Select ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ ULUSLARARASI TÜRKÇE EDEBİYAT KÜLTÜR EĞİTİM (TEKE) DERGİSİ Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi
Gelişmiş Arama
Lütfen Seçiniz Makale Yazar
Sadece Başlıklarda Ara
Duyurular
Duyurular
Dergimizin Eylül 2021 sayısı yayımlanmıştır.
TR DIZIN 2020 Etik Kriterleri kapsamında, dergimize 2020 yılında gönderilen ve gönderilecek olan yayınlar için Etik Kurul Belgesi zorunlu olacaktır. Bu kapsamda etik kurul izni gerektiren çalışmalar için makalenin yöntem bölümünde ilgili Etik Kurul Onayı ile ilgili bilgilerin (kurul-tarih-sayı) yer verilmesi gerekecektir. Bu nedenle dergimize makale gönderimi yapacak olan aday yazarlarımızın ilgili kriteri göz önünde bulundurarak makalelerini düzenlemeleri önemle rica olunur.
Bu eser Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.
ONONDAGA KIZILDERİLİLERİNİN KOZMOGONİ MİTİ: KAPLUMBAĞANIN SIRTINDAKİ DÜNYA
(THE COSMOGONY MYTH OF ONONDAGA INDIAN AMERICAN: THE EARTH OF TURTLE’S BACK )
Yazar : Hasan KIZILDAĞ
Türü : Telif
Baskı Yılı : 2017
Sayı : 6/2
Sayfa : 1019-1027
Doi : http://dx.doi.org/10.7884/teke.3842
Bu eserin tam metnini indirmek için tıklayın
Özet
Mitler, arkaik toplumların dünyayı algılayışlarını sembolik bir dille ifade eden anlatım biçimidir. Tarihin en eski zamanlarında insanların sorularına cevap olarak ortaya çıkan mitler, insan hayatlarında ve toplumların kültürel belleğinde önemli bir yer tutar. Kozmogoni mitleri ise mitler arasında özel bir saygınlığa sahiptir. En eski öyküyü barındırması bakımından Kozmos’un, dünyanın ve diğer varlıkların yaratılışını anlatır. Başlangıçta yaşanan olayları anlatan kozmogoni mitleri diğer mitlere de kaynaklık eder. Kızılderili sözlü kültüründe de mitolojinin ve kozmogoni mitlerinin büyük bir yeri vardır. Kızılderili toplumu, Avrupalılar tarafından ilk keşiflerin yapıldığı zamana kadar özgün bir şekilde yaşamıştır. Dış dünyaya kapalı olma hali, Kızılderili sözlü kültürünün başka kültürlerden etkilenmeden özgünlüğünü korumasını ve kaybolmadan bugünlere kadar aktarılmasını sağlamıştır. Kızılderili toplumunda hayat felsefesinden eşyaların kaynağına kadar birçok şey mitoloji ile açıklanmaktadır. Mitolojinin Kızılderililerin toplum belleğinde işgal ettiği yer, bu kabilelerin hayata bakış açılarından âdetlerine, günlük hayattaki yaşayış biçimlerinden icra ettikleri ritüellerine kadar her alanda etkisini ve yaptırım gücünü hissettirir. Mitolojilerin, Kızılderili toplum yapısında bu kadar önemli bir yere sahip olması ve sözlü kültürde sayıca büyük bir yer kaplaması, bu ürünlerin karşılaştırmalı bir şekilde incelenmesini zorunlu kılmaktadır. Bu çalışmada Kuzey Amerika yerlilerinden Onondaga kabilesinin kozmogoni miti olan “Kaplumbağa’nın Sırtındaki Dünya” Türkçeye çevrilerek, diğer Kuzey Amerika kozmogoni mitleriyle karşılaştırılmıştır. Türkçeye çevrilen metin ayrı bir başlık altında verilmiştir. Mitlerde bulunan benzerlikler değerlendirme kısmında verilmeye çalışılmıştır. Birçok toplumun kendine has kozmogoni mitlerinin olması, dünyadaki kültürel çeşitliliğe rağmen, ortak motifler barındırması açısından önemlidir. Bu motiflerin ortaya çıkarılması, toplumlar arasında bir kültür ortaklığı olduğunu ortaya koyacaktır. Benzer çalışmaların yapılmasıyla, kültürler arasındaki ortaklığa dair bir harita çıkarılabilir.
Anahtar Kelimeler
Onondaga Kızılderilileri, kozmogoni, mitoloji, kaplumbağa, yaratılış.
Abstract
Myths are symbolically form of expression that world recognize of archaic societies. At the earliest time of history, myths emerging response to questions of peoples. And it occupies an important place in human life and community memory. Cosmogony myths have an important prestige among other myths. Myths that in terms of including the oldest story tells the creation of the Cosmos, the world and other creatures. Cosmogony myths are the source of other myths. Mythology is very important in oral culture of Indian Americans. Indian American societies live in original way until the first European discoveries. Therefore, Indian American oral culture protected for many years without deterioration by other cultures because of closed to the outside world. And those oral culture products have come up to nowadays. Indian Americans explain everything’s that from philosophy of life to the source of things with mythology. There are a lot of tribes and oral culture products. And mythology is very important in this life of tribes. For this reason, Indian American native’s myths must examine with comparatively methods. In this study, “The Earth on Turtle’s Back” which a North American tribe Onondaga’s cosmogony myth is translated to Turkish and compared with other native creation myths of North American. Similarities that finded are explained in the evaluation section. It is important for common motifs that many communities have their own cosmogony myths. Studies will reveal common motifs among other cultures.
Keywords
Indian American of Onondaga, cosmogony, mythology, turtle, creation.
Adres :Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Görükle Kampüsü Nilüfer/BURSA