MAKBER ŞİİRİNİN TÜM REDİF VE UYAKLARI,AHENK UNSURLARI,ÖLÇÜSÜ,SESE DAYALI SANATLARI,NAZIM BİRİMİ,UYAK ŞEMASI,TEMASI,VE NAZIM TÜRÜ
EDEBİYAT FATİHİ
AnaSayfa
DERS NOTLARI
_9. Sınıf
_10. Sınıf
_11. Sınıf
_12. Sınıf
KİTAP ÖZETLERİ
_Roman Özetleri
_Ömer Seyfettin Hikayeleri
YAZILILAR
TESTLER
YAZARLAR
HAKKIMIZDA
Ana SayfaAHENK UNSURLARI
MAKBER ŞİİRİNİN TÜM REDİF VE UYAKLARI,AHENK UNSURLARI,ÖLÇÜSÜ,SESE DAYALI SANATLARI,NAZIM BİRİMİ,UYAK ŞEMASI,TEMASI,VE NAZIM TÜRÜ
Edebiyat Fatihi 22:09 2 Yorumlar
Facebook
Twitter
Makber, Abdülhak Hamit Tarhan'ın karısı Fatma Hanım'ın ölümü üzerine yazdığı şiiri. O yıllarda yeni yeni oturan Avrupai Türk Şiiri tarzının en önemli örneklerinden biri olarak yerini almış, yazılmasından onlarca yıl geçtikten sonra bile birçok şairin esin kaynağı olmuştur. Okurun duygularına seslenen eser metafizik ürpertiyi (ölüm korkusu) de Türk şiirine getirmiştir.
www.edebiyatfatihi.net ÖZGÜN VE GÜNCEL İÇERİKLER...
MAKBER ŞİİRİNİN TÜM REDİF VE UYAKLARI
Eyvah ne yer ne yâr kaldı
Gönlüm dolu ah-u zâr kaldı
Şimdi buradaydı gitti elden
Gitti ebede gelip ezelden
Ben gittim o haksar kaldı
Bir köşede tarumar kaldı
Baki o enisi dilden eyvah
Beyrutta bir mezar kaldı
Nerde arayayım o dil rübâyı,
Kimden sorayım bi-nevâyı?,
Bildir bana nerde nerde ya Rab
Kim at beni bu derde ya Rab
Derler ki unut o aşinâyı,
Gitti tutarak reh-i bekâyı,
Sığsın mı hayale bu hakikat?
Görsün mü gözüm bu macerâyı?
MAKBER ŞİİRİNİN AHENK UNSURLARI
ÖLÇÜSÜ : Aruz ölçüsü : mef'lü mefailün fe'filün" kalıbı
Makber ve Abdülhak Hamit
MAKBER ŞİİRİNİN TAHLİLİ
Abdülhak Hâmid Tarhan'ın, (ö. 1937) karısının ölümü üzerine yazdığı manzum eser.
Abdülhak Hâmid, 1883 Ekiminde baş-şehbender olarak tayin edildiği Bombay'a giderken eşi Fatma Hanım'ı da berabe­rinde götürmüştü. Vereme yakalanmış olan Fatma Hanım'ın sağlığı burada daha da bozulunca İstanbul'a dönmek için bin­dikleri gemide hastalığın ilerlemesi üze­rine o sırada Beyrut'ta vali olan ağabeyi Abdülhak Nasûhî'nin evine inerler. Fatma Hanım burada ölür (21 Nisan 1885) ve bu­raya defnedilir. Makber, Hâmid'in Bey­rut'ta kaldığı kırk gün içinde yazdığı uzun ve tek bir şiirden ibaret eseridir (Abdül­hak Hâmid'in Hâtıraları, s. 166-169).
Makber, daha sonraları "Makber Mu­kaddimesi" olarak da bilinen ve eserin kendisi kadar ünlü olan "Birkaç Perişan Söz" başlıklı mensur bir giriş ve Fatma Hanım'ın Beyrut'taki mezarının kitabe yazısıyla başlar. Asıl şiir ise esas itibariyle mersiye kategorisine girmekle beraber gerek form gerekse muhtevasıyla divan mersiyelerinden ayrılır. Aruzun "mef ûlü mefâilün feûlün" kalıbıyla yazılan eser. "aabbaacb" kafiye düzeninde her biri se­kizer mısralık 294 kıtadan (2352 mısra) kurulmuş tam bir poem karakteri göste­rir. Klasik mersiyeler arasında bu hacimde bir manzume olmadığı gibi nazım şekli de ilk defa Abdülhak Hâmid tarafından denenmiştir.
Muhteva olarak Makber iki ana tema üzerine kurulmuştur. Biri Hâmid'in Fat­ma Hanım için anlattıkları, diğeri ölüm etrafında gelişen duygu ve düşünceleri­dir. Bütün şiirde her iki tema ve bunların açılımları belirli bir şemaya bağlı olmaya­rak değişik kıtalara dağılmış durumda­dır. Makber'de klasik mersiyeye, nisbeten daha yakın olan tema Fatma Hanım'la ilgili kıtalardadır. Sevilen kişinin ardın­dan onun yaşayışı, faziletleri ve kaybın­dan doğan üzüntüleri dile getiren mersi­yelere mukabil Makber'de de Fatma Ha­nım'ın şahsiyeti, özellikleri ve hayatından hâtıra parçaları zikredilir. Ancak klasik mersiyelerde daha çok toplumun değer yargılan ve gelenek ölçü olduğundan ölen kişinin şahsiyetiyle ilgili hususlara pek az yaklaşılabildiği halde Makber'de Fatma Hanım hem hayat hikâyesinin bazı parça­ları hem de Hâmid'in ve çevresinin onun­la ilgili duygulan dile getirilir. Eski mersi­yelerde ölüler maşerî bir karakterde ve soyut kalırken Fatma Hanım gerçek şah­siyetiyle somut bir varlık olarak görün­mektedir. Burada yaşı, ailesi, evliliği, isim­leri zikredilerek çocukları, sevdiği şeyler, şairle beraber gezileri, günlük hayatları, nihayet hastalığı ve ölümüyle epey ayrın­tılı bir portre çizilmiştir. Fatma Hanım'ın hayalinin görünmesi veya onun tekrar ha­yata dönmesi tasavvuru gibi duyguları işleyen kıtalar da aynı kategoride düşü­nüldüğünde bu tema bütün eserin üçte birinden fazla bir hacmi doldurmaktadır.
Orhan Okay'ın makalesinin devamı için tıklayınız
DİKKAT : ŞİİRİN AYRINTILI TAHLİLİ İÇİN TIKLAYINIZ
Yazıya Tepkini Göster!
Tags AHENK UNSURLARI MAKBER ŞİİRİNİN TÜM REDİF VE UYAKLARI NAZIM BİRİMİ ölçüsü SESE DAYALI SANATLARI ŞİİR TAHLİLLERİ TEMASI UYAK ŞEMASI VE NAZIM TÜRÜ