İKİ İNSAN arasındaki ilişkiyi ideal kılan, benzerlik-zıtlık dengesinin doğru kurulmuş olmasıdır. İnsan ne sırf kendine benzeyen, ne de tamamıyla kendine zıt biri ile geçinebilir. Bunu kadın-erkek ilişkisinden ebeveyn çocuk ilişkisine, kardeş ilişkisinden iş arkadaşlıklarına kadar genişleyen bir dairede söylemek mümkündür.
Benzer özellikler bizde empati yeteneğini yahut kıyaslama melekesini tetikler. İlgi alanlarımız, yaşam alışkanlıklarımız, inançlarımız benzeştikçe karşımızdakini anlama imkanımız artar. Anladıkça daha çok severiz. Sevdikçe, “seven sevdiğiyle beraberdir” kaidesince, daha çok birlikte zaman geçiririz. Arkadaşlıklarımızın, cemaat organizasyonlarının, sosyal ve siyasal birlikteliklerin tamamı böyle bir benzerlik arkaplanından beslenir. Bize benzeyenlerle dolu bir ortamda kendimizi evimizde hissederiz, aidiyet duygumuz tatmin olur. Onları severiz, çünkü kendimizi severiz.
Ancak bize benzeyen insanlarla kurduğumuz arkadaşlıklar zamanla bizi sıkar. Bu kendi kendine konuşmak, kendi kendini beğenmek, sesinin yankısını işitmek, bir aynaya bakmak, kendini tekrar etmek gibidir. Sorunsuzdur, uyumludur; ama sıkıcıdırlar. Size huzur ve emniyet verirler, ama lüzumsuzdurlar.
Bizden farklı insanlar bizi şaşırtırlar, heyecanlandırırlar ve hayata dair ezberlerimizi bozarlar. Eksiklerimizi gösterir, çıplaklıklarımıza işaret eder, yararlanmasını becerebilirsek bizi geliştirirler. Hayatımızı renklendirir, bizi çoğaltırlar. Onlara ya hayran oluruz, ya sinir. Ya aşk, ya nefret doğururlar. Aynı zamanda yorucudurlar. Bizi neşelendirir ve öfkelendirirler. Hayata farklı bir yerden baktırır ve başımızı döndürürler. Aklımızı zorlar ve kafamızı karıştırırlar. Bizi dağıtır ve kendimizi yeniden inşa etmeye zorlarlar. Hayret duygumuzu kamçılar ama şaşkına çevirirler. Onlarla birlikte yaşamak motor sporları yapmak, paraşütle atlamak ya da okyanusa açılmak gibidir.
Allah da bizim üzerimizde esmasını kimi zaman aynıyla, kimi zaman zıddıyla tecelli ettirir. Rahmetini, Sevgisini, Malikiyetini doğrudan kendi şefkatimiz, sevgimiz yahut sahiplenme duygumuzla anlarken, bu yolla Rabbimizi tanırız. O’nunla ilişki kurarken, O’nu anlamaya ve sevmeye çalışırken, Kudret ve Zenginliğini ancak biz aciz ve fakir olduğumuzda, bunun farkına vardığımızda anlarız. İhtiyacımız nisbetinde arzu duyar, aczimiz nisbetinde sığınırız.
Rabbimiz ile bu ilişki biçimimiz neden diğer insanlarla ilişki kurarken bize rehber olmasın? Neden birisiyle elele bir yolda yürürken, birbirimizin eksiğini tamamlayan tekamülüne yardımcı olan insanlar olamayalım? Benzerlik ve farklılıkları dengeli bir şekilde barındıran bir ilişki uyum ve huzuru, ihtiyaç ve tamamlanmışlıkla bütünleştirebilir. Bize ebedi dostluklar, ebedi beraberlikler, ebedi kardeşlikler verebilir. Yapılacak şey, uçmasını dilediğimiz kuşun kanatlarını iyi ölçmektir.
Tabii öyle bir kuşu bulabilmek de ayrı mesele…
10.04.2008
© 2021 karakalem.net, Mona İslam
GÖRÜNÜŞ BAŞKA GERÇEK BAŞKA RAHMET VE İMAMLIK İLİŞKİSİ UMUR-U AMME İLE MARİFET İLİŞKİSİ HER ŞEY BİRDİR Kürtaj tartışmalarına dair TECDİDE BİR BAKIŞ ARABİ VE KONEVİ BİZİ GELECEĞE ÇAĞIRIYOR Bir acemiden bir sevgi mektubu Alemde her şey değerlidir, aşk da… ZİKİR SİZİ VAR KILAR Herşey bir ‘sanki’den ibaret Hedefe giden yol tek mi? AKIL VE KALP ARASINDA BİR TAHT KAVGASI BİLGİ EN BÜYÜK KERAMETTİR ALEM DE BİR MECAZDIR BÜLBÜLE DAİR BİR NÜKTE BİR ROPÖRTAJA BİR YORUM VE DEĞERLENDİRME TEVBEDEN TEVBE BİR AĞACIN ALTINDA DÜŞÜNÜRKEN Zaman İsm-i Basir’in Hükmü Altındadır SADECE HAK VARDIR, NE GÜZEL! Külli ubudiyet nedir? TEMEL DERT İKİ ŞİFA İTİDAL VE HUZUR MÜMKÜN MÜDÜR? İktisad Risalesine Muhtacız UYANIN: PARA KİRLİ BİR ŞEYDİR ÜÇ YUNUS HATIRINA YA RAB! MEDED! DOĞU KARADENİZ GEZİ NOTLARI- 4 DOĞU KARADENİZ GEZİ NOTLARI- 3 DOĞU KARADENİZ GEZİ NOTLARI- 2 DOĞU KARADENİZ GEZİ NOTLARI- 1 OLMAK İÇİN İLK ADIM: SINIRLAMAKTAN VAZGEÇ Sınırla ve Savaşla İlgili Düşünceler… SEVENİN İSMİ YOKTUR EŞSİZ FESAHAT ÖRNEĞİ BİR HADİS BEN ANCAK YUSUF’UN DİLİNDEN ANLARIM ORUÇ İNSANI MÜSTAĞNİ KILIYOR ANCAK… MÜSADENİZLE… İKİ YER İKİ HAL: CENNET VE CEHENNEM SUSMA MAKAMI O KADAR ÇOK KORKUYORDU Kİ… RÜYA İŞTE… BÜLBÜLÜN HİKAYESİ HİKAYEME MUTLU SON YAZ LÜTFEN! HZ. ALİ GELSE, ALNIMIZDAN ÖPÜVERSE… BİR ARKADAŞ TESELLİSİ MARİFETİN ANAHTARI İSYANIN BAYRAĞI: NİYE? Çabuk koşan kazanıyor SATIRLARDAN SADIRLARA TAŞINAN CENNET SEN Mİ BÜYÜKSÜN? MERAKLISINA KÜÇÜK NOTLAR ACI TEK KİŞİLİKTİR URFA GÜNLERİ 2 URFA GÜNLERİ 1 EFENDİNİN RENGİ SİYAHTIR Makam-ı İbrahim’e Füsus Penceresinden Bir Bakış İLK HİKAYE, BİTMEYEN MASAL SEÇMEYİ REDDEDİYORUM! ZAHİTLİK VE ARİFLİK ARASINDA NE KADAR YOL VAR? MUKABELE İSTEMEK KÖTÜ MÜ? BİR ŞEYE TÜM VARLIĞIYLA YÖNELMEK: AŞK YA DA İHLAS ONUNLA GÖMÜLMEYİ DİLERİM VERMENİN DERECELERİ ÇOKTUR, SAYILAMAZ 2 VERMENİN DERECELERİ ÇOKTUR, SAYILAMAZ TOPLAMAYI BİLİR MİSİNİZ? TESLİMİYETLE BAŞLAYIP KULLUKLA BİTEN YOLCULUK Biz kadınlar iyi hesap yaparız DERDİME KULAK VERİYORUM, BAKIN NE DİYOR Sıla-i Rahim’i Kesen Rahmetten Mahrum Kalır ARABİ YOLCUSUNA KILAVUZ: KONEVİ HİDAYET VE RIZIK HAKİKATLERİNE İBRAHİMÎ BİR BAKIŞ AH BENİMLE BİR KONUŞSA… MERHABA KOSOVA MAKEDONYA HATIRASI 4 MAKEDONYA HATIRASI 3 MAKEDONYA HATIRASI 2 MAKEDONYA HATIRASI 1 BİRAZ IŞIK LÜTFEN! Aynı hakikate bakan iki ayrı lisan: İsm-i Azam ya da Ayet-ül Kübra MÜMİN OLMAYI ÖĞRENİRKEN İRFAN SOFRASI MISRİNİN KADEHİNDEN BİR YUDUM SEKR HALİ İNSANIN EVVELİ SÖZ AHİRİ SÖZ İBADETLERİ TAHSİN ŞARTINA BAĞLAMAK İHSANIN KULLARI ZİKRULLAH İNSANA NEFSİNİ BİLDİRİR İNCİTMEMEK VE İNCİNMEMEK YARALARA ŞİFA NE? BAYKUŞ KRALLIĞI EFSANESİ TENZİH ZAMANI - TEŞBİH ZAMANI Budapeşte Mektupları- 3 Budapeşte Mektupları- 2 Budapeşte Mektupları- 1 O MUTLAKA İSTEDİĞİNİZİ VERİR DOKUNULMAZ LATİFE VEDA KUTU, SİHİRLİ VE TEHLİKELİ CEHENNEMİN TA KENDİSİ: KEŞKE BİZE BİR MERCEK GEREK HANİ ŞU ÖLÜM DEDİĞİN VAR YA BİZE NE LAZIM? TANIMADIĞIM ŞEY BENİM OLABİLİR Mİ? YA TANIMADIĞIM KENDİM İSE? ALLAH NE İNDİRDİ? KATIKSIZ İYİLİĞİ MEDENİYET KURAN DÜŞÜNCE SAHİPLERİ: MUHAKKİKLER HARFLER ARASINDA DOLAŞIRKEN Monet Tablolarına Bakış 2
Monet’nin Şehirleri Monet Tablolarına Bakış 1
Monet’nin Kadınları EN YETKİN MÜŞAHEDE MAHALLİ: KADIN ÜÇ MESELE HER ŞEY BİR RÜYAYLA BAŞLAR CENNETİ GÖRDÜM Nebiler ve Veliler BEKLİYORUM SANA ÜÇ BELA VERİYORUM Marifet Tevhid-i Kıble Etmekte Yahya’nın Selamı Var Nuh Fassının Esası: Tenzih ile Allah’ı Bilmek YAŞASIN YAZ GELDİ SORULAR 2 SORULAR 1 Hayal ve Vehim Olmadan Hayat Ne Sıkıcı! İNSAN ZALİM VE CAHİLDİR HAKİKAT SÜRPRİZ YAPMAYI SEVER Tehlikeli Oyun YAŞAMAK İÇİN BİR GÜN YETER Sizi Kelimelere Çağırıyorum NEDEN BİRİNİ SEÇMEK ZORUNDA OLALIM Kİ? İnsan Karşıtı Modern Hayat Kuvve-i Vahime: Latifelerin Sultanı mı Baş Belası mı? BALI DÜŞÜNÜRKEN HAYATA “SÜT” ZAVİYESİNDEN BİR BAKIŞ İNCİNİYORUM, HABERİNİZ OLSUN Şit(as)’ın Fassı: İkramlar Fassımızı yahut Yüzüğümüzü Bulmak MUSA 5
İYİ Kİ GELDİN YA MUSA, HİÇ GİTME! MUSA 4
Musa’nın hayatında semboller ve zahir-batın ilişkisi Musa 3
MUSA’NIN KADEMİNDE OLMAK Musa 2
YAVRUCUĞUM MUTLU OL! Musa 1
ADIN BİLE NE TATLI YA MUSA! ATEŞE ATILAN KURTULDU Dostluk Akla Olmasa Bile Sadra Şifadır Hayata Dokunmak İğneler 3 İğneler 2 İğneler 1 Kuran’dan İki Zühre Misali İnsan Hiçbir Şey Yapmadan da değerlidir Vedud Dağının Eteklerinde HAYATIN DÜĞÜMLERİ Düşünceler… TEVBEDEKİ SIR ZÜLEYHA GÜZELLEMESİ Güneşe Bakamayız Ne Gam! Aşık da Olsak Güneşi Küstürmeyiz İSAR BİLİNCİ HAYATIMIZI KURTARIR İLMİN MERTEBELERİ Acıdan Kaçmak “Kalbin Anlamı” Masallar Gerçekten Sadece Masal mıdır? Kırılma Noktaları “ÖFKE KALBİN KARANLIĞIDIR”* Bir Usul Tartışması… GÖKGÜRÜLTÜSÜ ALTINDA 3 GÖKGÜRÜLTÜSÜ ALTINDA 2 GÖKGÜRÜLTÜSÜ ALTINDA 1 Bir arpa boyu yol gittik Gece ve Seni seviyorum… “Kavmin kölesi onlardandır” Süvariler de varmış... Sende sevdiğim Hak’tır… Üç taşım var: mütekebbire, hâside, müfteriye BU NASIL BİR HADSİZLİK! Bir mimari harikası kent: Viyana (II) Bir mimari harikası kent: Viyana (I) Kardeşlerimi özledim Yaşasın, Elf’ler geliyor! Sahip olduklarımızdan vermeli, öyle mi? Hadi canım! Suyu paylaşmak Gecenin ışığında bir uyanık rüya Müjdeler olsun gariplere… Bir celâl tecellisinden payıma düşenler Furkan sûresinden kalbe düşenler (II) Furkan sûresinden kalbe düşenler (I) Celal ve Cemalin Buluştuğu Yer Şeria Nehri Nurlar ve yollar arası bir mukayese çabası Şeriatlar neden farklılaşır? Salkımsöğütler ne getirir? Şans mı, keder mi? Dünya dökülüyor, dışarı çıkmak istiyorum Kıymetlilerinizi iyi seçin Afyon’da bir güzellik terapisi Bunaltıcı bir trafiğin içinde Rahman’ın huzur veren nefesi benimleydi BİR KAVANOZ ŞEKER AÇILSA DA YENSE Çiftçi gibi düşünmek lazım “Çok mutluyum çook...” BİLADİ’Ş-ŞAM NOTLARI-VI
Şam’a veda, gök bizi ağlayarak uğurluyor… BİLADİ’Ş-ŞAM NOTLARI-V
Malule: isteyip kucaklayamadığım şehir… BİLADİ’Ş-ŞAM NOTLARI-IV
Eski bir kentin anlattıkları… BİLADİ’Ş-ŞAM NOTLARI-III
Geçmişe yolculuk… BİLADİ’Ş-ŞAM NOTLARI-II
Halep’ten Şam’a... BİLADİ’Ş-ŞAM NOTLARI-I
İlk Durak Halep, Zekeriyya’nın Şehri… Yarası olmayanın kelimesi de yoktur Rabbim, ilmimi arttır! Senin Rabbin nasıl biri? Göklerde seyr-ü sefer “Sakın dengeyi bozmayın” Muhkemat ve müteşabihat Bugün Allah’tan bir buket çiçek aldım Örtüleri kaldırmak Biz talebeyiz, mürid değiliz Arının öğrettikleri İz bırakmak Gökkuşağından merdiven yapmak Yolun ve zamanın oğulları Sevgilimiz kimliğimizdir Muhabbet istilacıların en güzelidir Ne hoş çelişki, ne zor denge! Fenaya bir mim koymak Ölümlerden ölüm beğen! Nehirler içimizden aksın, durmasın Sana varsın! Allah’ın eli sıkı mıdır? Şefkat ve vefa Rüya tabir etmek, hayatı tabir etmektir Madde-i aslımız ve hakikatimiz üzerine bir okuma Öldürme üzerine bir tefekkür Temiz hava, bol gıda Hatıra defteri Kalplerinize bir göz atın Nevzuhur putperestlik Paha biçilmez servet: özgürlük Burada ne çiçek, ne de sebze yetişiyor Bir peri masalının peşinde Yaralar da çiçek açar Esma Sistematiği üzerine bir akıl yürütme Omuzlar ne kadar keder taşır? NUN, KALEME ANDOLSUN… Kötülük sütle temizlenir Sorumluluk zinciri Kırmızı ve siyah Hasret ilacı kelimeler Aile çatırdıyor, altında kalıyoruz Yusuf’un peşinde (V)
Kıskanç kardeşlerin işaret ettikleri Kirâmen kâtibîn Hangisi cennet, hangisi cehennem? Ateş güzeldir Yusuf’un peşinde (IV)
Medeniyete yolculuk Yusuf’un peşinde (III)
Üç gömlek, üç sıfat Yusuf’un peşinde (II)
Baba ve oğuldan sabr-ı cemil dersi Yusuf’un peşinde (I)
Yusuf’un hayatı: bidayette İsm-i Alîm ve Hakîm, nihayette İsm-i Gafûr ve Rahîm Seni arıyorum Kalbi olan kalpten ölür İki elimiz de boş Ölüm arkadaşımızdır bizim Kim demiş, aşktan ölünmez diye? YILDIZ, HAÇ VE HİLAL Güzellik beyazdı Bu dünyadaki cennet: muhayyile Kudret en çok kadında tecelli eder Yaşamak cesaret gerektirir Dört melek, dört resul Biz Üstadın çocuklarıyız Kendinizi bölmeyin, patlarsınız! Sessizlik: güneşin battığı yer Ferah ancak sa’ydedir Her ayrılık bir kurban,
her kurban bir isbat... Tevekkül ağacı Derisi kalın ölümlüler Medyen’den çıkan istiğfar ve tevbe dersi Tükendiğin yerde bırak, git... “Yoksulluk, küfre en yakın durumdur” Sevdiğini süründüren anlayış:
kıskançlık İnsanları memnun edemezsin! Sofia’nın hayaleti ya da yitik hikmet Yerli yersiz kullanılan bir cümle:
“İzin vermiyorum” Sanat: ruhu yakalama çabası BOSNA-HERSEK İZLENİMLERİ- V
Onurun başşehri Sarajevo BOSNA-HERSEK İZLENİMLERİ- IV
Masal şehri Mostar BOSNA-HERSEK İZLENİMLERİ- III
Hersek hikâyeleri BOSNA-HERSEK İZLENİMLERİ- II
Semada asılı duran çığlık: Srebrenitza BOSNA-HERSEK İZLENİMLERİ- I
Umudu dağları kadar büyüten şehir: Gorajde Güneş gibi, aşk da doğudan doğar Vahşiler geliyor Kim ikinci bir şans istemez ki? Hayat hatalarla güzeldir Sıcak kelimeler gerek bana Ben hanifim Aşkın kitabı Karanlık ve kırık Benim hâlâ umudum var Varlıkla nasıl ilişki kurmalı? Derinlerde bir inilti:
“Beni terketme” Ne tuhaf şey şu özlem Ey ölüm, sana merhaba! Aşk isteyene ölüm verilir,
bu iyi bir alışveriştir Büyük ikilem:
hatırlasak mı, unutsak mı? Nâkatullah: Allah’ın devesi Yeni birşey söylenemez İyi insanlar, kötü zanlar... Candy Ben ve öteki “Sizin hiç babanız öldü mü?” Bir böcekleşme serüveni Büyük cihad Bizi ayıran nehir Anneler, dikkat! Şeytan Prada giyer Gönül yakınlıkları Hayatla ölüm arasında bir çizgi: Nil Affetmek Sevinç Hanım ve Keder Bey Rüyalar Kardelen, lâle ve gül Kuş dediğin iki kanatlı olur İnsanlar neden yardım istemezler? Sevgilinin müjdesi Bir tutam muhabbet dilerim Umutsuzca Susan’ı arıyorum