“Büyük patlama teorisinden” tek başına bahsetmek aslında doğru değildir. Gerçekte, her biri başı dertten kurtulmayan en azından beş farklı teori vardır. Birincisi, görmüş olduğumuz gibi, 1927’de Lemaître tarafından ileri sürüldü. Bu teori, kısa sürede bir dizi farklı temelde çürütüldü: genel görelilik ve termodinamikten türetilen hatalı sonuçlar, kozmik ışınlar ve yıldızların evrimi hakkında yanlış teoriler vb. İtibarını kaybeden teori, İkinci Dünya Savaşından sonra yeni bir biçim altında George Gamow ve diğerleri tarafından yeniden canlandırıldı. Büyük patlamadan kaynaklanmış olabilecek çeşitli olguları –maddenin yoğunluğu, sıcaklık, radyasyon düzeyleri vb.– açıklamak için Gamow ve diğerleri tarafından birtakım (yeri gelmişken, bir parça bilimsel “yaratıcı muhasebecilikten” yoksun olmayan) hesaplar yapıldı. George Gamow’un parlak yazım tarzı, büyük patlamanın, popüler hayal gücünü ele geçirmesini sağladı. Teori bir kez daha, beklenmedik biçimde ciddi sorunlarla yüz yüze geldi. Sadece Gamow’un modelini değil, onun ardından gelen Robert Dicke ve diğerlerinin “salınan evren” modelini de geçersiz kılan birçok tutarsızlıklar bulunmuştu. Robert Dicke’in “salınan evren” modeli, evreni sonu olmayan bir döngüde salındırarak, büyük patlamadan önce ne olduğu sorununu halletmeye dönük bir girişimdi. Ancak Gamow önemli bir öngörüde bulunmuştu; böyle muazzam bir patlama, geride büyük patlamanın uzaydaki bir çeşit yankısı olarak “fon ışıması” şeklinde bir iz bırakmalıydı. Bu kehanet, birkaç yıl sonra teoriyi yeniden canlandırmak için kullanıldı.
Devamını oku “Büyük Patlama Teorisinin Geçmişi ve Sorunları” →
Büyük Patlamanın Sorunları
sonsuz
24 Haziran 2016
06:33
Büyük Patlamanın Sorunları için bir yorum
Bilim, Denemeler, Felsefe
büyük patlama, GUT, Takyon
Doç. Dr. Haluk Berkmen
Einstein 1916 yılında Genel Görelilik kuramını yayınladığında uzamın madde tarafından büküldüğünü iddia ederek yerçekim kuvvetine tümüyle farklı bir yorum getirdi. Bu durumu göz önüne getirmek için şöyle bir benzetme yapabiliriz. Gerili bir çarşafın iki ucuna ağır iki adet bowling topu koyalım. Bu iki top çarşafı bükecekler ve ikisi arasında oluşan kıvrım boyunca birbirlerine doğru yaklaşacaklardır.
İşte benzer şekilde büyük gök cisimleri uzayı bükerek birbirlerine doğru yaklaşıyorlar. Böylece Newton’un kütle çekim yasası tümüyle geometrik olarak kuvvet kavramına gerek duyulmadan açıklanmış olmaktadır. Tek bir gök cismi yakın çevresindeki uzamı büker fakat kendinden uzakta duran uzam bükülmeden düz bir çarşafa benzer. Bu yaklaşımda madde ile uzam iki ayrı nesne olarak görülmekte, madde uzamdan bağımsız olarak uzamın içinde duran bir varlık olduğu kabul edilmektedir.
Oysa ki her ikisini aynı ve tek bir enerjinin iki farklı yoğunluğu olarak da düşünebiliriz. Uzamı çok az yoğunluklu madde, maddeyi de yoğun uzam olarak düşünebiliriz. Böylece biri diğeri içinde hareket etmesi gerekmiyor. Hareket eden ortamın kendisi olup yer yer sıkışarak yoğun madde türlerini oluşturuyor. Yoğunlaşmadığı bölgelerde ise maddenin bulunmadığı geniş boşluklar meydana geliyor.
Boşluk (vakum) dediğimiz maddesiz ortam tümüyle boş değildir. İçinde az miktarda da olsa enerji bulunuyor. Bu enerji “arkazemin ışıması” denen yaygın fakat oldukça zayıf bir enerji olarak ölçülmüştür. Arkazemin ışıması mutlak sıfır olan –273 dereceye oldukça yakın +3 K derecedir. Arkazemin ışıması, uzayın hangi boş noktasına bakarsak bakalım aynı değerde ölçülmektedir. Demek ki uzam her bölgede aynı özelliklere sahiptir, yani homojendir. Uzaydaki madde yoğunluğu (birim hacim içinde bulunan madde miktarı) oldukça sabit. Uzayın bir bölgesi ile diğer bölgesi aynı miktarda yıldız ve gök adaları barındırıyor. Bu durumu açıklamak için Büyük Patlama modeli ileri sürüldü.
Devamını oku “Büyük Patlamanın Sorunları” →
Sicim Kuramı (Membran Teoremi, String Theory)
sonsuz
14 Nisan 2016
15:00
Sicim Kuramı (Membran Teoremi, String Theory) için 2 yorum
Bilim, Denemeler
büyük patlama, Einstein, evren, fizik, kuantum, kuantum fiziği, sicim kuramı, Stephen Hawking
Sicim Kuramı, fiziğin temel modellerinden birisidir. Yapı taşı olarak Standart modelde kullanılan boyutsuz noktalar yerine, tek boyutlu uzanıma sahip sicimler kullanılmaktadır. Bu temel yaklaşım farklılığı, parçacıkları noktalar olarak tasvir eden modellerde karşılaşılan bazı problemlerden sakınılmasını sağlamaktadır.
Kuramdaki temel fikir, gerçekliğin esas bileşenlerinin rezonans frekanslarında titreşen ve Planck uzunluğunda olan (10-35 mm civarı) sicimler olduğudur.[1] Sicim teorisine göre evrendeki her madde tek bir şeyden oluşuyor: titreşen ince sicimler. Farklı rezonanslarda titreşen bu sicimler, evrendeki her şeyi meydana getiriyor. Sicim kuramı, evren’i oluşturan en temel, bölünemeyecek kadar küçük bileşenlerinin nokta gibi parçacıklardan değil, titreşen minyatür keman tellerine benzeyen sonsuz küçük döngülerden oluştuğunu öne sürer.[2]
Fizikçilerin karmaşık teorileri, içinden çıkılmaz denklemleri ve insanı şaşkına çeviren bir jargonu anlamak gibi yetenekleri olsa da, aslında onlar basitliği severler. Gerçekliğin, temelde basit olduğunu kabul ederler. İşte bu yüzden parçacık fiziğinin standart modelinden memnun değiller. Bu model, elektronlardan kuarklara, muonlara evrendeki her şeyi oluşturan 57 (son sayımda) farklı parçacığın özelliklerini ve birbirleriyle etkileşimini açıklıyor. (Muon ilk keşfedildiğinde bir fizikçi “Onu da kim sipariş etti?” diye sormuştu.)
Chicago yakınlarındaki Fermilab’da çalışan fizikçi Joe Lykken, “Evrenin en temel parçasının 57 çeşit olması çok gülünç.” diyor. Daha temel bir gerçeklik arayışı, fizikçileri sicim teorisini kabul etmeye yönlendirdi.
Bu teorinin alışılmışın dışında bir özelliği –bazılarına göre bir dezavantajı– var: En az dokuz uzaysal boyut gerektirmesi. Bunlardan altısını ise üç boyutlu bir dünyada yaşayan bizler algılayamıyoruz.
Teori, şu ana kadar deneyle desteklenmedi. Sicimleri gören kimse yok; tahmin edilenden çok, hatta trilyonlarca kat daha küçük olabilirler. Gizli boyutlara gelince, onlar da arabanızın anahtarını nerede unuttuysanız oradalar.
Devamını oku “Sicim Kuramı (Membran Teoremi, String Theory)” →
Yazı dolaşımı
Daha yeni yazılar
Paylaş:
Giriş
Kullanıcı adı ya da e-posta adresi
Parola
yedi artı iki? (yazıyla)
Beni hatırla
Giriş
Kayıt ol
Parolanızı mı unuttunuz?
Son Yazılar
Zeka soruları sitesi
52 Kartlık Deste Soruları
Çarpımları ve toplamları aynı olan sayılar
Sonsuz Bilgi forumu
Tekillik ve Ötesi
Kara Enerji nedir?
Şişme Kuramı Nedir?
Karanlık Madde nedir?
Neden gece karanlıktır?
Sıcak Büyük Patlama Sonrası
Büyük Patlama Evreni Nasıl oluşturdu?
Genişleyen Evren
Evrenin Bilimi
Evren ne renktir?
Genel Göreliliğin Tuhaflıkları
Genel Göreliliğin Sonuçları
Genel Görelilik nedir?
Kütleçekimi Eğik Uzaydır
Kütleçekim Kuvveti Diye Bir Şey Yok!
Kütleçekimi Hakkındaki Tuhaflık
Rastgele Yazılar
Dil ve Düşünce Gelişimi
Zeigarnik Etkisi
Kartlar ve Olasılık
Gödel Bilmecesi
Fedai’nin Ödülü
Bir fantastik bilim kurgu romanı: Laniakea
Rüya yorumlayan yapay zeka
Kategoriler
Bilim 268
Bilişim 14
Zeka Soruları 66
Denemeler 119
Gündem 3
Öykü 40
Oyun 11
Felsefe 93
Genel 6
Günlük 14
İnsan ve Toplum 103
Antropoloji 22
Psikoloji 57
Siyaset 16
Sosyoloji 25
Kısa Devre 46
Sanat 15
Arşivler
Arşivler Ay seçin Kasım 2021 (3) Haziran 2021 (2) Mayıs 2021 (25) Nisan 2021 (21) Ağustos 2020 (6) Temmuz 2020 (9) Haziran 2020 (3) Mayıs 2020 (12) Şubat 2020 (1) Eylül 2019 (1) Ağustos 2019 (3) Temmuz 2019 (6) Haziran 2019 (7) Mayıs 2019 (6) Nisan 2019 (3) Haziran 2017 (1) Mayıs 2017 (4) Nisan 2017 (8) Mart 2017 (13) Şubat 2017 (8) Ocak 2017 (15) Kasım 2016 (1) Eylül 2016 (12) Ağustos 2016 (20) Temmuz 2016 (21) Haziran 2016 (29) Mayıs 2016 (34) Nisan 2016 (33) Mart 2016 (53) Şubat 2016 (92)
Etiketler
akıl amerika ampirizm Aristo astronomi atom belirsizlik belirsizlik ilkesi beyin bigbang bilgi bilgisayar bilim bilimsel bilinç bilişim biyoloji Bohr bozon büyük patlama coğrafya dahi dalga Descartes determinizm dil din diyalektik doğa duygu dünya düşünce Einstein Einstenin Buzdolabı elektrik elektro manyetik elektron eleştiri enerji evren evrim fantastik fizik foton galileo Gauss genel görelilik geometri Gödel görelilik güneş Hegel Heisenberg hikaye hipotez inanç insan IQ istatistik kadın kaos kaos teorisi kara delik kimya Kopenhag yorumu kozmoloji kuantum kuantum fiziği kuantum kuramı kuantum mekaniği kültür kütle kütleçekim Laplace lazer madde mantık matematik Maxwell medya mitoloji mizah nedensellik Newton nicelik nitelik nötrino olasılık oyun parçacık pi planck programlama proton psikoloji python rastgelelik rastlantı Richard Feynman rönesans rüya rüya yorumu sahte bilim satranç Schrödinger site sonsuz sonsuzluk soru Stephen Hawking sözde bilim süperpozisyon Sıradışı İnsanlar tarih teori test toplum tuhaf türk uzay Uzay Zaman uçak varsayım yasa yaşam yetenek young yunan yıldız zaman zeka zeka sorusu zihin çift yarık çocuk özdeşlik özel görelilik ışık ışık hızı şamanizm
Son Yorumlar
Kiriş Olasılığı Sorusu için Forester
Kiriş Olasılığı Sorusu için Forester
Kiriş Olasılığı Sorusu için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
IQ Testi Soruları için Forester
Forum konuları
Zayıf nükleer kuvvet nedir? sordu sonsuz
Zamanın genleşmesi nedir? sordu sonsuz
Yoğunluk nedir? sordu sonsuz
Rüya tabir siteleri sordu Ahu
Yıldızlar arası ortam nedir? sordu sonsuz
Site takip:
E-posta aboneliği
Bu bloga abone olmak ve e-posta ile bildirimler almak için e-posta adresinizi girin.
E-posta Adresi
Abone ol
Linkler ve Sözler
Rüya yorumu sitesi
Bilim ve Sanat Merkezleri Forumu
Dünya Mitolojisi: Tanrılar ve Tanrıçalar
Sonsuzus GitHub
RuyAra
Rüya Tabirleri
Sonsuz Bilgi
Rüyada görmek
Rüya tabiri
Rüyada
Zeka Küp Zeka soruları
Bir kadının sezgileri bazen en mantıklı çıkarımlardan bile daha değerli olabilir. Karmaşık beyinleriyle art arda sıraladıkları senaryoları mutlaka dikkate alın. Bunlar sizi hiç tahmin etmediğiniz sonuçlara ulaştırdığında haklı olduğumu anlayacaksınız.