Artfulliving.com.tr sizin için sanat ve kültür yaşamın günlüğünü tutar, öne çıkan eserleri, sanatçıları paylaşır.	Koleksiyonunuza eklemek istediğiniz heyecan verici bir eseri incelemeniz, yeni öncü sanatçılar ile tanışmanız, eserlerinizi tüm dünya ile paylaşmanız mümkün.
En az 3 harf girerek arama yapabilirsiniz.
HESAP AÇ Giriş Yap
HAKKIMIZDA İLETİŞİM
EN TR
SANAT
EDEBİYAT
KÜLTÜR & YAŞAM
MEKANLAR
TAKVİM
GÜNDEM
NELER OLUYOR
VİDEO
ÖNCEKİ
10 OCAK, PERŞEMBE, 2019
SONRAKİ
Distopik Dünyanın İçinden Başka Bir “1984” Tasarımı
George Orwell’ın kült eseri 1984, tasarımcı Utku Lomlu’nun elinde yeni bir tasarıma büründü. Lomlu ile yeni yılla birlikte koleksiyon kitaplar arasında yerini alan kitabın tasarım sürecini, kitap kapaklarının okura ifade ettiklerini ve 1984’ü konuştuk.
Utku Lomlu (Lom Creative), Can Yayınları’nın kapaklarının dönüşme sürecinde daha yakından tanıdığımız bir tasarımcı. Kültleşmiş eserlere ve güncel edebiyat yapıtlarına hazırladığı kapaklarla uzun bir süredir alanında takip edilen bir isim. Lomlu’nun dünya edebiyatının en ünlü distopik romanlarından 1984 için hazırladığı hem kapak hem de kitap içi tasarımları dikkatleri üzerinde topladı. Kendisinden tasarım hikâyesini dinledik.
Kapak, okuru kendine çekmede öncü faktörlerden. Siz de bu konuda Türkiye’de akla ilk gelen tasarımcılardan birisiniz. Bir kitabın kapağını tasarlamaya nasıl başlıyorsunuz?
Araştırarak. Gelen brief doğrultusunda, yazarın kendisi ve diğer yapıtları da dâhil olmak üzere eser hakkında bulabildiğim her şeyi okumaya çalışıyorum.
Her kitap ayrı bir deneyimdir eminim. Bugüne kadarki tasarımlarınızdan bahsedersek sizin için bu tasarım yolculuğunun neler ifade ettiğini anlatabilir misiniz?
Okur için nasıl her kitap ayrı bir deneyim, ayrı bir dünya barındırıyorsa benim için de öyle. Bu yüzden tasarımda da benzeşmemeye özen gösteriyorum. Genelde kolaycılığa kaçıp benzer çözümler ya da yazı tiplerini kullanmaktansa mümkün olduğunca yeni ve farklı bir çözüm geliştirmeyi tercih ediyorum. Bu devingenlik, merak etme, deneyimleme, oyun ve keşfetme dürtümü besleyip huzursuz olan ruhumu ayakta tutuyor.
LOVE IT
PAYLAŞ
Belki klasik bir soru olacak ama kapak, kitabın hikâyesini temsil etmeli mi, yoksa kapağın tasarımı başka bir yaratım alanı mıdır?
Tasarımın kendisinin, varoluşsal olarak problemden bağımsız bir yaratım alanı olduğunu düşünmüyorum. Tasarım ile sanat arasındaki en temel fark bence bu. Kapak, kitabın hikâyesini ya da yazarın kimliğini üzerinde taşımalı, temsil etmelidir. Fakat buradaki temsiliyetten, kitabın hikâyesini alıp birebir resmetmek manasını çıkarmamak gerekir. Bu, kitaba, belki de yazara dair ufak bir detay da olabilir tipografik bir form ya da bir soyutlama da. Tasarımcının yaratım alanını, problemin çizdiği sınırlar belirler; fakat tasarımcı bu sınırlar içerisinde problemi nasıl çözeceği konusunda özgürdür.
George Orwell’ın 1984’üne en az onun hikâyesi kadar güçlü bir tasarım hazırladınız. Bu çalışma nasıl ortaya çıktı, hikâyesinden bahseder misiniz?
Teşekkürler. Tasarımcı olarak kitapla içli dışlı olunca sadece kapağı değil, bütün olarak kitabı ele alıp tasarlama arzusu ve hatta ihtiyacını ister istemez içinizde hissediyorsunuz. Üç dört yıl önce, her sene tasarım bir kitap üretme, okuru ciltli kitabın ötesinde tasarım kitapla tanıştırma fikrimi yayınevine iletmiştim. O dönem mümkün olmamıştı fakat bu sene bu hayalimi gerçekleştirebildiğim için mutluyum.
Daha önce de 1984 için kapak tasarımı yapmıştınız. Bu kez gerek kapak ve iç tasarımlarıyla gerek ağırlığıyla varlığını öne çıkartıyor eser. Bu tasarıma başlarken neleri hedeflediniz?
1984, çok güçlü ve bir o kadar da sarsıcı bir distopya. Tasarım sürecinde bu distopik dünyanın içine girerek, o dünyaya dair bir dil yaratmam gerektiğini fark ettim. Ayrıca Winston’ın günlüğünü ve “çiftdüşün” kavramını ayrı bir okuma biçimi olarak ele almam gerekiyordu. Daha da önemlisi, kitabın karanlığını ve hissiyatını okura geçirmekti. Okur kitabı eline alıp sayfaları çevirmeye başladığında, duyuları harekete geçmeliydi.
LOVE IT
PAYLAŞ
Hikâye akışındaki el yazıları, renklerle imlemeler ve aralarda yer alan slogan ve tasarımları kendi kurgunuza göre mi belirlediniz, yoksa metin tarafı için editörlerle mi çalıştınız? Nasıl bir yol izlediniz?
Kendi kurguma göre belirledim. Kitabı satır altlarını çize çize, üzerine notlar alarak, kurarak, yıkarak tekrar tekrar okudum. Proje, yayınevinin aylık yayın programından bağımsız ayrı bir çizgide yürüdüğü için editörlerle çalışmak mümkün olmadı.
Bu çalışmada sizi neler zorladı? Bunun yanında neler keyif verdi?
Daha en başından böyle bir işin kolay olmayacağını biliyordum. Temelde beni en çok zorlayan zaman darlığı ve matbaa süreçleri oldu. Bir kitap tasarımı için oldukça kısa sayılabilecek bir zaman diliminde ve yoğun bir tempoda çalıştım. Matbaa kısmında ise bu tarz tasarım kitapların üretiminin yaygın olmamasından kaynaklı, üretim süreçleri ve kâğıt, bez gibi malzemelerin tedarikinde zaman zaman çeşitli zorluklar yaşandı. Keyifli olan kısmı ise yaratım, tüm zorluklara rağmen ortaya çıkan işin kendisi.
LOVE IT
PAYLAŞ
Bu kapağın tasarımında siyah ve kırmızının belirleyiciliği dışında sadece pirinç bir “1984” yazısı ve yazarın ismi yer alıyor. Sade bir kapak da okuru çekmeye yetebilir mi yeterli materyallerle desteklenirse? Sizin bu konudaki görüşünüz nedir?
Pek tabii... Kitap kapağı, genel itibarıyla derdini anlatabildiği ölçüde sade ve gereksiz ayrıntıdan arındırılmış olmalı bence.
Kitabın bu tasarımı hakkında gelen yorumlar nasıl peki?
Hiç tanımadığım insanlardan sosyal medya aracılığıyla çok güzel yorumlar alıyorum. 1984’ü tasarlamak kitabın önemi ve buna bağlı olarak okurun kurduğu duygusal bağdan kaynaklı olarak hem ağır bir sorumluluk hem de tasarımcı için hayli riskli bir iş. Ayrıca okur için de yeni bir deneyim. Bu açıdan kitabın beğenilip, kabul görmesi sevindirici.
LOVE IT
PAYLAŞ
Fotoğraflar Cumhuriyet Gazetesine aittir
Kült eserler için zaman zaman özel hazırlanmış çalışmaların yer aldığı sergiler hazırlanıyor. 1984 özelinde bir sergi için çalışmalar hazırlamanızı isteseler bu konu hakkındaki kararınız ne olurdu?
Memnun olurdum.
LOVE IT
0
10425
1
Yazar: Begüm Kakı
Tag: 1984, George Orwell, Can Yayınları, Utku Lomlu, Begüm Kakı
Proje Telif Hakkı Bilgisi Rapor
10-01-2019
Tüm dünyada büyük ses getiren, ülkemizde yıllardır hem çoksatan hem de hepsatan listelerinde olan Bir Ekonomik Tetikçinin İtirafları serisinin yazarı John Perkins, yeni kitabı Jaguara Dokunmak’ta farklı bir perspektiften günümüz dünyasını okuyor, okurları algıların ötesindeki gerçeği bulmak için yeni bir düşünme biçimine davet ediyor.
0
1753
1
Algı Köprüsünde: Jaguara Dokunmak
Merve Okçuoğlu
10-01-2019
Çağdaş Norveç edebiyatının önemli yazarlarından Vigdis Hjorth’un yakınlığın ve yakınların açtığı yaraların kökenine indiği, aileye rağmen sağ kalma çabasını gerçeklere dayalı bir travma hikâyesiyle anlattığı romanı Miras’a dair Hjorth’un cevapları ışığında bir inceleme.
0
4166
1
Aile: Büyük, Karanlık, İmkânsız Bir Delik
Şeniz Baş
10-01-2019
Ayşe Özlem İnci ile gerçek ile rüyanın iç içe geçtiği, hayatların ve hayatlarımızın izini süren öykülerinden oluşan ilk kitabı Yerin Dibinden Geliyorum üzerine konuştuk.