George Herbert Walker Bush (12 Haziran 1924, Milton - 30 Kasım 2018, Houston), 1989-93 arasında Amerika Birleşik Devletleri'nin (ABD) 41. başkanı, 1981-89 arasında da ABD'nin 43. başkan yardımcısı. II. Dünya Savaşı gazisi son ABD başkanıdır. ABD'nin 43. başkanı George W. Bush'un babasıdır.
Başlığın diğer anlamları için George Bush sayfasına bakınız.
George H. W. Bush
41. Amerika Birleşik Devletleri başkanı
Görev süresi
20 Ocak 1989 - 20 Ocak 1993
Başkan Yardımcısı
J. Danforth Quayle
Yerine geldiği
Ronald Reagan
Yerine gelen
Bill Clinton
43. Amerika Birleşik Devletleri Başkan Yardımcısı
Görev süresi
20 Ocak 1981 - 20 Ocak 1989
Başkan
Ronald Reagan
Yerine geldiği
Walter Mondale
Yerine gelen
Dan Quayle
Kişisel bilgiler
Doğum
George Herbert Walker Bush
12 Haziran 1924(1924-06-12)
Milton, Massachusetts, Amerika Birleşik Devletleri
Ölüm
30 Kasım 2018 (94 yaşında)
Houston, Teksas, Amerika Birleşik Devletleri
Partisi
Cumhuriyetçi
Evlilik(ler)
Barbara Bush
Çocuk(lar)
George
Pauline
Jeb
Neil
Marvin
Dorothy
Bitirdiği okul
Yale Üniversitesi (BA)
İmzası
Yaşamı
1924 yılında Milton, Massachusetts'te dünyaya geldi. Connecticut eyaleti senatörlerinden banker Prescott Sheldon Bush (1895-1972) ile Dorothy (Walker) Bush (1901-1992) çiftinin oğludur. Doğumundan kısa süre sonra Bush ailesi Greenwich, Connecticut'a taşındı. Bush Greenwich'te büyüdü; orada ve Andover'da (Massachusetts) özel okullarda okudu. Andover'daki Phillips Akademisi'ni bitirdikten sonra Deniz Kuvvetleri Yedek Birlikleri'nde yedeksubay oldu. II. Dünya Savaşı sırasında (1942-44) Büyük Okyanus'taki uçak gemilerinde torpido bombardıman pilotu olarak görev yaptı. Üstün Uçuş Nişanı'nı kazandı.
1945'te Barbara Pierce ile evlendi ve çiftin altı çocuğu oldu: George Walker Bush (1946 doğumlu), Pauline Robinson "Robin" Bush (1949-1953, kan kanserinden öldü), John Ellis "Jeb" Bush (1953 doğumlu), Neil Mallon Bush (1955 doğumlu), Marvin Pierce Bush (1956 doğumlu) ve Dorothy Bush Koch (1959 doğumlu).
Greenwich'e döndükten sonra aile geleneğini izleyerek Yale Üniversitesine girdi ve 1948'de buradan mezun oldu. Babasının şirketinde görev almak istemedi. Ancak babasının iş bağlantıları sayesinde, taşındığı Teksas'ta petrol arama donanımı pazarlamaya başladı. Zapata Petroleum Corporation (1953) ile Zapata Off-Shore Company (1954) gibi petrol şirketlerinin kurucu ortağı oldu.
1959'dan itibaren Houston'da Cumhuriyetçi Parti'de etkin görev aldı. 1964'te Senato seçimlerinde, kendisini aşırı sağcı olmakla suçlayan Demokrat Partili rakibi Ralph Yarborough'ya karşı başarısız olduktan sonra 1966'da Cumhuriyetçi Parti'den Temsilciler Meclisine seçildi. 1970'te bu sandalyeyi bırakarak Senato seçimlerine katıldıysa da yine başarısız oldu. Başkan Richard Nixon, Bush'u ABD'nin Birleşmiş Milletler nezdindeki büyükelçiliğine atadı (1971-72). Bush 1973'te Watergate Skandalı alevlendiği sırada Cumhuriyetçi Parti Ulusal Komitesi'nin başkanı oldu. Uzun süre Başkan Nixon'ı desteklediyse de Ağustos 1974'te başkanı istifaya çağırmak zorunda kaldı. Aynı yılın sonuna doğru Başkan Gerald R. Ford tarafından Pekin'de ABD İrtibat Bürosu'nun başına getirildi. Merkezi Haberalma Örgütü (CIA) başkanlığına (1976-77) atanmasına değin bu görevde kaldı.
Bush 1980'de başkan adaylığı için bir kampanya başlattıysa da mayısta Ronald W. Reagan'ı desteklemek üzere kampanyasından vazgeçti ve Reagan'ın başkan yardımcısı adayı oldu. 1980'de Ronald Reagan'ın mevcut başkan Jimmy Carter'a karşı kazandığı seçim zaferiyle Bush da başkan yardımcısı oldu.
Başkan yardımcısı olarak anayasanın çizdiği görev sınırlarını kabullenip genellikle düşük bir profil sergiledi; hiçbir şekilde Reagan'ı eleştirmedi ve inisiyatif almayı reddetti. Başkan yardımcısı ve senato başkanı olarak Reagan'ın güvenini kazandı. 1984'te ikinci bir dönem için yeniden seçildi; bu seçimdeki rakibi Geraldine Ferraro ABD tarihinde büyük bir partiden başkan yardımcılığına aday gösterilen ilk kadındı. 13 Temmuz 1985'te Reagan'ın kalın bağırsağındaki urun alınması amacıyla ameliyat edilmesi nedeniyle ABD tarihinde başkanlık yetkilerini devralan ilk başkan yardımcısı oldu.
Reagan yönetimi 1986 yılında, yönetim görevlilerinin yasaları doğrudan çiğneyerek gizli bir operasyonla İran'a silah satarak elde ettikleri gelirle Nikaragua'daki Sandinista yönetimine karşı savaşan antikomünist Contra'lara yardım yaptıklarının ortaya çıkmasıyla sarsıldı. Bush kovuşturmadan kurtulmayı başardı. Olayların dışında kaldığını ve fiilî bir rolü olmadığını iddia etse de yayınlamak zorunda bırakılacağı günlüğüne skandal ortaya çıkmadan önceki bir tarihte "bütün ayrıntıları bilen birkaç kişiden biriyim" diye yazmıştı.[1]
1988 başkanlık seçimlerinde neredeyse rakipsiz biçimde partisinin adayı oldu ve Demokrat Parti'nin adayı Yunan asıllı Massachusetts valisi Michael Dukakis karşısında halkın yüzde 54'ünün oyunu alarak seçimi kazandı.
Başkanlığı
George H. W. Bush'un yemin töreni, 20 Ocak 1989
Bush, Reagan'ın izlediği politikalarda önemli bir değişikliğe yönelmedi. Ama Reagan'ın Demokratların çoğunlukta bulunduğu Kongre'ye karşı cephe alan tutumundan uzak durdu. Aralık 1989'da, ABD'de uyuşturucu kaçakçılığıyla suçlanan Panama lideri General Manuel Antonio Noriega'yı devirmek amacıyla ABD kuvvetlerinin bu ülkeyi işgal etmesi emrini verdi (ABD'nin Panama'yı işgali). Öte yandan Nikaragua'nın demokratik seçimlere yönelmesi üzerine ABD'nin bu ülkedeki ayaklanmacılara yönelik yardımını kesti.
Doğu Avrupa'daki köklü siyasal dönüşümleri destekleyen Bush Sovyetler Birliği lideri Mihail Gorbaçov'la birkaç kez buluşarak karşılıklı silahsızlanmada çok önemli adımlar atılmasını sağlayan antlaşmalara imza koydu.
Ağustos 1990'da Irak'ın Kuveyt'i işgal etmesi üzerine Birleşmiş Milletler'in (BM) desteğiyle ABD önderliğinde geniş bir uluslararası ittifakın oluşmasını sağladı. Irak'ın BM ambargosuna karşın çekilmemesi üzerine Basra Körfezi'nde konuşlandırılmış ABD askerlerinin sayısını birkaç ay içinde yaklaşık 500 bine çıkardı. 16-17 Ocak 1991 gecesi ABD önderliğindeki hava saldırısıyla başlayan Körfez Savaşı şubat sonlarında Müttefiklerin zaferiyle sonuçlandı. Savaştan sonra 12 yıl süreyle Irak'a ambargo uygulanmış ve Irak'ın kuzey bölgesindeki hava sahanlığında Irak'a ait uçakların uçması yasaklanmıştır.
Sovyetler Birliği'ndeki reform sürecini destekleyecek bir yardım programını geciktirmekle eleştirilen Bush, Ağustos 1991'de Gorbaçov'a karşı girişilen darbe karşısında kesin tutum takındı. 1991 sonlarında SSCB'nin dağılmasıyla birlikte yaklaşık yarım yüzyıldır dünya ölçeğinde ABD'nin karşıt kutbunu oluşturan rakip ve hasım güç ortadan kalkmış oldu.
İç politikada Bush daha az girişken davrandı. Federal hükûmetin süregiden bütçe açıklarının hem vergileri artırarak hem de harcamaları kısarak kapatılmasına yönelik bir plan konusunda Kongre'yle anlaşmaya vardı. Ama başta işsizlik olmak üzere ekonomik durgunluğun öteki göstergelerinin belirginleşmesi kamuoyunda Bush'a yönelik desteğin sarsılmasına yol açtı. 1992'deki başkanlık seçimlerinde Demokratların adayı Bill Clinton karşısında yenilgiye uğradı. Seçimlerle birlikte siyasi yaşamına nokta koydu.
Sonraki yıllar
1993'te Kraliçe II. Elizabeth tarafından şövalyelik ile ödüllendirildi. Nisan 1993'te Kuveyt'e ziyarette bulundu. Kuveyt Güvenlik Örgütü, ziyaret sırasında Bush'u öldürmek ve sabotaj düzenlemek için ülkeye sızdığı iddia edilen 17 kişiyi tutukladı. Şüphelilerin ifadeleri ve bombanın devre parçalarında yapılan inceleme sonucunda Federal Soruşturma Bürosu (FBI) saldırının arkasında Irak İstihbarat Servisi'nin olduğunu saptadı. Bunun üzerine iki ay sonra Bill Clinton'ın emriyle başlatılan operasyonda Bağdat'ta bulunan Irak istihbarat Servisi merkezine 23 Cruise füzesi atıldı.[2]
En büyük oğlu George W. Bush 2000 ve 2004 yıllarında arka arkaya ABD Başkanı seçildi. Aralarındaki siyasi farklılıklara karşın halefi Bill Clinton'la Katrina Kasırgası ve 2004 Hint Okyanusu tsunamisi kurbanları için yapılan yardım kampanyalarına katıldı. Gerald Ford'un 2006'da ölmesinden sonra ''hayatta olan en yaşlı ABD Başkanı unvanını'' kazandı. Kennebunkport, Maine'da 30 Kasım 2018'de 94 yaşında öldü. Vefatından sonra hayatta olan en yaşlı ABD Başkanı unvanı Jimmy Carter'a geçti.
Kaynakça
"The Iran-Contra Affair 20 Years On". Gwu.edu. 19 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2012.
"ABD'nin gücü Saddam'a". Milliyet. 24 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Aralık 2018.
Dış bağlantılar
George Bush'un Körfez Savaşı sırasındaki fotoğrafları17 Ağustos 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Parti siyasi görevi
Önce gelen
Bob Dole Amerika Birleşik Devletleri Başkan Yardımcısı Adayı
Cumhuriyetçi
1980, 1984 Sonra gelen
Dan Quayle
Önce gelen
Ronald Reagan Amerika Birleşik Devletleri Başkan Adayı
Cumhuriyetçi
1988, 1992 Sonra gelen
Bob Dole
Diplomatik görevi
Önce gelen
Charles Yost ABD Birleşmiş Milletler Büyükelçisi
1971-1973 Sonra gelen
John Scali
Önce gelen
David Bruce ABD Çin Halk Cumhuriyeti İrtibat Bürosu Şefi
1974-1976 Sonra gelen
Thomas Gates
Önce gelen
François Mitterrand G-7 Başkanı
1990 Sonra gelen
John Major
Hükûmet görevi
Önce gelen
William Colby Merkezi İstihbarat Direktörü
1976-1977 Sonra gelen
Stansfield Turner
Siyasi görevi
Önce gelen
Walter Mondale Amerika Birleşik Devletleri Başkan Yardımcısı
1981-1989 Sonra gelen
Dan Quayle
Önce gelen
Ronald Reagan Amerika Birleşik Devletleri başkanı
1989-1993 Sonra gelen
Bill Clinton
Amerika Birleşik Devletleri başkanları
George Washington (1789–1797)
John Adams (1797–1801)
Thomas Jefferson (1801–1809)
James Madison (1809–1817)
James Monroe (1817–1825)
John Quincy Adams (1825–1829)
Andrew Jackson (1829–1837)
Martin Van Buren (1837–1841)
William Henry Harrison (1841)
John Tyler (1841–1845)
James K. Polk (1845–1849)
Zachary Taylor (1849–1850)
Millard Fillmore (1850–1853)
Franklin Pierce (1853–1857)
James Buchanan (1857–1861)
Abraham Lincoln (1861–1865)
Andrew Johnson (1865–1869)
Ulysses S. Grant (1869–1877)
Rutherford B. Hayes (1877–1881)
James A. Garfield (1881)
Chester A. Arthur (1881–1885)
Grover Cleveland (1885–1889)
Benjamin Harrison (1889–1893)
Grover Cleveland (1893–1897)
William McKinley (1897–1901)
Theodore Roosevelt (1901–1909)
William Howard Taft (1909–1913)
Woodrow Wilson (1913–1921)
Warren G. Harding (1921–1923)
Calvin Coolidge (1923–1929)
Herbert Hoover (1929–1933)
Franklin D. Roosevelt (1933–1945)
Harry S. Truman (1945–1953)
Dwight D. Eisenhower (1953–1961)
John F. Kennedy (1961–1963)
Lyndon B. Johnson (1963–1969)
Richard Nixon (1969–1974)
Gerald Ford (1974–1977)
Jimmy Carter (1977–1981)
Ronald Reagan (1981–1989)
George H. W. Bush (1989–1993)
Bill Clinton (1993–2001)
George W. Bush (2001–2009)
Barack Obama (2009–2017)
Donald Trump (2017–2021)
Joe Biden (2021-günümüz)
Kategori
Liste
Amerika Birleşik Devletleri başkan yardımcıları
John Adams
Thomas Jefferson
Aaron Burr
George Clinton
Elbridge Gerry
Daniel D. Tompkins
John C. Calhoun
Martin Van Buren
Richard Mentor Johnson
John Tyler
George M. Dallas
Millard Fillmore
William R. King
John C. Breckinridge
Hannibal Hamlin
Andrew Johnson
Schuyler Colfax
Henry Wilson
William A. Wheeler
Chester A. Arthur
Thomas A. Hendricks
Levi P. Morton
Adlai Stevenson I
Garret Hobart
Theodore Roosevelt
Charles W. Fairbanks
James S. Sherman
Thomas R. Marshall
Calvin Coolidge
Charles G. Dawes
Charles Curtis
John Nance Garner
Henry A. Wallace
Harry S. Truman
Alben W. Barkley
Richard Nixon
Lyndon B. Johnson
Hubert Humphrey
Spiro Agnew
Gerald Ford
Nelson Rockefeller
Walter Mondale
George H. W. Bush
Dan Quayle
Al Gore
Dick Cheney
Joe Biden
Mike Pence
Kamala Harris
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.