(Şahname-i Selim Han, 1581) Âlim Şemseddin Ahmed Karabaği, Seyyid Lokman Aşuri ,Nakkaş Osman, ve Ekibi. 16.yüzyılın ikinci yarısında Topkapı Sarayı’nda el yazmaları resimleyen ve sarayın baş nakkaşı olduğunu bildiğimiz Nakkaş Osman’ın hayatı hakkında yeterli bilgimiz yoktur. Ancak yaptığı “600’den fazla minyatür “[1] ile Osmanlı devrinin en çok minyatür yapıldığı Kanuni, II. Selim ve III. Murad devrinde yaşamış, II. Selim ve III. Murat dönemlerinde Seyyid Lokman ile çalışmış ve sarayın Başnakkaşı olmuş, Üstat Osman olarak anılmış çok önemli bir nakkaştır. Nakkaş Osman’ın doğum ve ölüm tarihleri hakkında kesin bilgiler yoktur. Fakat özellikle 16. Yy ıı yarısında Üstatlığı ile öne çıkmış, III. Mehmet’in saltanatının ilk yıllarına kadar yaşamıştır. Normal bir insanın ortalama ömründen hareketle Nakkaş Osman’ın en erken 1520 li yılların ortalarında dünyaya geldiği ve 1595 yılından sonra vefat ettiği ortaya çıkmaktadır. Nakkaş Osman ’ın ikbal günlerinin Sokullu’nun veziriazamlığı sırasında ve II. Selim’in tahta çıkmasından sonra başladığı belli olmaktadır. Nakkaş Osman ‘ın doğumu, hayatı ve ölümü hakkındaki bilgiler zayıf olmakla birlikte onun çalışmaları onaltıncı yüzyılın son çeyreğinde yoğunlaşır. Nakkaş Osman’ın hazırlanmasında görev aldığı ilk eser, II. Selim Döneminde hazırlanmış olan 1568-69 tarihli Kanuni’nin son Macaristan seferinin konu edinildiği minyatürlü ‘Nüzhet-el-ekber der-sefer-i Zigetvar’ adlı eserdir. [2] Bu eserin II. Selim zamanında ve Seyyid Lokman saray şehnamecisi iken hazırlanmış olduğuna göre Nakkaş Osman’ın Seyyid Lokman ile birlikte göreve başladığı ortaya çıkmaktadır. 1570 yıllarından sonra Seyyid Lokman ile çalışmaya başladığı, Sarayın baş nakkaşı olduğu Seyyid Lokman ile 1595 yılına kadar pek çok eseri birlikte hazırladıkları ortaya çıkmıştır. II. Selim ve III. Murad dönmelerinde padişahların çok yakınlarında olduğu, Onun hazırlanmasında görev aldığı en son eser Şehinşahname’ olduğu için bu eserin yazılması 1592 de tamamlanmış, Şehinşahname’nin temize çekilip resimlenmesi ise 1006 (1597) yılında gerçekleşebilmiştir. Bu tarihte Sultan 3.Murad öldüğü için eser yeni Sultan 3.Mehmed’e takdim edilebilmiştir[3]. İhtimal ki Nakkaş Osman’da bu tarihe kadar yaşamış ve 1595 veya 1597 den sonra saraydaki görevi sona ermiş veya hayatını da kaybetmiştir. 1595 yılına kadar görevde kaldığı ve hayatta olduğuna dair diğer bir kanıt ise KİTAB- I SİYER-İ NEBİ dir. Hz. Muhammed’in hayatını mucizeleri ile anlatan ve Nakkaş Osman Yardımcısı Ali ve ekibi tarafından minyatürlerle süslenen bu eser 1595 yılında bitirilmiştir. [4] Nakkaş Osman hakkında çok sayıda inceleme olmasına rağmen hayatı hakkında bilimsel yayınlarda ve devrinde yazılmış olan kaynaklarda oldukaç az bilgi vardır. Tarihçi Gelibolulu Mustafa Ali, Menakib-i Hünerveran adlı kitabında onun hakkında kısa bir bilgi vermiş ve onu övmüştür. Hayatı hakkında yazılabilecek detaylar arasında, Seyyid Lokman Aşuri ,Seyyid Lütfi, Molla Kasım ve Yardımcısı Ali ile birlikte uzun yıllar geçirmiş, Dârüssaâde Ağası Mehmet Ağa, Siyavuş Paşa ve Hoca Sâdeddin Efendi ile sıkı ilişkiler kurmuş, göreve gelmesinde ve görev aldığı yıllar esnasında Sokullu Mehmet Paşa’dan yardım ve destek görmüş olmalıdır. Üstad Osman’ın 1595 ten sonra öldüğü veya o tarihe kadar yaşadığı Kitab ı Siyer-i Nebi’nin bitiş tarihinden anlaşılmaktadır. Altı cilt olarak hazırlanan bu eseri, Üstat Osman, Seyyid Lokman ve ekibi hazırlamış, bu eseri Latin harfleri ve ile yayına hazırlayan Mehmet FARUK GÜRTUNCA, bu eserin III. Murat zamanında, 1003, Hicri, 1595 miladi yılında, Topkapı Sarayında yazılıp tezhip edildiğini bildirmiştir. [5] [6][7] Nitekim 1595 yılından sonra Nakkaş Osman’ın adı kayıtlarda gözükmez olacaktır. Kaynaklar Nakkaş Osman’ın doğumu ailesi, , yetişme biçimi, aldığı eğitimi, minyatür, tezhip ve ehli hiref teşkilatında nasıl ve ne şekilde eğitim gördüğü hakkında bize bilgi sunmamaktadır. Fakat onun minyatürlerinde Matrakçı Nasuh’un sadeliği bulunur. Ayrıca Yavuz Sultan Selim’in Tebriz’den getirdiği İranlı minyatür sanatçılarının, Tebriz ve Horasan ekolüne mensup nakkaşların, tekniklerini de öğrenerek sarayın ehli hiref ve nakkaşlık teşkilatının bünyesinde yetiştiğini tahmin edilebiliyoruz. Onun minyatürlerinde Arifî Fethullah Çelebi’nin hazırladığı Şehnâme-i Âl-i Osmân adlı eserdeki minyatürlerin etkisi bulunmaktadır. O halde Nakkaş Osman bu ekolden gelen minyatürcülerin yetiştirdiği bir nakkaş olmalıdır. Nitekim 1569’da şehnâmeci olan Seyyid Lokman Aşuri, sarayın şehnamecisi olunca[8] [9]Nakkaş Osman baş nakkaşlığa kadar yükselmiş ve Üstat kabul edilmiştir. Nakkaş Osman’ın Seyyid Lokman’ın sarayın Şehnamecisi olmasından sonra ikbal günlerinin başladığı ortaya çıkmaktadır. Nakkaş Osman’ın Seyyid Lokman ‘ın yirmi beş yıl süren resmi şehnamecilik görevi esansında yanında bulunmuş olduğu birlikte hazırlamış oldukları eserlerden anlaşılmaktadır. Nakkaş Osman’ın üstatlığı 1595 e kadar devam etmiş. III. Mehmet’in ilk yıllarından sonra da büyük ihtimalle ölmüş olmasından dolayı adı anılmaz olmuştur. II, Selim ve III. Murat döneminde, sarayın Sernanakşı olan Üstat Osman, Seyit Lokman Çelebi ile birlikte çok sayıda eseri minyatürlerle süslemiştir. Nakkaş Osman bu yıllarda saray ağaları ile de çok iyi ilişkiler içinde olmalıdır. Nitekim III. Murat’ın saray ağası olan Gazanfer Ağa ile yakın dost oldukları dönemin içerisindeki ilişkiler yumağından ortaya çıkmaktadır. Nakkaş Osman’ın yaklaşık olarak 20 kişilik bir ekibi vardır ve bu ekipteki nakkaşlar ve Üstat Osman’ın Gazanfer Ağa’nın yakın desteğini almaktadırlar. Kaynaklar Nakkaş Osman’ın ekibindeki kişilerin isimlerini de bizlere sunmaktadır. “989/ 1581 tarihli Arşiv belgesine göre Şehinşahname’yi hazırlayan Nakkaş Osman ve Seyyid Lokman’ın ekibindeki yirmi iki kişinin isimleri şunlardır. Nakkaşlar: üstad Osman, Ali, Hasan, Mehmed ve diğer Mehmed, Fazlullah Osman, Şah Mehmed, Musa m&uum
...(içeriği görsel olarak formatlanmış ve tam metin olarak okumak için üye olunuz)
Şahamettin KuzucularAdmin / Erkek / 20.01.2016
Paylaştıklarım
ÇAĞDAŞ TÜRK EDEBİYATI (3)
DİL BİLGİSİ (83)
DÜNYA EDEBİYATI (2)
EDEBİYAT (1901)
ETKİNLİKLER (26)
GELENEKSEL SANATLAR (75)
GÜZEL SANATLAR (110)
HABER – DUYURU – ETKİNLİK (5)
SANAT GALERİSİ (1)
ŞİİRİSTAN (2)
ŞİİRLER (76)
TARTIŞMA (11)
TÜRKÜLER (5)
YAZILAR (83)
Hakkımda
Şahamettin KUZUCULAR 1961’de Sivas’ta doğmuş, ilk, orta ve liseyi burada tamamlamıştır. Yükseköğrenimimi Ankara DTCF 1985 yılında tamamlayan yazar 1987 yılında Bilecik ve İzmir’de askerlik hizmetini yaptıktan sonra öğretmenliğe başlamış; Kars, Sivas ve Hatay’da Edebiyat Öğretmenliği görevinde bulunmuştur.
Sivas’taki öğretmenlik yaparken “ Eşref Bey Hikâyesi Üzerinde Mukayeseli Bir Araştırma “ adlı tezi ile yüksek lisansını yapan yazar; 2007 ve 2008 yılları arasında Özleşim şiir veznini, Özleşim şiir sistemini ve Özleşim şiir sanatı anlayışını geliştirir. Böylece bir şiirde aruz ve hece ölçüsünü de birleştirebilen; Türk şiirinde farklı bir şiir vezni geliştirebilen ilk şair olma unvanını elde etmiştir.
2009 yılından itibaren Edebiyat ve Sanat Akademisini oluşturan yazar, ülkemizin en ciddi Edebiyat, Geleneksel Türk Sanatları ve Güzel sanatlar kaynak sitesini meydana getirmeyi başarmıştır. Kısa adı Edebiyat ve Sanat Akademisi.com olan bu kaynak ve paylaşım sitesi alanında Google’ının otorite kabul ettiği sitelerin başındadır.
Edebiiayt ve Sanat Akadisi.com ( Esa ‘da ) Divan, halk ve son dönem Türk Edebiyatı ve şiir sanatına dair binlerce makalesi olan yazarın divan şairleri, halk ozanları ve günümüz edipleri hakkında çok sayıda biyografi de hazırlamıştır. Bunların dışında şiir sanatı, edebiyat, edebiyat terimleri mazmunları, edebi bilgiler konusunda yüzlerce inceleme ve makalesi bulunmaktadır.
“Özleşim” Kitabı 2008 de, “Dörtyol, Hatay Çukurova Tarihi ve Türkmenleri” adlı kitabı 2012 yılında basılmış, II. Baskısı 2018 yılında “Çukurova Gavurdağı Tarihi ve Türkmenleri “ adıyla yeniden yayımlanmıştır. “ Eşref Bey İl Zühre Han ( Metin- Tenkit- İnceleme) ” 2018, Akıl Fikir Yayınları kanalıyla basılmıştır. “Alaçıktan Gökdelene” adlı romanı ise Akademisyen yayınları tarafından 2018 yılında gün yüzü görmüştür.
2107 yılında Batman Valiliği ve Edebiyat Sanat Akademisi tarafından düzenlen kardeşlik konulu şiir yarışmasının kitabı olan” Kardeşlik Şiirleri “ antolojisini hazırlamış, Edebiyat ve Sanat Akademisinin Dörtyol’da ilk kurşun konulu şiir yarışmasının antolojisi olan “İlk Kurşun “adlı seçkiler kitabı 2018 yılında Akademisyen Yayınları tarafından basılmıştır.
2017 yılında kurulan ve halen Edebiyat Sanat ve Sanatçıları Derneği’nin başkanı olan şair, çok sayıda şiir organizasyonları ve etkinlikleri de gerçekleştirmiş olup, yurt içinde ve Azerbaycan’da davet edildiği sempozyumlar da bildiriler de sunmuştur.
Azerbaycan Milli İlimler Akademisi ile İki Devlet Tek Millet konulu bir dizi etkinlik için protokol imzalayan şair, İki Devlet Tek Millet konulu bir dizi etkinliğin koordinatörü durumundadır.
Halen Hatay Dörtyol’da yaşayan şairin basıma hazır çok sayıda kitabı bulunmaktadır. Edebiyat Ve Sanat Akademisi. Com’un sahibi olan yazar ülkenin önde gelen yazılım firması Team AŞ ile işbirliği içine girmiş, ESA’nın edebiyat camiasında etkinliğini arttıracak önemli bir adım daha atmıştır.