Sömürgeciliğin izlerini Latin Amerika’da hala hemen hemen her yerde görmek gayet sıradan bir şey. Bugün Latin Amerika’da çalışan herhangi bir diplomat, gazeteci ya da bir şekilde bürokrasi ile ilişkisi olmuş kimselerle konuştuğunuz zaman muhtemelen sizlere bürokratik süreçlerin ne kadar uzun ve zorlu olduğundan dert yanacak ve yer yer kendi beceriksizliğini de bu bürokratik süreçlerin arkasına sığınarak izah edecektir. Ancak Latin Amerika’da bürokratik süreçlerin meşakkatli, zor ve can sıkıcı olduğu gerçeği bir yana, bu bürokrasinin sınırlarını ve değişen-dönüşen yüzünü tartışmanın vaktinin geldiği kanaatindeyim. Peki tüm dünyada bürokrasi değişip-dönüşürken Latin Amerika’da aynı mı kalıyor? Başka bir ifadeyle neler değişiyor veya neler değişmiyor?
Latin Amerika’da sert, kuralcı ve yeni fikirlere açık olmayan bürokratik yapının en temel sebebi İspanya’nın sömürge mirasının hala kıtadaki varlığını sürdürmesidir. Sömürgecilik kıtada öyle bir yazılı düzen bırakmış durumda ki bürokrasi bir nevi siyaseten kolayca değişebilen ve farklı veçhelere evrilebilen bir siyasi/sosyal yapının tek kalıcı sigortası olarak görülmüştür. Hatta kıtadaki çoğu ülkelerde bu bürokratik yapının en temel taşıyıcısı dışişleri bakanlıkları olmuştur. Bu çerçevede kotalar konmuş ve ekstra düzenlemeler yapılmıştır. Örneğin Peru’da Cumhurbaşkanı ülkenin dışarıya göndereceği büyükelçilerin ancak % 20’sini dışarıdan atayabilir, diğer geri kalanın hepsini sayıca küçük, elit ve seçkin bir kurum olan dışişleri bakanlığı personeli içerisinden atamak zorundadır. Farklı ülkelerde benzer şekilde yazılı ya da teamül haline gelmiş bu tür kurallar hala varlığını korumaktadır.
Latin Amerika’daki bürokrasinin bu kadar ağır ve belirleyici olmasının başka bir sebebi de çoğu devletin ana kuruluş felsefesinin ‘güvensizlik’ üzerine kurulmuş olmasıdır. Temeli ‘güvensizlik’ üzerine inşa edildiği için devlet sırf güvenliği sağlamak adına düzenleme üstüne yazılı düzenleme yapmıştır. Bunun sonucu olarak oluşan kurallar yumağı hem kurumların daha rahat hareket etmesinin önüne geçmiş hem de kriz durumlarından manevra alanına büyük oranda kapatmış durumdadır. Çünkü yapılabilecek her türlü açılım bir nevi anayasal anlamda bir tür ‘sorun’ olarak geri dönmektedir.
Hem sömürgeciliğin mirası hem de aşırı düzenlemelerden oluşan bu bürokratik sistem kendi çalışanları arasında bir tür bürokratik atalete yok açmaktadır. Bunun sonucu olarak bürokratların çoğunluğu risk almak istemeyen, pratik çözüm bulmaktan uzak ve kuralları tam anlamıyla uygulayınca en doğru işi yaptığını düşünen ve bunu her ne pahasına olursa olsun savunan karakterlere dönüşmektedir. Bunun sonucunda özellikle her türlü sorumluluktan kaçan ve karar almaktan uzak duran bir bürokratik sınıf oluşmakta ve doğal olarak en küçük bir kararın bile verilmesi haftalar ve bazen aylar alabilmektedir.
Bütün bu negatif mirasa rağmen küreselleşme ve ekonomik hareketliliğin sonucu olarak özellikle yurtdışı tecrübesi görmüş genç bir nesil bir şekilde bu bürokratik yapı içinde sistemi zorlamaya ve dönüştürmeye çalışmaktadır. Her ne kadar şu ana kadarki etkileri sınırlı olsa da, bunun zamanla ayrı bir sinerjiye bürünme ihtimalini gözden ırak tutmamak gerekir.
Latin Amerika’da bürokratik hantallığın sürekli kılınmasında ayrıca Latinlerin kısmen tembelliği ve genel olarak gelişmelere aldırış etmemelerini de dikkate almak gerekir. Daha çok yaşamayı, ve özellikle de rahat yaşamayı, her şeyin üstünde tutan ve bazı şeylerin gecikmesinin hiç de sorun olmayacağı algısını en temel düşünce sisteminin merkezine koymuş bir Latin için bürokratik atalet aslında bir sorun alanı değil, aksine kaçış alanı oluşturmaktadır.
Latin Amerika’daki bürokratik değişim-dönüşümün önündeki en büyük engellerden birisi kıtadaki patriotizm ve milliyetçilik eksikliğidir. Kültürel milliyetçilik Latinler arasında yaygın olsa da ülkesi için canını verme pahasına bağlı olma türü bir milliyetçilik kıtada hemen hemen yoktur. Sol görüşler üzerinde oluşturulan şovenist milliyetçilik aslında ekonomik çıkarlar ve sınıf karşıtlığı üzerinden toplumu kutuplaştırıcı bir milliyetçiliktir. Siyasal dalga sona erince bu eğilimin bir saman alevine dönüşmesi kuvvetle muhtemel. Halbuki gerçek milliyetçilik en zor ve en iyi dönemlerde dahi vatanını önceleyen bir yaklaşımı içermesi gerekir. Maalesef kıtada bu çok yaygın değil.
Kültürel ve futbol üzerinden oluşmuş olan zayıf milliyetçilik; sömürgecilik ve onun oluşturduğu kültürel kodlarla birleşince Latin Amerika’nın en büyük sorunu olan bürokratik ataletin üstü kapanmaktadır. Bütün hararetiyle küresel ve bölgesel dönüşümlerin tartışıldığı 21.yy’da Latin Amerika’nın en büyük sorunu olan bürokrasi ile yüzleşmesinin zamanı gelmiştir. Bürokratik dekolonizasyonunu sağlayamayan bir Latin Amerika küresel anlamda yaratıcılıktan çok, takipçi bir role sahip alacaktır.
Sonraki konu Balkanlar Türk medyasını bekliyor
Önceki konu Bosna’da mizahın renkleri
Benzer konular
Latin Amerika Müslümanları yeni algı kurbanı
23 Mar, 2017
“Küçük Venedik”te büyük kavga
1 Nis, 2019
Latin Amerika’da devlet başkanı olmak zor!
25 Tem, 2017
Son Konular
Popüler Konular
Kapak
Sana, bana, hilafete dair…
27 Tem, 2020
Röportaj
Hilafet Müslümanların birliği için şart
27 Tem, 2020
Gerçek Hayat
Web sitemizi taşıyoruz!
23 May, 2020
Ekonomi
Petrole dayalı terör şimdi çok daha maliyetli
11 May, 2020
Gündem
Bir keçi ve bir meyve koronalı çıkmış…
11 May, 2020
Röportaj
Velhâsıl İnsan: Sorumluluğumuz tüm yaratılmışlara…
11 May, 2020
Kapak
İlaç sektörünü kim dizginleyecek?
11 May, 2020
Kapak
Asıl salgın ilaç terörüdür
11 May, 2020
Genel
Türkiye neden ilaç üretemez?
11 May, 2020
Dosya
Salgın, afetler, evler ve şehirler
11 May, 2020
Aktüel
Kaybedenler Kulübü kapandı
25 Kas, 2015
Dünya
Çar Deli Putin’in Kızıl Ordusu
25 Kas, 2015
Genel
İslamcılık söylemi son 10 yılda nasıl değişti?
26 Kas, 2015
Dünya
İngiliz ordusu BBC’ye el koyacak
26 Kas, 2015
Gündem
Türkmen Dağı’nda iç savaşın en kanlı günleri
30 Kas, 2015
Portre
Amerika’nın şımarık çocuğu: Donald Trump
30 Kas, 2015
Dünya
Bir Amerikan Pastası: Küresel Terör
30 Kas, 2015
Dünya
Düşen Savaş Uçağının “Kara Kutusu”ndaki Sırlar…
30 Kas, 2015
Kültür Sanat
Mr. Holmes’un Sırrı, Yani İnsanın
1 Ara, 2015
Gündem
Diyarbakır’ın cemaatini bekleyen camileri
7 Ara, 2015
Abonelik / Online Satış Tüm Sayılarımız Satış Noktaları
Hakkımızda
Künye
Abonelik
Mobil Uygulamalarımız
Tüm Sayılarımız
Sık Sorulan Sorular
Satış Noktaları
Kişisel Verilerin Korunması
İletişim
Gerçek Hayat © 2015. Her hakkı sakldır.
6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunundaki amaçlar ile sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerezler kullanılmaktadır. Detaylı bilgi için çerez politikamızı inceleyebilirsiniz. KAPAT
Manage consent
Close
Privacy Overview
This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may affect your browsing experience.
Necessary	
Necessary
Always Enabled
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.	
Non-necessary	
Non-necessary
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.	