Majestelerinin Ajanı namıyla bilinen Bond, malumunuz üzere aslında ‘naftalin’ kokan bir karakterdir. Çünkü Ian Fleming’in kahramanı temel olarak bir Soğuk Savaş dönemi ürünüdür ve ABD’yle Sovyetler arasında salınan bir dünyada ‘kolonyalist’ Birleşik Krallık’ın eski özlemlerine seslenir. Politik takılmaz, daha çok ‘çılgın’ biliminsanlarının, dünyayı ele geçirmeye çalışan kötülerin, örgütlerin karşısına çıkar. Zariftir, şıktır, çapkındır, vefasızdır, incedir vs. Ama bu özelliklerin günümüz dünyasında pek de karşılığı olmadığı için artık farklı bir kimliğin ifadesidir. Hoş, 80’lerde AIDS döneminde kimi dokunuşlardan payını almış, neredeyse ‘tek eşliliğe’ göz kırpar olmuş ama sonra yine eski kimliğinde dolaşmıştır. Lakin 2006 tarihli ‘Casino Royale’den bu yana James Bond artık ‘geçmişin süper ajanı’ kimliğine veda edip ayakları daha bir yere basan bir profilin ifadesi olmuştur.
Bu kabuk değiştirme sadece tavır ve duruşta değil, karaktere hayat veren Daniel Craig’in fiziği nezdinde de gerçekleşmiştir. Başlangıcı Sean Connery olmak kaydıyla Roger Moore, George Lazanby, Timothy Dalton, Pierce Brosnan gibi isimler genel olarak kumral, ince ve daha zarif portrelerdi. Craig’le birlikte hem görünüşte hem de tavırda (daha acımasız ve aman vermeyen, öldüren bir Bond) farklılık gerçekleşti. Öte yandan tıpkı Christopher Nolan’ın ‘Batman-Joker’ ikilisi üzerinden çizgi romana felsefi ve sosyolojik derinlikler katma çabası gibi ‘Majestelerinin Ajanı’ da oturaklı, olgun, hüzünlü ve romantik bir karaktere dönüştü.
Pandemi dolayısıyla vizyon tarihi sürekli oynayan ve nihayet bu hafta tüm dünyada seyirci karşısına çıkan ‘Ölmek İçin Zaman Yok’ (No Time to Die), Craig’li beşinci Bond filmi olarak ‘devamlılık’ esasıyla perdedeki yerini alıyor. Yani bu adım, öyküsünü bundan önceki kimi unsurların gölgesinde oluşturuyor. Bir başka deyişle Spectre örgütü, şefleri Blofeld, Bond’un son aşkı Madeleine Swann, M, Moneypenny, Q; hepsi yerli yerinde duruyor. İtalya’da tatil yaparken eski aşkı Vesper Lynd’in mezarını ziyaretle başlayan gelişmeler Bond’un, Swann’la yolunu ayırmasına neden olur. Beş yıl sonraysa Jamaika’da emeklilik günlerini yaşayan 007, CIA’den dostu Felix Leiter vasıtasıyla tekrar eski kimliğine döner ve Lyutsifer Safin adlı yeni bir ‘kötü’nün planlarına set çekmek için mücadeleye girişir.
SİYAH VE KADIN BİR ‘007’...
Danny Boyle’la yola çıkılan, daha sonra yönetmen koltuğuna Cary Joji Fukunaga’nın oturduğu ‘Ölmek İçin Zaman Yok’, Bond’u geçmişi yüzünden tekrar silaha sarılmak zorunda kalan olgun bir western karakteri gibi sunuyor. Bu geri dönüşte CIA’den eski dostu asıl etken olsa da zamanla gönül sızısının artçıları ve ‘ailevi nedenler’ de devreye giriyor. Bond serilerinin emektar senaristleri Neal Purvis ve Robert Wade’in yanı sıra ekibe yeni katılan Phoebe Waller-Bridge’in (‘Fleabag’ dizisinin yazarı ve oyuncusu) dokunuşlarıyla bu yeni macera yer yer farklı bir hava kazanmış. MI6’da Bond’un yerini alan yeni 007’nin siyah bir kadın ajan oluşu bu farklılığın bariz ifadesi.
Film uzun, tam 2 saat 43 dakika. Ama bu uzunluğu pek hissettirmeyen bir yapısı ve akışı var. Öte yandan senaryoda ‘Bond miti’yle bir hesaplaşma isteği seziliyor. Daniel Craig’i son kez James Bond olarak izlediğimiz bu yapım bence genel olarak ‘Skyfall’ ve ‘Spectre’nin yanında daha orta sıklet bir çizgide duruyor. Rami Malek’in canlandırdığı Lyutsifer Safin fazla karikatürize. Ailesi yok edildiği için intikam alma gayesiyle yola çıkarken bütün bir insanlığı hedefe koyması biraz zorlama olmuş. Ayrıca üs olarak kullandığı adayı yakınlardaki Japonlar’ın ya da Ruslar’ın neden kontrol etmedikleri de ‘gerçekçi’ olma çabasındaki bir ajan filminin mantık boşluklarından biri. Öte yandan Safin’e bağlı çalışan Valdo Obruchev adlı biliminsanının önderliğinde geliştirilen ‘Nanorobot projesi’ ve DNA’lara (genetik kodlar) yönelik kimi virütik hamleler, içinden geçtiğimiz pandemi döneminde aşı karşıtlarının öne sürdüğü komplo teorilerine göz kırpar nitelikte! Bir de ‘Bond filmleri’ esprili olur, ‘Ölmek İçin Zaman Yok’ bir-iki esprisi dışında genel olarak ağırbaşlı bir havaya sahip.
Cary Joji Futunaga’nın filmi Ian Fleming’in karakterini 25’inci kez perdeye taşıyor. Daniel Craig sonrası yeni bir Bond’da buluşmak üzere diyelim... UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/02.10.2021)
Diğer Yazılar
'HELALLEŞME' ÜZERİNE BİR FİLM...
Konuk Yazar
05 Aralık 2021 Pazar 21:41
Semih Kaplanoğlu’nun son üçlemesinin ikinci ayağı ‘Bağlılık Hasan’, eşiyle hacca gitmeye hazırlanan bir çiftçinin ‘helalleşme’ olgusu üzerinden yaşadığı ahlaki ve vicdani hesaplaşmayı anlatıyor. Yönetmeninin sinema serüvenindeki en iyi filmlerden biri olarak dikkat çeken yapım Oscar yarışında da Türkiye’yi temsil edecek. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/04.12.2021)
'YALNIZLAR RIHTIMINDA'
Konuk Yazar
22 Kasım 2021 Pazartesi 21:00
Pablo Larrain imzalı ‘Spencer’, İngiliz Kraliyet Ailesi’nin Noel dolayısıyla buluşması üzerinden kurgusal bir ‘Prenses Diana’ hikâyesi anlatıyor. Biyografik özellikler içeren filmde Kristen Stewart ihtişamın içinde müthiş bir yalnızlık yaşayan ana karakterin kırılganlığını, güvensizliğini, korku ve kaygılarını başarıyla yansıtıyor. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/20.11.2021)
'GECELER, KATRAN KARASI GECELER'
Konuk Yazar
16 Kasım 2021 Salı 07:36
Londra’ya moda eğitimi için giden ve geceleri bambaşka bir kadının bedeninde 1960’lar Londra’sına uzanan genç bir kız. Edgar Wright imzalı “Dün Gece Soho’da” dönem ruhunu yansıtan detayları ve enfes şarkılarıyla görsel açıdan çekici bir nostaljik yolculuk, izlenmeyi hak eden bir yapım. Ama öykünün finale doğru olan kıvrımları filmin etkisini azaltıyor. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/13.11.2021)
MAKSAT, İNSANLIĞA BİR HAYRIMIZ DOKUNSUN
Konuk Yazar
08 Kasım 2021 Pazartesi 21:16
Marvel Sinematik Evreni’nin son üyesi ‘Eternals’, insanlığı Deviant adlı canavarlardan korumakla yükümlü, farklı yeteneklere sahip süper kahramanların verdiği mücadeleyi anlatıyor. Oscar’lı yönetmen Chloé Zhao’nun imzasını taşıyan yapımda genç oyuncular Gemma Chan ve Richard Madden’ın yanı sıra Angelina Jolie ve Salma Hayek de rol alıyor. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/06.11.2021)
KASABANIN LABİRENTİ
Konuk Yazar
31 Ekim 2021 Pazar 13:13
Küçük Lucas’la ruhen yaralı öğretmeni Julia... Ve yaşadıkları kasabayı kan gölüne çeviren bir yaratık... Yapımcıları arasında Guillermo del Toro’nun da olduğu ‘Boynuzlar’ gerilim atmosferini bir Kızılderili efsanesinden yola çıkarak kuruyor. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/30.10.2021)
'DUNE'KÜ ÇOCUK 'MESİH OLUR MU?
Konuk Yazar
24 Ekim 2021 Pazar 15:53
Frank P. Herbert’ın kült bilimkurgu serisi ‘Dune’ son uyarlamasıyla huzurlarımızda. Genç Paul Atreides’in kitlelerin beklediği ‘Mesih’ vasfına erişme sürecine odaklanan yapım, görselliğiyle dikkat çekiyor. Kadroda Timothée Chalamet, Rebecca Ferguson ve Javier Bardem gibi isimler var. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/23.10.2021)
‘İKİMİZ BİR FİDANIN DEHŞET SAÇAN DALIYIZ'
Konuk Yazar
17 Ekim 2021 Pazar 10:05
‘Marvel evreni’ üyelerinden ‘Venom’ın sinemadaki ikinci serüveni huzurlarımızda. Gazeteci Eddie Brock’la uzaylı yaratığın, suçlu bir çifte ve yeni bir canavara karşı verdiği mücadeleyi anlatan filmin başrollerini Tom Hardy, Woody Harrelson ve Michelle Williams paylaşıyor. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/16.10.2021)
SATIŞ DA YAPARIM, AJANLIK DA...
Konuk Yazar
10 Ekim 2021 Pazar 09:51
‘Kurye’, Doğu Bloku ülkelerine satış yapan bir iş insanının, Batı lehine çalışan bir Rusun verdiği belgelerle ‘Küba Füze Krizi’nin seyrini değiştirmesini anlatıyor. Gerçek bir hikâyeden uyarlanan filmde ana karakter Greville Wynne’yi İngiliz oyuncu Benedict Cumberbatch canlandırıyor. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/09.10.2021)
PLAK VE 'NOSTALJİ' ÜZERİNE...
Konuk Yazar
03 Ekim 2021 Pazar 10:52
Bu ara plaklar popüler. Kimi albümler yeniden basılıyor, döneminde plak olarak yayımlanmamış albümler plağa kaydediliyor. Sadece bunlar değil, yeni albümler de plaklar aracılığıyla dinleyiciye ulaştırılıyor. Ekseriyetle 33’lük plaklar bunlar ama benim gibi 45’lik sevdalılarını sevindiren hamleler de yok değil. MURAT MERİÇ (gazeteduvar.com.tr/ 03.10/2021)
DA VINCI'NİN GERÇEK ŞİFRELERİ
Konuk Yazar
26 Eylül 2021 Pazar 11:00
2019, Leonardo da Vinci’nin 500’üncü ölüm yıldönümüydü. Bu vesileyle Paris’teki dünyaca ünlü Louvre’da kendisini anmak amacıyla bir sergi düzenlendi. ‘Louvre Müzesi’nde Bir Gece: Leonardo da Vinci’ adlı belgesel, işte bu sergiyle birlikte Rönesans’ın ikonik isminin sanatsal serüvenini tüm unsurlarıyla ele alan muhteşem bir yapım. Filmi, serginin küratörlerinin aktardığı bilgiler eşliğinde izliyoruz. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/25.09.2021)
ZİHNİN OYUNLARI
Konuk Yazar
19 Eylül 2021 Pazar 10:35
Kızıyla yaşayan 80 yaşında bir adam artık zihninin kendisine oynadığı oyunlarla bir labirentin içinde kaybolmaya başlamıştır; ne gerçek ne hayal, anlamakta güçlük çeker. Florian Zeller’ın, kendi tiyatro oyunundan sinemaya uyarladığı ‘Baba’da muhteşem bir portre çizen Anthony Hopkins, bu yıl En İyi Erkek Oyuncu Oscar’ını almıştı. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/18/09/2021)
SONSUZA DEK YAŞAYACAK İKİ OZAN
Konuk Yazar
19 Eylül 2021 Pazar 10:06
Ruhi Su ve Victor Jara, sonsuza dek yaşayacak iki önemli ozan. Kenan Evren yargılanmadı ama çoktan unutuldu; Pinochet yargılandı ve artık sadece “zalim” olarak hatırlanıyor. Bu iki ozanın sesi dünyada yankılandığı sürece bu zalimlikler unutulmayacak ve iki halka çektirilenler kuşaktan kuşağa aktarılacak. Sadece Eylül’lerde değil, her dem. MURAT MERİÇ (gazeteduvar.com.tr/19/09/2021)
THEODORAKİS: BARIŞ YOLCULARININ EN BÜYÜĞÜ
Konuk Yazar
05 Eylül 2021 Pazar 18:35
Theodorakis, sadece ülkesinin özgürlüğü için savaşmadı, dünya halklarının bağımsızlık mücadelesine de destek verdi. O'nun yokluğu, barış yolunda büyük eksiklik. Bayrağı bıraktığı yerden devralmak şart. MURAT MERİÇ (gazeteduvar.com.tr/05.09.2021)
'AYRILIK, AYRILIK AMAN AYRILIK...'
Konuk Yazar
05 Eylül 2021 Pazar 18:29
Problemli bir ilişki ve dağılmakta olan aile profili içinde sorunları en derininden yüreğinde hisseden çocuk ya da çocuklar... Amerikan sineması bu meseleye zaman zaman kulak kabartıyor; ‘Kramer vs. Kramer’, ‘Hayallerin Peşinde’ (Revolutionary Road), ‘Yangın Yeri’ (Wildlife) ya da anıları çok taze olan ‘Marriage Story’ ilk elde akla gelen örnekler... Haftanın yenilerinden ‘İki Âşığın Ölümü’ (The Killing of Two Lovers) aynı güzergâhta ilerleyen bir yapım. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/04.09.2021)
BAŞKASI OLMA, 'CANDY'N OL'
Konuk Yazar
29 Ağustos 2021 Pazar 21:57
‘Şeker Adam’ın Laneti’ sürüyor! 1992 tarihli film, ismi beş kez anıldığında gelip hayatınıza kıyan şehir efsanesini konu alıyordu. 2021 versiyonu hikâyeyi sağlam bir sosyo-politik bakış açısıyla ele alıyor. Nia DaCosta imzalı yapım, yılın en iyilerinden. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/28.08.2021)
MURAT ERŞAHİN SİNEMADAN ÇIKMIŞ İNSAN
03 ARALIK 2021
Her hafta naçizane iyi filmler ve diziler önerdik sizlere! ‘Önce Tavsiyeler’ adlı bu yeni bölüm, sizlere her hafta sinema tarihinden 5 klasik film ve popüler olsun olmasın; ‘Sinemadan Çıkmış İnsan’ın beğendiği ‘güncelleri’ önerdi! Klasik film önerilerine devam edeceğiz!.. Beşi yerli yapım olmak üzere toplam dokuz yeni filme merhaba diyor kış mevsiminin ilk vizyon haftası!
NAİM DİLMENER'LE GEÇMİŞ ZAMANIN İZİNDE
Çeyrek yüzyılı aşkın, başta pop olmak üzere müziğin tarihini tutan, radyo programları üreten, kitaplar, eleştiriler yazan, plaklar çalan Naim Dilmener bu uzun yürüyüşün Gazete Pazar ile Radikal adımlarında kaleme aldığı yazılarıyla, müzik serüvenimizden önemli ve değerli isimleri bizlerle paylaşıyor.
'LEZZET'Lİ YAZILAR
'HELALLEŞME' ÜZERİNE BİR FİLM
Semih Kaplanoğlu’nun son üçlemesinin ikinci ayağı ‘Bağlılık Hasan’, eşiyle hacca gitmeye hazırlanan bir çiftçinin ‘helalleşme’ olgusu üzerinden yaşadığı ahlaki ve vicdani hesaplaşmayı anlatıyor. Yönetmeninin sinema serüvenindeki en iyi filmlerden biri olarak dikkat çeken yapım Oscar yarışında da Türkiye’yi temsil edecek. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/04.12.2021)
FİLM MAKARASI / HİLAL ÇETİNDER
Gündemdekilere ve vitrindekilere aldırmadan upuzun sinema tarihinden cımbızla seçilen hoş filmler, insan kokan öyküler, gözden kaçanlar, ıskalananlar, pamuklara sarılması gereken mütevazı başyapıtlar ve diğerleri Hilal Çetinder’in kaleminden Film Makarası’nda…
SİNEFİLDEN NOTLAR / HASAN NADİR DERİN
26. GEZİCİ FESTİVAL İZLENİMLERİ-BÖLÜM 2
Geçen hafta, Gezici Festival’in Ankara ayağının ilk üç gününde izlediğim filmleri yazmıştım. Bu hafta, festival ekibi Sinop ve Kastamonu’da yolculuklarına devam ederken ben de vakit kaybetmeden, Ankara ayağının kalan kısmındaki filmlere değineyim.
KONUK YAZAR
PLAK VE 'NOSTALJİ ÜZERİNE...
Bu ara plaklar popüler. Kimi albümler yeniden basılıyor, döneminde plak olarak yayımlanmamış albümler plağa kaydediliyor. Sadece bunlar değil, yeni albümler de plaklar aracılığıyla dinleyiciye ulaştırılıyor. Ekseriyetle 33’lük plaklar bunlar ama benim gibi 45’lik sevdalılarını sevindiren hamleler de yok değil. MURAT MERİÇ (gazeteduvar.com.tr/03.10/2021)
TV'DE MÜZİK
LATERNA
Hakan Güngör ve Meral Azizoğlu'yla ünlü oyuncular bugün 21.00'de TNT müzikte yayınlanacak Laterna programında... Bu bölümün konuğu İsmail Hacıoğlu.
ÖZEL DOSYALAR
ROCK TARİHİMİZİ 'YERİNDEN OYNATAN' ŞARKILAR SEÇİLDİ
Yeni fotoğrafı görmek, müzikseverlerin beğenisinin ne kadar değiştiğini öğrenmek için yerli rockta ‘bütün zamanların en iyileri’ni sinemamuzik.com okurlarına ve müzik eleştirmenlerine sorduk. İlginç liste çıktı ortaya:
ROCK TEKNESİ
YERLİ ORKESTRA VE GRUPLARIN 'ŞEREF TABLOSU'
Her biri meslekte en az 20 yılı devirmiş müzik yazarlarımızın saptadığı yerli grupların ‘şeref tablosu’nda Moğollar, Bulutsuzluk Özlemi ile ‘orta yaş’a dayanmış akranlar mor ve ötesi ile Duman gözüküyor. Hemen enselerinde Kurtalan Ekspres ile Dervişan yer alıyor. Bir alt basamakta ise, az zamanda çok iş yapmış Hardal ve Mazhar Fuat Özkan bulunuyor. Aslında gözler Mazharlar’ı daha üstte arıyor da, ‘ticaret’in dozunu kaçırmak bazen böyle sonuçlara neden oluyor.
ALTIN PORTAKAL'IN EN İYİ FİLMİ HANGİSİ
Sinemamuzik.com, bir çoğu Altın Portakal’da jürilik de yapmış sinema yazarlarına sordu: ‘Antalya Altın Portakallı en iyi film hangisi’?... Birinciler listesinde ‘kortej’e çıkan ve bütün zamanların Altın Portakal birincilerini değerlendiren 31 sinema yazarının katıldığı araştırmada, Zeki Ökten’in 1980 tarihli Sürü filmi 213 puan toplayarak birinciliği kazandı. Sürü’yü 204 puanla Muhsin Bey (Yavuz Turgul) ve 192 puanla Uzak (Nuri Bilge Ceylan) izledi.
CENNET SİNEMASI
Sinemamuzik.com sinema yazarlarına sordu: ‘İlk uzun filmini 21. yüzyılda çeken en iyi 10 yerli yönetmen kim?... 30 sinema yazarının katıldığı araştırmada bol ödüllü Emin Alper 195 puan toplayarak birinciliği kazandı. Alper’i 145 puanla Pelin Esmer ve 136 puanla Özcan Alper izledi. Emin Alper'i 27 sinema yazarı listesine alırken, Pelin Esmer’e 25, Özcan Alper’e 20 listede yer verildi. Bazı popüler isimler ön sıralarda yer alamadı.
SÖYLEŞİLER
86 YAŞINDAKİ JUDI DENCH OYUNCULUĞA DEVAM EDİYOR
Judi Dench 86 yaşında ve tam 60 yıldır kamera karşısında. Görme zorlukları yaşasa da sinemayı bırakmamakta kararlı. İngiliz sinemasıyla tiyatrosunun en değerli oyuncularından olan Dench, ilerlemiş yaşına bağlı olarak görme sorunları yaşıyor ve kör olma tehlikesiyle karşı karşıya. Geçenlerde katıldığı bir söyleşide, üzerinde çalıştığı senaryoları, dostları Stephen Fry ile Hayley Mills’ın yardımıyla ezberlediğini, rollerine bu şekilde hazırlandığını anlattı ve ...
KİTAP
UNUTULMAZ FİLMLERLE İSTANBUL'UN BEYAZPERDE SERÜVENİ
Sinema yazarı, eleştirmen Tunca Arslan'ın proje yönetmenliğiyle hazırlanan, İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından yayımlanan Türk Sinemasında İstanbul kitabı satışa çıktı. 472 sayfalık kitapta 13 ayrı bölümle, İstanbul'un beyazperde serüveninin izi sürülüyor.
ÖDÜLLER
YILIN BİRİNCİLERİ BİR ARADA
Sinema festivallerde, yıl değerlendirmelerinde, yarışmalarda, ödül kazanmış isimlerin listeleri bir arada:
RADYO
RADYO REHBERİ
Türkiye´nin büyük kentlerinde yayında olan radyo kanallarının geniş listesi
RAP MÜZİK 'SİNEMAMÜZİK'
SİNEMAMUZİK ´RAP OLDU´
Genç yaşına karşın uzun yıllardır rap müzikle uğraşan ´sinemamuzik.com´ okuru Emre Onaran sitemiz için şarkı yazdı. Yapıtını arkadaşı Uygar´la (Ragyu) birlikte seslendiren Emre Onaran´ın (Sürgün) videosu içeride:
HER İSMİN BİR ÖYKÜSÜ VAR
Ünlü grupların kuruluş öyküleri, müzik serüvenleri yakından takip edilse de isimlerinin nasıl doğduğu ve koyulduğu pek bilinmez. Meraklısı için ilginç bir liste hazırladık: