En Popüler Anahtar Kelimeler kuantum evrim sinirbilim uzay kütleçekim sicim teorisi büyük patlama şempanze makro Telomer
Biyoloji
Genetik Hayvanlar Bitkiler Mantarlar Mikroskobik Yaşam Medikal
Evrim
İnsan Evrimi Canlıların Evrimi Evrimsel Psikoloji Paleontoloji
Doğa Bilimleri
Fizik Kimya Yerbilim Çevrebilim
Diğer Bilimler
Sinirbilim Psikoloji Arkeoloji Eğitim Dilbilim Teknoloji
Uzay Bilimleri
Gökbilim Evrenbilim Uzay Keşifleri Uzay Teknolojisi
Keşfet
Bilimin Doğası Yazı Dizileri Soru-Cevap İnfografik Liste Podcast
Patreon ile Bağış Yap
Hepsi
Sadece Başlıklarda Ara
Sadece Yazı İçinde Ara
Arama yapmak istediğiniz kelimeyi giriniz.
En Popüler Anahtar Kelimeler kuantum evrim sinirbilim uzay kütleçekim sicim teorisi büyük patlama şempanze makro Telomer
Üye Girişi
Üye Ol
E-Posta Adresiniz:
Şifreniz:
Twitter ile Giriş Yap
Facebook ile Giriş Yap
İsim:
Soyisim:
E-Posta Adresiniz:
Şifreniz:
Twitter ile Üye Ol
Facebook ile Üye Ol
E-Posta Adresiniz:
Twitter ile Giriş Yap
Facebook ile Giriş Yap
Psikoloji 26 Eylül 2016
Duygusal Çatışma Sürecinde Beyinde Neler Oluyor?
Duygusal belirginliğin eksikliğini simüle etmek için, araştırmacılar; katılımcılara, Tarantino’nun “Rezervuar Köpekleri” filmi gibi duygusal-çatışmalar içeren filmlerden sahnele...
Beğen Kaydet
0
Master1305 / Shutterstock
Gürkan Akçay
Boğaziçi Üniversitesi - Yazar / Editör
Takip Et
Master1305 / Shutterstock
Gürkan Akçay
Boğaziçi Üniversitesi - Yazar / Editör
Bütün Yazılarını Gör Takip Et
Hayat, bazen karşımıza anlam veremediğimiz, ne yapacağımızı, nasıl tepki vereceğimizi bilemediğimiz durumlar çıkarır. Bir şeyin hem olumlu, hem de olumsuz yanları varsa, karar vermek oldukça güç bir hâl alır. Hemen hemen hepimiz böylesi durumlarda, yani bir olayın hem olumlu hem de olumsuz yanları varsa söz konusu olaya dair; "Gülsem mi, ağlasam mı?" dilemmasını tepki olarak ortaya koyarız. Peki beynimiz bu anlara dair süreci nasıl işletiyor olabilir? Yani böylesi "Gülsem mi, ağlasam mı?" ikilemlerinde beynimiz nasıl bir karar sürecini hayata geçiriyor?
Geçmişte yapılan çalışmalar, beynin bir şeyin olumlu mu, olumsuz mu olduğunu belirlemede işlettiği mekanizmayı ortaya koymuştu. Ancak ne var ki; bu araştırmaların büyük çoğunluğu iki ayrı parça içeren koşullara odaklanmıştı. Yani katılımcılara ya tamamen olumlu bir uyaran (gülen bir bebek ya da aşık bir çift) verilmiş ya da tamamen olumsuz bir uyaran (bir ceset) sunulmuştu. Ancak son yapılan bir araştırmada, söz konusu koşullar biraz daha kompleks hâle getirilerek, hem olumlu hem de olumsuz uyaran içeren durumların ölçümleri yapıldı.
Human Brain Mapping'de yayımlanan çalışmada, verilen koşul olumlu ve olumsuz olduğunda "kararı" belirleyen nöral mekanizma belirlenmek ve duygusal olarak belirsiz olan faklı koşullar kategorize edilmek istendi. Duygusal belirginliğin eksikliğini simüle etmek için, araştırmacılar; katılımcılara, Quentin Tarantino'nun "Rezervuar Köpekleri" filmi gibi duygusal-çatışmalar içeren filmlerden sahneler izlettiler. Filmi izlememiş olanlar için "spoiler" vermeden kısaca konuyu açıklığa kavuşturalım; film, bir kişi kurbanıyla gayet arkadaşça bir tavırda gülüşüp, konuşup, dans ederken, ona aynı zamanda da işkence ettiği sahneler içeriyor ve oldukça fazla sayıda kompleks durumları başarıyla sergiliyor. Çalışmada yer alan katılımcılar, manyetik rezonans görüntüleme (MRI) ile takip edilirken, bir yandan da filmin söz konusu bu sahnelerini izlediler ve sonrasında da izledikleri sahnelerin bir çatışma içerip içermediğini araştırmacılara bildirdiler. Öte yandan katılımcılar, filmdeki her ana dair olumlu ögelerin ve olumsuz ögelerin hangi oranda baskın olduğunu oyladılar. Böylelikle, olumlu unsurlar baskınsa söz konusu sahnenin izlenmesi haz verici olacak, olumsuz ögeler baskınsa izlemesi haz verici olmayacaktı.
Geçmişte yapılan çalışmalarda olduğu gibi, araştırmacılar iki aktif ağ örgüsü belirlediler. Bunlardan birisi, herhangi bir durumu olumlu olarak algılamızı yönetirken, diğeri de olumsuz olarak algılamamızı yönetiyor. Ve ilk defa olarak, araştırmacılar, beynin bu iki ağ arasında nasıl geçiş yaptığını belirlemeyi başardılar. Araştırma bulgularına göre, olumlu ya da olumsuz aktiviteler arasındaki geçiş beyindeki iki bölge tarafından olanaklı kılınıyor. Bu bölgeler; üst temporal sulkus (STS) ile alt paryetal lopçuk (IPL). Bu alanlar, pozitif ve negatif ağların bir kısmını oluşturur, fakat aynı zamanda da; katılımcılar, film sahnesinin duygusal bir çatışma içerdiğini hissettiklerinde de etkin hale gelirler. Üst temporal sulkusun (STS), olumlu durumların yorumlanmasıyla bağlantılı olduğu bulgusuna ulaşılırken, alt paryetal lopçukun ise olumsuz durumların yorumlanmasıyla bağlantılı olduğu görüldü. Araştırmacılar, bu bölgelerin, beynin duygusal bir çatışmayı fark ettiğinde bir "uzaktan kumanda" gibi etkin bir şekilde harekete geçtiğini söylüyorlar. Söz konusu bu bölgeler, hangisinin aktif hangisinin inaktif olacağına karar vermek için ve böylelikle de hangisinin aktif olacağını belirlemede birbirleriyle "konuşuyor" gibi görünüyorlar. Araştırma, bu bölgelerin, duygusal bir çatışmada diğer beyin bölgeleri aracılığıyla baskın gelecek olan olumlu ya da olumsuz değeri etkileyebileceğini gösteriyor.
Yapılan bu araştırma, olumlu ya da olumsuz durumların yorumlanmasındaki nöral temelin kavranmasıyla, gelecekte, duygusal zorluklar yaşayan populasyonların nöral sistemlerini anlamamıza ön ayak olabilir. Böylelikle, bu populasyonlarda daha olumlu yorumlamaların ortaya çıkmasını mümkün kılacak iyileştirici tekniklerin gelişmesi mümkün hale gelebilir.
Kaynak ve İleri Okuma
University of Haifa. "When we're unsure how to respond, how does our brain decide whether a situation is pleasant or not?." (accessed September 26, 2016)." http://www.haifa.ac.il/index.php/en/home-page3/1924-when-we-re-unsure-how-to-respond-how-does-our-brain-decide-whether-a-situation-is-pleasant-or-not
Christiane S. Rohr, Arno Villringer, Carolina Solms-Baruth, Elke van der Meer, Daniel S. Margulies, Hadas Okon-Singer.The neural networks of subjectively evaluated emotional conflicts. Human Brain Mapping, 2016; 37 (6): 2234 http://dx.doi.org/10.1002/hbm.23169
Etiket
beyin duygular karar verme mekanizması düşünceler
Projelerimizde bize destek olmak ister misiniz?
Dilediğiniz miktarda aylık veya tek seferlik bağış yapabilirsiniz.
Destek Ol
Yorum Yap (0)
Bunlar da İlginizi Çekebilir
Podcast
01 Haziran 2018
BilimFili Podcast 8: Nasıl Karar Veriyoruz? Politik Seçimlerimizi Nasıl Belirliyoruz?
Psikoloji
15 Eylül 2015
Akıldışı Kararlar Kuantum Olasılıksal Olabilir
Psikoloji
01 Ocak 2019
Düşündüğümüzden Çok Daha Hızlı ve Daha Az Veriye Dayanan Kararlar Veriyoruz
Sinirbilim
22 Eylül 2018
Alışveriş Seçimlerinin Ardındaki Beyin ve Nöromarketing
Sinirbilim
30 Ekim 2018
Serebellum: Zihnin Kalite Kontrol Merkezi
Biyoloji
30 Mart 2015
Ahlaki Kararlar Göz Takibinden Etkileniyor
Psikoloji
19 Ocak 2016
Kitle Psikolojisi Bireyin Karar Alma Süreçlerini Nasıl Etkisiz Hâle Getirir?
Sinirbilim
16 Ocak 2016
Hareket Hızınız Kararlarınızdaki Sağlamlığınızı Değiştiriyor
Sinirbilim
08 Şubat 2016
Beyin Karmaşık Kararları Nasıl Alır?
Bağış Yap, Destek Ol!
Projelerimizde bize destek olmak istersen Patreon üzerinden aylık veya tek seferlik bağışta bulunabilirsin.
Destek Ol
En Çok Okunan
1
Psikoloji
Pedofili Nedir? Pedofil Beyni Nasıldır? Pedofili Tedavi Edilebilir mi?
Yazar: Gürkan Akçay
2
Evrim
Çıplak Gerçek: İnsanların Neden Kürkü Yoktur?
Yazar: Editör
3
Bilimin Doğası
Bilimsel Temeli Olmayan Bir Etiket: Irk
Yazar: Gürkan Akçay
4
Biyoloji
Evrimsel Süreçte Devrim Yaratan Ortaklıklar: Endosimbiyotik İlişkiler
Yazar: Sevkan Uzel
5
Biyoloji
Omurgalılara Genel Bir Bakış
Yazar: Editör
Bu Ay Öne Çıkanlar
1
Katalin Kariko: mRNA Aşısının Arkasındaki Bilim İnsanı
Zeynep Senis Çevirmen/Yazar
2
İnsanlık Uygarlığı Neden Bu Kadar Geç Keşfetti?
Gürkan Akçay Boğaziçi Üniversitesi - Yazar / Editör
3
Erkekler Ne Zaman Karın Kaslarına Takıntılı Olmaya Başladı?
Zeynep Senis Çevirmen/Yazar
E-Bülten Üyeliği
Duyurulardan e-posta ile haberdar olmak istiyorum.
Abone Ol
Arşiv
Yıl Seçiniz 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 Ay Seçiniz Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık