İzmir’in Renleri bu hafta sizleri Türkiye’nin en önemli çömlek üretim merkezlerinden birisi olan Menemen’e götürüyor.
55 yaşındaki Ahmet Taşhomcu, yaklaşık 43 yıldır Menemen’de çömlekçilik yapıyor. İlkokulu bitirdikten sonra eniştesi olan çömlek ustası Ali Özoğlu’nun yanında çıraklığa başlamış. Yetenekli ve çalışan bir kişi olan Taşhomcu meslekte elde ettiği birikim ile yirmili yaşlarda ustalığa atım atmış. Ahmet Taşhomcu çömlek yapımındaki ustalığıyla Kültür ve Turizm Bakanlığı Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi’ne kayıtlı bir sanatçı olmaya layık görülmüştür. 2004 yılında İtalya düzenlenen 24.Uluslararası Dünya Çömlekçilik Yarışması’nda estetik dalda dünya ikinciliği ödülünü, Rusya Kültür Bakanlığı’nın davetlisi olarak 2017 yılında katıldığı Rusya’da düzenlenen Dünya Çömlek Yarışması’nda 5 dalda birincilik ve onur ödülü almıştır.
Çömlekçiliğin Anadolu'da yerleşik yaşama geçilmesiyle birlikte yani neolitik dönemde başladığı kabul edilmektedir. Tarihsel süreç içinde MÖ 3000 lerde çömlek çarkının kullanıldığı, zaman içinde boyalı, sırlı seramiklerin yapıldığı görülmektedir. Kil çamurunun şekillendirilmesi, kurutulması, fırınlanması, sırlanması ile elde edilen kaplar, çoğunlukla gıda ürünlerinin saklanması, pişirilmesinde kullanılmıştır. Günümüz Menemen kent yerleşimi arkeolojik olarak Aiolis antik kenti içinde yer almaktadır.
Antik dönemde olduğu gibi günümüzde de Türkiye'nin hemen her bölgesinde çömlekçilik merkezleri vardır. Bu merkezler benzer teknikle ancak kendilerine özgü farklı formlarla üretimlerini sürdürür. Çömlek; çamur hazırlama, çark, şekillendirme, kurutma ve fırınlama aşamalarından geçer. Menemende yapılan çömlekler toprağın yapısı nedeniyle pişirmeye uygun olmamakla birlikte; saksı, su kapları - testi, küp, fıçı, yoğurt çömlekleri, baca, kulplu bardak, abajur gibi pek çok alanda kullanılmaktadır.
Bu söyleşi, İzmir Büyükşehir Belediyesi Kültür ve Sanat Şube Müdürlüğü, ‘kültür ve sanat sohbetleri’ kapsamında gerçekleştirilmiştir.