TOKAD’ın haftalık seminerlerinde “Mekke Döneminde Siyasi Düşünce Metodolojisi” adlı kitabı tahlil eden Beytullah Önce, Hz. Peygamber’in Mekke’de hakka dayalı adalet ilkesini egemen kılmak için siyasi bir iktidar mücadelesi verildiğini söyledi.
TOKAD’ın her Pazar günü dernek salonunda ilgiyle takip edilen seminer programının kitap tahlilleri serisi bu hafta Beytullah Önce’nin Abdülkadir Hamit’in Ekin Yayınları tarafından Türkçe’ye çevrilen “Mekke Döneminde Siyasi Düşünce Metodolojisi” adlı kitabıyla devam etti. Kur’an’ın Mekki surelerde siyasal düşüncesi nasıl şekillendirdiğine odaklanan kitabı bölümler halinde değerlendiren Beytullah Önce; insanlığı kurtuluşa erdirecek evrensel bir hayat sistemi önerebilmek için Müslümanların yürütmesi gereken siyasal mücadeleyi kitaptaki tezleri tartışarak anlattı.
Beytullah Önce, ilk bölüme ilişkin olarak “Siyasal düşünce, iktidar bağlamında toplumların sorunlarına üretilen çözümlerle birlikte tanımlanır. Bu noktada, iktidara nasıl gelineceği, iktidara geldikten sonra nasıl davranılacağı ve bireyin iktidara karşı nasıl tavır takınacağı önemlidir. Siyasal düşünce ve temelleri de bu sorulara verilecek cevaplara göre şekillenir. Yazar, Mekki surelerin İslami siyasal düşüncenin temel karakteristiğini belirlediği tespitine dayanarak araştırmasını bu surelerle sınırlı tutmaktadır. Bu iddia aynı zamanda Mekke’nin akide inşası odaklı bir dönem olduğu iddialarına verilmiş bir cevap olarak da düşünülmelidir.” dedi.
Kitabın ilk bölümün; siyasal ilkelerin büyük çoğunluğunun Mekke’de pratize edildiği, temel çabanın Mekke’de siyasal egemenliğin kazanılması olduğu ve bu nedenle hicretin stratejik bir hamle ya da aşama olarak değerlendirilmemesi gerektiği gibi önemli tespitler içerdiğini söyleyen Beytullah Önce, yazarın Seyyid Kutub’un “Eşsiz Kur’an Nesli” bölümüne getirdiği eleştirilerin de haklılık payı bulunduğunu ifade etti.
“Sahabilerin temel kaynaktan beslenmesi, onların hayata yeniden ve sıfırdan başladıkları anlamına gelmez. İslam, insanı ‘tarihsizlik’ gibi sert bir zemine oturtmaz ve onun realitesini yok saymaz. Onun geçmişiyle tüm bağlantılarını kopararak bembeyaz bir sayfa açmasını da teklif etmez. Böyle bir algılama, her şeye her defasında ilk defa keşfediliyormuş gibi yaklaşılması sonucuna çıkar ki, doğru değildir. Aslolan kişinin hayatını ve mücadelesini vahye göre yeniden düzenlemesidir.” dedi.
Resul devlet kurma misyonuyla gelir
Kitabın ikinci bölümünde, Araf suresinin üç kısımda incelendiğini ifade eden Beytullah Önce, ilk kısımdaki “Tevhid esaslı inanç sistemi ilk insandan ve toplumdan kalma beşeri bir mirastır. Peygamberler, insanların hayatına egemen olan sistem bozulduğunda, tevhidi görüş bulanıklaştığında devreye girmişlerdir. Bilindiği gibi resullerden önce ifsad yaygınlık ve meşruiyet kazanabilmek için yönetim erkince temsil edilmeye başlanmış ve dini bir görünüm kazanmıştır. Bu yüzden her resul, tevhid mesajını getirdiğinde söylemini doğrudan iktidar meselesine yoğunlaştırmıştır.
Her resul, kurulu düzendeki siyasal egemenliğin meşruiyeti tartışmaya açar, vahiyle irtibatını koparmış yönetim anlayışını reddeder. Bunun anlamı basitçe şudur: Her resul, egemenliğin Allah’a ait olduğu bir devlet kurma misyonuyla gelir. İnsanlar da tevhidi yeryüzüne egemen kılma misyonu açısından resullerin halifeleridir.” şeklindeki tespitlerin önemli olduğunu vurguladı.
Daha sonra diğer resuller ve özellikle Hz. Musa kıssası çerçevesinde iktidar mücadelesinin prensiplerini ve pratiklerini değerlendiren Beytullah Önce, yazarın Hz. Musa’nın temel misyonunu “kavmine dini bir eğitim vermekten önce onu ezilenler statüsünden kurtarmak, Firavun’un Mısır’daki müstekbir düzenini alaşağı etmek ve böylece egemenliğin Allah’ın olmasını sağlamak” olarak açıkladığına dikkat çekti. Kıssayla ilgili değerlendirmelerden sonra Önce, siyasal eylemin “adaleti egemen kılmak, yönetim erkini Allah’a özgü kılmak, yeryüzünde ifsadı engelleyerek yapıcı davranmak ve bozgunculuk yapmamak” gibi değerler üzerinde yürütüleceğini belirtti.
“Hakka dayalı adalet ilkesini egemen kılmak, iktidar mücadelesini ve bunun sonucunda İslam iktidarını kurmayı gerekli kılar” diyen Beytullah Önce, bu noktada yazarın “ümmet, kitab ve devlet ilintisi mantıki bir zorunluluktur” önermesine katıldığını ifade etti.
Mekke’de siyasal bir mücadele vardı
Kitabın üçüncü bölümünde Hz. Peygamber’in Mekke’de devlet kurmaya dönük stratejisinin üç hayati noktada somutlaştığına dikkat çekildiğini söyleyen Beytullah Önce, Abdülkadir Hamit’in bu noktaları şöyle açıkladığını belirtti: “Birincisi, Kureyş iktidarının meşruiyetinin geçersiz kılınması, egemenliğin dayanağını oluşturan dini söylemin çürütülmesi ve bütün hayatın vahyin ışığında yeniden düzenlenmesine ilişkin bir davetin seslendirilmesidir. İkincisi, Kureyş’in ekonomik çıkarlarını tehdit etmek, üçüncüsü ise Kureyş’i dışarıdan ve içeriden kuşatıp, mevcut düzenin çelişkilerini kullanarak onu alt üst etmektir.”
Önce, daha sonra bu stratejiyi Taif’e gidiş, eman alınması ve Amiroğullarıyla yapılan görüşmeler bağlamında değerlendirdi. Dönemin şartları düşünüldüğünde İslami bir iktidarın hem mümkün hem de zorunlu olduğunu ifade eden Önce, Mekke dönemini de bu amaca dönük mücadelenin yoğun yaşandığı bir süreç olarak tanımladı. Beytullah Önce, konuşmasını “Bugün için de tevhidi bir siyasal mücadelenin örgütlenmesi kaçınılmaz bir önceliktir. Bu sadece kendi cemaatini değil, yaşadığı toplumun bütününü gözeten ve adaleti herkes için tesis etme iddiasında olan, temel prensiplere dayalı ve zamanın ruhuna uygun bir çabanın sonucunda gerçekleşebilir. TOKAD’ın bu mücadeledeki örnekliği gerçekten takdire şayandır” diyerek tamamladı.
Elif Aydın / Tokat
İlgili
Etiketler: beytullah önce, mekke döneminde siyasi düşünce metodolojisi, mekke'de siyasi bir mücadele vardı, seminer
Bu makaleyi beğendiniz mi? Paylaşın!
Related Posts
Elazığ’dan Diyarbekir’e Doğru Vadiler İçinde Süzülerek
Tasfiye – 51
Tasfiye – 50
Tokat’ta Füze Kalkanı Protestosu
Yazar Hakkında:
Yorum bırak
Cevabı iptal etmek için tıklayın.
İsim (gerekli)
E-Posta (Paylaşılmayacak) (gerekli)
İnternet sitesi
Yorum
Δ
Bizi Twitter'da takip edin!
Tasfiye 54
Tasfiye 53
Tasfiye 52
Tasfiye 51
Tasfiye 50
Tasfiye 49
Panel Notları
Tasfiye Arşivi
Tasfiye Arşivi Ay seçin Aralık 2021 (1) Kasım 2021 (1) Ekim 2021 (3) Eylül 2021 (1) Ağustos 2021 (1) Temmuz 2021 (3) Haziran 2021 (1) Mayıs 2021 (1) Nisan 2021 (3) Mart 2021 (1) Şubat 2021 (3) Ocak 2021 (3) Aralık 2020 (4) Kasım 2020 (2) Ekim 2020 (2) Eylül 2020 (1) Haziran 2020 (1) Mayıs 2020 (8) Nisan 2020 (9) Mart 2020 (2) Şubat 2020 (1) Aralık 2019 (1) Kasım 2019 (1) Haziran 2019 (1) Mart 2019 (1) Ocak 2019 (2) Kasım 2018 (1) Eylül 2018 (1) Haziran 2018 (2) Mayıs 2018 (1) Mart 2018 (2) Aralık 2017 (1) Ekim 2017 (2) Eylül 2017 (2) Temmuz 2017 (1) Haziran 2017 (1) Nisan 2017 (2) Mart 2017 (1) Şubat 2017 (1) Ocak 2017 (1) Aralık 2016 (2) Kasım 2016 (4) Ekim 2016 (4) Eylül 2016 (2) Ağustos 2016 (1) Mart 2016 (1) Şubat 2016 (2) Aralık 2015 (1) Kasım 2015 (3) Ekim 2015 (2) Eylül 2015 (1) Haziran 2015 (3) Mayıs 2015 (2) Nisan 2015 (2) Mart 2015 (1) Şubat 2015 (1) Ocak 2015 (1) Aralık 2014 (1) Kasım 2014 (4) Ekim 2014 (1) Eylül 2014 (1) Temmuz 2014 (2) Mayıs 2014 (2) Nisan 2014 (4) Mart 2014 (6) Şubat 2014 (3) Ocak 2014 (3) Aralık 2013 (3) Kasım 2013 (6) Ekim 2013 (1) Eylül 2013 (3) Temmuz 2013 (4) Haziran 2013 (3) Mayıs 2013 (7) Nisan 2013 (7) Mart 2013 (14) Şubat 2013 (13) Ocak 2013 (8) Aralık 2012 (12) Kasım 2012 (12) Ekim 2012 (11) Eylül 2012 (7) Ağustos 2012 (9) Temmuz 2012 (8) Haziran 2012 (10) Mayıs 2012 (11) Nisan 2012 (23) Mart 2012 (18) Şubat 2012 (13) Ocak 2012 (23) Aralık 2011 (18) Kasım 2011 (23) Ekim 2011 (23) Eylül 2011 (21) Ağustos 2011 (40) Temmuz 2011 (27) Haziran 2011 (24) Mayıs 2011 (35) Nisan 2011 (31) Mart 2011 (14) Şubat 2011 (24) Ocak 2011 (60) Aralık 2010 (35) Kasım 2010 (27) Ekim 2010 (21) Eylül 2010 (30) Ağustos 2010 (46) Temmuz 2010 (22) Haziran 2010 (33) Mayıs 2010 (17) Nisan 2010 (13) Mart 2010 (8) Şubat 2010 (1)