Şirketler geleneksel ürün geliştirme sürecinde müşterilerin mevcut ihtiyaçlarını daha iyi karşılayacak yeni teknoloji arayışına girer. Ancak gerçekten fark yaratan inovatif tasarımlar, teknolojinin daha müşterinin bile farkında olmadığı ihtiyaçları karşılayacak şekilde yapılır.
Böylesi bir teknolojik atılım gerçekleştirmek için kullanıcının kendisine değil de kullanıcılar üzerine derinlikli bir bakış açısına sahip uzmanlarla çalışmak daha verimli sonuçlar ortaya çıkaracaktır. Bu yöntemi başarıyla uygulamış şirketler arasında Nintendo, Apple ve Swatch sayılabilir. Bu üç marka, teknolojinin doğru şekilde ürüne uygulanmasıyla müşterilerin satın alma motivasyonunu ve ürünü kullanma şeklini kökten değiştirmişlerdir. Nintendo’nun MEMS (mikro-elektro-mekanik sistemler) ivmeölçer uygulaması sonucunda, oyun konsolları oynama deneyimini sanal bir dünyadan çıkarıp aktif fiziksel eğlenceye dönüştürmüştür.
Apple’ın iPod ve iTunes Store’u geliştirmesi, insanların yeni müzikleri keşfetmeye, satın almaya ve kişisel çalma listeleri oluşturmalarına yardım etmiş ve müzik endüstrisini ciddi anlamda tehdit eden korsana karşı bir çözüm sunmuştur. Swatch ise kuvars saat teknolojisiyle, saati bir zaman tutucusundan bir moda aksesuarına dönüştürmüştür. Bu şirketler, bu teknolojileri bahsi geçen ürün kategorisine dâhil eden ilk şirket olmasalar bile en anlamlı ve karlı formu yakalamaları başarıyı beraberinde getirmiştir.
Etkili ürün stratejileri, yeniliğe olanak tanıyan, paydaşların verimli bir şekilde ilişkilerini yürütebildiği ve sürece dahil edildiği bir ortamın sonucudur. Kullanıcıların mevcut ihtiyaçları doğrultusunda teknolojik imkanları değerlendirmek yerine kullanıcı deneyimine yeni bir vizyon kazandırmaya odaklanmak çeşitli kapılar açar. Bu doğrultuda, süreci doğru yöneltebilmek adına multi-disipliner bir yaklaşımı benimseyip alanında uzman tasarımcı ve mühendislerle çalışmak, fikir sentezinden ve prototip üretmeye kadar uzanan bir yol çizilmesi gerekir. Böylelikle kullanıcıların aktif olarak talep etmedikleri ancak deneyimledikleri gibi çok sevecekleri yeni ürünler ortaya çıkar.
Yeniliğin Peşine Düşmek
Yeni veya gelişmekte olan teknolojiler söz konusu olduğunda, çoğu şirketin inovasyon stratejisi yeni teknolojiyi eskisi ile değiştirmektir. Bu bağlamda odaklanılan soru genellikle şudur:
“Müşterilerin mevcut ihtiyaçlarını daha iyi karşılamak adına bunu eski teknolojiyle değiştirmek mümkün müdür?”
Ancak fark yaratmak isteyen şirketlerin sordukları sorular ise şunlardır:
“Bu yeni teknoloji, insanlara hali hazırda sunulan hizmet ve ürünü daha anlamlı bir hale getiriyor mu?”
“Mevcut ihtiyaçları aşarak müşterilere o ürün satın almak için tamamen yeni bir neden sunacak mı?”
Ürün Geliştirme Sürecinde Önce Anlam Arayışı, Sonra Teknoloji
Bu anlayışı bir çalışma modeline nasıl entegre etmek gerekir? Normalde, firmalar müşterilerin ihtiyaçlarını onlara sorarak veya bir ürünü kullanırken onları yakından inceleyerek araştırırlar. Her ne kadar bu tür çabalar mevcut ürünleri geliştirmek adına oldukça etkili olsa da, özellikle kullanıcılar söz konusu teknolojiye aşina değilse, inovatif bir ürün fikrinin doğması pek mümkün değildir.
Bu nedenle teknolojinin mümkün kılabileceği ve kullanıcılar için mevcut ürünlerden daha anlamlı hale gelebileceği bir vizyona odaklanmak gerekir. Böylesi bir vizyona sahip olmanın ilk adımı ürünün kullanıcısını farklı açılardan analiz edebilecek beceriye sahip uzmanlarla çalışmaktan geçer. Bu doğrultuda, kapsamlı bir analiz gerçekleştirmek ve ürün deneyimini bir bütün halinde tüm aşamalarıyla birlikte ele almak gerekir. Kullanıcı deneyimi üzerine derinlemesine düşünmek fikir üretmekten daha önemli olmalı, karmaşık senaryolar içerisinden alışılmışın dışında ve sağlam öngörüler elde etmek mümkün olmalıdır.
Kullanıcı Deneyimini Dönüştürmek
Prototip testleri sırasında kullanıcı deneyimini mükemmelleştirmek için çeşitli araştırma yöntemleri kullanırız. Kullanıcıyla deneyimi üzerine görüşmeler bunun sadece bir kısmıdır. Deneyimin nasıl hissettirdiğini ve bun dair iç gözlemlerini sorarız. Bununla beraber, kullanıcıyı deneyimi sırasında gözlemlemek bize çok daha fazla iç görü kazandırır. Eğitimli, tasarım odaklı gözlüklerle baktığımızda kullanıcının farkında olmadığı zorlukları tespit edebiliriz. Çünkü eğitilmiş gözler için ‘sorun’ kullanıcı için olduğundan daha farklı anlamlar taşır. Böylece doğrudan görüşmelerden çok daha etkili öngörülerin açığa çıkması mümkün olur. Kullanıcıların kendi başlarına göremedikleri ve ifade edemedikleri davranışları saptayarak en ince ayrıntılarına kadar kullanıcı deneyimini pürüzsüzleştiririz.
Diğer bir yönüyle, yenilikçi ürünler herkesin yeni teknolojilere kolayca erişebildiği bir pazarda, yalnızca yeni teknolojiyi mevcut bir ürüne adapte etmekle geliştirilmez. İnovasyon, mevcut uygulamalardan daha iyi bir kullanıcı deneyimi yaratmak için bu teknolojilerin nasıl kullanılabileceğini çözmektir.
Örneğin bir kahve makinesinde manuel olarak yapılan işlemi gelişen teknolojiyle otomatik hale getirmek bir yenilik olmakla beraber kullanıcı deneyimine radikal bir katma değer sunmayabilir. Aksine, bireysel kontrolü azalttığı için tatta kişiselleşmeyi ve kahve yapım süreciyle kurulan bağı azaltarak deneyimi olumsuz etkilemesi mümkündür. Bunun yanı sıra, kullanıcının asıl haz noktasının kişiselleştirme imkanı olduğunu tespit ettikten sonra yeni bir teknoloji ile deneyimin bu yönünü zenginleştirmek başarılı bir inovasyona götürecektir. Yani doğru yöntemi benimseyerek yenilikçi yaklaşımı sistemleştirmek mümkündür.
Biz Arman Tasarım olarak projelerimizde bu soruları sormayı, ve yalnızca yeni bir teknoloji barındırna değil, kullanıcının sorununu daha yenilikçi şekilde çözen ürünler geliştirmeye önem veriyoruz. Gelecek, bugün tasarladığımız kurgular üzerine şekillenmekte. Bu yönüyle herhangi bir inovasyon ile bir şekilde katkıda bulunduğumuz büyük resmi görmek sorumluluğumuz dahilinde bulunuyor. Tasarım yaklaşımımız bugün müşterimiz ve onun kullanıcınılarının sorunlarını çözmekten öte, yaşam merkezli bir bakış açısıyla, nasıl bir dünyaya doğru ilerlememiz gerektiği sorusunu da daima barındırıyor.