Dikkat, fizyolojik ve psikolojik enerjinin bir nokta üzerinde toplanmasıdır. Bir olaya, bir insana veya bir nesneye ilgi duyduğumuz oranda, ona dikkat ederiz. İlgimizin derecesine bağlı olarak, dikkatimizin şiddeti ve süresi artar. Konuya ilgi duyulduğu hallerde, dikkat süreklilik gösterir. Konuya ilgi duyulmadığı hallerde ise dikkat azalır, hatta kaybolur.
Çocuğun dikkatini uyanık tutmanın yolu, öncelikle onun ilgisini uyarmaktır. İlgi duyulan konu üzerinde dikkatin toplanması daha kolaydır. İlgi ve dikkatin uyanık olduğu durumlarda, öğrenme daha hızlı ve daha kalıcı olur. Çocuk, dikkatli olduğu oranda alıcıdır, alıcı olduğu oranda çabuk ve kolay öğrenir. Öğrenmede çok etkili bir faktör olan dikkatin, türü ve düzeyi araştırılmalıdır. Her işte, ister zihinsel bir etkinlik olsun, ister el becerisi gerektiren bir iş olsun, dikkat belirli bir şekilde ve belli bir şiddette kendini gösterir.
Dikkat etkinlikleri
Çocukların dikkatlerini geliştirmek, dikkat sürelerini arttırmak için onlara bir takım alıştırmalar yaptırmak gerekir. Bu alıştırmalar oyun şeklinde yaptırılabilir: çocuktan belli bir resimdeki yanlışları bulması, iki resim arasındaki benzerlik ve farklılıkları göstermesi, anlatılan bir hikâyeyi tekrarlaması veya hikâye ile ilgili soruları cevaplandırması istenilebilir. Örneğe bakarak şekil çizdirmek, modele uygun inşalar yaptırmak, benzer resimleri gruplandırtmak, eşleştirme yaptırmak, eksikleri tamamlatmak, yanlışları buldurmak, zihinden hesap yaptırmak… akla ilk gelen alıştırmalardır. “Hangi elimde?”, “Uçtu uçtu kim uçtu?”, Evet-hayır oyunu” ve “Kelime oyunu”, hep dikkat geliştirici oyunlardır. Bu tür oyunlara okul öncesi dönemde de, okul döneminde de yer verilmelidir. Yalnız bu oyun ve alıştırmalarla çocuğu sıkmamaya, bıktırmamaya hatta yormamaya özen gösterilmeli, bunlar çocuk için cazip hale getirilmelidir.
Dikkat, doğumdan itibaren geliştirilebilen bir beceridir. Çocuğun uyaranları takip edebilmesi, odaklanma gücü ve süresi, nesneler arasındaki ilişkileri kavraması oldukça önemli süreçlerdir.Bir çocuk ne kadar zeki olursa olsun başarı için dikkat çok önemli bir katkıdır.Siz de evinizde bu tarz etkinliklerle çocuğunuzun dikkat ve odaklanmasını ve ince motor becerilerinin gelişimini destekleyebilirsiniz.
Fakat burada dikkat etmemiz gereken bir nokta söz konusu.Her çocuğun dikkat ve odaklanma süresi aynı değildir.Etkinlik sayfalarını bu şekilde değerlendirerek bir üst yaş grubu veya bir alt yaş grubunu sunabilirsiniz.O yüzden sakın çocuklarımızı birbirleri ile kıyaslamayalım.Bizim tek yapmamız gereken çocuğumuzun yaşıyla birlikte aşama aşama gelişmekte olan konsantrasyon süresini dikkatli bir şekilde takip etmek ve onun öğrenme biçimlerini göz önünde bulundurarak gelişimine katkı sağlamaktır.