20. yüzyılın en karmaşık ve spekülasyona açık ilişkilerinden birisi de Çin-Rusya ilişkileridir. Geçmişte birçok defa sorun yaşayan iki ülke günümüzde “eşi benzeri görülmemiş” bir ortaklığı inşa etmeye çalışmakta....
devlet ekonomik küresel savaş silah ulusal istihbarat jeopolitik çin güvenlik
Önceki Yorum : Yeni Soğuk Savaşın Kilit Cephesi: Tayvan
Sonraki Makale : Myanmar; Büyük Güç Rekabet Alanında Doğal Kaynak Zengini Başarısız Devlet
20. yüzyılın en karmaşık ve spekülasyona açık ilişkilerinden birisi de Çin-Rusya ilişkileridir. Geçmişte birçok defa sorun yaşayan iki ülke günümüzde “eşi benzeri görülmemiş“ bir ortaklığı inşa etmeye çalışmakta. Neden eşi benzeri görülmemiş diyorum çünkü iki ülkenin devlet başkanı da Çin-Rusya ilişkilerinin düzeyini tanımlarken bu ifadeyi kullanıyor.
Çin ve Rusya, ABD’nin domine ettiği küresel liberal düzene karşı, içerisinde stratejik manevraları da barındıran bir yaklaşım çerçevesinde anlaşmış gibi görünüyor.
İki ülkenin Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ), BRICS (Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin, Güney Afrika) ve Asya Altyapı Yatırım Bankası gibi kurumsal çabalarını dikkatli bir analize tabi tutmak elzem.
Ayrıca 2017 yılında Baltık Denizi’nde yapılan donanma tatbikatı ve Rusya’nın Çin’e S-400 füze sistemleri ile SU-35 savaş uçağı satması gibi gelişmeler ilişkilerin hangi boyutlarda olduğunu görmek açısından önemli.
Çok kutupluluk temelinde beliren ortaklık
Diğer yandan 2018 yılında gerçekleştirilen Vostok 2018 isimli askeri tatbikat ise yüz binlerce askerin katıldığı bir gövde gösterisine dönüştü.
İki ülke aynı zamanda bölgesel bir rekabet içerisinde. Toplam ticaret hacimleri 100 milyar doları aşmış durumda. Bununla beraber söz konusu ülkeler, Pekin'in iddialı Kuşak ve Yol Girişimi ile Moskova liderliğindeki Avrasya Ekonomik Birliği arasında stratejik bir uyum arıyor.
Hem Çin hem de Rusya tarafından gelen yeni bir küresel düzen çağrısı ve çok kutupluluğa yönelen eğilim özellikle son birkaç senedir dikkat çekmeye başladı.
Çin ve Rusya’nın bu adı konulmamış ittifakına karşı ABD tarafında kesif bir alarmizmin belirdiğini söylemek mümkün. Öyle ki ABD’nin eski başkanlarından Carter’ın ulusal güvenlik danışmanı Brzezinski olası bir Çin-Rusya ittifakı için “Hiçbir şey ABD'nin ulusal çıkarları için böyle bir sonuçtan daha tehlikeli olamaz“ cümlesini kurmuştu.
Hatta ABD Ulusal İstihbarat Direktörü Dan Coats da benzer uyarılarda bulunarak Çin-Rusya yakınlaşmasının ortaya koyduğu belirsizliğin altını çizmişti. Dolayısıyla ABD cenahında Çin-Rusya yakınlaşmasına yönelik ciddi bir endişenin belirdiğini söyleyebiliriz.
Çin-Rusya arasındaki sorunlar yönetilebilir
Bu arada Çin ve Rusya arasındaki ilişkiler de tamamen sorunsuz değil. İki ülke arasında Rusya'nın Hindistan'a yaptığı silah satışları ve yine Rusya tarafından Çin'e verilmesi planlanan S400 teslimatında yaşanan sorunlar gerginliği artırsa da bunun yönetilebilir olduğu görülüyor.
Çin, ABD ile girdiği total rekabette Rusya gibi bir gücü yanına çekmesinin gerektiğinin farkında. Bu stratejik bir hamle. Bu nedenle bölgesel açıdan ortaya çıkan sorunların maliyetlerini şimdilik karşılıyor.
Bu nedenle var olan sorunları yönetilebilir bir düzeyde tutuyor.
Öte yandan Rusya da bölgesel ve ekonomik açıdan Çin ile yapacağı ortaklığın getirisinin farkında. Hindistan ile olan ilişkisini de benzer bir açıdan değerlendiren Rusya bu noktada taktiksel davranıyor.
Rusya'nın Hindistan'a silah satışlarını bu kapsamda değerlendirmek gerekiyor.
Rusya'nın Hindistan'a yaptığı silah satışlarında 2005 yılının zirve olduğunu ve o tarihten bu yana grafiğin aşağı yönlü olduğunu da belirtmek gerekiyor. Şu anda Çin Rusya ilişkilerini en çok etkileyecek konu S400 teslimatı. Resmi açıklama ise pandemi nedeniyle ertelendiği yönünde.
Jeopolitik türbülans ve stratejik ortaklığın yeni mimarisi
Ancak bazı uzmanlar Rusya'nın Çin-Hindistan sınırında yaşanan çatışma nedeni ile Çin'e üstü kapalı bir şekilde yanıt verdiğini düşünüyor. Bir de Hindistan'ın Rusya'yı Hint Pasifik grubuna katma çabaları var ki belki de en önemli hususlardan birisi de bu.
Rusya, Çin karşıtlığı ile bilinen Hint Pasifik grubuna katılır mı zor. Pompeo her ne kadar bunun mümkün olduğunu düşünse de Rusya'nın, ABD'nin koordine ettiği bir gruba dâhil olması düşük bir olasılık gibi görünüyor.
Sonuç olarak Çin ve Rusya arasında tarihsel çerçevede siyasi ve jeopolitik husumetlerin olduğu malum olsa da küresel konjonktür bu tarihsel durumun yönetilebilir olduğunu gösteriyor.
Xi ve Putin döneminde ortaya çıkan bulgular da bunu teyit ediyor.
Bu arada Pew Araştırma Merkezi'nin Mart 2020'de yaptığı bir ankete göre, Amerikalıların yüzde 62'si Çin'i ABD için bir tehdit olarak görürken, kabaca yüzde 56'sı Rusya için aynı şeyi düşünüyor. Yine aynı merkezin yaptığı bir ankete göre Rusların yüzde 71'i Çin'e olumlu bakıyor. Zaten ABD, yayınladığı ulusal güvenlik strateji belgesinde hem Çin'i hem de Rusya'yı "revizyonist güçler" olarak niteleyerek karşısına almıştı. Bunu da not etmek gerekiyor.
Fakat küresel rekabetin yoğunlaştığı şu günlerde uluslararası sistem içine girdiği bu organik kriz nedeniyle yeni bölgesel bunalımların kapısını aralayabilir mi sorusu önemli. Bölgesel bunalımlar aynı zamanda jeopolitik bir türbülansa neden olarak küresel etkileri olan sonuçlar doğurabilir.
Fakat bu noktada Çin ve Rusya ilişkilerinde küresel ölçekte gelişen değişkenlere odaklanmak önemli diye düşünüyorum.
Şunu da not etmek gerekli Çin ve Rusya yakın ve karşılıklı savunma yükümlülükleri anlamına gelen resmi bir ittifak aşamasına gelmeyeceklerdir.
Çünkü Çin ve Rusya'nın resmi müttefikler haline gelmesi gerekli değil, ancak yakın işbirliği içinde çalışmayı planlamaları daha olası bir durum.
Bu jeopolitik bir gerçeklik olarak kendisini artık daha fazla hissettiriyor.
Not: Bu yazı daha önce yazarın blog sayfasında yayınlanmıştır. (https://www.hussoloji.com/2020/09/asyada-jeopolitik-turbulansa-dogru-cin.html)
İlgili Doküman İçin Tıklayın
×
Bu içerik Marka Belgesi altında telif hakları ile korunmaktadır. Kaynak gösterilmesi, bağlantı verilmesi ve (varsa) müellifinin/yazarının adı ile unvanının aynı şekilde belirtilmesi şartı ile kısmen alıntı yapılabilir. Bu şartlar yerine getirildiğinde ayrıca izin almaya gerek yoktur. Ancak içeriğin tamamı kullanılacaksa TASAM’dan kesinlikle yazılı izin alınması gerekmektedir.
İçerik Kategorileri
Haber ( 1781 )
Röportaj ( 83 )
Yorum ( 517 )
Makale ( 1764 )
Alıntı ( 157 )
Açılış Konuşması ( 141 )
Raporlar ( 50 )
Dış Politika Bülteni ( 191 )
TASAM Kurumsal ( 35 )
Konuşma ( 70 )
Sunum ( 2 )
Demeç ( 0 )
Afrika Günlüğü ( 178 )
Dünya Türk Forum Kurumsal ( 1 )
En Çok Yazanlar ( 10 )
TASAM
3660 Makale
Prof. Dr. Sema KALAYCIOĞLU
311 Makale
Süleyman ŞENSOY
192 Makale
Dr. Nejat TARAKÇI, Jeopolitikçi ve Stratejist
119 Makale
Prof. Dr. Altan ÇETİN
64 Makale
Ufuk TEPEBAŞ
61 Makale
Prof. Dr. Abdullah ÖZKAN
48 Makale
Dr. Mustafa AŞULA
46 Makale
Caner SANCAKTAR
45 Makale
Dr. Yasin ATLIOĞLU
39 Makale
Alanlar
Kıtalar 2868
Kıtalar ( 5 Alan )
Aksiyon
İçerik ( 2650 ) Etkinlik ( 218 )
Alanlar
Afrika 73 621
Asya 98 1041
Avrupa 22 634
Latin Amerika ve Karayipler 16 68
Kuzey Amerika 9 286
Bölgeler 1400
Bölgeler ( 4 Alan )
Aksiyon
İçerik ( 1349 ) Etkinlik ( 51 )
Alanlar
Balkanlar 24 284
Orta Doğu 21 596
Karadeniz Kafkas 3 294
Akdeniz 3 175
Kimlik Alanları 1364
Kimlik Alanları ( 2 Alan )
Aksiyon
İçerik ( 1289 ) Etkinlik ( 75 )
Alanlar
İslam Dünyası 56 779
Türk Dünyası 19 510
Türkiye 2081
Türkiye ( 1 Alan )
Aksiyon
İçerik ( 2004 ) Etkinlik ( 77 )
Alanlar
Türkiye 77 2004
Çok Okunanlar
Kategori Seçilmedi
Detay
Güvenliğin Yeni Boyutları, NATO ve Türkiye
Kategori Seçilmedi
Detay
Irak’ın Geleceği Sempozyumu Gerçekleştirildi
Kategori Seçilmedi
Detay
Pandoranın Kutusu yada Parçalanmanın Yol Haritası(?)
Makale
Detay
Malezya'daki Yatırım Olanakları ve Avantajları
Makale
Detay
Malezya'daki Yatırım Olanakları ve Avantajları
Son Eklenenler
Makale
Detay
01 Ara 2021
Büyük Güç Rekabet Alanında; Myanmar
Haber
Detay
01 Ara 2021
7. İstanbul Güvenlik Konferansı | Ataşehir Deklarasyonu (Taslak)
Yorum
Detay
30 Kas 2021
İsrail Devletinin Şiddet İçeren Duygusal Politikası: Kudüs
Yorum
Detay
25 Kas 2021
Asya'da Jeopolitik Türbülansa Doğru
Haber
Detay
16 Kas 2021
7. İstanbul Güvenlik Konferansı Yapıldı
İçerikler
Makale
Myanmar; Büyük Güç Rekabet Alanında Doğal Kaynak Zengini Başarısız Devlet
Detay
Dr. Cengiz Topel MERMER
01 Ara 2021
Dünyanın en uzun (ülke çapında yaygın olmayan) iç savaşına sahne olan kapalı kutu Myanmar dünyada olduğu gibi ülkemizde de genellikle pek fazla bilinmeyen bir ülke. ;
Haber
7. İstanbul Güvenlik Konferansı Ataşehir Deklarasyonu (Taslak)
Detay
TASAM
01 Ara 2021
Türkiye’de ilk kez 2015 yılında düzenlenen ve bu yıl yedincisi gerçekleştirilen İstanbul Güvenlik Konferansı, “Post-Güvenlik Jeopolitik: Çin, Rusya, Hindistan, Japonya ve NATO” ana teması ile TASAM Millî Savunma ve Güvenlik Enstitüsü tarafından, 04-05 Kasım 2021 tarihinde DoubleTree by Hilton İstanb...;
Yorum
İsrail Devletinin Şiddet İçeren Duygusal Politikası: Kudüs
Detay
Doç. Dr. Metin DUYAR
30 Kas 2021
İsrail’in Doğu Kudüs ve Batı Şeria’daki, yasa dışı yerleşim, yıkım, zorla yerinden etme, müsadere, tahliye politikalarında bir değişiklik yok. 1967’den beri devam eden bu durum, hiç kuşkusuz sistematik bir devlet politikası ve bu politikaları uygularken kendi hukuk sistemini de sonuna kadar kullanm...;
Yorum
Asya'da Jeopolitik Türbülansa Doğru: Çin-Rusya İlişkileri Ne Kadar Derinleşebilir?
Detay
Dr. Hüseyin KORKMAZ
25 Kas 2021
20. yüzyılın en karmaşık ve spekülasyona açık ilişkilerinden birisi de Çin-Rusya ilişkileridir. Geçmişte birçok defa sorun yaşayan iki ülke günümüzde “eşi benzeri görülmemiş” bir ortaklığı inşa etmeye çalışmakta.;
Haber
Mimikri Enstitüsü İnternet Sitesi Açıldı
Detay
TASAM
20 Kas 2021
“Doğadan öğrenme ve tatbik etme” olarak tanımlanan Biyomimikri olgusunun inovasyondan dönüşüme, verimlilikten sürdürülebilirliğe, tasarımdan sanata, araştırmadan geliştirmeye, üretimden pazarlamaya, eğitimden sağlığa, ulaşımdan savunmaya ve yönetimden stratejiye yaşamın her alanına dair yüksek nitel...;
Haber
7. İstanbul Güvenlik Konferansı Yapıldı
Detay
TASAM
16 Kas 2021
İstanbul Güvenlik Konferansı yedinci yılında “Post-Güvenlik Jeopolitik: Çin, Rusya, Hindistan, Japonya ve NATO” teması altında TASAM Millî Savunma ve Güvenlik Enstitüsü tarafından 04-05 Kasım 2021 tarihinde İstanbul’da düzenlendi.;
Açılış Konuşması
Kızılelma: “Post-Güvenlik Jeopolitik Az Kaynak Çok İnsan”
Detay
Süleyman ŞENSOY
13 Kas 2021
Sayın Bakanlar, Sayın Genelkurmay Başkanı, sayın bürokratlar, sayın misafirlerimiz, hepiniz TASAM tarafından düzenlenen 7. İstanbul Güvenlik Konferansı’na hoş geldiniz. ;
Haber
13. TASAM Stratejik Vizyon Ödülleri Töreni Yapıldı
Detay
TASAM
12 Kas 2021
Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM tarafından 2006 yılından beri her yıl düzenli olarak verilen Stratejik Vizyon Ödülleri’nin on üçüncü yıl ödülleri (2021) 04 Kasım 2021 Perşembe akşamı DoubleTree by Hilton İstanbul Ataşehir Oteli ve Konferans Merkezi’nde saat 19.30’daki gala yemeğinin a...;
Daha Fazla İçerik
Etkinlikler
Türk Dünyası
DTF Akil Kişiler Kurulu Toplantısı 5
DTF Akil Kişiler Kurulu’nun beşinci toplantısı 25 Mayıs 2022 tarihinde İstanbul’da 6. Dünya Türk Forumu marjında gerçekleştirilecektir.
25 May 2022 - 25 May 2022
İstanbul - Türkiye
Stratejik Diyaloglar
Türkiye - ABD Stratejik Diyaloğu
2021
Türkiye - ABD
Stratejik Diyaloglar
Türkiye - Meksika Stratejik Diyaloğu
2021
Türkiye - Meksika
Stratejik Diyaloglar
Türkiye - Suudı Arabistan Stratejik Diyaloğu
2021
Türkiye - Suudı Arabistan
Stratejik Diyaloglar
Türkiye - Brezilya Stratejik Diyaloğu
2021
Türkiye - Brezilya
Stratejik Diyaloglar
Türkiye - Arjantin Stratejik Diyaloğu
2021
Türkiye - Arjantin
Stratejik Diyaloglar
Türkiye - Ukrayna Stratejik Diyaloğu
2021
Türkiye - Ukrayna
Stratejik Diyaloglar
Türkiye - Sudan Stratejik Diyaloğu
2021
Türkiye - Sudan
Daha Fazla Etkinlik
Raporlar
Asya
Hindistan ve Pakistan için Tarihî Kıskaç; Keşmir Sorunu
Detay
2020
İngiltere’nin II. Dünya Savaşı sonrasında Hint Altkıtası’ndan çekilmek zorunda kalması sonucunda, 1947 yılında, din temelli ayrışma zemininde kurulan Hindistan ve Pakistan, İngiltere’nin bu coğrafyadaki iki asırlık idaresinin bütün mirasını paylaştığı gibi bıraktığı sorunlu alanları da üstlenmek dur...
Türkiye
Türk Meritokrasisinin Geleceği | “Örneklem 2 - Askerî Bürokrasi”
Detay
2020
Devlet geleneğimizde yüksek emsalleri bulunan Meritokrasi’nin tarifi; toplumda bireylerin bilgi, bilgelik, beceri, çalışkanlık, analitik düşünce gibi yetenekleri ölçüsünde rol almalarıdır. Meritokrasi din, dil, ırk, yaş, cinsiyet gibi özelliklere bakmaksızın herkese fırsat eşitliği sunar ve başarıyı...
Afrika
AFRİKA | GÜNDEM 2063 | Birinci Kıtasal Performans Raporu
Detay
2020
Gündem 2063, Afrika'yı geleceğin küresel güç merkezine dönüştürecek yol haritası ve eylem planıdır. Kıtanın elli yıllık süreci kapsayan hedeflerine ulaşma niyetinin somut göstergesidir.
Asya
Çin - Hindistan Sınır Sorunu
Detay
2020
Geçmişte büyük imparatorluklar kuran Çin ve Hindistan, 20. asırda boyunduruktan kurtularak bağımsızlıklarına kavuşmuş ve ulus inşa sorunlarını aştıkça geçmişteki altın çağ imgelerinin cazibesine kapılmıştır.
Türkiye
Türk Meritokrasisinin Geleceği | “Örneklem 1 - Dış Politika ve Diplomasi”
Detay
2019
Meritokrasi Devlet geleneğimizde yüksek emsalleri bulunan Meritokrasi’nin tarifi; toplumda bireylerin bilgi, bilgelik, beceri, çalışkanlık, analitik düşünce gibi yetenekleri ölçüsünde rol almalarıdır. Meritokrasi din, dil, ırk, yaş, cinsiyet gibi özelliklere bakmaksızın herkese fırsat eşitliği sunar...
Türkiye
“Türk Savunma Sanayiinin Geleceği”
Detay
TASAM
2015
Bu rapor, Türk savunma sanayiinin gelişme sürecinin sürdürülebilirliginin ve ihracat potansiyelinin arttırılmasında, şekillendirilecek geleceğe uygun; insan sermayesi, yapı, süreç ve stratejilerin tasarlanmasına ışık tutmak, bu kapsamda alınabilecek tedbirleri saptamak maksadıyla hazırlanmıştır.
Avrupa
Avrasyacılık Tartışmaları Uluslararası Hoca Ahmet Yesevi Türk - Kazak Üniversitesi Örneği
Detay
TASAM
2014
Rusya'nın hem Avrasya bölgesine hâkim olmak hem de dünya politikalarında lider aktörlerden biri olmak amacıyla geliştirdiği Avrasyacılık tartışmaları, analitik olarak klasik ve modern olarak değerlendirilebilir.
Orta Doğu
"Rapor; Kıptiler"
Detay
İzzettin ARTOKÇA
2013
Orta Doğu coğrafyası, 2010 yılının aralık ayından bu yana Tunus ile başlayan, günümüzde de tüm şiddetiyle Suriye’de devam eden devrim süreçlerinin etkisiyle hızlı bir değişim ve dönüşüm iklimine girmiştir.
Daha Fazla Rapor
TASAM - Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM - Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi
Yeni gelişmelerden haberdar olmak için eposta adresin ile ücretsiz kaydolabilirsin.
Kurumsal
Profil
Amaç
Kadro
Masalar
Çalışma Metodu
Faaliyet Raporu
Alanlar
Kıtalar
Bölgeler
Kimlik Alanları
Türkiye
Spesifik
Projeler
Türkiye 2053 Projesi
Türkiye’nin Stratejik Vizyonu 2023 Projesi
Ahilik ve Ahi Evran Projesi
Programlar
Stratejik Diyaloglar
Sivil Global Programı
Çatışma Çocukları Programı
Stratejik Vizyon Geliştirme Çerçeve Programı
Türkiye - AB Düşünce Ekosistemi Ağ Programı
Türkiye Yönetim ve Deneyim Programı
Diğer
İletişim
İşbirliği & Destek
Staj Yönetişimi
Özel Projeler
Enstitü Faaliyetleri
Ajanda
Sosyal Ağ
Facebook
Twitter
Youtube
Linkedin
Instagram
Copyright © 2018 TASAM - Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi . All Rights Reserved.
Bu internet sitesindeki tüm içerikler (haber, makale, yorum, röportaj, kitap bölümü, araştırma raporu vb.) Marka Belgesi altında telif hakları ile korunmaktadır. Herhangi içerik kaynak gösterilmesi, bağlantı verilmesi ve (varsa) müellifinin / yazarının adı ile unvanının aynı şekilde belirtilmesi şartı ile kısmen alıntı yapılabilir. Bu şartlar yerine getirildiğinde ayrıca izin almaya gerek yoktur. Ancak bir içeriğin tamamı kullanılacaksa TASAM’dan kesinlikle yazılı izin alınması gerekmektedir.