Prof. Dr. Gaffar Çakmaklı Mehdiyev'in kaleme aldığı Anastas Mikoyan: Bolşevik Bir Ermeni’nin İtirafları adlı kitabın ilk baskısı Cedit Neşriyat tarafından 2019 yılında Türkçe olarak yayımlanmıştı. Kitabın gözden geçirilmiş İngilizce çevirisi, Avrasya İncelemeleri Merkezi (AVİM) tarafından hazırlanmış ve Haziran 2020’de yayınlanmıştır.
İngilizce adıyla Anastas Mikoyan: Confessions of an Armenian Bolshevik, hem Osmanlı Devleti’nin son dönemlerindeki Ermeni ihtilali sırasında hem de Sovyet dönemi Rusya’sında çok önemli mevkilerde görev yapmış önde gelen bir isim olan Anastas Mikoyan’ın hayatını konu edinmektedir. Bu dört bölümlü kitapta yazar Mehdiyev; Mikoyan’ın Ermenilerin bağımsızlık mücadelesi, Türk-Rus-Ermeni ilişkileri ve Sovyetler Birliği dönemi Ermeni siyaseti hakkındaki aykırı görüşlerini ortaya koymayı amaçlamıştır. Bunu yaparken Mehdiyev ağırlıklı olarak Rus ve Ermeni kaynaklarına atıf yapmıştır.
Mikoyan’ın Karadeniz’den Akdeniz’e kadar yedi Osmanlı vilayetini kapsayan “Büyük Ermenistan” kurma fikrinden tam bir hayal ürünü olarak bahsetmesi veya onun Zangezur ve Karabağ gibi bölgelerin Azerbaycan sınırları içinde olması gerektiğini düşünmesi, okurların bu kitapta Mikoyan’ın düşünme biçimini anlamaya başlayabilecekleri iki örnektir. Her şeyden öte kitabın başarısı, Mikoyan’ın Ermeni sorunuyla ilgili çok önemli değerlendirmelerini ve onun Ermeni tarih yazımını altüst edecek itirafları-ifşaatları açığa çıkararak Ermeni araştırmaları literatürüne katkıda bulunmasına imkân vermesidir.
Anastas Mikoyan: Confessions of an Armenian Bolshevik esas olarak, Sovyetler Birliği dönemindeki Türk-Rus-Ermeni ilişkilerini yakın zamana kadar neredeyse hiç üzerinde durulmayan eski bir Bolşevik siyasetçi açısından görme fırsatını yakalamayı hedefleyen okuyuculara yöneliktir. Gaffar Çakmaklı Mehdiyev’in kitabının Terazi Yayıncılık tarafından yayımlanan gözden geçirilmiş İngilizce baskısından tüm okuyucuların keyif almasını dileriz.