Seyyid Lokman Eserlerinde künyesini Seyyid Lokman b. Seyyid Hüseyin el-Âşûrî el-Hüseynî el-Urmevî olarak vermiş olduğundan Azerbaycan’ın Urumi / Urmiye kasabasından olduğu ortaya çıkmaktadır. Musul’a bağlı Harîr kazasında kadılık yapmış, daha sonra İstanbul’a gelerek nişancı Feridun Ahmed Bey’e ve dolayısıyla Sokullu Mehmed Paşa’ya intisap etmiş, ardından şehnâmecilik görevine getirilmiştir. Sigetvar seferi ve sonrasını nazma çekmek üzere şehnâmeci tayin edilmiş, ardından II. Selim’in faaliyetlerini yazmak için onun maiyetinde görevlendirilmiştir. III. Murad’ın tahta çıkmak üzere İstanbul’a gelişi sırasında Sokullu Mehmed Paşa’nın yanında serkâtip sıfatıyla padişahı karşılayanlar içinde yer alarak, görevine devam eder. Seyyid Lokman Aşuri Eğri Seferine de aynı görevle katıldıktan sonra Şehnamecilikten azledilmiş yerine Talikzade gelmiş, fakat başladığı eserlerin de bitirilmesi emredilmiştir.[1]Yirmi beş yılı aşan şehnâmeciliği sırasında minyatür ve süsleme sanatçıları ile hattatlardan oluşan bir ekip kurmuş ve onlarla birlikte Türk sanatının önemli eserlerine imza atmıştır. Eserin hattatı Seyyid Lokman Aşuri , Nakkaşları ise es-Seyyid Lütfi, Molla Kasım, Üstad Osman ve ekibidir.[2] Eserdeki minyatürler ise Seyyid Lokman’ın kurduğu tezhip, hat ve minyatür sanatçılarından oluşan ekibi hazırlamıştır Zübdet- üt Tevarih- Adem ile Havva, ikiz çocuklar ZÜBDET - ÜT TEVARİH III. Murat tarafından Saray Şehnamecisi Seyyid Lokman Aşuri ‘ye yazdırılmıştır. Eser dinler, İslam ve Osmanlı tarihini minyatürlerle anlatan bir eserdir. Bu eserdeki minyatürlerin büyük bölümünün Nakkaş Osman’a ve yardımcısı Ali’ye ait olduğu sanılmaktadır. Zübdet-üt-Tevarih üç nüshadan ouşmaktadır. Nüshalardan 1583 yılında yazılmış olanı Sultan III. Murad’a takdim edilmiştir. Bu eser tam bir vakayinamedir. Eser Tomar-ı Hümâyun, Mücmelü’t-tomar diye de anılmaktadır. Bu eser Seyyid Lokman’ın seleflerinden devralıp tamamladığı ikinci eseridir. Eser genel bir tarihtir ve Osmanlı tarihi ile ilgili olan kısmı III. Murad’ın cülûsu üzerine boğdurulan şehzadelerin defni olayı ile son bulmaktadır. Eser iki ana bölümden oluşmaktadır. “ Birinci bölüm: evren ve burçlar kuşağı ile başlamakta, Tevrat, İncil ve Kur'an kaynak alınarak peygamber ve dine hizmet etmiş kişilerin hayat hikâyelerinin resimlerle anlatılmasıyla devam etmektedir. Hz. Muhammed, Dört Halife Devri, Emeviler, Abbasiler, Erken İslam dönemi, Gazneli, İlhanlı, Selçuklu ve Timurlular gibi Müslüman devletlerin sultanlarının ve devlet adamlarının şecereleriyle birinci bölüm sona ermektedir. İkinci bölümde Osmanlı Devleti'nin kurucusu Sultan Osman'dan başlayarak Sultan III. Murad'a kadar hüküm süren Osmanlı sultanlarının portreleri yer almaktadır. Bu sultanlar döneminde yaşanan siyasi olayların anlatılmasıyla ikinci bölüm son bulmaktadır.”[3] (TSMK, III. Ahmed, nr. 3599). 0,79 × 31,16 m. ebadında rulo / tomar halinde bulunan bu nüsha tezhiplidir. Eserin giriş kısmında müellif adı yoktur. Eser Kısa bir dünya tarihi, yaratılış, peygamberler tarihi bahislerinden sonra Osmanlı hânedanına geçilir. Kanûnî Sultan Süleyman dönemine kadar olan kısımlar Lokman’dan önceki şehnâmecilere ait olmalıdır. Lokman muhtemelen bu eseri 985 (1577) yılından başlayarak devam ettirmiştir. [4] Eserde her padişaha ait minyatürler de yer almış olduğundan bu eser minyatür sanatımız açısından da oldukça değerli bir çalışmadır. Eserdeki minyatürler ise Seyyid Lokman’ın kurduğu tezhip, hat ve minyatür sanatçılarından oluşan ekibi hazırlamıştır. Bu ekibin içerisinde Nakkaş Osman ve Minyatürcü Ali de olmalıdır. III. Murad’a takdim edilen nüsha kırk minyatür ihtiva eder. Eserin diğer nüshaları ise Dârüssaâde Ağası Mehmed Ağa, Siyavuş Paşa ve Hoca Sâdeddin Efendi’ye takdim edilmiştir.[5] Bir tür genel İslam tarihi olan ve Seyyid Lokman tarafından yazılan Zübdetü’t-tevârîh’in resimli üç kopyası vardır. Bu kopyalardan birisi II. Murad’a, İkincisi ve eserin Topkapı Sarayı nüshası vezir Siyavuş Paşa’ya, üçüncüsü ve Dublin nüshası ise Saray Ağası vezir Habeşi Mehmed Ağa için hazırlanmıştır. 1583-86 yılları arasında hazırlanmış olan nüsha [6] Sultan III.Murad’a sunulmak üzere hazırlanmış ve padişaha takdim edilmiş olan nüshadır. Zübdetü’t-Tevârîh’in 1583 tarihli II. Murad’a takdim edilen bu nüshası Türkve İslam Eserleri Müzesi, no. 1973, y.88b de kayıtlıdır. 16.yüzyılın sonlarına doğru harem mensuplarının, veziriazamların, diğer devlet adamlarının, şairlerin sultanla olan ilişkilerini yönlendirmede ve politik işlerde de Saray Ağalarının etkili oldukları anlaşılmaktadır. Zübdetü’t-Tevârih adlı eserin nüshalarından birisinin de işte bu ağalardan Dârüssaâde ağası Mehmed Ağa için hazırlanmış olduğu anlaşılmaktadır. Dârüssaâde ağası Mehmed Ağa’nın III. Murad Surnâme’sinin hazırlanmasında da etkili olduğu ortaya çıkmış durumdadır. [7] 1583 tarihli bu eserin son minyatüründe Habeşi Mehmed Ağa, Sultan Murad’ın huzurunda betimlenmiştir. [8]Eserin Topkapı Sarayı nüshası vezir Siyavuş Paşa için hazırlanırken,( Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi. H.1321. Topkapı Sarayı Müzesindeki H.1321 No ), Dublin nüshası ise (Dublin Chester Beatty Kütüphanesi. T.414; ) Habeşi Mehmed Ağa için hazırlanmıştır. Minyatürlü kitaplar padişahlar, şehzadeler veya hanım sultanlar veya veziriazamlar için hazırlanırken ilk kez saraylı bir ağa için Osmanlı saray nakkaş hanesinde minyatürlerle bezenmiş bir eserin hazırlanması Mehmed Ağa’nın sarayın Nakkaş hanesinin yönlendirilmesinde etkili bir kişi olduğunu gösterir. "Züdbet-üt Tevarih'deki" minyatürler Osmanlı derinin saray mensupları ve padişahlarının kıyafetleri, hakkında detaylı bilgiler sunmaktadır. Örneğin bu eserdeki I. Selim'in işlemeli, kırmızı kaftanı farklı dönemlerdeki padişah kıyafetleri hakkında ipuçları vermektedir. Murad'ın işlemeli kırmızı dikdörtgen yastıkların önünde yer alan tasviri kıyafetler ve çizilmiş minyatürlerde gözüken bohça ve kavuk örtüleri; peşkir ve yatak örtüleri; yatakları divanları süsleyen dikdörtgen ya da kare formunda yastıklar, değerli mücevherlerle donatılmış taht örtüleri, bu yüzyılda yaşanan özel günler ve kullanılan eşyalara ışık tutmaktadır. [9] Zübdet- üt Tevarih- Adil Giray Han ZÜBDET’ÜT TEVARİH’İN ( Türk ve İslam Eserleri MüzesiSultanahmet’) TEKİ YAZMA NÜSHASININ TANITIMI Eser, ince aharlı kâğıt üzerine iri nesih hat ve siyah mürekkeple, 90 yaprak halinde Türkçe yazılmıştır. İçinde konuyla ilgili olarak, bazı sayfalarda tek bazı sayfalarda ise çift minyatür olmak üzere 55 adet minyatür bulunmaktadır. Eserin 1b-2a sayfalarında yuvarlak iki madalyon içine eserin Sultan III. Murad'ın hazinesi için hazırlandığı ve eserin konusu yazılmıştır. 37 satır halinde yazılan metnin serlevhası ve bölüm başlıkları tezhiplidir. Serlevha ve bölüm başlıklarındaki tezhiplerde hatayi ve rumi üslubundaki bitkisel kompozisyonlar, ilk sayfadaki madalyonlar etrafında ise halkar bezeme görülür. E
...(içeriği görsel olarak formatlanmış ve tam metin olarak okumak için üye olunuz)
Şahamettin KuzucularAdmin / Erkek / 20.01.2016
Paylaştıklarım
ÇAĞDAŞ TÜRK EDEBİYATI (3)
DİL BİLGİSİ (83)
DÜNYA EDEBİYATI (2)
EDEBİYAT (1901)
ETKİNLİKLER (26)
GELENEKSEL SANATLAR (75)
GÜZEL SANATLAR (110)
HABER – DUYURU – ETKİNLİK (5)
SANAT GALERİSİ (1)
ŞİİRİSTAN (2)
ŞİİRLER (76)
TARTIŞMA (11)
TÜRKÜLER (5)
YAZILAR (83)
Hakkımda
Şahamettin KUZUCULAR 1961’de Sivas’ta doğmuş, ilk, orta ve liseyi burada tamamlamıştır. Yükseköğrenimimi Ankara DTCF 1985 yılında tamamlayan yazar 1987 yılında Bilecik ve İzmir’de askerlik hizmetini yaptıktan sonra öğretmenliğe başlamış; Kars, Sivas ve Hatay’da Edebiyat Öğretmenliği görevinde bulunmuştur.
Sivas’taki öğretmenlik yaparken “ Eşref Bey Hikâyesi Üzerinde Mukayeseli Bir Araştırma “ adlı tezi ile yüksek lisansını yapan yazar; 2007 ve 2008 yılları arasında Özleşim şiir veznini, Özleşim şiir sistemini ve Özleşim şiir sanatı anlayışını geliştirir. Böylece bir şiirde aruz ve hece ölçüsünü de birleştirebilen; Türk şiirinde farklı bir şiir vezni geliştirebilen ilk şair olma unvanını elde etmiştir.
2009 yılından itibaren Edebiyat ve Sanat Akademisini oluşturan yazar, ülkemizin en ciddi Edebiyat, Geleneksel Türk Sanatları ve Güzel sanatlar kaynak sitesini meydana getirmeyi başarmıştır. Kısa adı Edebiyat ve Sanat Akademisi.com olan bu kaynak ve paylaşım sitesi alanında Google’ının otorite kabul ettiği sitelerin başındadır.
Edebiiayt ve Sanat Akadisi.com ( Esa ‘da ) Divan, halk ve son dönem Türk Edebiyatı ve şiir sanatına dair binlerce makalesi olan yazarın divan şairleri, halk ozanları ve günümüz edipleri hakkında çok sayıda biyografi de hazırlamıştır. Bunların dışında şiir sanatı, edebiyat, edebiyat terimleri mazmunları, edebi bilgiler konusunda yüzlerce inceleme ve makalesi bulunmaktadır.
“Özleşim” Kitabı 2008 de, “Dörtyol, Hatay Çukurova Tarihi ve Türkmenleri” adlı kitabı 2012 yılında basılmış, II. Baskısı 2018 yılında “Çukurova Gavurdağı Tarihi ve Türkmenleri “ adıyla yeniden yayımlanmıştır. “ Eşref Bey İl Zühre Han ( Metin- Tenkit- İnceleme) ” 2018, Akıl Fikir Yayınları kanalıyla basılmıştır. “Alaçıktan Gökdelene” adlı romanı ise Akademisyen yayınları tarafından 2018 yılında gün yüzü görmüştür.
2107 yılında Batman Valiliği ve Edebiyat Sanat Akademisi tarafından düzenlen kardeşlik konulu şiir yarışmasının kitabı olan” Kardeşlik Şiirleri “ antolojisini hazırlamış, Edebiyat ve Sanat Akademisinin Dörtyol’da ilk kurşun konulu şiir yarışmasının antolojisi olan “İlk Kurşun “adlı seçkiler kitabı 2018 yılında Akademisyen Yayınları tarafından basılmıştır.
2017 yılında kurulan ve halen Edebiyat Sanat ve Sanatçıları Derneği’nin başkanı olan şair, çok sayıda şiir organizasyonları ve etkinlikleri de gerçekleştirmiş olup, yurt içinde ve Azerbaycan’da davet edildiği sempozyumlar da bildiriler de sunmuştur.
Azerbaycan Milli İlimler Akademisi ile İki Devlet Tek Millet konulu bir dizi etkinlik için protokol imzalayan şair, İki Devlet Tek Millet konulu bir dizi etkinliğin koordinatörü durumundadır.
Halen Hatay Dörtyol’da yaşayan şairin basıma hazır çok sayıda kitabı bulunmaktadır. Edebiyat Ve Sanat Akademisi. Com’un sahibi olan yazar ülkenin önde gelen yazılım firması Team AŞ ile işbirliği içine girmiş, ESA’nın edebiyat camiasında etkinliğini arttıracak önemli bir adım daha atmıştır.