Cumhuriyetin ilanı. (Tablo:Refik Epikman)Mutuk Atatürk'ün, Kurtuluş Savaşı'nı Cumhuriyet'in ilanını ve devrimlerinin uygulanmasını içeren eseridir. 15-20 Ekim 1927'de CHP'nin 2. Kurultayı'nda Atatürk tarafından 36 saat 33 dakikada okunmuştur. Mutuk, Türk askeri ve politik tarihinin en önemli belgelerindendir; aynı zamanda da coşkun bir edebi üslubu vardır. 1927'de 2 cilt halinde yayımlanan eserin birçok yeni basımı yapılmış ve çeşitli kuruluşlarca günümüz Türkçesine göre düzenlenerek yayımlanmış ve birçok yabancı dile de çevrilmiştir. Nutuk, Atatürk'ün 19 Mayıs 1919'da Samsun'a ayak bastığı zaman Osmanlı Devleti'nin içinde bulunduğu durumun sergilenmesiyle başlar. Daha sonra Kurtuluş Savaşı'nın değişik evreleri ve karşılaşılan güçlükler; savaşın kazanılması ve Cumhuriyetin ilanı; yeni bir devletin kuruluşundaki güçlükler ve devrimler gibi konulan kapsayan bölümleriyle devam eden Nutuk'un sonunda da Atatürk'ün ünlü "Gençliğe Hitabe'si yer alır.