Resmi ve özel kurum ve kuruluşların faaliyetleri ile ilgili belgeleri sınıflandıran, koruyan ve yararlanmak isteyenlerin hizmetine sunan kişidir.
GÖREVLERİ
– Arşive gelen belgeleri (kurumlar arası veya uluslararası anlaşmalar, genelgeler, kanun ve yönetmelikler, tapu kayıtları vb.) tarih, konu ve ilgili olduğu kuruluşlara göre sınıflandırır,
– Belgelerin bozulmadan korunması için gereken önlemleri alır, bozulanların onarılmasını sağlar,
– Osmanlıca ya da yabancı dilde yazılmış belgeleri Türkçe’ye çevirerek veya çevrilmesini sağlayarak kullanıma hazır hale getirir.
MESLEĞİN GEREKTİRDİĞİ ÖZELLİKLER
Arşivci olmak isteyenlerin;
– Sosyal bilimlere, özellikle tarihe ilgili ve bu alanda başarılı,
– Üst düzeyde sözel düşünme yeteneğine sahip,
– Sistemli ve düzenli çalışabilen,
– Kapalı yerlerde, tek başına çalışmaktan rahatsız olmayan,
– Dikkatli ve titiz, kimseler olmaları gerekir.
MESLEKLE İLGİLİ DİĞER BİLGİLER
– Arşivciler belgelerin saklandığı, kapalı ve loş, bazan tozlu olabilen mekanlarda ve büroda, çoğunlukla yalnız çalışırlar. Görevlerini sürekli okuyarak yürütürler.
– Arşivciler Başbakanlık Arşiv Genel Müdürlüğü, askeri arşivler gibi kamu kurum ve kuruluşlarında, özel kuruluşların arşiv bölümlerinde görev alabilirler. Günümüzde kurum ve kuruluşların ürettikleri belgelerin hızla artışı arşivcilere duyulan gereksinimi de artırmaktadır.
– Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan arşivciler 9. derecenin 1. kademesinden ücretle işe başlamaktadırlar.
– Özel sektörde ise ücretlerde değişkenlikler bulunmaktadır.
– Kamu sektöründe çalışan arşivciler görev yaptıkları birimde yönetici olabilirler.
– Üniversitelerde araştırma görevlisi olarak göreve başlayan kişiler doktora derecesi aldıktan ve gerekli çalışmaları tamamladıktan sonra yardımcı doçent, doçent ve profesör olarak meslekte ilerleyebilirler.
– Arşivlerin bilgisayara yüklenerek bir arada toplanması, böylece levha, sayfa, cilt vb. gibi arşiv çalışmalarının yıpranma, yoklama ve kaybolmasının önlenmesi ve arşivlerin korunması amacı ile bilgisayar
arşivciliğinin yaygın hale gelmesi beklenmektedir.
– Ayrıca uluslararası bilgisayar ağı kurularak ülke arşivlerinin her ülke tarafından araştırılması ve izleme imkanı sağlayacak bir bilgisayar sisteminin oluşturulmasına çalışılmaktadır.
– Bu alanda bilgisayar bilen elemanlara ihtiyaç duyulmaktadır.
MESLEKLE İLGİLİ EK BİLGİLER
– Türkiye’de arşivcilik Osmanlı Devleti’nin ilk dönemlerinde başlar. 18. yy.’la değin devletin belgeleri sandık ve torbalarda saklanır ve korunurdu. Tanzimat döneminde 1846’da Mustafa Reşit Paşa “Hazine-i Evrak Nezareti”ni kurdu ve Sadaret Evrakı için Hazine-i Evrak binası inşaa edildi. 1839’dan önceki belgeler genel konu başlıkları altında, sonrakiler ise daha ayrıntılı olarak burada arşivlendi.
– Türkiye’de arşiv sorununa temelden çözüm getirecek bir yasa tüm uğraşlara karşın ne yazık ki çıkartılamadı. Bu gereksinim 1975’de çıkarılan Devlet Arşiv Yönetmeliği ile giderilmeye çalışıldı ise de yeterli olmadı.
– Arşiv yönetimini başlı başına bilimsel bir dal olarak ele alan uzmanlar, şimdiye değin beş temel sorunla uğraşmak durumunda kaldılar.