II. Dünya Savaşı sırasında Fransa’da ve başka bazı ülkelerde de işbirlikçilik meselesine dair öne çıkan efsanelerden bir tanesi, yerel işbirlikçilerin bunu kendi iradelerinin dışında veya daha büyük katliamları önlemek için yaptıklarıdır. Aslında, bir çok Fransız, Belçikalı, Macar, Polnyalı, Hollandalı ve diğerleri gönüllü olarak ve hevesli bir şekilde işgalci Almanlarla işbirliği yaptılar. Semitizm karşıtlığı ve yabancı düşmanlığından esinlenen bu işbirlikçilik, çoğu zaman Yahudi vatandaşların, komünistlerin ve başka bazı grupların vahim boyutta eziyete uğramalarına yol açtı. Fransa, isteksiz işbirliği efsanesinin yanı sıra, kısmen muzaffer Charles de Gaule tarafından başlatılan geniş çaplı direniş efsanesiyle de yüzyüze gelmek zorunda kalmıştır. İşbirliği ve direnişe dair pek çok soru daha önceden işgale uğramış Avrupa ülkelerinde bugüne değin hâlâ çözüme kavuşmamış bir şekilde durmaktadır.