“Hakim hakîm (bilge), fehîm (zeki ve anlayışlı), müstakîm (doğruluktan şaşmayan), emîn (güvenilir), mekîn (ağırbaşlı) ve metîn (sağlam ve dayanıklı) olmalıdır.” (s.167)
Ebu Mansur es- Sealibî’nin şu sözünü de oradan aldım:
“Kadı helal ve haramın bütün şubelerini iyi bilmelidir. Düzgün ve tutarlı konuşmalı, kapısını herkese açmalı, perdeyi kaldırmalıdır. Umumun karşısında muhakeme yapmalı, hasımlar arasında adaleti gözetmelidir. Heybetli durmasına rağmen tevazuu elden bırakmamalı, acizlik derecesine düşmeden merhameti korumalıdır. Cebi tertemiz olmalı (rüşvet almamalı), alnı lekesiz (onurlu), sırtı kambursuz (geçmişi temi), donu ise kirsiz (zina yapmamış) olmalıdır. Sahipsiz kimselerin davasına bakarken hakkı gözetmeli, yetimin malına el sürmemelidir. Vakıfların toplum yararına açtıkları hayır kurumlarıyla (hastane, yol, köprü, medrese, hamam) ilgili davalarında titizliği elden bırakmamalıdır.” (s. 167)
Şu tespitleri oradan aldım:
“Olağandışı veya hukuka aykırı soruşturma ve yargılamalarda görev alan mutemet hakim ve savcılar tarafından verilen kararlar hiçbir ülkede toplumu birleştirememiş, beklenenin aksine ardından dramatik ve sürekli düşmanlıklar yaratmıştır.” (s.7)
Şu tespitleri oradan aldım:
“İdarenin işleyişinde kusurlar bulunabilir ancak bir memlekette “adalet kudretini ve haysiyetini kaybederse” sosyal bağlar kopar ve ardından kargaşa ile devletin sonu gelir. Ünlü İtalyan hukukçusu Carrara’nın ifadesiyle bütün mesele “insanlar insanları cezalandırıyor değil, insanları adalet cezalandırıyor” inancını verebildiğimiz ölçüde toplumsal barışı sağlayabiliriz.” (s.7)
Şu tespiti de oradan aldım:
“Nitelikli hukuk eğitimi olmadan nitelikli bir hukukçu, nitelikli hukukçu olmadan nitelikli bir yargı, nitelikli bir yargı olmadan da beklenen adalet gerçekleşmeyeceği gerçeği ile bu kitap kaleme alınmıştır.” (s.7)
Bir kitaptan aldım yukardaki ifadeleri. Dr. Ramazan Arıtürkün yeni çıkan “Fakülteden Adliyeye YARGININ YENİDEN YAPILANMASI” (*) isimli kitabından… Arıtürk bir avukat ve akademisyen. Türkiye’nin Koçi Bey Risalesi’nden, Asafname’den bu yana 400 küsur yıllık dönemde bilmem kaçıncı kez adalette reformu aradığı bugünler için epeyce emek verilmiş bir araştırma bu kitap.
Evet, Hukuk eğitiminden başlıyor, bütün temel yargı kurumlarının tarihini, farklı ülkelerdeki uygulamalarını, ülkemizdeki sorunları ve çözüm önerilerini ortaya koymaya çalışıyor. “Adalet Bakanlığının yeniden yapılandırılması”na varıncaya kadar iddialı başlıklar içeriyor kitap. (s. 339 vd.)
En önemlisi ilk paragraflardaki referanslardan da görüleceği gibi mesele adaletin ikamesi ise “Bu işin çözümü bizde var” demek istiyor.
Belki de gerçekten iş, hukukçuda bitiyor. Yargılamayı yapacak olan ve son sözü söyleyecek olan o. Adaleti o inşa edecekse ya da adalet onun üzerine inşa edilecekse onun sağlam olması gerekiyor. Onun sağlam olması için ise, eğitimin ilk basamaklarından sorumluluğu üstlendiği anın kararına kadar bir tür iç seleksiyondan, süzülmeden geçmesi gerekiyor.
Dr. Arıtürk kıdemli bir avukat. Dolayısıyla Adliyeleri, orada sorumluluk üstelenen bütün kişilikleri, yargı sisteminin bütün kademelerini yaşayarak biliyor. Önerileri hem uygulamanın içinden hem akademik çalışmaların imbiğinden süzülerek şekillenmiş.
Çağdaş dünyada yeni bir hukuk eğitimine olan ihtiyacı, zihniyet ve metot değişikliği zaruretini anlatmış uzun uzun, Batı’daki eğitimden de örnekler vererek. Şu tespit oradan: “Avrupa’daki hukuk eğitiminin önceliği taraflar arasında ihtilafları önlemeye yönelik iletişim becerilerine sahip, esnek ve geniş düşünebilen, aksiyon alabilen hukukçuların yetiştirilmesidir.” (s.127) Hukukçu kalitesinin uluslararası ölçekte ülke için nasıl bir katma değer üreteceğini anlatmış.
Dr. Arıtürk’ün kitabının en orijinal önerilerinden birisi “Adalet Şurası” adı altında bir yapının tesis edilmesi. “Adalet politikasının yol haritasını çıkaracak çatı bir yapı” olarak tanımlıyor Adalet Şurası’nı ve şunu ekliyor:
“Türkiye’de adalet hizmetlerinin yürütülmesinde meydana gelen sorunları ve eksiklikleri sistemli ve programlı olarak ele alan, bunların çözümüne ilişkin yol haritası üretip kamu ile paylaşacak bir kuruma ihtiyaç vardır.” (s.360)
Adalet, Türkiye’nin en temel sancı alanı. O alanda bir reform ihtiyacının bulunduğu, artık devletin ana itiraf alanlarından birisi. Artık dünyada birileri “Adalet var mı yok mu? ” diye denetlemeye gelmesin ülkemizi, ya da dünya ülkeleri arasında “En alttan bilmem kaçıncı” diye sıralamasın, bütün dünya “Türkiye’de adalet var” diye konuşsun ülkemizden bahsederken…
(*) Seçkin Akademik ve Mesleki Yayınlar, Ankara 2021.
YORUMLAR (58)
YORUM YAZ
UYARI: Hakaret, küfür, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır. (!) işaretine tıklayarak yorumla ilgili şikayetinizi editöre bildirebilirsiniz.
58 Yorum
SON YAZILAR
Yer bordo gök mavi
Mehmet Atalay
Sezai Karakoç ve dölleyici düşünce
Ömer Erdem
Eziklerin şeytanları
Salih Cenap Baydar
Gelecek hükümetin kırmızı çizgileri
İbrahim Kiras
Çin modeli nereden çıktı?
Taha Akyol
“Babacan tepkisi”nin arka planı
Ahmet Taşgetiren
Sarı Hoca
Hakan Albayrak
16 Aralık’ta faiz inecek mi inmeyecek mi?
Elif Çakır
Katar sıkışmamızdan yararlanmayacak mıydı!
Akif Beki
Muhalefetin ‘kurucu’ siyaseti var mı?
İsmet Berkan
©Copyright 2019
Tüm Hakları Saklıdır
KARAR SON DAKİKA
İLETİŞİM
KÜNYE
KULLANIM ŞARTLARI
GIZLILIK BİLDİRİMİ
VERİ POLİTİKASI
HUKUK AYKIRILIK BİLDİRİMİ
KATEGORİLER
Güncel
Politika
Üçüncü Syfa
Türkiye
Çevre
Eğitim
Dünya
Orta Doğu
Amerika
Avrupa
Asya
Afrika
Ekonomi
Piyasa
Emlak
Otomotiv
Enerji
Sosyal Güvenlik
Şirketler
Spor
Futbol
Basketbol
Voleybol
Atletizm
Motor Sporları
Diğer
Hayat
Diziler
Magazin
Sağlık
Kültür Sanat
Eğlence
Teknoloji
Mobil
İnternet
Sosyal Medya
Yazılım
Bilim
Karar TV
Gündem
Dizi
Sinema
Komik
İlginç
Teknoloji
Spor
Foto Galeri
Hayat
Capsler
Spor
Teknoloji
Kültür ve Sanat
Gündem
Ekonomi
Görüşler
Yazarlar
SERVİSLER
Hava Durumu
Namaz Vakitleri
Puan Tablosu
Dolar Kaç TL
Şehir Haberleri
Ramazan İmsakiyesi
Google Play Uygulamamız
Apple Store Uygulamamız
Dünyadan en son haberler, Türkiye'den son dakika gelişmeleri, günün öne çıkan gündem haberleri, dünya ekonomi piyasalarından flaş haberler, en yeni spor haberleri ve magazin dünyasından son olaylar Karar.com’da