Leman Dergisi 1000. Sayısının 2. Baskısında, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ile Adnan Polat’ı Aynı Karede Buluşturdu…
22 Ocak 2011
Varolmanın Medeni Hâli: Orfeus
13 Mayıs 2015
Görmeme Biçimleri
22 Kasım 2013
“Yazın”ın Peşinde Yeni Bir Yaklaşım: Biçimcilik
2 Şubat 2011
Sanat Üzerine Felsefi Soruşturmalar 2
20 Aralık 2009
Politik Taşlama Örneği: Memleketin Birinde
16 Nisan 2012
Hadi Öldürsene Canikom Kuyucak’taydı
20 Ocak 2012
Temrin Dergisi’nin 42. Sayısı Çıktı…
28 Eylül 2011
2009 Blog Ödülleri Sonuçları: SanatLog.com, Kategorisinde 3. Oldu!
30 Nisan 2009
Sinema
Modern Klasikler
Söyleşiler
Türk Sineması
Yakın Dönem & Günümüz Sineması
Yeşilçam Klasikleri
Animasyon
İkonlar & Portreler
B Filmleri
Film Festivalleri
Film Listeleri & En İyi Filmler
Kısa Metraj
Kült Filmler
Klasik Filmler
Magazin & Popüler Kültür
SanatLog Film Dizini
SanatLog Yazarları
Hakan Bilge
Mehmet Arat
Hüseyin Kaplan
Murat Akçıl
Hande Öğüt
Seçim Bayazit
Anasayfa / Sinema / Interstellar (2014, Christopher Nolan)
Interstellar (2014, Christopher Nolan)
Editör 2 gün önce	Sinema, Yakın Dönem & Günümüz Sineması Yorum Yazın
Paylaş
Facebook
Twitter
Google +
Pinterest
İlk olarak belirtmeliyim ki Interstellar’ı bir Hollywood filmi değil de bir bilimkurgu filmi olarak değerlendireceğim. James Cameron’ın Avatar’ını hatırlayanlar vardır mutlaka. İşte Interstellar o kıvamda değil. Başarılı veya başarısız, bilimkurgu olarak değerlendirilmeyi kesinlikle hak ediyor.
İşte tam olarak da bundan dolayı, karakterler, dram, diyaloglar vesaire bu yazının konusu olmayacak.
Yaratılan evrenin gerçekçiliği, ilginçliği. Tarihsel trendlerin tutarlılığı. Kullanılan temaların hakikiliği. Benim ilgimi çeken bunlar. İlk olarak, Interstellar’ın ana konusunu insan türünün yok olma tehlikesiyle karşı karşıya oluşu olarak görebiliriz. Tam olarak belirtilmemiş fakat çok da uzak olmadığını tahmin ettiğimiz bir gelecekte, Amerikan kırsalı olduğunu tahmin ettiğimiz bir yörede geçiyor. Gezegen elden gidiyordur. Ekolojik dengenin bozulması sebebiyle yiyecek kıtlıkları başlamıştır. Buğdayın 7 yıl önce tükendiğini, bamyanın ise son hasadını yeni verdiğini konuşuyorlardır aralarında. Mısır dışında bir şey kalmamıştır. Ne kadar kalifiye işçi, servis sektörü çalışanı varsa hepsi işi gücü bırakıp çiftçi olmuştur. Nitekim hikâyenin ana karakteri eski bir pilot. Durmaksızın kum fırtınaları oluyordur. Atmosferdeki oksijen miktarı düşmektedir. Michael Caine bu durumu “açlığa en uzun süre dayananlar, ilk soluksuz kalanlar olacaklardır” diye tanımlıyor. Uzun lafın kısası iyimser bir dünya söz konusu değil. İşte bu kasvetli bağlama girdiğimizde, insan türünün bir mensubu olarak soruyoruz: şimdi ne olacak?
Bu yazıda, filmin üç değişik bakış açısı aracılığıyla bu kıyamet sorunsalına üç değişik cevap verdiğini ve olayları yorumladığını görüyoruz.
İlk olarak günümüzdeki çevrecilere yakın bir tutum çıkıyor karşımıza. İnsan, doğayı yeri doldurulabilir zannetmiştir. Makineler, fabrikalar, şehirler yapmıştır. Hor kullanmıştır. Açgözlülük etmiştir. Sonuçlarını da çekecektir. Ekonomik jargonda “yüksek sürdürülebilirlik” olarak tanımladığımız bir vizyon bu. Doğal sermaye, teknolojik sermaye tarafından yeri doldurulabilecek bir şey değildir. Toplam sermaye ne kadar olursa olsun, doğal kaynaklar belli bir seviyenin altına düştüğü zaman her şey çökecektir. Amerikan yerlileri bu vizyona yüksek sürdürülebilirlik demiyorlardı belki de fakat iyi açıklamışlar:
“Son ağaç kesildiğinde, son balık yendiğinde, son dere zehirlendiğinde anlayacaksın ki para karın doyurmuyor.”
Bu tutum Insterstellar’ın kıyamet dünyasındaki resmi ideoloji olarak karşımıza çıkıyor. Nitekim temsilcileri memurlar. Ana karakter kızının veli görüşmesinde karşısına çıkan öğretmenler bu görüşün savunucuları. Mühendis olan ana karaktere, okul müdürü olduğunu tahmin ettiğimiz şahıs diyor ki: “Uçaklara, televizyonlara ihtiyacımız yok. Bunlar var. Bizim yiyeceğe ihtiyacımız var. Dolayısıyla çiftçilere ihtiyacımız var.” Bu düşünce bağlam göz önünde bulundurulursa oldukça anlaşılabilir. Doğru varsayarsak sorunsalın cevabı iki türlü olabilir:
- Ya insanlık geçmişte yaptığı hataların bedelini ödeyecek ve yok olacak.
- Ya da akıllanacağız, yavaş yavaş çevreyi normale döndüreceğiz ve yaşayacağız.
“Yiyeceğe ihtiyacımız var” argümanı son derece etkili. Evet. Fakat ana karakterin de eli armut toplamıyor. Aynı günün akşamı diyor ki: “eskiden yıldızlara bakıp evrendeki yerimizi düşünürdük, şimdi yere bakıp dünyadaki yerimiz hakkında kaygılanıyoruz”. Burada bilimci/pozitivist bir yaklaşım devreye giriyor. Ayrım nitelik değiştiriyor. Bir tarafta ilerleme karşıtı, statükocu çevreciler var diğer yanda ise ilerleme düşüncesi. Ana karakterin dâhil olduğu yaklaşım. Bunu filmin başından itibaren pek çok defa dile getirdiği bilim, mühendislik ve imar aşkıyla ifade ediyor. Fakat bu görüşün asıl temsilcileri Michael Caine ve onun emrindeki NASA. Evet, hırpalanmış da olsa NASA hala var. Varlığını hükümetin gizli tuttuğu yapı, uzay araştırmalarını sürdürüyor. Dünyadan gitmenin bir yolunu arıyor. Dünyada kalındığı takdirde öleceğimiz kanısındalar. Evrenin de bir göz kırpmasıyla bir fırsat beliriyor. Satürn yakınlarında bir solucan deliği keşfediliyor. Bu solucan deliği başka bir galaksiye gitmeyi sağlayabilir. Başka bir galaksi ise yaşanılabilir bir gezegen anlamına gelebilir. Uzun lafın kısası ilerleme insan ırkını kurtarabilir. Toplam sermaye yeterince yüksek olursa doğal sermayeye ihtiyacımız kalmaz. “Düşük sürdürülebilirlik”. Nehirdeki son balık avlandığında, balık çiftlikleri kurarız. Uzay olmasaydı aynı şeyi biyoteknoloji ile ilgili söyleyebilirlerdi. Mesela gıda problemi GDO ile çözülecek olsaydı. Hatta bence bu daha tutarlı olurdu, fakat itiraf etmek gerek ki uzay daha ilginç. “Şimdi ne olacak?” sorunsalına bir başka cevap da bu:
- İnsanlık uzaya açılarak hayatta kalacak. Tıpkı tarih öncesinde atalarımızın azalan kaynaklar sebebiyle kıta değiştirmesi gibi.
Fakat filmin kapanışı ve sorunsalın cevabı bu görüşlerin ikisi ile de verilmiyor. Zaman ilerledikçe her şey ters gidiyor. Uzaya gönderme imkânımızın olduğu son aracın mürettebatı hüsrana uğruyorlar. Gidebildikleri iki gezegenin de yaşanılabilir olmadığını fark ediyorlar. Ki bu gezegenlerden birinin bünyesinde sert jeolojik koşulların yanı sıra daha önceki bir görevle oraya varmış olan ve bu süreçte kafayı sıyırmış bir astronot (Matt Damon) da mevcut. Bu sırada dünyada da işler daha iyi gitmiyor. Dünya kurtarılamayacaktır. İnsanlık her iki bakış açısıyla da sorunsala cevap bulamamıştır ve yok olmaya mahkûmdur. Tek umut üçüncü yaşanılabilir gezegendir ve oraya ulaşmak için gereken yakıta sahip değildirler.
İşte bu noktada sorunsala gelebilecek üçüncü cevap ile tanışıyoruz: Hollywood. Bilimkurgu, tarihsel materyalizm de bir yere kadar. Üçüncü yaklaşım devreye girdiğinde adeta farklı bir filmle karşı karşıya oluyoruz. Hollywood işin içine öyle bir giriyor ki ekranda hissediyoruz. Müzik değişiyor, ana karakter imana geliyor ve eski pilotluk numaralı sayesinde yaptığı bir takım manevralarla diğer astronotu üçüncü gezegene, kendini de kara deliğe yolluyor. Kara delikten fantastik yollar aracılığı ile dünyaya aktarılan bulgular dünyayı kurtarmayı sağlayacak uzay istasyonunu inşa etmeyi sağlıyor. Üçüncü gezegene yollanan Anne Hathaway de insan ırkının uzaydaki ilk şubesini açıyor, işi garantiye alıyor. Bütün bunların üzerine kara delik ana karakterimizi tükürüyor ve kızına geri kavuşmasını sağlıyor. Yani düşük veya yüksek sürdürülebilirlik aslında önemli değil. Her zaman bir kahraman çıkacak ve tarihsel trendleri değiştirecek. Çünkü tarihi büyük adamlar yazar.
Yazının başında dikkat çekmiştim ki Interstellar’ı bir Hollywood filmi olarak görmüyorum. Hâlâ da görmüyorum. Görseydim Hollywood filmini andırdığını söylemezdim. Bana kalırsa Christopher Nolan çok güzel bir senaryo yazmış. Bu senaryo yapımcıların da ilgisini çekmiş fakat gişeye oynamak asıl hedef olduğundan saf bir bilimkurgu eseri iyi bir yatırım olmazmış. Şu anki haliyle bile Interstellar “anlaşılması zor bir film” olarak görülüyor. Haliyle filmi Hollywood’a uyarlamak için bazı eklemeler yapılmış. Özellikle de son yarım saat. Bilimkurgu’da bireysel kahramanlık hikâyesi olmamalıdır. Tutarsız bir bireysel kahramanlık hikayesi kesinlikle olmamalıdır. Ama Interstellar’a Hollywood filmi demek de ayıp olur. O yüzden olamamış bir başyapıt demeliyiz bana kalırsa.
Salih Işık Bora
24 Aralık 2014
amerikan sineması bilim kurgu filmleri christopher nolan Interstellar (2014) Salih Işık Bora Sinema	2016-07-15
Editör
Paylaş
Facebook
Twitter
Google +
Pinterest
Etiketleramerikan sineması bilim kurgu filmleri christopher nolan Interstellar (2014) Salih Işık Bora Sinema
Hakkında Editör
Önceki Türk Sinemasında ’68’liler ve 12 Mart
Sonraki Kış Uykusu: Dilsizleşen bir “Kendinde Aydın”
Benzer Haberler
Kış Uykusu: Dilsizleşen bir “Kendinde Aydın”
2 gün önce
Türk Sinemasında ’68’liler ve 12 Mart
3 gün önce
Türk Sinemasının Üniversiteye Bakışı
3 gün önce
Bu yazıya da bakabilirsiniz.
GodFather Dergi 3. sayısıyla raflarda
Sine-teori dergisi GodFather, Temmuz-Ağustos sayısıyla raflarda yerini aldı. GodFather 3. sayısında “Sansür” dosya konusuyla çıktı. ...
Bir Cevap Yazın Cevabı iptal et
E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir
İsim *
E-posta *
İnternet sitesi
Yorum
Son
Popüler
Yorum
Etiketler
Kış Uykusu: Dilsizleşen bir “Kendinde Aydın”
2 gün önce
Interstellar (2014, Christopher Nolan)
2 gün önce
Türk Sinemasında ’68’liler ve 12 Mart
3 gün önce
Türk Sinemasının Üniversiteye Bakışı
3 gün önce
GodFather Dergi 3. sayısıyla raflarda
4 gün önce
Kahramanlar Ölmemeli
2 Mayıs 2015	
Mulholland Drive (2001, David Lynch) – 2. Bölüm
1 Aralık 2014	
Recep İvedik ve Nuri Bilge Ceylan Filmlerinde Tarkovski Etkisi
16 Mart 2015	
Blue Velvet (1986, David Lynch) – 1. Bölüm
24 Eylül 2014	
Ucube, Gulyabani, Gökkuşağı, Ingrid Bergman
19 Nisan 2015	
Cihan Busanç: Merhaba İyi ki Luis Bunuel'in "Gündüz Güzeli" filminin eleştirisini aradım. Yoks...
Editör: Merhabalar sevgili Kaspar, Bu kadar övgüyü hak ediyor muyum bilmiyorum ama çok t...
kaspar hauser: Selamlar Hakan bey. Bazı filmler hakkındaki yazılarınızı okumak o filmleri izlem...
egemen büyükbaş: bu kadar güzel ve doyurucu bir film kritiğini ömrümde ilk defa okudum. gerçekten...
Mustafa Efelti: ''Mahmut, sanatçının içinde barındırması gereken insani duyguların dışına çıkmış...
Sanat Edebiyat Hakan Bilge Sinema filmler Deneme Dergi & Fanzin klasik filmler sanatlog com edebiyat dergileri Siir Eleştiri amerikan sineması Duyurular türk edebiyatı film eleştirisi Kitap SanatLog.com insan kitap incelemeleri SanatLog Haber Yakın Dönem & Günümüz Sineması avrupa sineması türk sineması kült filmler	
Bizi Facebook’ta bulun	
SanatLog Arşivi
SanatLog Arşivi Ay Seçin Temmuz 2016 Haziran 2016 Mayıs 2016 Nisan 2016 Mart 2016 Şubat 2016 Ocak 2016 Aralık 2015 Kasım 2015 Ekim 2015 Eylül 2015 Ağustos 2015 Temmuz 2015 Haziran 2015 Mayıs 2015 Nisan 2015 Mart 2015 Şubat 2015 Ocak 2015 Aralık 2014 Kasım 2014 Ekim 2014 Eylül 2014 Ağustos 2014 Temmuz 2014 Haziran 2014 Mayıs 2014 Nisan 2014 Mart 2014 Şubat 2014 Ocak 2014 Aralık 2013 Kasım 2013 Ekim 2013 Eylül 2013 Ağustos 2013 Temmuz 2013 Haziran 2013 Mayıs 2013 Nisan 2013 Mart 2013 Şubat 2013 Ocak 2013 Aralık 2012 Kasım 2012 Ekim 2012 Eylül 2012 Ağustos 2012 Temmuz 2012 Haziran 2012 Mayıs 2012 Nisan 2012 Mart 2012 Şubat 2012 Ocak 2012 Aralık 2011 Kasım 2011 Ekim 2011 Eylül 2011 Ağustos 2011 Temmuz 2011 Haziran 2011 Mayıs 2011 Nisan 2011 Mart 2011 Şubat 2011 Ocak 2011 Aralık 2010 Kasım 2010 Ekim 2010 Eylül 2010 Ağustos 2010 Temmuz 2010 Haziran 2010 Mayıs 2010 Nisan 2010 Mart 2010 Şubat 2010 Ocak 2010 Aralık 2009 Kasım 2009 Ekim 2009 Eylül 2009 Ağustos 2009 Temmuz 2009 Haziran 2009 Mayıs 2009 Nisan 2009 Mart 2009 Şubat 2009 Ocak 2009 Aralık 2008 Kasım 2008
SanatLog Kategorileri
SanatLog Kategorileri Kategori Seçin Alternatif Rock Anı Kitapları Animasyon Araştırma Kitapları Avrupa Tiyatrosu Şiir Şirin Pancaroğlu İkonlar & Portreler İnceleme Kitapları İzlenimler Ünlü Tablolar Öykü Kitapları B Filmleri Büyük Besteciler Büyük Sanatçılar Bengi Gençer Biyografi Cem Şancı Dünya Müziği Deneme Dergi & Fanzin Duyurular Edebiyat Edebiyat Ödülleri Eleştiri Emel Yuna Fazilet Çulha Felsefe Metinleri Film Festivalleri Film Listeleri & En İyi Filmler Film Müzikleri Fotoğraf Fotoğraf Sanatçıları Fotoğraf Sanatı Gösteriler & Topluluklar Gezi Yazıları Giovanni Scognamillo Karikatür Kısa Metraj Köşe Yazıları Kübizm Kült Filmler Kitabiyat Kitap Kitaplar Klasik Filmler Klasik Müzik Magazin & Popüler Kültür Mahsa & Marjan Vahdat Makale Manşet Masallar Müzik Müzik Albümleri Müzisyen Biyografileri Mektuplar Meltem Taşkıran Metinler Mircan Kaya Modern Klasikler Otobiyografi Oykü Ozan Tunca Pandit Debashish Bhattacharya Rönesans Sanatı Röportajlar Röportajlarımız Resim Roman Romanlar Sanat Sanat Kuramı Sanatsal Etkinlikler Söyleşi Köşesi Söyleşiler Sürrealizm Sinema Tarihsel Kitaplar Türk Sanatçılar Türk Sineması Türk Tiyatrosu Tiyatro Tiyatro Yapıtları Toumani Diabaté Ustalara Saygı Virtüözler Yakın Dönem & Günümüz Sineması Yüzler & Portreler Yeşilçam Klasikleri
SanatLog Üyelik ve İşlem Menüsü
Hatırla
Parolanızı mı unuttunuz?
SanatLog Takvimi
Temmuz 2016
Pts
Sal
Çar
Per
Cum
Cts
Paz
« Haz
1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
Etiket Bulutu
modern klasikler ustalara saygı film eleştirisi Duyurular erotizm sanat filmleri SanatLog avrupa sineması cinsellik www.sanatlog.com kadın türk filmleri Siir sanatlog com Eleştiri kapitalizm türk edebiyatı Yakın Dönem & Günümüz Sineması insan SanatLog.com Oykü SanatLog Haber Edebiyat Dergi & Fanzin Kitap roman Hakan Bilge klasik filmler kitap incelemeleri Müzik edebiyat dergileri Sanat türk sineması aşk filmler hande öğüt Sinema mehmet arat amerikan sineması hollywood günümüz sineması kült filmler Deneme kültür toplum
Kategoriler
Araştırma Kitapları B Filmleri Biyografi Büyük Besteciler Büyük Sanatçılar Deneme Dergi & Fanzin Duyurular Dünya Müziği Edebiyat Eleştiri Film Listeleri & En İyi Filmler Film Müzikleri Fotoğraf Fotoğraf Sanatı Gösteriler & Topluluklar Kitabiyat Kitaplar Klasik Filmler Klasik Müzik Kült Filmler Magazin & Popüler Kültür Makale Manşet Metinler Modern Klasikler Müzik Müzik Albümleri Müzisyen Biyografileri Oykü Resim Roman Romanlar Röportajlar Röportajlarımız Sanat Sinema Söyleşiler Tiyatro Türk Sineması Ustalara Saygı Yakın Dönem & Günümüz Sineması İkonlar & Portreler İnceleme Kitapları Şiir