Sınıfında dünyanın en uzun ve en büyük gövdesine sahip Ilısu Prof. Dr. Veysel Eroğlu Barajı ve Hidroelektrik Santrali, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın katıldığı törenle resmi olarak açıldı. 19 Mayıs 2020'de ilk türbinin devreye alınmasıyla enerji üretimine başlayan barajın açılışında, uzunluğunu temsilen 2 bin metrelik (2 kilometre) kurdele kesildi. Açılışta konuşan Tarım ve Orman Bakanı Dr. Bekir Pakdemirli, "Yıllık 4 milyar 120 milyon kilovatsaat hidroelektrik enerji üretecek Ilısu Barajı, milli ekonomiye yıllık 3 milyar lira katkı sağlayacak. Bu üretim miktarı, 6 milyon nüfuslu Ankara gibi bir şehrin yıllık enerji ihtiyacının karşılanması anlamına geliyor" dedi.
Önyüzü beton kaplı kaya dolgu baraj tipinde 24 milyon metreküp dolgu hacmi ve 2 bin 327 metre gövde uzunluğuyla dünyanın en büyük barajı, aynı zamanda Türkiye'nin en büyük 4'üncü hidroelektrik santrali olan Ilısu Prof. Dr. Veysel Eroğlu Barajı ve HES, resmi olarak açıldı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın katıldığı törende, barajın yapımında emeği geçen çalışanların taşıdığı ve yapının uzunluğunu temsil eden 2 bin metrelik kurdele kesimi yapıldı.
Açılışta konuşan Tarım ve Orman Bakanı Dr. Bekir Pakdemirli, Prof. Dr. Veysel Eroğlu Barajı ve Hidroelektrik Santrali'nin su alanında ülkemize kazandırılan bir başyapıt olduğunu belirterek, "Su Vatandır' diyerek, dün olduğu gibi, bugün de yarın da tüm imkânlarımızı seferber ediyor ve 84 milyona en iyisini, en verimli şekilde sunmaya gayret ediyoruz. Son 19 yılda su alanında binlerce tesisi hizmete aldık. Bu yatırımlar sayesinde ülkemizin yıllık su tüketiminin üç katından fazlasını depolayabilen bir seviyeye ulaştık. Sulanan tarım alanımızı, Belçika'nın iki katından fazlasına çıkardık. İstanbul'un yıllık ihtiyacının iki buçuk katına denk gelen ilave içme ve kullanma suyu temin ettik" dedi.
ILISU, SULAMAYA DA KATKI VERECEK
Resmi açılışı yapılan Ilısu Prof. Dr. Veysel Eroğlu Barajı ve HES'in planlama çalışmalarının 1950'li yıllara kadar uzandığını belirten Bakan Pakdemirli, şöyle devam etti:
"GAP Projesi'nin en önemli tesislerinden biri olan ve Dicle Nehri üzerinde inşa edilen bu görkemli tesis, 1.200 MW kurulu güçle, yıllık 4 milyar 120 milyon kilovatsaat hidroelektrik enerji üreterek, milli ekonomiye yıllık 3 milyar lira katkı sağlayacak. Bu üretim miktarı, 6 milyon nüfuslu Ankara gibi bir şehrin yıllık enerji ihtiyacının karşılanması anlamına geliyor. Proje, yeniden yerleşim çalışmaları, tarihi ve kültürel varlıkların korunması ile diğer inşaatlarla birlikte yaklaşık 20 milyar liraya mal oldu. Ilısu Barajı aynı zamanda sulamaya da katkı verecek. Barajda regüle edilen ve inşa edeceğimiz Cizre Barajı'na bırakılacak sularla 1 milyon dekar tarım arazisinin sulanması mümkün olacak."
TARİH VE KÜLTÜREL VARLIKLAR KORUNDU
Bakan Pakdemirli, Ilısu'nun tarihin ve kültürel varlıkların korunması konusunda da örnek bir proje olduğunu vurguladı. Proje kapsamında Hasankeyf Yukarı Şehir'in yeniden düzenlendiğini belirten Bakan Pakdemirli, "Baraj göl alanından etkilenen Hasankeyf Aşağı Şehir'de yer alan tarihi ve kültürel varlıklar da son derece titiz metotlarla taşınarak, baraj göl alanından çıkarıldı ve nihai yerlerine konumlandırıldı. Hasankeyf ilçesinin 51 hektar olan yerleşim alanı yaklaşık 6 kat artışla 295 hektara çıkarıldı. Daha önce araçların zorlukla geçtiği Midyat- Dargeçit Yolu, baraj inşaatı kapsamında yeniden yapıldı. 52 kilometrelik ulaşım yolunun yanı sıra Dicle Nehri üzerine 250 metre uzunluğunda bir köprü inşa edildi. Baraj inşaatı kapsamında Batman, Siirt, Şırnak ve Diyarbakır'da 250 kilometre asfalt kaplı köy yolu da yapıldı" diye konuştu.
ILISU PROF. DR. VEYSEL EROĞLU BARAJI VE HES'İN ÖZELLİKLERİ:
İlk türbin 19 Mayıs 2020'de üretime başladı
Temelden 135 metre yüksekliğe, 24 milyon metreküp dolgu hacmine ve 2 bin 327 metre gövde uzunluğuna sahip baraj, "önyüzü beton kaplı kaya dolgu baraj" tipinde, dolgu hacmi ve gövde uzunluğu bakımından dünyada 1'inci sırada yer alıyor.
Dicle Nehri üzerinde inşa edilen baraj, kurulu güç bakımından Atatürk, Karakaya ve Keban barajlarından sonra ülkemizin en büyük 4'üncü hidroelektrik santrali ve dolgu hacmi bakımından Türkiye'nin 2'nci büyük barajı. Ilısu Barajı aynı zamanda 10,6 milyar metreküplük depolama kapasitesi ile Atatürk ve Keban barajlarından sonra ülkemizin 3'üncü en büyük depolama hacmine sahip baraj.
Ilısu Barajı ve HES, 19 Mayıs 2020 tarihinde ilk türbinin devreye alınmasıyla enerji üretimine başladı. Bu tarihten 2020 sonuna kadar sırasıyla işletmeye alınan diğer 5 türbinin de devreye girmesiyle tesis, tam kapasite enerji üretimine başladı.
Baraj işletmeye alındığı tarihten bu yana yaklaşık, 3,7 milyar kilovatsaatlik elektrik enerjisi üreterek ülke ekonomisine 2,6 milyar TL katkı sağladı.
Proje kapsamında baraj göl alanından etkilenen Hasankeyf Aşağı Şehir'de yer alan tarihi ve kültürel varlıklar hassas metotlar ve titiz bir mühendislikle yeni yerlerine taşındı.