlerine yaptığı bir yolculuktur. Eserde de yer aldığı gibi ‘varlık-yokluk’ , ‘akıl-delilik’ durumunu bol bol sorgulama imkanını yakalamıştır.
Berlin’de üçüncü kez aşık olmuştur. Bu aşk onu fazlasıyla etkilemiştir. Çünkü bu ilişkinin temelini oluşturan ögeler diğer ilişkilerinde yer almamaktadır. Öncelikle bu ilişkiyi farklı kılan en büyük nedenlerden biri Hans Peter Marti’nin Tezer Özlü’den on yaş küçük olmasıdır. İkinci sebep ise bütün zorluklara rağmen evlenmeyi başaran çiftin evliliklerine gölge düşüren şey bu sefer, yaşanılan hayal kırıklıkları değildir. Tezer Özlü hastalanmıştır. Göğüs kanseri teşhisinin konmasının ardından çift bir anlamda zorunlu olarak birbirinden kopmak zorunda kalmıştır.
Daima uçlarda yaşayan, hayat kadar ölümü de normal karşılayan Tezer Özlü 18 Şubat 1986’da aramızdan ayrılmıştır. Ancak Hans Peter Marti’nin evden birkaç eşyasını almak için eve uğradığı bir günde ona ‘Beni yalnız bırakma’ diye seslenmesinden midir bilinmez, onun ‘yalnız’ ölümü Tezer Özlü severlerin içinde bir yaradır daima.
Can Yücel’in Tezer Özlü’yü andığı satırlarla yazımıza son verelim.
‘‘Aşağıda yatıyorum
Sokağa bakan pencerenin yanındaki divanda
Bir ses birden bir olay oluyor
Kulağımın dibinde
Bir dal cama vuruyor
Tezer’’
Kaynak: http://borgesdefteri.blogspot.com.tr/2009_02_01_archive.html#5236338628981081604
Tezer Özlü’den Leyla Erbil’e Mektuplar
Tezer Özlü, Yaşamın Ucuna Yolculuk
Tezer Özlü, Çocukluğun Soğuk Geceleri
edebiyat roman tezer özlü tezer özlü hayatı tezer özlü ve hayatı	2016-05-09
istanbul1881
Paylaş
tweet
Etiketleredebiyat roman tezer özlü tezer özlü hayatı tezer özlü ve hayatı
Hakkında istanbul1881
İstanbul. Tek renkle ifade edilemeyecek kadar zengin, tek kokuyla anlatılmayacak kadar çekici ve asla kaybedilemeyecek kadar değerli... İstanbul 1881, İstanbul’un büyüleyici renkleri ve baş döndüren kokularını saygı duyduğumuz ve kaybetmek istemediğimiz tarihi değerlerle harmanlayarak yaratıldı. Ayrıntılı bilgi için tıklayın.	
Önceki Pisa Kulesi’ndeki Tarihi Mühendislik Hatası
Sonraki Süleyman Saim Tekcan ve Ned Pamphilon Buluşması
Lütfen kontrol edin
İstanbul1881 web sitesi yenilendi!
https://www.istanbul1881.com Sitemiz yenilendi. Yepyeni ürünlerle sizlerle buluşmaya hazırız. İstanbul1881 shop da yeniden sizlerle buluşuyor. Adres: …
Bir cevap yazın Cevabı iptal et
E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir
Yorum
İsim *
E-posta *
İnternet sitesi
Bir dahaki sefere yorum yaptığımda kullanılmak üzere adımı, e-posta adresimi ve web site adresimi bu tarayıcıya kaydet.
This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.
En Son
Popüler
Yorumlar
Etiketler
El Yapımı Özel Seramikler
6 Ağustos 2021	
“STANDING WHERE EAST MEETS WEST” – İstanbul’un Güzel Tablosu
23 Mart 2021	
İstanbul1881 Etsy Mağazası Açıldı…
17 Ocak 2021	
İstanbul1881 web sitesi yenilendi!
9 Aralık 2020	
Göz Göze Atatürk Sergisi myopenstage.com’da Online Olarak Yayında!
9 Kasım 2020	
Ölümsüz Lider Mustafa Kemal’e Çocuklardan Mektuplar
20 Mayıs 2016	283,889
1. İnönü Savaşı ve Önemli Sonuçları
5 Ocak 2017	28,380
Pablo Picasso ve Sanatı
3 Haziran 2016	23,842
Atatürk’ün Büyük Millet Meclisi ile ilgili Sözleri
18 Temmuz 2016	23,157
Atatürk’ün Adalet, Hukuk ve Mahkemelerin Bağımsızlığı ile İlgili Sözleri
10 Temmuz 2017	20,903
Eslem Asya: Bende...
istanbul1881: Merhaba. 2 ebadı var. https://www.istanbul1881.com/Kanvas-Tablo-Fenerbahce-1-0,P...
Ömer: Merhaba tablonun fiyatı ne kadar acaba ?...
Ersin: Çok büyüksün be Atam, senden önce bir iki kişi daha geldi ama bu en son gelen is...
Muhammed: Merhaba Atatürk, Ben Muhammed Ali, senden bir isteğim var: benim Buğlem adında k...
Atatürk mustafa kemal atatürk sanat ned pamphilon İstanbul1881 resim mustafa kemal heykel istanbul Göbeklitepe meral saatçi sergi nutuk Atatürk ve gençlik zeynep gümrük Fatih Sultan Mehmet fotoğraf dekorasyon Van Gogh Atatürk ve çocuk Atatürk ve kadın tarih küçük ressamlar anıtkabirde nutuk yıldızı anıtkabir	
Sanatçılarımız
Ned Pamphilon
Taner Alakuş
Ned Pamphilon	
İngiliz Ressam Ned Pamphilon’dan 19 Mayıs 1919’un 100. Yılına Özel Tablo
15 Mayıs 2019	
Derinlere Saygı Dalış Topluluğu Bağımsızlığın 100. Yılı İçin Dalıyor!
15 Mayıs 2019	
Ned Pamphilon’un Eserleriyle 100. Yıl Atatürk Sergisi Hilltown’da!
15 Mayıs 2019	
İstanbul1881 Kanvas Tabloları Koçtaş’larda Satışta!
19 Kasım 2018	
Ned Pamphilon’un Yeni Sergisi: All Points of İstanbul
2 Mart 2018	
Sanat
Edebiyat
Fotoğraf
Heykel
Mimari
Resim
Sinema
Tiyatro
Facebook Sayfamız	
Sanat Organizasyon	
Göz Göze Atatürk Sergisi myopenstage.com’da Online Olarak Yayında!
9 Kasım 2020	
İngiliz Ressam Ned Pamphilon’dan 19 Mayıs 1919’un 100. Yılına Özel Tablo
15 Mayıs 2019	
Derinlere Saygı Dalış Topluluğu Bağımsızlığın 100. Yılı İçin Dalıyor!
15 Mayıs 2019	
Ned Pamphilon’un Eserleriyle 100. Yıl Atatürk Sergisi Hilltown’da!
15 Mayıs 2019	
Sanatçı Zeynep Gümrük’ün imzasıyla “Doğadan Denemeler Seramik Sergisi”
13 Nisan 2018	
Youtube Kanalımız	
Popüler Yazılar	
Ölümsüz Lider Mustafa Kemal’e Çocuklardan Mektuplar
20 Mayıs 2016	283,889
1. İnönü Savaşı ve Önemli Sonuçları
5 Ocak 2017	28,380
Rasgele Yazılar	
Atatürk’e Göre Devlette Egemenlik ve Egemenliğin Kullanılması
8 Kasım 2016	
Tasarımlarıyla Dikkat Çeken Ağaç Evler
29 Nisan 2016	
En Yeni Yazılar	
El Yapımı Özel Seramikler
6 Ağustos 2021	
“STANDING WHERE EAST MEETS WEST” – İstanbul’un Güzel Tablosu
23 Mart 2021	
Aktif İşler Turizm, Organizasyon ve Turizm Yatırımları Ltd. Şti. Rasimpaşa Mah. Prof.Dr. Macit Erbudak Sok. No:16/2 Kadıköy