Biz Turkmeniz - 24 Ocak 1970 Irak Türklerine verilen Kültürel Haklar, Diktatör rejim, Geri alınmıştır
Ana Sayfa
Haber
Makale
Kültür
Şiir
Masal
Mülakat
Türkmenler
Tarih
Türkmeneli
Unutulmayanlar
Ünlüler
Deklarasyon
عربي
Linkler
Türkmen
Irak
Türk
Karisik
2014-01-22
8887 (3106)
24 Ocak 1970 Irak Türklerine verilen Kültürel Haklar, Diktatör rejim, Geri alınmıştır
Sadun KÖPRÜLÜ
Irak Kuruluşunun daha önceleri bu kutsal Türk topraklarında, kendi yurtlarında yaşayan Irak Türkleri, aydın, kültürlü bir millet olarak bu topraklarda uygarlık, hoşgörüyle, sevgiyle, özveriyle büyük devletler kurmuşlardır,
Sayıları 3 milyondan üstünde olan Irak Türkleri, anavatanları olan Kerkük, Musul ve Erbil şehirlerinde bunlara bağlı yüzlerce, ilçe, kasaba, köylerde, kendi vatanları olan Irak toprağında, günümüze kadar
Toprak bütünlüklerini, tüm acı, baskıya rağmen ayak üstünde durarak, dillerine, görenek, geleneklerine canlarıyla, kanlarıyla, şehitler vererek sahip çıkmışlardır.
Birçok anayasal, kültürel, siyasi haklardan yoksun kalarak, soykırım, katliam, çile, baskı, acılarla yaşamışlardır.
Bu kutsal toprakları, Türkçe Anne dilleri, milli duygularından dolayı, çok sayıda aydın ve kültürlü, yiğit insanları dillerinden ve Türkiye, Türklüklerinden dolayı, idam edilmişlerdir, birçok Irak Türkleri de hapsedilmiştir.
Irak’ta hüküm süren, iktidara gelen devlet yönetimleri, diktatörler Irak Türklerine hiçbir hak tanınmamıştır, ve her zaman gözerdi etmişlerdir.
Irak Türklerine göz açtırmayan rejimler İster işyerlerinde ister özel yaşamlarında Türkçe konuşulmayı yasaklamaya çalışmışlardır.
Diktatör Saddam rejimi tarafından üstün, yüce tarihleri, edebiyat, kültürlerine engel olarak, gelenek, göreneklerini, ortadan kaldırmak için 35 yıl Araplaştırma politikasıyla eritme, yok etme, ortadan kaldırma zorlamışlardır.
Onur, töresiyle, Yiğitliğiyle birçok iyi yanlarıyla tanınan Türkler ve her zaman olduğu gibi yine kendilerini korumaktadırlar,
Irak Türkleri tarih boyunca bu topraklarda sayısız devlet ve atabeyler kurarak kendi varlıklarını kuşaktan kuşağa aktarmışlardır.
24 Ocak 1970 yılında Irak’ın Baas Partisi hiçbir geçerliliği ve inandırıcı yönü olmayan bir takım kararlar alarak, Irak Türklerine sözde, kültürel haklar tanımıştır.
Bu haklar bir seneden sonra zorla alınarak, çok sayıda milletimiz şehitler vererek, hapishaneye atılmışlardır.
Irak Devrim Komite Konseyi ve dönemin Cumhurbaşkanı Ahmet Hasan El Bakır’ın eliyle imzalanan 89 numaralı 24 Ocak 1970 tarihli kararı Irak’ta Türkmen milletine, Kültürel Hakları gazete, dergide ve medya yoluyla bildirmiştir.
Bu haklar kültür, eğitim ve enformasyon alanında olarak, üç konuyu kapsayarak, 7 maddeden oluşmaktadır.
Belirtilen maddeler ise şunlardır
Irak Türklerinin yaşadıkları bölgelerdeki ilkokullarda, Türkçe eğitim yapılacaktır.
1-Türkmence eğitim veren okullarda eğitim araçlarının Türkçe açıklanması.
2-Eğitim Bakanlığı’na bağlı olarak Türkmen Eğitim Müdürlüğü’nün kurulması.
3- Türkmen şair ve edebiyatçılarının birlik kurmalarına imkân tanınması ve desteklenmesi.
4-Türkçe olarak bir haftalık gazete, bir adet de aylık derginin çıkarılması.
5-Kerkük Televizyonu’nda Türkmence programların arttırılması.
6-Tanıtma ve Kültür Bakanlığı’na bağlı olarak Türkmen Kültür Müdürlüğü’nün
Kurulması
Türkmen kültürel hakları taktik amaçlı olarak, bir yıl uygulanmıştır, fakat
daha sonra yavaş, yavaş bunlar yürürlülükten kaldırılmıştır. Okullar kapatılmış, radyo
TV yayınları azaltılmış, Türkçe konuşmak yasaklanmıştır.
Anne, babaları zorla imzalatarak okulların kapatılması için dilekçe verilmesi istenilmiştir tahdit, hapisle insanları korkutmuşlardır.
Türkmen öğrencilere anadilde eğitim verileceğini duyan Irak Türkleri, buna çok sevinmişleridir, ama sevinçleri, gözyaşıyla karışarak, birçok yerde Türkçe konuşmak cezalandırılmıştır.
Irak Türkleri eğitimin Arapça değil Türkiye Türkçesiyle, Latin harfleri ile olmasını istemişlerdir, Saddam rejimi buna karşı olarak, Bu nedenle çok sayıda Türkmen aileler imza toplamıştır.
Fakat cellât Irak rejimi, Irak Türklerine baskı ve zulümlerini artırarak, Türk, Türkmen ayrımı yaparak, ve zorla Arap alfabesini bir sene kullandırtmıştır, ve onu da yine yasaklamıştır.
Bununla da yetinmeyen Arap Baas rejimi, Kerkük ve çevresinde açılan Türkmen okullarında Türkçe eğitimi yasaklayarak, okulların adlarını da Türkçeden Arapçaya çevirmiştir.
Ayrıca Kuzey Irak özgür olan 36 paralel bölgesinde yayınlanan bir bildiriye göre Erbil şehrinde de, Türkçe eğitim veren okulların açılması uygun görülmesine rağmen, Kürt gurupların silah tehdidi nedeni ile birçok okullarının günümüzde kapanmasına rağmen görevli Türkmen heyetleri işlerini yarıda bırakmak durumunda kalmıştır ve okulların sayısı günümüzde bir iki görünmektedir, ister Arap, rejimi, ister kuzey Irak yönetimi Türkçe dillerimize karşı durarak yasaklamaya çalışmaktadır.
Oysa Erbil’de 25 Türkmen okulunun açılması planlanmıştı. Mahalle muhtarları Türkmen ailelerin okullarının açılması için topladıkları imzalara karşın, Kürt gurupların tehditleri sonucunda böyle bir durumun olmadığını, Erbil Eğitim Müdürlüğüne bildirmek durumunda kalmışlardır.
Erbil’in bir Türk şehri olmasına karşın, dağlardan, köylerden gelenler, Türk bölgelerine yerleşen Kürtler, demografisini bozmakla, Erbil’in bir Kürt şehri olduğunu iddia göstermektedirler.
Bu olay üzerine, Türkmen Kardeşlik Ocağı Genel Merkezi Bağdat’tan Yönetim Kurulu üyesi Celal Nakip oğlu başkanlığında, bir heyeti, durumu öğrenmek üzere Erbil’e göndermiştir. Kürt gurupların yoğun baskıları ve tehditleri sonucunda, tüm girişimler başarısız kalarak, Erbil’de Türkmen okulları açılamamıştır.
1990 yılında Saddam rejimine karşı ayaklanan, aydın Türkmen kardeşlerimizin çabaları sonucunda, Erbil şehrinde Türkçe eğitim veren okullar şehitlerin kanıyla, mücadelemizin sürmesiyle açılabilmiştir.
Yine Kürt gurupları buna karşı sesiz kalmayarak Türkmen kuruluşlara uygulamış oldukları baskı ve saldırılar günümüze kadar sürmüştür ve sürmektedir.
Ana dilde eğitim, okumak doğal haklar olarak, Irak rejimi tarafından, nüfusları 3 milyondan fazla olan Irak Türklerine çok görülmüştür ve yasaklanmıştır.
Irak’ın Arap Baas rejimi Türkçe okulları kapatarak, ve sayısız Irak Türklerini hapsederek, idam ederek, birçok insandan haber alınamamıştır.
En doğal ana haklarımız olan Türkçe okumak, eğitim ve kültürel haklarımız, şehitlerimizin kanlarıyla tarihe yazılmıştır.
Bu haklarının alınması verilmesinden daha önemli olarak, Irak Türklerinin uğradığı insani ve siyasi haksızlıklar belgelerle tarihimizde kanıtlanmıştır.
Irak Türklerinin milli hakları Türkmen milletinin kutsal mücadelesinden doğmuştur, Irak’ta Türkmen milletinin milli, kültürel ve tarihsel varlığını göz önünde kanıtlarla, belgelerle bulundurmaktadır.
Irak Türk milleti uzun yıllar boyunca, kültürel haklarından mahrum edilerek baskı ve zulüm altında yaşamıştır. Türkmen milleti, uluslararası ve BM nezrinde destek görmemiştir.
Ve kendi eliyle haklarını almak için hala günümüze kadar, yiğitlerini şehit vermektedir.
Irak Türkleri kendi çabasıyla içinde bulunduğu baskı ve zulümleri dünya kamuoyuna belgelerle kanıtlanmıştır ve haklarını almaya direnerek, milli kimliğini ortaya atarak kutsal, aydın tarihini bilmeyenlere bildirmektedir.
Irak Türklerinin yurdu olan Kerkük, Musul ve Erbil’in birer Türk şehirleri bellidir, kanıtlıdır, belgelerle kimliğini göstermektedir.
Bu şehirlerde, Türkçe eğitim veren okullar yiğitlerimizin, kahramanlarımızın adamış oldukları kanlarıyla, temiz canlarıyla açılmıştır.
Türk Kerkük şehrinin varlığı, zenginliği nedeniyle Kerkük’te Kürt nüfusunun artmasının sağlamak için, köylerden ve kasabalardan şehirlerimize doğru göç etmişlerdir, Kürtleştirme planı ön görünmektedir. Aynı olay Baas rejimi tarafından da uygulanarak Arap Devletleri Filistin, Mısır, Irak’ın güneyinden Arap kökenli insanları para, ev karşılığı Kerkük’e yerleştirmiştir.
Kürtler, Türkleri Kerkük ve öteki Türk bölgelerinde silahlanarak yok etmek sildirmek için her türlü baskı, katliamlara kakmışlardır 14 Temmuz 1959 yılında çok sayıda Türkleri işkenceyle Kerkük’te şehit ederek, kanlı katliamı gerçekleştirmişlerdir.
Bugünde aynı niyette olduklarını ve Türkmen kuruluşlarına 1991, 1996, 1998 ve 2000’de 2003- 2004- 2005- 2006- 2007 tarihlerinde her türlü saldırıları
ispatlamıştır.
1970 yılından başlayan Kürtlerin, Türkmenlere karşı tehditleri 1959’daki Kerkük katliamının tekrar yapacaklarını dile getirerek söylemektedirler.
Kürt politikacılar da Kerkük’ün Kürt bölgesine katılması gerektiğini ısrarla vurgulayarak her türlü baskılar yapılmaktadır.
Irak Türklerine Kültürel hakların tanındığı 1970 yılının 7 Temmuz’unda, Kerkük Kalesi altında, Muhammed Remzi Saatçi adlı Irak Türk’ünü, bir gurup silahlı Arap, milletin önünde kurşuna dizerek, şehit etmişlerdir.
Bu olay sonucun de ilk defa olarak, korku , ölüm karşı Irak Türkleri okullarını, dükkanlarını, iş yerlerini kapatarak ayaklanmışlardır. Alev gibi yanarak, milli duyguyla coşan erlerimiz, öğrenci, gençlerimiz sokaklara, caddelere dökülerek iktidarlı, güçlü olan Arap Baas rejimine direnerek canlarıyla karşı durmuşlardır‘
Artık Irak Türkleri bir daha göz göre, göre, caddeler ortasında öldürülmeyecek şehitlerin hakları alınacak, diye hep bir ağızdan Saddam ve Baaasçılara karşı pankartlar hazırlanarak, ‘Türkmen kanı yerde kurumaz, biz Türkmen’iz ölmeyiz, Kerkük Türk’tür, Türk kalacak’ diye sloganlar haykırmışlardır.
Bu gösteriye kadın, erkek binlerce Irak Türk’ü katılarak, Herkesin yüreği Türkiye, Türklükle, milliyetçilik büyük aşk tutkusuyla dolmuştur, coşmuştur, kabarmıştır.
Düşmanlar Kerkük Türklerine yapılan zulüm baskıları, Erbil, Musul, Telafer, Altunköprü, Tazehurmatu, Tuzhurmatu ve Kifri Türklerine de uzun yıllar uygulamışlardır.
Irak Türklerine karşı 1974 yılında Kürtler her türlü tecavüz ve saldırılarda bulunarak, Türkmen okullarında Kürt öğrenciler, tarafından Türkmen öğrenci ve öğretmenlere sürekli sataşmalarda bulunarak onları bıktırmakla ana dilde okullarını bırakmak için türlü engeller yaratmışlardır.
Bu acı durumlara karşı olarak ta, Irak Türkleri bir araya gelmek için gizli olsa da çok güçlü bir teşkilata ihtiyaç duyulduğun öne sürerek, çalışmalar yapmakla varlıklarını bildirmekle Kürt ve Araplara karşı direnerek , hızlı çalışmalarda, faaliyetlerde görünmüşlerdir.
Bağdat yönetimine gelince, Irak Türklerinin varlığını yakından izleyerek, onları kazanmak amacıyla için onlara yakın görünerek, göstererek güven vermeye başlamıştır.
1971 yılında Kerkük ve diğer Türkmen bölgelerinde, yapılan öğrenci seçimlerinde Türkmen öğrencilerin oyu ile Baasçı öğrencileri Kürtlere karşı kazanmışlardır.
Bu sırada, gelişmeler sağlanarak, çok sevilen Türkmen Öğrenci Birliği yönetimine, başkanlığına Türkçü şehit Rüştü Muhtar Salih seçilmiştir.
Ne yazık ki Irak Türklerinin desteği ile, iktidar olan Baasçı öğrenciler, bu desteği çabuk unuttular.
Güçlü olan ve onlara destek olan Türkmen Öğrenci Birliğini Arap Baas rejimi ihmal ederek tanımamışlardır.
Türkmen öğrenciler tarafından, sevilen Rüştü Muhtar’a bir kontenjan tanınarak sonradan, şehidimiz
Rüştü Reşat Muhtar ise Türklüğünden dolayı, tutuklanarak bir grup Milliyetçi Türkmen gencleri ile birlikte 9 Temmuz 1980 tarihinde Bağdat cellâdı Saddam’ın üvey kardeşi Berzan El-Tikrit’i tarafından idam edilmiştir.
Irak Türkleri tüm bu idam, baskı ve zulümler karşı, Türkmen öğrencilerini korkutmayarak, 1959 yılında kurmuş oldukları Türkmen Öğrenci Birliği’ni gizli bir şekilde temiz ellerle sürdürmüşlerdir.
Bağdat, Musul, Erbil ve Süleymaniye’de öğrenim gören Türkmen öğrencilerimiz, Türkmen Kardeşlik Ocağı’nda, faaliyette bulunmaya devam ederek, Türkmen öğrenci teşkilatımız aydın gençler tarafından, Bağdat, Musul, Erbil, Basra’da çalışmalarını başarıyla yerine getirmişlerdir.
Daha sonra güvenli bölgede de, Türkmen partileri ve Irak Türkmen Cephesi’nin gençlik kollarını açılarak büyük imkân ve fırsatlar yakalamışlardır.
Ve hızlı olarak çalışmalar, faaliyetler, görüşmeler, toplantılar, paneller, seminerler yapılarak, gazete, dergi, kitaplar yayınlanarak, Büyük gençleri içine alan bir öğrenci birliği açılmıştır.
28 Nisan 1995 yılında kurulan Irak Türkmen Cephesi Türkmen davasına, hizmet ederek, gençlik ve öğrenci alanında, büyük ilerlemeler kaydederek, yoluna devam etmektedir.
Ayrıca 1970 yılından önce 28–30 Ağustos 1960’ta Kerkük’te toplanan Öğretmenler Sendikası Kongresi, Eğitim sorununu ele alarak 5 komite oluşturmuşlardır.
Okul programı, resmi-özel okullar, genç ve yaşlıları okutup çeşitli kurslar kurmak için çalışmalar yapmışlardır.
Kongrede aşağıdaki kararlar alınmıştır:
1-Irak Türklerinin bölgelerinde bulunan ilkokullarda Türkçe okutulması, öğretmen i yetiştirtmesi yönünde çalışmalar yapılması,
2-Türkçe eğitim için Türkçe alfabe ile okul kitaplarının hazırlanması,
3-Yaşlı ve gençler için eğitim merkezleri kurup, yeni harflerle kitaplar yayınlamak,
4-Türkçe kitap, basmak için yayın evi kurulmak.
Ancak Irak yönetimi düşman tutumu ile bu kararları uygulamamıştır.
1991 senesindeki silkinme sırasında patlak veren Türkmen milletinin ayaklanması ile Kuzey Irak’ta güvenli bölgede geceli gündüzlü çalışmalarla faaliyetlere geçen Türkmen partileri 1993 yılında eğitimlere başlayarak ilk Türkmen İlkokulu olan Doğuş İlkokulunu Erbil şehrinde açmıştır.
Yoğun çalışmalar sonucu okullarımızın sayısı Erbil’de 13, Kifri de 2’ye ulaşmıştır.
Ayrıca Dahuk, Zaho ve Süleymaniye’de de okullarımız açılmıştır. Bunlardan Doğuş, Yunus Peygamberi Fuzuli, Gök bürü, Kerkük, Selçuk, Kara koyunlu, Ak koyunlu, Türkmeneli İlkokulları, Oğuz han, İmadettin Zengi Atabey ve Garibi liseleri, Kifri de Kara oğlan İlkokulu, Doğuş Lisesi, Dahuk ta İlhanlı İlkokulu açılmıştır.
Diktatör Saddam’ın eliyle, kapatılan Türk okullarımız, Arap Baas rejimin Saddam’ın yok olması düşmesiyle, şehitlerimizin kanlarıyla, milli mücadelelerimizle Kerkük, Musul tüm Türkmeneli, bölge topraklarında Ana dilimizde Türkiye Türkçesiyle okullarımız tüm baskı, saldırılara rağmen görevini ödeyerek açılmıştır.
Ama yine bu acı durumlar sona varmamıştır, bugün de Kürtlerin baskısı sonucu, Arap harfleri ile eğitim yapılmasıyla, Kürtçenin de okutulması istenilmektedir ve baskılar artmaktadır.
Türkmen gençleri ve öğrencileri toplu olarak, milli duygu ve mücadeleleriyle, büyük rol oynayarak 17 Ekim 1971 yılında okullarımızda, yeniden Türkçe eğitim yapılması yönünde, binlerce imza toplayarak, Irak rejimine eletmişlerdir.
Diktatör rejim ise buna karşı Türkmen okullarını kapatarak, tanımış olduğu kültürel haklarımızı geri almaya başlamışlardır.
Milli öğrencilerimiz sesiz kalmayarak ayaklanmaya başlayarak Saddam, Arap Baas rejimine karşı boykot, gösteriş düzenlemeye karar almasıyla Baasçılar Türkmen gençlerinin ne zaman boykot yapacaklarını öğrenerek hazırlıkta olmuşlardır.
2 Kasım 1971 sabahı yapılacak olan, boykot duyulunca Kerkük ve çevresindeki tüm okullar kapatılarak, kapılara kilitler vurularak, Türkmen öğrenci, gençleri okullara gidemeyerek, Bağdat rejimine bağlı olan ajanlar ve emniyet güçleri, harekete geçerek, Türkmen evlerine baskınlar düzenlemişlerdir.
Kanlı rejim insanları korkutarak, Zorla çocuk ve gençleri okullara göndermeye başlamışlardır, Fakat milliyetçi, Türkçü Türkmen öğrenciler, bu ısrarlarına aylarca devam ederek, bu uğurda şehit olarak temiz canlarını, şirin canlarını ortaya koymuşlardır.
Türk dili, Türklük duygusuyla ve Atatürk sevgisi ile atan yürekleri tüm zorluklara dayanmıştır, mücadelelerini sürdürmüşlerdir.
Bu uğurda şehit düşenler arasında, Rüştü Muhtar oğlu, Halit Şen gül, İzzettin Terzi oğlu, Mehmet Korkmaz, Salah Tenekeci, Mustafa Telaferli, Muhsin Ali Kalalı, Hamit Kümbetli, Celil Kümbetli, Hüseyin Demirci, Hüsamettin Köprülü, çok Irak Türkleri ise yıllar boyu hapis olmuşlardır.
Arı, temiz Dilleri, Yüce Türk tarihleri ve milli düşünceleri, duyguları uğrunda ilkelerinden vazgeçmeyerek, kanları ile yollarımızı aydınlatarak, Türk şehrimiz Kerkük’ün, Türkmenelinin üzerinde şehitlerimiz her an canlanmaktadırlar.
35 yıl Saddam diktatörü düştükten sonra, mutlu olmak, acı, çileli, özlemli günleri, geride bırakılacak, milli mücadeleyi sürdürmekle, haklarımız her bir alanda, yüce şehitlerimizin kanlarıyla alınmak umuduyla, tüm engel, baskıları yok olup ortadan kalkmak üzere millet birlikte alana geçerek çalışmalar başlıyarak, yeni günün gelişini her kes beklemekteydi,
Şimdi güzelim Kerkük’ümüzde ve tüm Türkmenelimizin her bir yerinde anne dilimizde okullarımız açılarak milli mücadele davamız tüm dünyaya tanınmaktadır, çünkü bu haklarımız bugün şehitlerimizin temiz kanlarıyla alınmıştır, hak verildi çok sormadan alındı, ama bu gün kendi irada, varlığımızla, temiz şehitlerimizin kanıyla alınan harkımızı hiçbir güç elimizden alamaz, çünkü kan vermeye, şehit olmaya her an hazırız alanlarda canımız adamaya güler yüzle, sevinçli, milli duygu, iç Türkçülükle beklemekteyiz.
Yazarýn diðer yazýlarý
1 - Irak Türklerinin Eski dönemin acısı, yeni dönemde daha artmaktadır
2 - Milli Mücadele Yolunda: Şehit Münir Burhan KÂFİLİ - Türkmen Diye Şehit edildi.
3 - Diktatör Saddam döneminde TİSİN Türkleri yaşanılmayan acı, çiler yaşadılar.
4 - Irak Türklerinin, yiğit, kahraman şehitleri
5 - 16 Ocak 1980 Tarihinde Milli Mücadele Yolunda Şehit olan Türkmen Liderlerimizden
6 - Irak Türkleri, Dünya Türklerinden bir parçadırlar
7 - Irak Türkleri Özgür bir Basın, yayını, İzlemelidir
8 - Irak Türklerin bugünkü durumları
9 - ACI GÜNLERDE YAŞAYAN DÜNYA TÜRKLERİNE DUA
10 - Irak Türkleri baskılara karşı direnmektedirler
11 - Irak Türkleri Susmayacaktır
12 - Milli Mücadele Yolunda Özveriye var mısınız?
13 - Bu Topraklar Irak Türklerinin Varlığıdır
14 - Bu Yolu Seçtik bu Yolda sonsuza dek yürüyeceğiz
15 - Sabri TARABYA Kerkük’le yaşıyordu
16 - Adıyla, Sanıyla Milli Tarihiyle, Varlığıyla Tanınan Cüneyt MENGÜ
17 - Molla Mustafa Barzani tarafından uygulanan 14 Temmuz katliamının acı olayları
18 - 2 Kasım 1971 tarihinde Irak Türk Öğrencilerinin Saddam rejimine karşı İlk boykot Silkinme Hareketi