Bugün dünyanın en önemli girişimcileri denince akla genelde Steve Jobs, Elon Musk, Mark Zuckerberg, Bill Gates isimleri geliyor. Ancak Amazon’un kurucusu ve CEO’su Jeff Bezos’un ismi nedense bu isimler kadar sık hatırlanmıyor.
Belki Steve Jobs’un karizması, Zuckerberg’in popülaritesi ya da Musk’un aurası yok onda. Ancak bugün dünyanın en büyük şirketlerinden biri olan Amazon’un sahibi ve 2019 itibarıyla 154 milyar dolarlık servetiyle dünyanın en zengin insanı.
Amazon’un yanında Blue Origin adıyla uzay seyahati işine de giren Jeff Bezos’un iş hayatındaki prensiplerinden çıkarılacak pek çok ders var.
Biz de bu yazımızda Jeff Bezos’un prensiplerini, vizyonunu ele alarak ondan bir şeyler öğrenmenizi sağlayacağız.
Birbirinden Değerli Jeff Bezos Tavsiyeleri:
1. İnatçı ve Esnek Olun
Jeff Bezos’a göre iyi bir girişimci inatçı ve esnek olmalıdır. Amazon’daki çalışma prensibini anlatırken Bezos “Vizyon konusunda inatçı, detaylar konusunda ise esneğiz.” ifadesini kullanıyor.
Vizyona sadık kalmak ve detaylar konusunda değişikliklere açık olmak… Bezos’un temel felsefelerinden biri bu.
“Eğer inatçı değilseniz, çabuk pes edersiniz. Eğer esnek değilseniz bir sorunun sadece tek bir çözümü varmış gibi hareket edersiniz. Bu da problemi çözmenizi imkansız hale getirir. Yeni bir şeyler icat etmek istiyorsanız aynı anda hem inatçı hem de esnek olmak durumundasınız. İşin en zor kısmı ise hangisine ne zaman öncelik vereceğinizi kestirmektir.”
Bugün başarılı girişimcilerin hayatına baktığımızda inatçı ve doğal bir lider olduklarını, inisiyatif almaktan kaçınmadıklarını görüyoruz. Buna karşın detaylarda inatçılığı bırakıp çözüm odaklı esnek bir düşünce yapısına sahip olan kişilerden biri olan Jeff Bezos, tek başına başladığı Amazon macerasında bugün 117.000 kişiye istihdam sağlıyor.
Mutlaka okuyun: Girişimciler, Değişimlere Karşı Nasıl Dayanıklı Olabilir?
2. İki Pizza Yeterli Olmalı!
Bezos, ufak ve otonom hareket eden bir takım çalışmasına inanıyor. Yani ona göre eğer 2 büyük boy pizza bir ekibi doyurmaya yetmiyorsa, o ekipte fazla birileri vardır. 2 büyük boy pizza da ortalama 6-7 kişilik bir ekibe ancak yeter.
Takımlar kalabalıklaştıkça verimlilikleri genelde düşer. Bu da takımın performansına olumsuz etki eder. O nedenle ufak ekipler halinde çalışmanın daha verimli olduğunu söylemek mümkün.
Mutlaka okuyun: Jeff Bezos’un 2 Pizza Kuralı
3. Yeni Şeyler Denemekten Vazgeçmeyin
Bezos şöyle diyor:
“Eğer bir yılda yaptığınız deneylerin sayısını 2 katına çıkarırsanız, yeni şeyler icat etme ihtimaliniz de 2 kat artar.”
Bugün pek çok CEO, şirket içinde deney yapmanın önemini vurgulamakta. İnovasyon ancak yeni deneylerle mümkün olur, piyasada rekabet avantajı da ancak inovasyonla elde tutulur.
Otomotiv şirketlerinin konsept araçları vardır.
Gıda şirketleri yeni aromalar geliştirir.
İlaç şirketleri sürekli yeni ilaçlar geliştirip bunların denemesini yapar.
Perakende şirketleri mağazalarının tasarımını ve ürün yerleşimini, mağazanın ambiyansını sürekli geliştirmek üzere değişiklikler yapar.
Spor takımları yeni oyuncular alır, mevcut oyuncuları yeni mevkilerde dener.
Google’ın bile Google Labs adında bir deney departmanı mevcut. Keza bu tür büyük şirketler çalışanlarına yeni şeyler denemeleri için teşvik sağlar.
Yani hayatın her alanında deney mevcuttur.
Amazon’da da deneyler ve yeni şeyler üretme isteği şirket kültürünün ayrılmaz bir parçasıdır. Yani başkaları yapıyor diye değil, şirket deneyin önemini en başından beri bildiği için yeni şeyler denemektedir.
Bunlara örnek verelim şimdi…
– Televizyon Reklamı
Amazon’un ilk günlerinde yöneticiler televizyona reklam verip vermeme konusunu ele alıyorlardı. Yapılan araştırma sonucu Portland ve Minneapolis’in müşteri profilini en iyi temsil eden iki şehir olduğunu gördüler.
16 ay gibi uzun bir süre boyunca televizyon reklamı vererek bu stratejinin verimliliğini ölçtüler. (Ki 16 ay pek çok şirket için çok uzun bir süreydi.)
Bezos bunun Amazon için oldukça uzun ve pahalı bir süreç olduğunu, fakat sonuç olarak her şeyi çok net görebildiklerini ifade ediyor.
TV reklamları Amazon’un satışlarında ufak bir artışa neden olsa bile reklam maliyeti televizyona reklam verme fikrini geçerli kılmadı. O zamandan beri de Amazon, televizyon reklamı vermedi.
– 25 Dolar Üstü Alışverişe Ücretsiz Kargo
Kargo ücreti pek çok kişiyi internetten alışveriş yapmaktan caydıran bir unsurdur. Tabii ürünü aynı gün içinde alamamak da bir diğer pürüz.
Amazon şu anda 25 doların üstündeki alışverişlere ücretsiz kargo imkanı sunuyor. Bu programa da “Super Saver Shipping” adı veriliyor. Amazon gibi düşük marjlarla faaliyet gösteren bir şirketin böyle bir programdan kar edemeyeceğini biraz hesaplama yaparak görmek mümkün. Yani 25 dolarlık eşiğin biraz daha artması daha iyi olabilir.
Müşterilerin böyle bir şeyi istemediği de aşikar. Peki Bezos bu konuda nasıl düşünüyor?
Elbette müşteriler gibi düşünüyor. Princeton’da mühendislik eğitimi almış biri olarak Bezos’un müşterilerden yana olması şaşırtıcı ancak her zaman müşteri memnuniyetini birincil görevi olarak gören bir CEO için bu durum pek de şaşırtıcı değil.
Bezos 25 dolarlık eşiğin kısa vadede pek karlı bir yöntem olmadığını bilse bile müşteri sadakatinin artması ve dolayısıyla alışveriş miktarının artması nedeniyle bu yöntemin uzun vadede şirkete daha çok kazanç sağlayacağını biliyor.
– Aylık Kargo Planı (Amazon Prime)
Peki müşteri sürekli olarak alışverişinin 25 doların üstünde olup olmadığını kontrol etmek istemiyorsa? İşte burada Amazon Prime devreye giriyor.
Müşteri yıllık 79 dolar ödüyor.
Herhangi ebattaki tüm alışverişleri için ürünü 2 gün içinde teslim alıyor. (Ürünün Prime programına dahil olup olmadığı önemli bir husus)
Müşteri Amazon Prime aracılığıyla programa dahil edilen filmleri ve televizyon programlarına sınırsız erişim imkanı kazanıyor.
Bu modelde müşteri bir yıl içinde birkaç seferlik ufak siparişler verse bile işin matematik kısmı yine Amazon’a yarıyor. Amazon ve Bezos, Prime modelinin müşterilere daha çok alışveriş yapma isteği vereceğini düşünüyor. Ancak sipariş sayısı ne kadar artarsa Amazon için kargo maliyeti de o kadar artış gösteriyor.
Burada Amazon’un lehine bir durum daha var neysek. Dünya genelinden çok sayıda sipariş verildiği için pek çok kargo şirketiyle kargo ücreti konusunda pazarlık yapma imkanına sahip oluyor. Amazon gibi devasa bir müşteriyi kaybetmek istemeyen kargo şirketleri de fiyatları Amazon’un istediği düzeye çekmek durumunda kalıyor.
“Amazon Prime, 79 dolarlık bir açık büfe adeta. 1 yıl boyunca satın aldığınız her şeyi ücretsiz olarak 2 gün içinde müşteriye teslim ediyoruz. Olaya matematik açıdan bakınca bunun mantıksız olduğu gözüküyor.”
Şimdiye dek insanlar Amazon Prime’ı oldukça benimsemiş durumda. Amazon Prime’a şu anda 5 milyona yakın kişi abone. Bezos’a göre de şirketin ve müşterilerin menfaatleri örtüştüğü zaman başarı yakalanır.
Prime hakkında son bir not daha verelim: Amazon Prime’ın maliyeti esasında pazarlama maliyeti olarak görülüyor şirket içinde.
“Amazon Prime üyeliği ve ücretsiz kargo hizmetinin maliyeti pazarlama masrafına dahil edilmiyor. Fakat sunduğumuz bu hizmeti dünya genelinde bir pazarlama aracı olarak görüyor ve bundan sonra da bu hizmete devam etmeyi düşünüyoruz.”
Diğer bir deyişle Amazon Prime, hem şirkete hem de müşterilere fayda sağlamış durumda.
– Deneylerin Değerlendirilmesi
Görüldüğü üzere deney, Amazon’un kültüründe önemli bir yere sahip. Tabii deneylerin sonuçlarını değerlendirmek de aynı oranda önemli.
Şirket içinde biri yeni bir deney fikriyle geldiği zaman Bezos genelde bu deneyin ölçülüp ölçülmeyeceğini kıstas alıyor. Yani ona göre her deneyin sonunda yorumlandırmaya açık bir veri birikmesi gerekiyor.
Bu nedenle biri size yeni bir fikirle geldiğinde öncelikle bu fikrin ölçülebilir olmasına dikkat edin.
Ölçtüğünüzde olumsuz bir manzara ile karşılaşsanız bile bu fikri uygulamaya dökebilirsiniz.
Bezos şöyle diyor: “Bazen bir deney uygularız ve sonuçlarını değerlendiririz. Kısa vadede satışlara zarar vereceğini görsek bile yine uyguladığımız durumlar olur.”
Bu da aslında kısa vadeli ve uzun vadeli düşünme arasındaki farkı gösteriyor. Bir şeyin kısa vadede olumsuz olması onun uzun vadede olumsuz olmaya devam etmesini zorunlu kılmaz. Bu bağlamda deneyin bir şirketin kültüründe esas olması, o şirketin geleceğine pozitif katkı sağlayacaktır.
Bezos başarısızlıktan korkmayan bir isim. 2011 yılında katıldığı bir konferansta A9 adlı arama motorunun başarısızlığı konusunda şu sözleri sarf ediyor:
“Eğer sadece başarılı olacağını bildiğiniz şeyleri yapmaya devam ederseniz, pek çok fırsatı gözden kaçırırsınız. Bir şirket deneyip başarısız olduğu için değil, denemediği için eleştirilmelidir bana kalırsa.”
4. Yeni Şeyler İcat Etmeye İstekli Olun
Amazon’da kaç farklı ürün ve hizmet sunulduğunu biliyor musunuz? Bunu Bezos’un hızlı deney ve icat felsefesine bakarak görebilirsiniz. Bu anlamda Jeff Bezos, Steve Jobs’un tam tersidir. Apple birkaç ürün satarken Amazon milyonlarca şey satar. Amazon’un ana sayfasındaki kategoriler kısmı bu konuda her şeyi çok net göstermekte.
İcat ve buluş kavramları Bezos ve takımı için büyük bir öneme sahip. Bezos çalışma arkadaşlarını anlatırken “kaşifler ve öncüler” ifadelerini sıkça kullanıyor. Yeni şeyler geliştirme ve ürünleri daha iyi hale getirme konusunda istekli insanlarla birlikte çalışıyor.
Jeff Bezos da bir mucit aynı zamanda. 10.000 yıl boyunca bozulmadan çalışması planlanan devasa saat, Blue Origin adlı uzay seyahati şirketi, telefonlar için geliştirdiği hava yastığı sistemi, çocukken geliştidiği güneş enerjisiyle çalışan tencere gibi şeyler Bezos’un icatlarından bazıları.
Bezos çalışanlarını yeniliklere açık olmaları konusunda teşvik ediyor. Şirket içinde beyin fırtınası seanslarına büyük önem veriyor.
Eğer bir girişimciyseniz, hangi alanda faaliyet gösterdiğiniz fark etmeksizin yeni şeyler üretme aşkına sahip olmak durumundasınız. Henry Ford otomobili yarattı. Wright biraderler uçağı yarattı. Mark Zuckerberg Facebook’u yarattı. Yaratma dürtüsü girişimcilerin DNA’sında vardır yani. Beyin fırtınası, deney, bir şeyleri yapıp bozmak, içini açıp incelemek, bir şeyin çalışma prensibini anlamaya çalışmak mucitlerin, kaşiflerin ve girişimcilerin en temel özellikleridir.
Mutlaka okuyun: Girişimcilikte Merak Duygusu Neden Çok Önemlidir?
5. Uzun Vadeli Düşünün
Bezos’un en temel özelliklerinden biri uzun vadeli düşünen bir kişi olmasıdır.
Bir keresinde Amazon’un yıllık büyüme ve kar oranı sorulduğunda Bezos tam cevap veremedi. Bu bir CEO için görülmedik bir durumdur ancak Bezos burada da farkını şu cevapla gösterdi:
“Birkaç yıl ileriyi düşünüyorum şu an. Dolayısıyla bugünkü durumu tam olarak hatırlamıyorum.”
Yani Bezos şirketin bugününü değil, geleceğini daha çok düşünüyor. Amazon 1994 yılında kuruldu ve o dönem bilgisayar ve internet henüz çok küçük bir insan topluluğunun erişimindeydi. Buna karşın Bezos ta o zamanlar insanların bir gün bilgisayar ve internetle alışveriş yapacağını fark etti. Amazon’u kurabilmek için 1 milyon dolara ihtiyacı olan Bezos, o dönem 60 kişiyle görüştü ve 22 kişi ona sadece 50 bin dolar verdi.
Peki neden bu kadar zordu para toplamak? Çünkü insanlar internetin ne olduğunu henüz bilmiyordu.
“O dönem pek çok yatırımcı bana internetin tam olarak ne olduğunu soruyordu.”
Buna rağmen o uzun vadeli düşünme stili ve vizyonuyla bugünü çok net bir biçimde okuyabildi.
Açıkçası uzun vadeli düşünmek çok büyük bir sabır ister. Özellikle şirketin günlük faaliyetlerine odaklanan bir CEO için bu çok daha geçerli bir durumdur. Uzun süre insanların sizi yanlış anlamasını da göze almak gerekir. Fakat yeni bir şey üretmenin fıtratında vardır bunlar.
Zira piyasayı kökünden sarsan, paradigmaları değiştiren kişiler sürüyü takip etmeyen, kendi yolunda yürüyen insanlardır.
Örneğin A9 arama motoru girişimi, Google’ı kopyalama girişimiydi. Amazon üzerinde açık artırma usulüyle satış yapılması eBay’i taklit girişimiydi. Amazon’un fiziki bir mağaza kurup kurmayacağı sorusu üzerine Bezos şu sözleri ifade ediyor örneğin:
“Biz Amazon’da başkalarını taklit etmek istemiyoruz. Perakende mağazalara baktığımda her şeyin çok iyi olduğunu görüyorum. Ancak böyle bir girişim başlatmak söz konusu olunca şu soruları sormak gerekir: Neden böyle bir şey yapalım? Neyi daha farklı ve daha iyi yapabiliriz? Yani bir şeyi yapabilir olmamız o şeyi yapmamızı gerekli kılmaz.”
Yine uzun vadeli düşünme konusunda şu sözleri söylüyor:
“Samimiyetin olduğu ufak bir takıma ve yöneticilerin yeni fikirleri desteklediği bir ortama ihtiyacınız var. Yeni fikirlerin meyve vermesi için şirketin en az 6-7 yıl sabırlı olması gerekir ancak pek çok şirket bu kadar bekleyemez.”
Günü kurtarmak yerine uzun vadeli düşünmek müşteriler için iyidir. Amazon’un 25 dolarlık alışverişe ücretsiz kargo hizmetini düşünün. Yine uzun vadeli düşünmek şirket için de idealdir, zira yeniliklere daha açık olmayı mümkün kılar.
Amazon’u sıfırdan var eden Jeff Bezos”Eğer uzun vadeli düşünürseniz diğer türlü başaramayacağınız şeyleri başarabilirsiniz.” diyor.
Mutlaka okuyun: 7 Adımda Uzun Vadeli Düşünmek
6. Deney, Keşif ve Yeniliği Harmanlayın
Amazon ekibinin deney yapmayı sevdiğini biliyoruz. Deney yapmayı severseniz bir şeyler icat etmeye de istekli olursunuz.
Diğer bir ifadeyle:
Yenilik = Deney + Yaratma İsteği
Amazon’un öncülüğünde 2012 yılında düzenlenen re: invent (yeniden keşfet) adlı konferansın açılış konuşmasında Jeff Bezos şu ilham verici sözleri sarf ediyor:
“Yenilikçi olmak istiyorsanız yapmanız gereken birkaç şey var.
Öncelikle bana kalırsa yenilik bir bakış açısıdır. Yenilik ve keşif yapmak isteyen kişileri seçmeniz gerekir. Zira öncü ve kaşif olmak herkese göre değildir.
Bazı insanlar sabah enerjik bir şekilde uyanır ve duşta “Bu sene hangi şirketlerin ayağını kaldırsak?” diye düşünür. Bu rakip odaklı bir düşünme yapısıdır, müşteri odaklı bir düşünme tarzı değildir. Tabii rakip odaklı düşünme yapısı işe yarayabilir de, bunu reddetmiyorum. Öncü ve kaşif olmak tek alternatiftir demiyorum.
İçinde önder ve kaşif DNA’sı bulunan kişilerin dikkatini çektiğinizde sizle aynı hedefleri olan kişilerden oluşan bir şirket kurarsınız. Bu kişiler ise sabah uyandıklarında ilk olarak “Müşterileri nasıl daha mutlu edebiliriz? Ürünlerin ve hizmetlerin kalitesini nasıl artırabiliriz?” diye düşünürler. İşte yeniliğin, icadın kökü budur ve aynı zamanda oldukça eğlencelidir. Amazon’da 18 senedir bu kafa yapısına sahip insanlarla çalışıyoruz ve son derece eğleniyoruz.
Tabii inovasyon ve yeni icatlar bulmanın pek eğlenceli olmayan yönleri de vardır. Bir defa başarısız olmaya hazır olmanız gerekir. Uzun süre insanlar tarafından yanlış anlaşılmayı peşinen kabullenmeniz gerekir. Eleştirilmekten öcü gibi korkuyorsanız, Tanrı aşkına yeni bir şey yapmayın.
Yani uzun süre yanlış anlaşılmaya istekli ve razı olmanız gerekir. Başarısız olmayı kabullenmeniz gerekir. Bu noktadan sonra ise sürekli deney yapmalısınız. Başarılı bir icat, müşterilerin önemsediği icattır. Müşterilerin umursamadığı yeni şeyler icat etmek de oldukça kolaydır. O nedenle başarılı bir icat için sürekli ama sürekli deney yapmak gerekir. Deneyi de bir süreç olarak görmeye çalışmak daha doğru olur. Sistemi nasıl organize edeceksiniz? İnsanları ve kaynakları nasıl yöneteceksiniz? Günlük hayatınıza nasıl zaman ayıracaksınız? Bunları da düşünmek zorundasınız, çünkü deneylerin birçoğu işe yaramayacaktır.
7. Powerpoint ile Sunum Yapmayın
Charlie Rose’un programında Bezos şunları söylüyor:
“Klasik bir kurumsal şirket toplantısında biri ayağa kalkar ve slaytlarla bir konuyu anlatmaya çalışır. Bence bu şekilde çok az şey öğrenilebilir. Sunan kişi için kolaydır ama dinleyen kişi için zordur bu. Bunun yerine bizim toplantılarımız 6 sayfalık kısa notlardan oluşacak şekilde yapılır. Düşüncelerinizi tam cümlelerle açık bir şekilde ifade ederseniz daha açıklayıcı ve net olur.”
Eğer yazının akışına kendinizi bırakırsanız şahane şeylerin olduğunu görürsünüz. Beyniniz daha çok fikir üretir, daha hızlı çalışır.
Powerpoint sunumu ise bu etkiye sahip değildir. Bu tarz bir sunumda sadece başlıklar anlam ifade eder. Ancak 6 sayfa yazarak sonra sunum yapmak, sunucuyu gerçekten iyi düşünmeye yöneltir. Bu notları okuyan kişiler de toplantıdaki mevzu bahis konuyu daha iyi kavrar. Böylece daha verimli bir fikir alışveriş ortamı oluşur.
Mutlaka okuyun: Jeff Bezos Toplantılarda PowerPoint Kullanmayı Neden Yasakladı?
8. Müşteri Memnuniyetini Birinci Vazifeniz Olarak Görün
“Müşterilere odaklanmak bir şirketi daha dayanıklı yapar. Bu nedenle müşteri her şeyden daha önce gelmelidir. Rakipler değil, müşteriler bizim esas odak noktamız.” diyor Bezos.
Yani tüm faaliyetlere önce müşteri memnuniyeti üzerinden yaklaşır ve diğer hususları bu temel ilke üzerinden yürütürseniz şirketinizi daha sağlam bir temel üzerine oturtmuş olursunuz. Bazı şirketler ise en son müşteriye odaklanır. Bu doğru bir yaklaşım değildir.
“Bir müşterinin menfaati, şirketin menfaatinedir. Amazon’da bizim tek istediğimiz müşteri ve şirket menfaatlerin devamlı örtüşmesidir.”
Bu konuda Amazon’un müşterilere verdiği önemi şu örneklerle daha iyi anlayabiliriz:
– İki Defa Satın Alım Uyarısı
Amazon, bazı müşterilerin aynı siparişi yanlışlıkla birden fazla verdiğini fark ettiği için satın alma sayfasına “Bu ürünü şu şu tarihte zaten satın aldınız.” ifadesini yerleştiriyor.
Böyle bir uyarı aslında Amazon’un hem aleyhine. Böyle bir uyarı olmasa Amazon daha çok satış yapabilir ama şirket müşterinin satın aldığı bir ürünü bir kez daha gereksiz gere almasını önlemek için onları uyarıyor.
“Böyle durumlarda gayet basit düşünürüz ve bunun müşteri için iyi olmadığını takdir ederiz.”
– Rakiplerin Reklam Vermesine İmkan Sağlama
Amazon kısa vadeli kazançlar için müşterilerinin memnuniyetinden ödün vermiyor. Bu nedenle Amazon üzerinde rakip şirketlerin de kendi fiyatlarıyla reklam yapmalarına imkan sağlıyor.
Yani bizzat Amazon tarafından satılmayan, üçüncü bir şirket tarafından satılan ürünler de sitede listeleniyor. Şirket içinde çeşitli tartışmalara yol açsa bile müşterilere daha fazla seçenek sunmak için bu uygulama sürdürülüyor.
– Müşteri Yorum ve İncelemelerini Teşvik Etme
Amazon’daki hemen her ürün için müşteri yorumları ve incelemeleri mevcut. Amazon bu konuda olumsuz yorumları, “insanları satın almaktan caydırır” gerekçesiyle kaldırmıyor. Tam tersine olumsuz yorumların da olumlu yorumlar kadar faydalı olduğunu düşünüyor Jeff Bezos.
“Müşteri yorumları ve incelemeleri konusuna öncülük eden bir şirketiz. Birçok kişiden “Olumsuz yorumları neden yayınlıyorsun? Senin işin satış yapmak. Kötü yorumlar satışı engeller.” diye birçok e-mail ve mektup aldım. Ancak Amazon olarak yaptığımız her şeyde tartışma yarattık. Eğer önder olmak istiyorsanız yanlış anlaşılmaya da razı olmanız gerek.”
Olumlu ve olumsuz yorumların seneler boyunca birikmesiyle Amazon insanlar bir ürün hakkında fikir edinmek için baktıkları ilk adreslerden biri oldu. Yani bir ürünün satıp satmaması değil, o ürünün müşterilere nasıl bir değer katacağı/katmayacağı esas mesele Amazon için.
– Yeni Teknolojileri Müşteri Memnuniyeti İçin Kullanma
Ağustos 2004 yılında verdiği bir röportajda Bezos şöyle diyor:
“Bugün CPU gücü, internet hızı, disk alanı bundan 5 yıl öncesine nazaran 30 kat ucuzladı. Peki 30 kat hızlı internet bağlantısını, 30 kat daha güçlü bilgisayarları, 30 kat daha büyük disk alanını müşterileri memnun etmek için nasıl kullanabiliriz? Bu sorulara cevap bulmamız gerekiyor.”
Yani Amazon Web Services, teknolojinin sağladığı avantajları müşterilere nasıl daha faydalı olunabilir ilkesiyle ele alıyor.
Mutlaka okuyun: Mükemmel Müşteri Hizmeti Nasıl Sağlanır?
9. Stratejinizi Değişmeyen Şeyler Üzerine Kurun
Kasım 2012’de katıldığı bir konferansta Jeff Bezos şu sözleri sarf ediyor:
“10 yıl içinde ne tür gelişmeler ve yenilikler olacağı konusunda çok soru alıyorum. Ancak bana kalırsa 10 içinde nelerin değişmeyeceği ve aynı kalacağı meselesi çok daha ilginç ve önemli. En azından kendi sektörümü düşünürsem insanlar bundan 10 yıl sonra da, 100 yıl sonra da alışverişlerinde düşük fiyat olmasını isteyecekler. Siparişlerine daha çabuk ulaşmak isteyecekler, daha çok ürün çeşidi isteyecekler. Bu nedenle bugünkü enerjimizi bu sabit ilkeleri sürdürmek üzere harcıyoruz.
Amazon Web Services söz konusu olunca insanların bundan 10 yıl sonra “Keşke daha az güvenilir olsa ve daha pahalı olsa” deme ihtimali sıfır.
Bu nedenle iş hayatındaki büyük fikirler oldukça basit ve sadedir, ama bazen en açık seçik olanı bile tam olarak kavramak mümkün olmayabilir. Ancak iyi yaptığınız şeylere emek harcayarak onları daha iyi hale getirirseniz, hizmet ve ürün kalitenizi artırırsanız işte bu müşterileriniz için büyük bir fark yaratır.”
Jeff Bezos’un bu konudaki sözleri çok önemli. Amazon bugün fiyatları düşürmek, kargo süresini azaltmak, daha çok ürün sunmak, daha iyi içerikler üretmek için çaba harcıyor. Müşterinin tamamen bunları istediğini biliyor çünkü.
Netflix’i ele aldığımızda onların odaklandığı şey internet yayıncılığı. Çünkü geleceğin burada olduğunu çok iyi kavramış durumdalar. Bu nedenle sürekli bağlantı kalitesini artırmaya, daha iyi filmler, diziler, programlar üretmeye çalışıyorlar.
Google’ı ele aldığımızda müşterilerin daha doğru ve hızlı sonuç almak istediklerinin bilincinde hareket ediyorlar ve kendilerini sürekli geliştiriyorlar.
Bu bağlamda enerjinizi nereye harcadığınız, yaptığınız işlerin 10 yıl sonra da arzulanacak şeyler olup olmadığını bilmeniz son derece hayati bir konudur.
10. Riski Tespit Edip Ortadan Kaldırın
Girişimcilerin riski ve risk almayı sevdiğini, riskten olumlu bir biçimde faydalandıklarını okuruz hep.
Bezos’a göre iyi girişimciler riskten hoşlanmaz, riski tespit edip ortadan kaldırmaya çalışır.
“İyi girişimciler riskten hoşlanmazlar. Riski azaltmaya gayret ederler. Şirket kurmak başlı başına riskli bir şeydir zaten. Bu nedenle şirketin ilk dönemlerinde riskleri adım adım ortadan kaldırmak gerekir. Şirket büyüdükçe tekrar risk alınabilir ancak şirketin kendi ayakları üstünde durmaya başlama döneminde riskleri mümkün olduğunca ortadan kaldırmak gerekir.”
11. Pişman Olmamak İçin Hemen Şimdi İşe Koyulun
Hayatta insanın canını en çok pişmanlıklar yakar…
Jeff Bezos Amazon’u kurma aşamasında ya kendi şirketini kuracaktı ya da Wall Street’teki bol kazançlı işine devam edecekti. O bu dönemde pişmanlıklarını minimize edecek bir çerçeveyle hareket etti. Eğer kendi girişimine şans vermezse ileride daha çok pişman olacağını fark etti ve Amazon’u kurdu.
12. Mutlaka Ama Mutlaka Sevdiğiniz İşi Yapın
Bu bölümde Jeff Bezos’un çeşitli ortamlarda girişimcilere ve girişimci adaylarına verdiği tavsiyelere yer vererek yazımızı sonlandırıyoruz.
“Asla popüler olan şeyin peşinden koşmayın. Kendinizi doğru bir yere konumlandırın ve doğru zamanı bekleyin. Mutlaka tutkuyla sevdiğiniz bir şeyle uğraşın. Bir girişimci adayına verebileceğim 1 numaralı tavsiye budur. Kesinlikle gerçekten sevdiğiniz, ilgilendiğiniz, zevk aldığınız bir işle uğraşın. Bir işi tutkuyla severseniz para ikinci planda kalır. Ancak meseleye sırf para odaklı bakarsanız kalıcı bir şey oluşturamazsınız. Tutkuyla bağlı olduğunuz bir iş yaparsanız ürün ve hizmet kalitesini sürekli geliştirmek istersiniz. Bu da daha çok para kazanmanızı sağlar.”
“Zor zamanlarda çalışanlarınızla daha çok iletişim kurun.”
“Başarısızlık girişimcilik hayatının doğal bir parçasıdır. Yani fazla abartmaya gerek yoktur.”
“Uzun vadeli düşünebilmek için gerçekten ikna olmak gerekir. Eğer kısa vadeli düşünürseniz sürekli ufak detaylara takılırsınız.”
“İşler karıştığında daima “müşteri için en iyi olanı” bulmaya çalışıp uygularız. Uzun vadede daima hem şirketin hem de müşterinin yararına olur bu.”
Sonuç
Jeff Bezos 1964 doğumlu. Yani şu an 55 yaşında. Onun en büyük hayallerinden biri de “dünyanın en yaşlı insanı olmak.”
Onun kurduğu Amazon daha uzun yıllar bizimle olacak.
Onun kurduğu Blue Origin adlı şirket sayesinde uzayda seyahat yapabilmek ucuz ve güvenli olacak.
Belki 2080 yılında Jeff Bezos hala hayatta olacak.
Belki 10.000 yıl boyunca çalışması öngörülen devasa saat gerçekten 10.000 yıl boyunca durmaksızın çalışacak.
Hangi nedenle olursa olsun, insanlarla gelecekte Jeff Bezos’u yaptıklarıyla hatırlayacak ve bugün ondan öğrenecek daha çok şeyimiz var.