C vitamini soğuk ve kapalı havalarda yükselişe geçen depresyon eğilimini düşürmekte, bir başka ifadeyle insana psikolojik olarak iyi gelmektedir. Ayrıca soğuk havalarda ısı dengesini ayarlayabilmek için daha fazla enerjiye gereksinim duyan vücudun kan şekerini düzene sokmakta, ani açlık ve tatlı krizlerinin önüne geçebilmektedir.
Sağlık Haberi
Kış mevsimi kapıda. Havalar her geçen gün daha fazla soğuyor. Battaniyelerimizi ve yorganlarımızı yavaş yavaş yüklüklerden çıkarmaya başladık. Artık sabahları ürpererek uyanıyoruz ve evden çıkarken üzerimize uzun kollu bir şeyler alıyoruz. Eh, doğrusu biraz da tedirginiz. Tam da mevsim dönüşümünde haklı olarak soğuk almaktan, cereyanda kalmaktan, nezle olmaktan ya da gribal bir enfeksiyona yakalanmaktan korkuyoruz. Tatlı ve serin bir esintiye kendimizi kaptırarak yakalanacağımız mevsim kaynaklı en basit bir rahatsızlığın bile keyfimizi kaçıracağını, bize hayatı günlerce zehir edeceğini biliyoruz. Bunun için de elimizden geldiği kadar dikkatli olmaya çalışıyoruz. Henüz büsbütün kurtulamadığımız Koronavirüse yakalanma endişesi bir yana, hiç beklemediğimiz bir aralıkta örneğin grip ya da nezle olmak istemiyoruz.
Kapalı mekan süreleri uzuyor
Mevsimsel dönüşümlere ve hava koşullarının değişmesine bağlı olarak maruz kalınma riski artan birtakım viral rahatsızlıklardan korunmanın en doğal yolu, bağışıklık sistemine yatırım yapmak ve insan bedenini koruma altına alan bu sistemi sürekli güçlü tutmaktır. Özellikle içinde bulunduğumuz, gündüzlerin giderek kısalıp gecelerin uzadığı, kapalı mekânlarda çok fazla vakit geçirdiğimiz ve buna bağlı olarak da daha az enerji sarf ettiğimiz bu günlerde, vücudumuzun direnci kolay bir şekilde kırılabiliyor ve hastalıklara yakalanma riskimiz artıyor. Havaların soğumasıyla da irtibatlı olarak gribal enfeksiyonlar daha sık ortaya çıkabiliyor. Dolayısıyla hastalıklara karşı önlem almak için vücut direncimizi güçlü kılacak bir beslenme rejimini uygulamamız şart ve bunun için de sonbahar ve kış ile neredeyse özdeşleşmiş olan C vitamini birebir. Düzenli bir biçimde C vitamini almak, vücudumuza yapacağı başka katkıların yanı sıra hastalıklara karşı direncimizi güçlendirecek ve yaşadığımız mevsim dönüşümünü en sağlıklı biçimde geçirebilmemize de katkı sağlayacak. Peki nedir bu C vitamini? Nasıl temin edilir?
Depolanmaz, tahliye edilir
Kış aylarında adını sıkça duyduğumuz C vitamini, 1930 yılında Macar bilim adamı Albert Szent-Györgyi tarafından izole edilmiş önemli bir vitamindir. Kimyasal adıyla askorbik asit olarak da bilinen ve ısı ile ışığa duyarlı olup suda çözülebilen bu vitaminin bitkilerde ve bazı hayvanlarda olduğunun aksine insan bedeni tarafından sentezlenemediğini belirtmek gerekir. Suda erir ve vücutta depolanamaz. İhtiyaç fazlası ter ve idrar yoluyla vücuttan tahliye edilir. Bundan dolayı da her gün düzenli olarak besinler yoluyla alınmalıdır. Bütün bunlara ilave olarak kuvvetli bir antioksidandır ve diğer antioksidanları yenilediği de bilimsel çalışmalar tarafından ortaya konulmuştur. Bedenin hareket sisteminin yapıtaşlarını, özellikle de kemik, kıkırdak, lif ve eklemleri meydana getiren, ayrıca yaraların iyileşmesinde belirleyici bir rol üstlenen bağ dokusunun temel bileşeni olan kollajen proteini başta olmak üzere, vitamin ya da aminoasit benzeri bir bileşen olup B vitaminleriyle akraba olan L-Karnitin ve nöronlar arasındaki iletişimi sağlayan bazı nörotransmitterlerin biyosentezi için gerekli olan C vitamini, hücre ve dokuların oluşum sürecinde aktif bir role sahiptir. Damar sağlığı için gerekli olan demir ve folik asitin kana geçmesini kolaylaştırmakta, ayrıca kullanım katsayısını arttırmaktadır.
Kadınlar 75, erkekler 90 gram almalı
Coğrafi keşifler çağında yüz binlerce denizcinin hayatını kaybetmesine sebebiyet vermiş olup diş eti kanamaları, diş anormallikleri, halsizlik, eklem şişlikleri ve ağrıları gibi birtakım belirtileri olan iskorbüt hastalığını tedavi eden yegâne vitamin olduğu ortaya konmuş olan C vitaminine dönük gündelik ihtiyaç kadınlar için 75, erkekler için 90 miligram civarındadır. Hamilelerde 85, emzikli kadınlarda ise 120 miligramlara kadar çıkan C vitamini ihtiyacının bireylerin bebeklik dönemlerinden itibaren özellikle bedensel gelişim açısından hayatî bir önem taşıdığı ve ateşli hastalık dönemlerinde artış gösterdiği not edilmelidir. Öte yandan bir kez daha altı çizilecek olursa, C vitamini insan bedeninde depolanamadığından dolayı bu ihtiyacı gün içerisinde tüketilen besinlerden ve gıda takviyelerinden karşılamanın dışında bir seçenek yoktur.
İnsan bedeninin gereksinim duyduğu C vitamini ihtiyacını karşılamak, söz konusu vitaminin birçok gıdada yoğun olarak bulunması nedeniyle kolaydır. Narenciyelerden limon (her 100 gramda 50 mg) , kivi, portakal, greyfurt ve mandalina gibi turunçgillerin yanında (her 100 gramda 100 mg ve üzeri) pişmemiş brokoli , karnabahar, maydonoz, ısırgan otu, lahana, yanında (100 gramında 200-300 mg ve üzeri) kereviz, pırasa, pazı, ıspanak, marul, yeşil biber ve asma yaprağı, gibi erişimi ucuz ve kolay, kullanımı da fazlasıyla yaygın olan yeşil yapraklı sebze ve meyveler zengin C vitamini kaynaklarıdır. Ayrıca kırmızı kapya biber, portakal suyu, mandalina, greyfurt suyu, (her 100 gramda 1000 mg ve üstü) biberiye çay limonlu, kiraz, kuşburnu (kışın çay olarak da tüketilebilir) gibi gıdalar da miktarda C vitamini ihtiva etmektedirler. Bir bölümünü burada listelemiş olduğumuz sebze ve meyvelerin yer aldığı düzenli bir beslenme rejiminin uygulanması durumunda C vitamini ihtiyacı fazlasıyla karşılanabilecektir.
Kanseri yavaşlatıyor
Olağan beslenme alışkanlıkları ile gündelik bedensel ihtiyacın kolaylıkla karşılanabildiği (mesela orta boy bir portakal ya da kivi veya iki mandalina günlük ihtiyacımızı karşılayabilmektedir) C vitamini, vücudu ateşli hastalıklara ve zehirlenmelere karşı koruyan, buna bağlı olarak da bağışıklık sistemini güçlendiren bir vitamindir. Yine kansızlığı ve demir emilimini arttırması dolayısıyla demir yetersizliği anemisini önlemekte, damar çeperlerini kuvvetlendirerek kanamaya ve katarakt oluşumuna mani olmakta, beyin fonksiyonlarını güçlendirmekte, meme kanseri ve güneş ışınları ile ilişkili deri kanserlerini yavaşlatmaktadır. Nitekim kanserin, kalp ve damar hastalıklarının, 60 yaş üstü bireylerdeki görme kaybının en önemli nedenleri arasındaki Sarı Nokta Hastalığının (Maküler Dejenerasyon), katarakt ve soğuk algınlığının tedavisinde C vitaminin kullanıldığı bilinmektedir. Öte yandan Hollanda'da yapılan bir araştırmada, özellikle de 55 yaş üstü bireylerde C vitamini ile birlikte beta-karoten, çinko ve E vitamini kullanımının Sarı Nokta Hastalığı riskini azalttığının gözlemlenmiş olması, C vitamini eksen alan tedavilerin başarılı olabileceğini göstermesi bakımının ilgi çekicidir.
C vitamininin başka faydaları da vardır. Kış aylarında hava şartlarına bağlı olarak kuruyan ciltlerin kalite kazanmasında ve yaşlılık belirtilerinin ortadan kaldırılmasında dikkat çekici seviyede etkilidir. Aynı şekilde soğuk ve kapalı havalarda yükselişe geçen depresyon eğilimi ya da mevsim şartlarına bağlı olarak tetiklenebilen stresin seviyesini düşürmekte, bir başka ifadeyle insana psikolojik olarak da iyi gelmektedir. Ayrıca soğuk havalarda ısı dengesini ayarlayabilmek için daha fazla enerjiye gereksinim duyan vücudun kan şekerini düzene sokmakta, ani açlık ve tatlı krizlerinin önüne geçebilmektedir. Bunlara ek olarak antioksidan ve alerjik durumlarda ortaya çıkan kimyasal bir madde olan histamini ketleyici (antihistaminik) nitelikleri ile astım ve nefes darlığı krizlerini de minize edebilmekte, daha rahat nefes alınmasını sağlamaktadır.
Fazlası taş yapıyor
İnsan vücudu açısından C vitamininin önemi, eksikliği ya da fazlalığı durumunda ortaya çıkan sorunlarda da kendisini göstermektedir. C vitamini gereksinimi karşılanmadığı takdirde esas itibarıyla günümüzde büyük bir problem olmaktan çıkmış olan iskorbüte ek olarak hastalıklara karşı duyarlılık, fiziksel zayıflık ve direnç düşüklüğü ortaya çıkabilmekte, dolayısıyla da bağışıklık sisteminin zarar görmesi ve sık sık çeşitli hastalıklar ile yüz yüze gelinmesi söz konusu olabilmektedir. Öte yandan vitaminin haddinden fazla, örneğin gündelik 2000 miligramdan fazla alınmasının böbreklerde taş oluşumuna, ishal ve mide sorunları gibi çeşitli sindirim rahatsızlıklarına ve alerjik deri döküntülerine neden olabileceği de belirtilmelidir.
aysunbay@hotmail.com
Kaynak: Editör:
Etiketler: Rektör, Prof., Dr., Aysun, Bay, Karabulut;, C, vitamini, ruha, da, iyi, geliyor, ,
Yorumlar
Yorumunuz gönderildi.
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye bildirilmiştir.
Uygun görüldüğünde sitede yayınlanacaktır.
Adınız :
Yorumunuz :
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve tamamı büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır. Ayrıca suç teşkil edecek hakaret içerikli yorumlar hakkında muhatapları tarafından dava açılabilmektedir.
Yapılan Yorumlar
Hiç yorum yapılmamış.
Malatyalı Eski Bakan Güldal Akşit son yolculuğuna uğurlandı
Öne Çıkanlar
Malatyalı Eski Bakan Güldal Akşit son yolculuğuna uğurlandı
Malatyalı Velioğulları Gaziantep’in kurtuluşuna 200 gönüllü ile katıldı
Erdoğan; Akşit Bakanlığı döneminde engeliler için pek çok hizmetler yaptı
Malatyalı Bakan Güldal Akşit’ın ardından kim me dedi? Yeri doldurulamaz
Malatya’nın Başkanı Gürkan MASKİ’ye Mehmet Mert’i atamasıyla kurumsallaşma başladı
AK Parti Başkan Yardımcısı Ela Erkoç; Az-çok demeden Talha’ya yardım yapalım
Yazarlar
Ayşegül Coşkun
04 Aralık 2021 - Cumartesi
Türkiye ve Birleşik Arap Emirlikleri arasındaki buzlar çözülüyor mu?
Ali Aladağ
29 Kasım 2021 - Pazartesi
Dava partiler üstüdür…Bu Millet yalın ayak aç-susuz kalır vatansız kalmaz
Rahime Yılmaz Turan
28 Kasım 2021 - Pazar
ARZ TALEP DENGESİ, KARLILIK SAĞLAR. ADIM ADIM SATIŞ TEKNİKLERİ
Bilgin Akbal
29 Ekim 2021 - Cuma
Arslantepe’den Yenikapı’ya Malatya Tanıtım Günlerinden yansımalar
Süleyman Solmazgül
02 Ağustos 2021 - Pazartesi
Türkiye ile oynanmaz...
Metin Doğan
06 Ekim 2019 - Pazar
Uyumak yok…Koşmaya devam…5 günde 5 şehir…Gezdim…
En Çok Okunanlar
Güldal Akşit ve eşi Haluk Akşit hastaneye yatırıldı
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Türkmenistan’da
Malatya polisi; Suç ve suçlulara göz açtırmıyor
En Son Eklenenler
Malatya Yeşilyurt Belediyespor-0-Altındağspor-0-CANLI
Çok yetim bıraktın Güldal Abla !
Malatyalı Eski Bakan Güldal Akşit son yolculuğuna uğurlandı
Arşiv
01 02 03 04 05 06 07 08 09 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31
Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık
2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 2026 2027 2028 2029 2030
Künye
Künyemizi görüntüleyin.
Site Haritası
Sitenin haritasına bak
Google Ping
Siteyi Google Pingleyin.
Sitene Ekle
Sitenizde yayınlayın.
İletişim
Bize ulaşın.
+90 422 324 4492
Copyright ©2021. Sitenin tüm hakları saklı tutulmaktadır. Site verileri ve metaryalleri izinsiz kopyalanamaz.