Koronavirüs hakkında sosyal medya üzerinde yüzlerce yayın var, televizyondan internet sitelerinden düzenli olarak sosyal mesafelenmenin önemi anlatılıyor. Peki bunlar dışında neler yapmalıyız? Olağanüstü bir durumda daha önceki hastalıklarınızla ilgili bilgilerin doğru aktarılmasını nasıl sağlayabilirsiniz? Hasta hakları aktivisti uzman Dr. Mustafa Sütlaş kişisel korunma önlemleri dışında 50 yaş üzerine bireylerde kişisel bir sağlık ajandasının ne kadar önemli olabileceğini hatırlatıyor. Sizler için maddeledik.
Kendinize bir kişisel günlük ajanda oluşturunuz, bu ajandada günlük olarak ne yaptıklarınızı, eğer sağlığınızla ilgili yakınmalarınız varsa onların neler olduğunu, ne süreden beri olduğunu, abartıp, azımsamadan not ediniz. Bu notlar içinde temas ettiğiniz kişilerin bilgileri ve bunların zamanı da mutlaka yer almalıdır. Ayrıca kişilerle değil de herhangi bir yolla size gelen eşyalarla ve size gönderilen her türlü gönderiyle ilgili bilgileri de bu deftere kaydediniz.
Sizinle bağlantıda olan, ya da olabilecek yakınlarınız ve kişilerle en azından günde bir kez iletişime geçiniz ve durumunuzla ilgili onları bilgilendiriniz.
Herhangi bir kronik hastalığınız varsa onunla ilgili bilgileri, bu hastalığınıza yönelik uyguladığınız tedavileri ve bu bağlamda daha önceden karşılaşmadığınız herhangi bir durum varsa onu mutlaka kaydediniz.
En azından günde bir kez vücut ısısını ölçünüz, eğer yaşınız elli ve daha üzeri ise buna evinizde tansiyon aletiniz varsa ölçüm değerlerini, her zaman olduğundan farklı (rutin dışı )sıvı alımınız ve idrara ya da dışkılamaya çıkmanınızla ilgili durumlar söz konusu ise bu bilgileri de not ediniz.
Eğer düzenli bağlantınız ve iletişiminiz varsa aile hekiminizle ilgili bilgilerinizi not ediniz, onunla son görüşmenizin nedenini, sonucun ne olduğunu mutlaka kaydediniz.
Eğer düzenli izlemesi altında olduğunuz aile hekimi dışında bir hekiminiz varsa onunla ilgili bilgileri ve son temas halinizi yine aynı ajandaya not ediniz.
Kendinizle ya da yakın çevrenizle ilgili olarak kuşkulandığınız durum söz konusu olursa, bu konuyla ilgili resmi olarak görevlendirilmiş kişilerle ilişkiye geçiniz. Bu ilişki öncelikle yüzyüze olmayan biçimde olmalıdır. Mevcut sorunlarınızı ve bulgularınızı hiçbir şeyi eksik ya da fazla anlatmadan gerçek neyse aynen aktararak sizinle bağlantılı kişilere bildirin ve onların sorularına doğru yanıtlar verin, onlara doğru ve bilmek istediğiniz soruları sorun.
Eğer bu bağlantıdan umduğunuz karşılığı alamamışsanız, sizinle ilişkili olan hastalığınızı izleyen hekime ulaşmaya çalışın. eğer bağlantı kurabilirseniz onun önerilerine uygun davranın.
Gereksinmesi olan ve zor durumda ya da sorunu olan yakınlarınızla öncelikle elektronik ortam üzerinden bağlantıya geçiniz, bununla ilgili bilgileri günlüğünüze not ediniz, o kişinin uygulaması için önerilen yukarıdaki süreçleri takip ediniz.
Gözlem ve tanıklık ettiğiniz ve yakın çevrenizde ve bulunduğunuz alanda söz konusu olan bu önlemlere aykırı durumları, önce sağlık kurumlarına, sonra yerel yönetimlere (muhtarlar dahil), sonrasında da diğer resmi makamlara bildiriniz, bunlarla ilgili bir eylemleri olmazsa sosyal ağlar üzerinden ilişkide olduğunuz kişilere ve medyaya bilgi veriniz.
İzole ve kimseyle temassız yaşamak bedenin fizyolojik, psikolojik ve sosyal iyilik hâli için aşırı bir yüktür. Onun için tek başına olsanız hatta az sayıda yakınınızla bu süreci yaşasanız da paylaşım temelli bir ilişkiyi önceleyiniz.
e-nabız ve MHRS uygulamalarını telefonunuza indirebilir, sağlıkla ilgili bilgilerinizi buradan kontrol edebilirsiniz.
184 Sağlık Bakanlığı Koronavirüs hattı. Herhangi bir şikayet durumunda hastaneye gitmeden önce bu hat üzerinden bilgi alabilirsiniz.