“Hani diyorlar ya, rüyamda bunun bir rüya olduğunu biliyordum diye… Kabustayım ama bunun hayatım olduğunu biliyorum.” Seray Şahiner’in son romanının kahramanı Ülker Abla, böyle bir karanlıktan sesleniyor okura. Kocasından şiddet görüyor, parası yok, gideceği bir kapı yok. Her şeyden önce can güvenliği yok. Evi terk ediyor ama kocası tarafından, bulunduğu anda öldürüleceğini biliyor.
Hikayenin geri kalanında Ülker ablanın bir hastaneye sığınıp kimsesiz hastalara refakat edişini, çaresizlikten çıkardığı çözümlerle hayatta kalma mücadelesini ve toplumla ilgili mizah dolu gözlemlerini okuyoruz.
On birinci romanıyla Türkçe edebiyata güçlü bir kadın kahraman armağan eden Seray Şahiner’le, imkansız bir hayatın içinde umudunu korumayı başaran Ülker Abla’yı konuştuk.
Seray Şahiner, “Ülker Abla en sevdiğim kahramanım oldu” diyor.
Ülker Abla’yı ne zamandan beri aklınızda taşıyorsunuz? Bu kitabı yazma fikri ne zaman nasıl oluştu sizde?
Barınma hakkının hayatiliği üzerine çalışıyordum. Kayıtdışı mekan kullanımı, kamusal alan ve kent hakkı üzerine epeyce kafa yorduktan sonra, kendimi Ülker Abla’yı yazarken buldum. Gidecek yeri olmadığı için yıllarca koca dayağına maruz kaldıktan sonra ani bir kararla evini terk edip nispeten özgürce yürüdüğü sokağın kullanımını, sokağın dilini öğrenerek benimseyen bir kadın olması muradımdı… Ülker, Antabus’ta derkenar, hikayesini çok az gördüğümüz bir karakterdi ve şimdiye kadar yazdıklarım içinde en sevdiğim karakterdi. Kendi adıyla kendi hikayesi olsun istedim.
Kocasından kaçan Ülker Abla bir devlet hastanesine sığınıyor ve kimsesiz hastalara refakat etmeye başlıyor. Onu bir hastaneye yerleştirmenizin sebebi nedir?
Ayak alışkanlığı ve can havli… Yıllarca evinden çıkıp ya bakkala çakkala gitmiş, ya kocasından dayak yedikten sonra tedavi için hastaneye. Bir de, baba dayağından kocasına kaçmış, kocasını terk ettikten sonra gidecek bir yeri yok. Kocasının onun izine ulaşmasından endişeli olduğundan resmi kayıtlara geçeceği yerlerden kaçıyor. Zaten beş kuruşu da yok. Ve yıllarca sedyeyle geldiği hastaneye bu kez ayaklarının üzerinde durmak için geliyor.
Ülker Abla çok zor durumda ama hayatta kalmasını sağlayacak bir takım seçenekleri elinin tersiyle itmekten çekinmiyor. Mesela, refakat ettiği yaşlı hastanın evlilik teklifini geri çeviriyor. Mağduriyetinden yararlanıp emeğini sömüren eski komşularına posta koyuyor. İnsanlarla uzlaşmaya pek niyeti yok gibi.
“Sürüden ayrılanı kurtlar yer” diyenler hep kurt çıkıyor. Ülker toplumla değil, bu susturan peşkeş çekmeyle kavgalı. Bir duvar yazısı görmüştüm: “UYUŞMUYORUZ”. Ülker de, uyuşmuyor, hem rehavet hem çıkarı için insanların suyuna gitme manasında. Harekete geçiren bir öfkesi var. Bunu mizahla harmanlayıp daha keskin hale getiriyor.
Renk adlarını belirleyen biraz da zamanın ruhu. Ülker ablanın renkleri; zanax eflatunu, pakstil sarısı, anafranil pembesi, cipralex beyazı… renk paletine girer mi dersiniz?
Bu isimleri, Antabus’ta Ülker’in üslubunu belirlerken üretmiştim. 2013’ten beri kitabı okuyanların ara ara bunun şakasını yaptığını görüyorum. Ben de artık günlük hayatımda renklerden bahsederken kullanıyorum. Her karakterimin kendi jargonu olmasına özen gösteriyorum. Bizzat Ülker’in ağzından yazılmış bir anlatı olduğundan, uzun betimlemelerdense Ülker’in dünyasını işaret eden bir üslubu tercih ettim.
Yazarın on birinci romanı, koca şiddetinden kaçıp kimsesiz hastalara refakat ederek yaşamaya başlayan Ülker Abla’yı anlatıyor
Romanın neredeyse tamamında, tek bir karakterin iç sesini okuyoruz. Bu tercihiniz yazma deneyiminizi nasıl etkiledi?
Ülker dışardan kendisiyle ilgili yapılan tanımlardan muzdarip bir kadın. O sebeple tanrı anlatıcı kullanmak yerine bizzat Ülker’in sesiyle yazdım. Barınma, akademik olarak da çaba harcadığım bir konu. Karakterin iç sesinden yazarken araya hiç dipnot sızdırmamaya dikkat ettim.
Ben kitabınızı okurken, Başak Cengiz kılıçla katledildi. Gülsüm Yarış eski eşi tarafından tabancayla öldürüldü. Neslihan Batur erkek arkadaşı tarafından kıskançlık yüzünden öldürüldü, su kuyusuna atıldı. 8,5 aylık hamile Arzu D. evinde asılı bulundu. Kocası tarafından öldürüldüğü ihtimali üzerinde duruluyor. Romanı, şiiri, oyunu, filmi, haberi yazılıyor ama bitmiyor! Sahi nasıl bitecek?
Bu haberler o kadar çok ki, belki artık rutin haber diye bakılıyor. Her gün dolacağına hiç şüphe olmadığından ayrılmış üçüncü sayfalar var, onlara da haberler elenerek konulabiliyor ancak. Bu vakaların çok olması sıradan oldukları anlamına gelmiyor. Biz sayfada sokakta ses vermek, dikkat çekmek işaret etme zorundayız. Göz aşinalığına, alışmaya karşı, her hayatın biricikliğini savunmakla, öfkeyi ve ses vermeyi örgütlemekle mükellefiz.
Ülker Abla, kulağında kulaklıkla başkalarının dertlerine sağır kadınlara, emeğini sömüren eski komşularına, nikahını lütfeden yaşlı adamlara dalgacı bir öfkeyle yaklaşıyor. Acaba kitabını yazan yazara nasıl tepki verirdi?
Kulaklıklı kadınlara özeniyor aslında… Onun, dışarıya kulak vermemeye bile imkanı yok. Çünkü sürekli tetikte olmak zorunda hissediyor. Bana nasıl tepki verirdi meselesine gelecek olursak, muhtemelen benimle de dalgasını geçerdi. Ve yazılmış hali beni her konuda alt ederdi. Karakterlerim her zaman benden daha nüktedan, daha zeki. Çünkü ben bir kere yaşıyorum ve düzeltme şansım olmuyor, ama karakterlerimi tekrar tekrar yazıyorum. Her bir yönü için ayrı bir yazım yapıyorum. Yine de bir ortayı bulurduk, zira ben onun insanlarda en nefret ettiği şeyi hiç yapmadım: Ülker’e hiç acımadım.
Konfeksiyonda el işçiliği ve makinecilik yapmışsınız. Zihinsel üretimiyle yaşayan birinin kol gücüyle çalışması çok rastlanan bir durum değil. O hikayelerinizi merak ediyorum…
Üniversite bitene kadar, konfeksiyonculuk, garsonluk gibi pek çok dönemsel iş yaptım. Kol gücüyle çalışılan işlerde kafa yorulmuyor gibi bir algı var, ne acayip. Asıl oralarda hakkınızı kollamak ve sürekli tetikte olmak zorundasınız. Çalışma saatleri, sigortasızlık vb… yarım saat öğle paydosu. Bu işleri ilerde yazarım diye yapmadım tabii ki, ama yazarken işçi kökenli olmanın avantajını, o “tetikte olma” duygusunu bilmekten dolayı yaşıyorum.
Filed Under: Diken özel, Keyif
SON HABERLER
Veliaht prensle helalleşelim mi?
Arap Emirlikleri Veliaht Prensi’nin Ankara’ya gelişi ve Cumhurbaşkanı tarafından kabulü, 15 Temmuz sonrası ‘helalleşme’nin düzeyini gösteriyor.
KLİMİK’ten Omicron açıklaması: Bilinen korunma yöntemleri geçerliliğini koruyor
Türk Klinik Mikrobiyoloji ve İnfeksiyon Hastalıkları Derneği (KLİMİK), Covid-19’un Omicron varyantında mevcut aşılar ya da geçirilmiş infeksiyonların sağladığı bağışıklıklar gibi bilinen korunma yöntemleri geçerliliğini koruduğunu bildirdi.
Kanser hastalarını doktor doktor gezdiren düzenleme
Sosyal Güvenlik Kurumu’nun (SGK), radyasyon onkologlarından kanser tedavisi sırasında kullandıkları bazı ilaçları reçete etme yetkilerini ellerinden alması hastaları mağdur etti.
Kılıçdaroğlu’na dosya akıyormuş: Helalleşeceğiz ama hesaplaşma ayrı
CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, ‘yolsuzluklara ilişkin çok sayıda dosya ve belge’nin kendilerine aktarıldığını belirterek, “Bir ekip kurduk. Zamanı gelince açıklayacağız” dedi.
Altı partiden parlamenter sistem için ilk taslak
Muhalefet partilerinin görüşmeler sonrası vardığı mutabakat metnine göre seçim barajının yüzde 3’e düşürülmesi hedefleniyor. Buna göre cumhurbaşkanı yedi yıllık süreyle tek dönem için seçilecek ve bir daha aktif siyasete dönemeyecek.
Prof. Dr. Talat Kırış: Beyin cerrahisi Everest’e çıkmak gibi
Daniel Craig’in son James Bond filminden hasılat rekoru
DİKEN’İ TAKİP EDİN
Osman Kavala 1490 gündür tutuklu
AGORA
Veliaht prensle helalleşelim mi?
Bahadır Kaynak
Sosyal medya devrinde yazı ve eleştirinin bazı zorlukları…
Murat Sevinç
Sürgündeki akademisyenler ve ‘merdiven altı akademik loncalar’
Dağhan Irak
KHK’li bir ‘öğretmenin’, içinden Ankara geçen kısa hikâyesi…
Murat Sevinç
Bu seferki daha bir başka
M. Murat Kubilay
Yaşama ve ülkeye tutunma yolu olarak, iyiyi çoğaltmak…
Murat Sevinç
Helalleşme mi, ‘yeniden kuruluş’ mu?
İhsan Dağı
Boji’ye kumpası kim kurdu?
Levent Gültekin
Yurtta ve dünyada hücum futbolu
Bahadır Kaynak
Üretmenin ve yaşamanın keyfi
Mehmet Aksel
GÜNÜN 11’İ
Abdulkadir Selvi: Mansur Yavaş ismine dikkat edin derim
Güven Gürkan Öztan: MGK kararının zamanlaması da manidar
Ergin Yıldızoğlu: Doğadaki virüslerin insanlara sıçraması kolaylaşıyor
Osman Müftüoğlu: Omikron mutasyonu korkutucu çünkü…
İbrahim Kahveci: Sadece iki işlemle kurların yükselişinde ana aktörü bulabiliyoruz
Mustafa Karaalioğlu: Bakalım sorumlusu kim çıkacak!
Alaattin Aktaş: Bu yeni ekonomi politikasını dünyada ilk biz deniyoruz
Evren Devrim Zelyut: AKP sefalet yaratan politikasına umutsuzca kılıf arıyor
Can Ataklı: Reisten habersizce yaptılarsa, açığa çıkarılmak isteniyordur
Fatih Polat: Artık bu casusluk kurguları inandırıcılık kaygısı aşamasını çoktan geçti
Murat Muratoğlu: Belli ki bu iktidar Türkiye’ye ibret almamız için gönderildi!
Pandora kutusundaki fil
Kaderini çizemeyen kadın; Celile
Türkiye’den kadın yönetmenlerin filmleri Sharjah Film Platformu’nda
Tiyatro dilinden, erkek cinayetlerine
İFSAK salonlarını yeniden izleyiciye açtı
Louis Vuitton’un kreatif direktörü ve Off-White’ın kurucusu Virgil Abloh hayatını kaybetti
14 yaşında zorla evlendirilen şehrin tek kadın muhtarı 40 kız çocuğunu aynı sondan kurtardı
Batman’da düğün takılarına ‘üst sınır’
Bursa’ya özgü dört lezzete coğrafi işaret
VİTRİN
AKTÜEL
ANALİZ
DÜNYA
MEDYA
KEYİF
AGORA
SANAT
SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK
AGORA
DİKEN’E TAKILANLAR
BİRİNCİ SAYFALAR
GÜNÜN 11’i
AKŞAM POSTASI
BU GAZETE…
DİKEN 5 YAŞINDA
KÜNYE
İLETİŞİM
E-mail
Facebook
Google+
Pinterest
RSS
Twitter
Vimeo
YouTube
"Genç gazeteci arkadaşlarıma! Bu meslek yorucu bir meslektir. Ama, insan büyük bir zevkle çalışır. Kalemine daima efendi kal, uşak olmamaya gayret et. Mecbur kalırsan kır, sakın satma." Sedat Simavi