Ezilenler 2019 yılına Latin Amerika’dan Ortadoğu’ya ayaklanmaları ile damgasını vurdu. İran, Irak, Lübnan, Sudan, Cezayir, Şili, Bolivya ve daha pek çok ülkede ayaklanmaların temel nedeni; emekçilere sefaletten ve ölümden başka bir yaşamı reva görmeyen kapitalist sistem ve onların çürümüş hükümetleriydi. İnisiyatifleri, kitlesel katılımları ve kararlılıklarıyla kadınlar ayaklanmaların ön saflarıdaydı. Kendiliğinden kitle hareketleri olarak gelişen ayaklanmalar, ideolojik-politik önderlikten yoksundu. Sudan Komünist Partisi (SKP) halk ayaklanması içerisinde etkin bir güç olarak öne çıktı.
Devamını oku...	
Arif Çelebi	
Sayı 40 / Ocak-Şubat 2020	
Ayaklanmaların Diyalektiği
Ayaklananlar Kimler: Ezilenler
Neredeyse her gün dünyanın herhangi bir ülkesinden yeni bir ayaklanma haberi geliyor. Kim bunlar? İşçiler mi, köylüler mi, esnaflar mı, kent yoksulları mı, kadınlar mı, öğrenciler mi? Hepsi, evet hepsi. Sınıfsal olarak ezilen toplumun bütün kesimleri bir arada. Bunlar fabrikalardan, tarlalardan, okullardan başlayan, bir toplumsal sınıf ve tabakanın damgasını vurduğu ayaklanmacılardan farklı. Emperyalist küreselleşme evresinin tipik ayaklanmaları emperyalizm evresinden bu yönüyle ayrışıyor. Mensup oldukları sınıf ve tabakaların kanallarından akarak bir ortak havuzda toplanmanın ötesinde aynı anda yer altından fışkıran su kaynaklarına benziyorlar.
Devamını oku...	
Bree Busk	
Sayı 40 / Ocak-Şubat 2020	
Çeviri: Şili Ayaklanmasının Merkezindeki Halk Meclisleri
Şili ayaklanmasının ortaya çıkmasından bu yana elli günden fazla zaman geçti. Ayaklanmayı alanda yaşayanlar için bu süre çok daha uzun gibi geliyor. Hareket halihazırda değişen mücadele alanlarına yanıt olarak aralıklı olarak evrimleşen ve dağılan çeşitli ayaklanmalardan geçti. Pinera yönetimi ve destekçileri - harekete karşı başarılı olmadan - normale dönme çağrısında bulundular. Halk ise kesin bir dille sorunun “normallik” olduğunu belirtti. Başkent Santiago’da bir grafiti de şöyle yazıyor: “Kaosu tercih ederim.”
Devamını oku...	
Ziya Ulusoy	
Sayı 40 / Ocak-Şubat 2020	
Faşist İşgalciliği Seyretmek: Sosyal Şovenizmin Bir Türevi
TKP Efrîn ile Serêkaniyê ve Girê Spî‎ işgallerinde, ÖDP Efrîn işgalinde, “Suriye’den elinizi çekin” politikası izlediler.
“Çekin Suriye’den Elinizi”. (TKP MK,haber.sol.org.tr,02.01.18)
“AKP'nin, egemenliğini hiçe saydığı bu ülkede Türkiye'nin güvenliği gerekçesi ile giriştiği bu harekât kabul edilemez”. (TKP MK, haber.sol.org.tr, 09.10.19)
ÖDP Efrîn işgalinde; “AKP iktidarı Suriye’ye yönelik askeri bir operasyondan uzak durmalıdır ”. (ÖDP BK, portal.odp.org.tr, 20.01.18 ) açıklaması yaptı.
Devamını oku...	
Berçem Öter	
Sayı 40 / Ocak-Şubat 2020	
N. Fazıl’ın “İdeolocya Örgüsü”: “Başyücelik” Türk Tipi Başkanlık
Faşist şeflik rejimine geçişin sağladığı temel tarihsel eşikleri genel hatlarıyla hatırlatmak gerekirse, 20 Temmuz 2015 Saray darbesinden itibaren rejimin faşist politik İslamcı restorasyonu hızlanmıştır. 15 Temmuz 2016 Fethullahçı askeri darbe girişimini “Allah’ın lütfu” nitelemesiyle karşılayan faşist şef, bastırılan darbeyi OHAL ve KHK’lar yoluyla yeni rejimin restorasyonuna hız kazandıracak bir kaldıraca dönüştürmüştür. Hile ve zorbalığın kazandırdığı 16 Nisan referandumunun ardından, 24 Haziran 2018 seçimleri toplam sürecin rövanşı gibidir.
Devamını oku...	
P.J. James	
Sayı 40 / Ocak-Şubat 2020	
Çeviri: Hindistan Üzerinden Bugünkü Faşizmi Anlamak
Faşizm, liberal burjuvalardan Marksistlere kadar geniş bir ideolojik yelpaze içerisinde tartışılan ve farklı içeriklerle kavramsallaştırılan bir başlık olma özelliği taşıyor. Bugünkü faşist hareketlerin(...)kendilerini güncel koşullara hızlıca adapte etmelerinin yanı sıra, bir çoğunun, iki dünya savaşı arasındaki dönemdekilerinin aksine burjuva parlamenter demokrasinin çeşitli görünümleriyle birarada varlığını koruyor olması, kavramı bu denli tartışmalı kılıyor diyebiliriz. Oysa fiili bir faşist diktatörlük, devlet iktidarının tüm mekanizmalarını kendisinden başka hiçbir parti veya koalisyonun iktidara gelmemesini sağlayacak ölçüde elinde tuttuğu sürece pek tabi seçimlerle de varlığını koruyabilir.
Devamını oku...	
Tezer Marmara	
Sayı 40 / Ocak-Şubat 2020	
Kadın Grevi Üzerine Hatırlatmalar
2019 yılına kadın isyanları damgasını vurdu. İran’dan Bolivya’ya kadınlar, hem halklara yoksulluk ve ölümden başka bir şey vermeyen gerici kapitalist iktidarlara karşı süren ayaklanmaların temel öznelerinden biri oldu, hem erkek şiddetine karşı direnişini bu ayaklanmaların bir parçası haline getirmeye çalıştı, hem de kadın grevinden “beyaz çarşamba” eylemlerine kadar çeşitli biçimlerde kadın direnişini kendi kulvarında örgütledi. İran’da kadınların 2017 yılında beyaz çarşamba eylemleri ile rejimin giyim dayatmasına karşı başlattıkları direniş, 2019 yılında da farklı biçimlerde sürdü. Üstelik bu eylemlerin bedeli ağır oldu.
Devamını oku...	
Mine Deniz	
Sayı 40 / Ocak-Şubat 2020	
Kanal İstanbul’un Maliyeti 75 Milyon TL mi?
“...tefeciliğin, hırsızlığın ve eşkıyalığın batağı, tüm canlı varlıkları: sudaki balıkları, gökteki kuşları, toprak üzerindeki bitkileri kendi mülkleri yapan prensler ve beylerdir.”
Müntzer[1] prens ve beylerin tüm canlı varklıkları mülk olarak görme, kendine mülk edinme mantığı ve ‘becerisi’nin nasıl da hem bugünün yöneticilerine hem de toplumun geneline sirayet edebildiğini görse şaşırır mıydı acaba? Altyapıda sürekli emek ve doğa sömürüsüne ihtiyaç duyan bir sistemin üst yapıda bu ikisini de meşrulaştıracak ideolojileri ve düşünsel örüntüleri dayatacağını duysa hak verirdi belki. Bu sömürünün doğa ayağını azaltmak ya da doğanın bir kısmını korumaya çalışmak adına bazı iktisatçılar piyasa içinde bulunmayan insan dışı varlıkların ekonomik değerini göstermeye çalışıyor.
Devamını oku...	
Troy Vettese	
Sayı 40 / Ocak-Şubat 2020	
Doğanın İnsancıllaştırılması ve Marksizmin Doğallaştırılması
Bu makalede, Schmidt'in Marx'ta Doğa Kavramı (2014 [1971]), Paul Burkett'in Marx ve Doğa (2015 [1999]), Andreas Malm'ın Fosil Sermaye: Buhar Gücünün Yükselişi ve Küresel Isınmanın Kökeni (2016) ve Kenneth Fish'in Yaşayan Fabrikalar (2013) eserleri incelenmiştir. İlk iki kitabın yeni basımları yayınlandı ve eko-marksizmin temel metinleri olması nedeniyle tekrar incelemeye değer eserlerdir. Schmidt ve Burkett’in eserlerinin ikisi de doğanın diyalektiği üzerine yapılan çalışmalar olsa da, Karl Marx’ın ekolojik bir anlayış taşıyıp taşımadığı sorusuna farklı yanıtlar verirler. Fish, genetik yapısı değiştirilmiş (transgenik) hayvanların sanayileşmenin mantıki ereği olduğunu öne sürerken Malm, kapitalizmin uzun süredir fosil yakıtları sınıf mücadelesinin bir silahı olarak kullandığını gösteriyor. Dört bilim insanı da, Marx'ın doğal bir sistem olarak kapitalizm ile derinlemesine ilgilendiğini vurguluyor. Dört kitabı birbirine bağlayan temel fikirlerden biri, Marx'ın “doğanın insancıllaştırılması” olarak adlandırdığı süreçtir.
Devamını oku...	
Sayı 50 PDF
Önceki Sayılar
Sayı 49 / Eylül-Ekim 2021
Sayı 48 / Mayıs-Haziran 2021
Sayı 47 / Mart-Nisan 2021
Sayı 46 / Ocak-Şubat 2021
Sayı 45 / Kasım-Aralık 2020
TÜM SAYILAR
Ara
Manifesto
PDF Arşivi
Proleter Doğrultu (1995-1998), Sınıf Pusulası (1999-2000), Teoride Doğrultu (2001-2009) ve Marksist Teori (2010'dan bugüne) dergilerinin PDF formatlarına buradan ulaşabilirsiniz...