HABER RÖPORTAJ TEKNİK KÜTÜPHANE SEKTÖR REHBERİ ÜNİVERSİTE YAZARLAR PROJE & DANIŞMANLIK SİNERJİ BULUŞMALARI
Tümü Araştırma & İnceleme Makale Mühendislik & Teknoloji Bilimin Öncüleri Mevzuat & Yönetmelik Sektör Raporları
Hidrolik Sistemler 1. Bölüm |
ElektrikPort Akademi
Hidrolik, kısaca “suyun gücü” olarak tanımlanabilir. Bu yazımızda hidroliğin ne olduğunu, avantajlarını - dezavantajlarını ve kullanım alanlarını sizler için inceledik.
A- A+
23.09.2016 tarihli yazı 13249 kez okunmuştur.
Hidrolik Basınç Viskozite Pascal Hidrostatik Hidrodinamik
Hidrolik, kelime anlamına bakacak olursak çoğumuzun bildiği üzere ilgi alanının su olduğunun farkına varmış oluruz. Bunu biraz daha genelleyecek olursak, sadece su değil akışkanlar olarak tasvir edebiliriz. Daha teknik bir tanımla hidrolik; basınçlı bir akışkan yardımıyla hareket ve kuvvet iletimi ve denetimi anlamına gelmektedir. Hidrolik sistem ise basınçlı akışkanın sahip olduğu hidrolik enerji ile doğrusal, dairesel ve açısal hareket elde etmek için hazırlanan sistemlerdir.
Arabanızı rahatça kontrol etmenizi sağlar, en gelişmiş ordu araçlarına hassas manevra kabiliyeti verir. Endüstrileşmiş dünyamız hidroliğe bağımlıdır. Fakat hidrolik yaşamımızda o kadar yer etmiştir ki onu çoğu zaman farkedemeyiz. Hidrolik yeryüzünün değerli madenlerini çıkaran ekskavatörleri kaldırmaya, yönlendirmeye ve sürmeye yarayan kas gücünü sunar.
Hidrolik Piston
►İlginizi Çekebilir: Endüstriyel Tahrik Sistemleri
İnsan gücünü yetersiz kaldığı her durumda hidrolik gücünden yardım alınır. Hidrolik sistemler, ağır şartlarda insan gücünün yetmediği ve insan hızının yeterli olmadığı durumlarda işi kolayca yapabilmeyi sağlamaktadır. Düşünün ki tek eliniz ile tonlarca ağırlıktaki bir aracı kaldırıyorsunuz. İşte hidroliğin gücü.
Enerji İletiminde Kullanılan Akışkanlar Nelerdir?
Enerji iletiminde kullanılan akışkanlar genellikle su ve petrol kökenli yağlardır. Hidrolik sistem kullanılacak olan akışkanın güç iletebilmesi için uygun viskozitede seçilmesi ve sistemin özelliğine uygun olması gerekir. Akıcılığı olmayan, katılaşmış yağlarla güç iletimi mümkün değildir.
Viskozitesi yüksek yağların kullanılması büyük sürtünmelere ve önemli güç kayıplarına yol açar. Bahsetmiş olduğumuz bu viskoziteyi tanımlayacak olursak en basit tanım; akışkanın akmaya karşı göstermiş olduğu dirençtir diyebiliriz. Daha kalıcı bir tanım olabilmesi için bal örneğini vermek yerli yerinde olacaktır. Baldaki akış hareketini izlediğimizde gözle görülür bir şekilde düşük hızda bir akış izlemekteyiz. İşte bu akmaya karşı olan dirençtir.
Hidrolik sistemler, ağır işlerin yapıldığı makinelerde kullanılmaktadır.
►İlginizi Çekebilir: Selenoid Valf Nedir? | ElektrikPort Akademi
Hidroliğe Ait Temel Fiziksel Prensipler
Fiziksel prensipler hidrostatik ve hidrodinamik olmak üzere ikiye ayrılır.
Hidrostatik (Durgun Akışkanlar Mekaniği):
Bir akışkanın birim alana uyguladığı kuvvet basınç olarak tanımlanır ve P ile gösterilir. Birimi bar veya kg/cm2'dir. Hidrostatikte her sıvı içinde bulunduğu kabın tabanına bir basınç uygular. Meydana gelen basınç kabın şekline bağlı değildir, sıvı sütunu yüksekliği ile sıvının yoğunluğuna bağlıdır.
Yani denklemi yazacak olursak ; P = ρ × g × h
ρ : sıvının yoğunluğu
g : yerçekimi ivmesi
h : sıvı sütunu yüksekliği
Değişik şekilli kaplar aynı akışkan ile doldurulduğunda belirli bir noktadaki basınç değeri sadece akışkan sütunu yüksekliğine bağlıdır. Yukarıdaki şekilden de anlaşılacağı üzere kap şekilleri farklı olmasına rağmen kaptaki sıvıların yoğunluklarının ve sıvı yüksekliklerinin aynı olmasından dolayı tabanda göreceğimiz basınç değeri hepsinde de aynı olacaktır.
P1 = P2 = P3 = P4 = P∞ olur.
Hidrostatik basınç akışkan kabının tabanına belirli bir kuvvetle etki etmektedir. Taban yüzeyleri eşit değişik şekilli kaplar h yüksekliğindeki akışkan ile doldurulursa statik basıncın taban yüzeylerinde oluşturduğu kuvvetler aynı büyüklükte olur.
Pascal Kanunu (Dış Kuvvetlerin Oluşturduğu Basınç):
Kapalı bir kaptaki akışkana, dışarıdan bir F kuvvetiyle etki edilirse kabın içinde meydana gelen basınç sıvı tarafından kabın her tarafına aynen iletilir. Basınç, yüzey üzerine dik olarak etki eden kuvvete ve yüzeyin büyüklüğüne bağlıdır.
P = F/A P = Bar , F = kg , A = cm2
Hidrostatik basınç formülünden yola çıkılarak 10 metre su sütunu 1 bar’a eşit kabul edilmiştir.
Hidrolik Kuvvet İletimi
Pascal prensibine göre, küçük pistona yapılan bir etki, büyük pistonun alanının büyüklüğüne bağlı olarak çok daha büyük bir kuvvete dönüşür.
Şekilde 1 numaralı pistonun üzerindeki F1 kuvveti pistonu S1 kadar iterse, S1×A1 kadar sıvı yerdeğiştirir. Yerdeğiştiren sıvı 2 numaralı A2 alanlı pistonu S2×A2 kadar yukarıya kaldırır. Bu durumda;
S1/S2 = A2/A1 = F2/F1 bağıntısı geçerli olur. Bu sisteme bir kuvvet amplifikatörü diyebiliriz.
Basınç tüm yüzeylere eşit şekilde dağıldığından kabın şekli önemli değildir.
Eğer F1 kuvveti A1 yüzeyine etki ederse oluşan basınç ;
P =F1/A1
P basıncı sistemin her yerinde aynıdır. Bu basınç ile sistemin ikinci tarafında oluşan kuvvet yani aracı kaldıran kuvvet;
F2 = P2×A2
Böylece F1/A1 = F2/A2 veya F2/F1 = A2/A1 şeklinde yazılabilir.
Kuvvetlerin oranı yüzeylerin oranına eşittir. Her iki pistonun aldığı S1 ve S2 yolları yüzeyler ile ters orantılıdır.
Hidrodinamik (Hareketli Akışkanlar Mekaniği):
Akış halindeki sıvıların hareketlerini inceler. Değişken kesitli bir boru içerisinden geçen akışkanın birim zamandaki akış miktarı sabittir. Yani debileri eşittir diyebiliriz. Debiyi tanımlamak gerekirse; akışkanın takip ettiği akış yolunun herhangi bir kesidinden birim zamanda geçen akışkan miktarı olarak tanımlanabilir. Akışkanın hızı borunun çapına bağlı olarak değişir.
Hidrolik Sistemlerin Uygulama Alanları
► Plastik enjeksiyon makinaları
► Presler
► Ekskavatörler ve vinçler
► Otomotiv endüstrisi
► Uçak endüstrisi olarak kategorize edilebilir.
Hidrolik Sistemlerin Avantajları:
► Yüke göre hız değişimi ve çok yüksek oranlarda hız kontrolü mümkündür.
► Enerji depolanması kolaydır.
► Hidrolik elemanlar çalışırken yağlanmış olurlar.
► Sistemlerde güç/ağırlık oranı çok yüksektir. Büyük güçler küçük sistemlerle üretilebilirler.
► Hidrolik enerjinin kontrolü ve denetimi kolaydır.
► Sistem beklenmedik bir yükle karşılaşırsa durur, bu aşırı yük ortadan kalktığı zaman normal çalışmasına devam eder.
Hidrolik Sistemlerin Dezavantajları:
► Yüksek basınçlı akışkan nedeniyle kaza ve yangın tehlikesi (7 bar basınçta sistemde iyi monte edilmemiş bir kör tıpanın fırlamasıyla can kaybı yaşandığını bilmekteyiz.)
► Sistemin kirliliğe karşı hassas olması
► Hidrolik devrede kullanılan bazı hassas elemanlar yüksek ısıya karşı duyarlıdır.
Kaynak:
►Entek Otomasyon
►Excavatoare.net
►3ageeb.com
Yazar: Caner Demirci
Tweet
Takip et: @elektrikport
YORUMLAR
YAZAR HAKKINDA
Elektrikport Tüm yazıları Mesaj gönder Yazdır
YAZARIN DİĞER YAZILARI İnternet Kullanmayan İnsan Kaldı mı? Update Dergisi Yılın Son Sayısı ile Sizlerle! Kompanzasyon Neden Gereklidir? Kompanzasyon Çözümleri Nelerdir? OMRON, Barselona'daki Güncellenmiş Otomasyon Merkezi ile Geleceğin Fabrikasının Kapılarını Açıyor İstanbul “Akıllı Şehir” Olmaya Hazır İş Ortaklarını geliştiren Dijital Olgunluk Programı Güç İletiminde Yeni Boyut : M12 Konnektörler Siemens Türkiye’den İş Ortaklarına Özel Dijital Olgunluk Programı Kardeş Elektrik Güvencesiyle Kraus & Naimer C-CA Serisi Şalterler Uzun Ömrün Pratik Hali - TORIA LED Bant Armatürler
EDİTÖRÜN SEÇİMİ Tümü
Enerji Üretim Sistemlerinin Temel Bileşenleri Kompanzasyon Neden Gereklidir? Kompanzasyon Çözüml... Multimetre Nedir? Neden Kullanılır? Seçim Kriterle... FIDIC Sözleşme Tipleri Nelerdir? Eriyen Telli Sigortalardan NH Sigortalar | Sigma E...
ETKİNLİK TAKVİMİ Tümü
Aktif etkinlik bulunmamaktadır.
FOTOPORT
Dünyanın En Görkemli 10 Güneş Tarlası
Dünyanın En Büyük 10 Makinesi
2020’nin En İyi 10 Kişisel Robotu
Programlamaya Erken Yaşta Başlayan 7 Ünlü Bilgisayar Programcısı
Üretimin Geleceğinde Etkili Olacak 10 Beceri
Olağan Üstü Tasarıma Sahip 5 Köprü
Dünyanın En İyi Bilim ve Teknoloji Müzeleri
En İyi 5 Tıbbi Robot
Dünyanın En Zengin 10 Mühendisi
Üretim için 6 Fabrikasyon İşlemi
VIDEOPORT
Yapay Zeka Tabanlı Güç Kalitesi Veri Analitiği ve Çözümleri | Siemens | Webinar
Siemens Kaçak Akım Koruma Cihazları | RCD, RCCB
Siemens 3WL açık tip güç şalterleri ACB
Siemens 7KM PAC3100, 3200, 4200 Ölçüm Cihazları Teknik Özellikler
Konvertör için SINAMICS V20 / G120 Smart Access Module 2
Kurulum ve bağlantı - SINAMICS V20 / G120 Smart Access Module 1
Sigma Elektrik Tanıtım Videosu
Kaçak Akım Algılamalı Şalterlere Açtırma Bobini Takılması
K400 K630 Tip Şalterlere Açtırma Bobini Takılması
Kaçak Akım Algılamalı Şalterlere Yardımcı Kontak Takılması
ANKET
Endüstri 4.0 için En Hazır Sektör Hangisidir
Otomotiv
Enerji
Kimya
Maden
Sağlık
Gönder
Sonuçlar
Otomotiv 54 %
Enerji 29 %
Kimya 5 %
Maden 3 %
Sağlık 9 %
Güncel Anket
EN ÇOK OKUNANLAR Tümü
Güneş Enerjisi Elektrik Üretim Sisteminin Tasarlan... Mühendisler Ne İş Yapar ve Ne Kadar Kazanırlar? Alternatif Akımın Temel Tanımları IT Nedir? | IT Uzmanı Nedir? BIOS Nedir? BIOS Ayarları Nasıl Yapılır?
BENZER İÇERİKLER Tümü
Aktüatör Nedir? Aktüatör Çalışma Prensibi Hidrolik ve Elektro Hidrolik El Aletleri | Weidmül... Türkiye Mart Ayı Elektrik İstatistikleri | 2020 Evinizde Yapabileceğiniz 11 ‘Kendin Yap’ Projesi Ram Air Turbine Nedir?
ELEKTRIKPORT
Hakkımızda Künye İletişim
KAYNAKLAR
Sıkça Sorulan Sorular Site Haritası Sosyal Medya
KURUMSAL
Çözümler Reklam ve Tanıtım Hizmetleri Kullanım Şartları Gizlilik Politikası Üyelik Sözleşmesi
Tesla Bobini Yapımı Nikola Tesla Buluşları Nicola Tesla - Hayatı Güneş Enerji Sistemleri Yıldırım Nedir
Güneş Enerjili Uçaklar Güneş Enerji Haritası Lisansız Elektrik Üretimi Yeraltı Trafo Merkezleri Elektronik Atıklar
Yol Aydınlatması Kompanzasyon Nasıl Yapılır Kompanzasyon Nedir Yeraltı Nükleer Santraller Step Motorlar
Fiber Optik Aydınlatma Elektrikli Araç - Akü Sistemleri Elektrikli Araçlar - Kablosuz Şarj Fotovoltaik Nedir Korona Olayı
Gerilim - Potansiyel Fark Elektrik Nedir Kesintisiz Güç Kaynağı - UPS TEDAŞ Mülakat Soruları Radyasyon ve Kaktüs
Matlab Dersleri - Matrix Matlab Dersleri - Grafik Matlab Devre Analizi Java Dersleri - Constructor Matlab Simulasyonu
Kyoto Protokolü Güneş Enerji Sistemi Nedir? Rüzgar Türbini Topraklaması Rüzgar Enerjisinin Tarihçesi Yüksek İrtifa Rüzgar Türbini
Rüzgar Türbini Tasarımları Gaz İzoleli Transformatörler Transformatör Arızaları Transformatör Bakımı Güç - Dağıtım Transformatörleri
Kesiciler ve Bakımı Ayırıcılar Alternatif Akım Sistemleri Alternatif Akım Temelleri Alternatif Akım Nedir
Harmonik Analizi Enerji Verimliliği Paratoner ve Faraday Kafesi Enerji Nakil Hatları Kestirimci Bakım