Avrupa genelinde ve Türkiye'de de bildirilen COVID-19 vakalarının sayısı neden şimdi artmaya başladı? Okulların ve üniversitelerin yeniden açılması, farklı hanelerden bireylerin daha fazla kaynaşmasına yol açtı, ancak sıcaklıklardaki düşüş de bir rol oynayabilir mi?4 dk
YAZAR: Candaş Kaan 1 sene önce 1 sene önce
Avrupa genelinde ve Türkiye’de de bildirilen COVID-19 vakalarının sayısı neden şimdi artmaya başladı? Pek çok ülke, tam tecritlerini yazın başında sona erdirdi, ancak sonbahara kadar çoğu yerde virüsün yayılmasında önemli bir artış görülmeye başlandı. Okulların ve üniversitelerin yeniden açılması, farklı hanelerden bireylerin daha fazla kaynaşmasına yol açtı, ancak sıcaklıklardaki düşüş de bir rol oynayabilir mi?
Kışın daha fazla insanın soğuk algınlığı ve grip olduğunu biliyoruz (soğuk algınlığı koronavirüs türlerinden kaynaklanıyor olabilir), ancak bunun birkaç olası nedeni var. Çoğu zaman, insanlar hava daha soğuk olduğunda içeride daha fazla zaman geçirmeye başlıyor, dolayısıyla öksürürken, hapşırırken ve birbirlerinin havasını solurken kapalı ortamlarda bulunuyorlar.
Hava soğuk ve ıslak olduğunda çalışmak için yürümek veya bisiklete binmek yerine kalabalık bir otobüs veya trende seyahat etme seçeneğini tercih etme olasılığı da yükseliyor. Diğer bir teori, insanların daha az güneş ışığı olduğunda daha az D vitamini ürettikleri ve bu nedenle daha zayıf bağışıklık sistemlerine sahip olduklarıdır.
Ancak yapılan araştırmalar, soğuk algınlığı ve gripteki yıllık artışın, özellikle dış ortam sıcaklığının ve iç ortam neminin daha düşük olduğu dönemlere denk geldiğini göstermiştir. Grip virüsleri hayatta kalır ve soğuk, kuru havada daha kolay bulaşır . Bu nedenle , benzer boyut ve yapıya sahip COVID-19 koronavirüs SARS-CoV-2 için de aynı durumun geçerli olabileceğini düşünmek mantıklı.
Koronavirüsler ve benzeri virüslerle yapılan laboratuvar deneyleri , sıcaklık ve bağıl nem yüksek olduğunda yüzeylerde iyi hayatta kalamadıklarını, ancak konforlu oda sıcaklığının birkaç gün yaşamaları için ideal bir ortam olabileceğini göstermiştir. Ve soğutma sıcaklıklarında (4 ℃) ve düşük bağıl nemde, bir ay veya daha uzun süre dayanabilirler .
Bu tür koşullar altında çalışan et paketleme fabrikalarındaki işçiler arasında COVID salgını olduğuna dair defalarca rapor alındı (İngiltere’de) . Bununla birlikte, bu tür fabrikalarda çok sayıda insan birbirine yakın çalışıyor ve makinelerin gürültüsünün üzerinde duyulmak için bağırıyorlar ki bu da virüsün yayılma olasılığının daha yüksek olabileceğini gösteriyor. Ortak yaşam koşulları da bulaşmayı teşvik edebilir .
21. yüzyılda ortaya çıkan diğer koronavirüslerden (SARS-CoV ve MERS-CoV) alınan dersler de biraz farklı bir hikaye anlatıyor. Çin’deki 2003 Sars salgını sırasında havayı izleyen bir çalışma , enfeksiyonların zirvesinin ilkbahar benzeri hava koşullarında meydana geldiğini öne sürdü. (Virüs daha sonra öldüğü için bunu takip çalışmaları ile doğrulamanın bir yolu yoktu.)
Orta Doğu’da ilkbaharda (Mart-Mayıs) düzenli Mers salgınları da meydana geliyor . Bununla birlikte, bunun hava durumu ile daha az ilgisi olabilir ve daha çok deve biyolojisi ile ilgili olabilir. İnsanlar birbirlerinden veya develerden Mers edinebilirler. Yavru develer başlıca enfeksiyon kaynağıdır ve Mart ayında yeni hayvanlar doğar.
Kışın güney yarımkürede neler olduğuna da bakalım; Güney Afrika 700.000’den fazla vaka bildirdi ve Temmuz ayında büyük bir zirve yaşadı, ancak Yeni Zelanda enfeksiyonu çok iyi kontrol etti ve 2.000’den az COVID-19 vakası yaşadı.
Bu iki ülke pek çok açıdan birbirinden çok farklıdır, bu yüzden onları doğrudan karşılaştırmak pek kullanışlı değildir. Ancak, Temmuz ve Ağustos aylarındaki daha soğuk hava muhtemelen enfeksiyon oranlarını belirleyen ana faktör değilmiş gibi görünüyor. Yeni Zelanda, coğrafya, sağlık bakım sisteminin kalitesi ve halk sağlığı müdahalesinin etkinliği nedeniyle SARS-CoV-2’nin yayılmasını uzak tutmuş gibi görünüyor. Hava nasıl olursa olsun bunu yapabilirdi.
Avustralya’dan ilk veriler , düşük nemin dikkat edilmesi gereken bir faktör olacağını ve COVID-19’da artış riski için sıcaklıktan daha iyi bir rehber olduğunu ortaya çıkardı. Ancak, Melbourne’da, Temmuz ayında bir soğuk hava dalgasına denk gelen büyük bir salgın yaşandı. Bu, yalnızca Ekim ayında tamamen hafifletilmesine rağmen, katı bir kilitlemeye yol açtı .
Sonuç olarak, soğuk aylarda daha fazla COVID-19 vakası için hazırlıklı olmak iyi bir fikir gibi görünüyor. Ancak SARS-CoV-2’den kesin olarak öğrendiğimiz tek şey, yeni virüslerin bizi şaşırtabileceğidir.
Başkalarıyla yakın temasa geçmenin, hava nasıl olursa olsun virüsün yayılması için bir fırsat sağladığını da biliyoruz. Bu nedenle, aynı evde yaşamayan ve mümkün olduğunca kapalı alanlarda maske takmaya devam eden insanlar arasında fiziksel mesafeyi korumalıyız.
Ne yazık ki, sadece hava koşullarındaki değişikliklerin pandemiyi nasıl etkilediğini tam olarak yaşayarak öğreneceğiz.
Kaynak: TheConversation
Bunu paylaş:
Twitter
Facebook
Yazdır
LinkedIn
Reddit
Tumblr
Pinterest
Pocket
Telegram
WhatsApp
Skype
Bunu beğen:
Beğen Yükleniyor...
corona, covid-19, korona
Comments
Daha fazla Covid 19
Covid 19
Delta varyantının nedeni aşılar mı?
Uzmanlar, koronavirüsün mutasyon geçirmesinin beklenen bir durum olduğunu vurguluyor. Peki delta varyantının nedeni aşılar olabilir mi?
Covid 19
İngiltere’de yüzlerce kişi aşı olduktan sonra kulak çınlaması şikayetinde bulundu
İngiltere'de aşı yaptıran yüzlerce kişi kulak çınlaması şikayeti ile hastanelere başvurdu. Bu durum aşıda yeni bir yan etki mi bulundu tartışmalarına neden oldu.
Covid 19
İngiltere’de evde hızlı “koronavirüs testleri” yaygınlaşıyor
Birleşik Krallık'taki milyonlarca insan için hızlı test kitleri diş fırçalamak kadar rutin hale geldi.
Covid 19
Koronavirüsü alt eden virüs keşfedildi
İskoç bilim insanları soğuk algınlığına yol açan rinovirüsün, Covid-19 hastalığına neden olan yeni tip koronavirüsü vücut hücrelerinden çıkarabildiğini açıkladı.
Daha fazla oku
Akademik
Beynimizin sosyal mesafeye uyum sağlayamıyor çünkü…
COVID-19 aşılarının çalışması ve ülke genelinde kısıtlamaların kaldırılmasıyla, artık aşıları olan ve evde yığılanların eşofmanlarını atıp Netflix mağaralarından yeniden çıkma zamanı geldi. Ancak beyniniz, eski sosyal hayatınıza geri dönmek için o kadar istekli olmayabilir.
Akademik
Ünlü yazarlar 2020’yi nasıl anlatırdı?
Herman Melville, Jane Austen, Charles Dickens, George Orwell, Emily Dickinson ve daha niceleri... Acaba 2020'yi anlatsalar hangi kitapla nasıl anlatırlardı?
Gündem
Hindistan’daki Covid krizi: Neden başarısız oldular?
Cambridge Üniversitesi Küresel Sağlık (Bulaşıcı Hastalıklar) Grup Lideri Ankur Mutreja anlatıyor.
Covid 19
İngiltere’de evde hızlı “koronavirüs testleri” yaygınlaşıyor
Birleşik Krallık'taki milyonlarca insan için hızlı test kitleri diş fırçalamak kadar rutin hale geldi.
Gündem
Korona virüsten uzak bir yaşam
Tokat'ta, 1600 rakımlı yaylada çobanlık yapan Ömer Çelik pandemiden uzak bir yaşam sürüyor.
Covid 19
Pandemi Çocukların Sosyal Zekasına Zarar Verebilir mi?
Cambridge Üniversitesi Klinik Nöropsikoloji Profesörü Barbara Jacquelyn Sahakian, Bilişsel Sinirbilim Araştırma Görevlisi Christelle Langley, Shanghai Jiao Tong Üniversitesi Pediatri Profesörü Fei Li, Fudan Üniversitesi Beyinden Esinlenen Zeka için Bilim ve Teknoloji Profesörü Jianfeng Feng anlatıyor.
Haberler
Larry King, Kovid-19 Nedeniyle Yaşamını Yitirdi
King'in Meksikalı medya patronu Carlos Slim ile kurduğu Ora Media'dan yapılan yazılı açıklamada, ünlü sunucunun, Kovid-19 nedeniyle Los Angeles'ta kaldırıldığı hastanede bu sabah yaşamını yitirdiği belirtildi.
Gündem
Covid 19 Altında Büyüyen Gençlerin Sesini Dinleyen Yok
Yapılan bir araştırmaya göre gençler pandemiden sonra siyasetle daha fazla ilgilenmeye başladı ancak onların sesini duyan yok.