Cinsel, fiziksel, ekonomik istismarlardan çok daha yaygın ve belki de onlardan daha da zarar verici bir istismar türü toplumumuzda hala bilinmiyor: DUYGUSAL-PSİKOLOJİK İSTİSMAR ya da kısaca “psikolojik şiddet”. İnsanlarda psikolojik gelişim daha uzun süreçlidir. Bu nedenle çocuklar özellikle ebeveynleri tarafından yapılacak duygusal-psikolojik istismara karşı savunmasızlar ve çok kolay kandırılabilirler. Üstelik bu istismarın tespiti kolay değil ve hala yasalarda yeri yok. Duygusal-psikolojik istismara en çok boşanmalarda rastlanılır. Boşanan çiftler arasında husumet oluşması sık rastlanan bir durumdur. Eğer çocuk varsa bu husumet devam eder. Eşler bu husumeti bilerek ya da bilmeyerek çocuklarına bulaştırırlar. Diğer ebeveyn aleyhinde yapılan olumsuz konuşmalar bile çocuğu etkiler.
Bazı ebeveynler çoğu zaman daha da ileriye giderek çocuğu eski eşe karşı bir silah olarak kullanırlar. Eski eşten intikam almak, ona acı çektirmek için çocuğu doldururlar, beynini yıkarlar. Bu duygusal ve psikolojik taciz sonucunda çocuk diğer ebeveynden uzaklaşır, ona yabancılaşır, soğuk, mesafeli ve politik davranmaya, hatta onu kötü, tehlikeli biri olarak algılamaya, onu görmeyi reddetmeye, en uç boyutta iftira atmaya başlar. Boşanmalarda “olan çocuğa oluyor” sözü eskiden beri söylenegelir. Ama çocukların yaşadıkları konusunda bırakın toplumu, konuya sahip çıkması gereken uzmanlarda bile -çok ama çok az olan istisnalar dışında- farkındalık ya da onlardan beklenen bilimsel bakış açısı yok. Çocuklar çektikleri acıyı, yaşadıkları travmayı dillendirmekten hatta anlamaktan bile acizler. Çok eskiden beri yaşanan ama sıradan, adi bir vaka olarak değerlendirilen, çocuklu boşanma sonrası çatışmaların %90’ında rastlanılan bu durum, yurt dışında 80’li yıllarda başlayan inceleme ve tartışmalar sonucunda “Ebeveyne Yabancılaşma Sendromu” (EYS) olarak adlandırılmış.
İsmi konusunda bile tam bir fikir birliğine varılamamış olsa da tıp literatürlerine girmiş. Gelişmiş ülkelerde kanunlar nezdinde “suç” olarak kabul edilip çeşitli yaptırımlar öngörülmüş ve bu konuda bilimsel bir bakış açısı geliştirilmiş. Sorunun çözümü yönünde çok güzel uygulamalar geliştirilmiş, vakıflar kurulmuş. Mahkemelerde ve tedavilerde EYS konusunda hassas davranılmış. Bizde ise ne yazık ki devlet kurumlarının EYS kavramından haberi bile yok henüz. Acı ama gerçek, bu durumdaki çocuklara yanlış tanılar konuyor, hatta antidepresan ilaçlar veriliyor. Dahası bu konuda bilgisi olmayan uzmanlar farkında olmadan yabancılaştırıcının bir aracı haline gelip EYS’nin daha da derinleşmesine sebep oluyorlar. Çocuğu diğer ebeveynden soğutmak ve kendine bağlamak için onu şımartıcı davranışlarda bulunmak, boşanmanın sorumluluğunu diğer ebeveyne yüklemek, çocuğun hastalandığını ya da okuldaki müsamere gibi bazı faaliyetlerini diğer ebeveynden gizlemek gibi tutumlar en basit yabancılaştırıcı taktiklerindendir. Çocuğu göstermekte zorluk çıkarmak ve diğer ebeveynin icraya başvurmasına yol açmak en bilindik yabancılaştırıcı taktiğidir. Bu basit faaliyetler sonucunda çocukta diğer ebeveyn hakkında olumsuz düşünceler filizlenir. Diğer ebeveyni dikkate almamaya, önemsememeye başlar ve en basitinden diğer ebeveynin çocuk üzerindeki etkinliği ve rol modelliği sarsılır. Bu nedenle yabancılaşmanın fark edildiği ilk anda tedbir almak gerekir. Bu açıdan bakıldığında ülkemizde belki yüzbinlerce EYS vakasının olduğu söylenebilir. EYS’nin ileri aşamalarında çocuğa sorulduğunda onunla görüşmek istemediği, onu sevmediği ve bunların kendi fikri olduğu cevapları alınır. Çocuğun düşünce sistemi tamamen tacizci ebeveyn tarafından şekillenir.
Hayatındaki en önemli iki varlık olan “anne” ve “baba”dan biri elinden alınmış, kalbinden, aklından silinmiş olur. Çocuk yetişkin olduğunda bu durum ya kalıcı olur, ya da büyük pişmanlık duyar. Bazen de tacizci ebeveyne tavır almaya başlar. İlişkinin normalleşmesi çok büyük efor gerektirir, çoğu zaman birer yabancı olarak kalırlar. Çocuk açısından ciddi dram, hatta travmalar yaşanır. Çocukların dile getiremediği acı verici ve yıkıcı bu durum tedavi gerektiren bunalımlara yol açar. ABD’de yapılan son araştırmalarda ileri derece EYS yaşayan çocukların, kişilik bozukluğu ve diğer psikiyatrik rahatsızlıklara yakalanma oranının 12 kat, madde kullanma oranının 20 kat, suça karışma oranlarının ise 6 kat arttığı görülmüştür ki bunlar korkunç rakamlardır. Çocuk kendisini çevresinden soyutlar, Sürekli yalnız kalmak ister, Güvensizlik ve terk edilmişlik hissi yaşar, Gerçeklik algısı bozulur, Depresif kişilik geliştirir, Okuldaki başarısı düşer, Asabiyet, ilgisizlik, karamsarlık ve şiddet eğilimi başlar. EYS’nin bir de ebeveyn tarafı var. Çocuk bir süre sonra bu durumu kanıksar. Ama ebeveyn çocuğunu özler, görmek ister, çocuğuna ulaşmaya çalışır, bu durumu tekrar tekrar sürekli yaşar. Sevgisini, özlemini bastırmayı başarabilse bile sorumluluk duygusunu yadsıyamaz. Hayatı zindan olur, ne iş hayatı kalır ne de özel hayatı…
Ercan AKPINAR
Dünya Çocuk ve Gençlik Derneği (DÜÇGED) Genel Başkanı
Bu Yazıyı Paylaş:
Facebook'ta paylaşmak için tıklayın (Yeni pencerede açılır)
Twitter üzerinde paylaşmak için tıklayın (Yeni pencerede açılır)
WhatsApp'ta paylaşmak için tıklayın (Yeni pencerede açılır)
Google+ üzerinde paylaşmak için tıklayın (Yeni pencerede açılır)
Related Items	
← Previous Story Bir Yıllık Başbakan “Nihat Erim”	
Next Story → Hüzünle Bütünleşen Şair Birhan Keskin	
790 Comments	
← Older Comments
Newer Comments →
best place to buy cialis online
23 Nisan 2021 at 08:41	
Hi to every , since I am actually eager of reading this website’s post to be updated on a regular basis.
It consists of good material. https://cialis.webbfenix.com/tadalafil
30 day free trial vidalista
25 Nisan 2021 at 04:33	
30 day free trial vidalista http://vidallista.com/
Cherly Wahlund
6 Mayıs 2021 at 17:23	
hey there and thank you for your info – I have definitely picked up something new from right here. I did however expertise some technical issues using this site, since I experienced to reload the web site a lot of times previous to I could get it to load correctly. I had been wondering if your web hosting is OK? Not that I am complaining, but slow loading instances times will often affect your placement in google and could damage your high-quality score if ads and marketing with Adwords. Anyway I’m adding this RSS to my email and could look out for a lot more of your respective exciting content. Ensure that you update this again very soon.|
← Older Comments
Newer Comments →
Leave a Reply
Cevabı iptal et
E-posta hesabınız yayımlanmayacak.
Yorum
İsim
E-posta
İnternet sitesi
Beni sonraki yorumlar için e-posta ile bilgilendir.
Beni yeni yazılarda e-posta ile bilgilendir.
Yeni Yazılanlar
Fırat Semih Avşar |
Machiavelli Ve Katolik Kilisesi Arasında Geçen Bir Aydınlanma Süreci
Rabia Işık |
HATAYA ODAKLANMA!
Berkay Akıncı |
Evde Sıkılanlar İçin En iyi 6 Film Tavsiyesi
Emre Yükselen |
Türkiye’de Araştırmama Sorunu
Burak Çelik |
UFUKLARIN SULTANI: YAVUZ SULTAN SELİM
Umut Berhan ŞEN |
REFORMCU BİR TÜRK HAKANI: SULTAN III. MUSTAFA
Burak Çelik |
UNUTULAN İSTANBUL AĞZI VE ÜSKÜDAR TAVRI
Emre Yükselen |
12 EYLÜL’Ü DOSDOĞRU YAZMAK
Umut Berhan ŞEN |
BÜYÜK TÜRK HAKANI HÜLAGÜ HAN
Faruk Nesimi Gözübüyük |
﻿KUŞÇUBAŞI EŞREF
Burak Çelik |
﻿PADİŞAH EŞVE KIZLARININ EL YAZILARINDAN 3 ÖRNEK
Can Gündoğdu |
1967 Detroit Ayaklanması
Umut Berhan ŞEN |
Hazarlar’ın Tarihsel Serüveni ve ‘Son Hazaryalı’ Romanı Üzerine Bir Değerlendirme
Oğuzhan Ünal |
Türk Masallarında Devlet Kuşu
Burak Çelik |
BELGELERLE ERMENİ MESELESİ
Eleştiri Yazısı
Emre Yükselen |
Türkiye’de Araştırmama Sorunu
Emre Yükselen |
12 EYLÜL’Ü DOSDOĞRU YAZMAK
Baran Şahin |
Siyasal İslam
Ecem Kırçıl |
FARKLI BİR YÖNETMEN CHRİSTOPHER NOLAN
Köşe Yazıları
Fırat Semih Avşar |
Machiavelli Ve Katolik Kilisesi Arasında Geçen Bir Aydınlanma Süreci
Burak Çelik |
UNUTULAN İSTANBUL AĞZI VE ÜSKÜDAR TAVRI
Emre Yükselen |
12 EYLÜL’Ü DOSDOĞRU YAZMAK
Umut Berhan ŞEN |
BÜYÜK TÜRK HAKANI HÜLAGÜ HAN
Tarih
Fırat Semih Avşar |
Machiavelli Ve Katolik Kilisesi Arasında Geçen Bir Aydınlanma Süreci
Burak Çelik |
UFUKLARIN SULTANI: YAVUZ SULTAN SELİM
Emre Yükselen |
12 EYLÜL’Ü DOSDOĞRU YAZMAK
Fikir
Rabia Işık |
HATAYA ODAKLANMA!
Can Gündoğdu |
”Platon’un Felsefesi” Diye Bir Şey Var Mıdır?
Korcan Kuzucuoğlu |
Tamir ederken de gülebilirdim
Bilim
Emre Yıldız |
Yenilenebilir mi enerji?
Burak Töremiş |
DİKKAT EKSİKLİĞİ
Ercan Akpınar |
Çocuklara Uygulanan Psikolojik Şiddet: EYS
Kategoriler
Kategoriler Kategori seçin Atayurt Bilim Edebiyat Eleştiri Yazısı Esrarengiz Tarih Felsefe Fikir Gezi Yazısı Güncel Köşe Yazıları Makale Osmanlı Dönemi Sanat Seyehat Siyaset Tarih Tarih ve Fikir Teknoloji