Mana itibarı ile “altınlamak” anlamına gelen tezhip, Türklerin Orta Asya’dan göçü ve İslâmiyeti kabulüyle duvar resmi olarak kullanılan tasarımlar, Türklerin yazıya ve yazmalara verdiği önemle bir kitap sanatı olarak sanat tarihimizdeki yerini almıştır.
Yazma eserlerin etrafına ya da yazı aralarındaki boşluklarda, levha olarak yazılan hat istiflerinde, murakkaalarda Hilye-i şerifelerde farklı farklı dönemlerde ve farklı farklı üslûplarda karşımıza çıkmaktadır. Tezhibin bilinen eski örnekleri XII. ve XIII. asırda Selçuklu dönemindeki yazmalarda karşımıza çıkar. İlham kaynağı örnekleri ise VIII. ve IX. asra tarihlenen Karahoça ve Bezeklik mağarası duvar resimlerinden başlar Selçuklu, Anadolu Selçuklu, Beylikler dönemi, Erken dönem, Bayezit, Fatih dönemleri XVI. asırda klâsik dönemle taçlanmıştır. Daha sonra Osmanlının duraklama ve gerilemesiyle üsluplar etkilenmeye, sonrada değişip farklılaşmaya başlamıştır. Bu değişim daha ziyâde batı etkisiyle klâsik tezhibin rafa kaldırılıp Barok ve Rokoko üslupları yerini almıştır.
Bir saray sanatı olan tezhip günümüzde üniversiteler ve kurslar sayesinde her sanatseverin ulaşıp eğitimini alabileceği bir sanat dalı olmuştur.
Tezhip
TEZHİP ŞARTNAMESİ
Tezhip 40 x 60 cm ölçüleri içerisinde yapılacaktır. Bu ölçüler içerisinde daha küçük ebatlarda eser gönderilebilir.
Tezhip içerisinde hat veya minyatür kullanılmayacaktır.
Çalışmalarda kâğıt, altın ve su bazlı boyalar kullanılacaktır.
Eserde Tezhip ağırlıklı olmak üzere Halkârî kullanılabilir
Kompozisyonlarda klâsik Tezhip kurallara bağlı kalınarak özgün ve farklı tasarımlar oluşturulabilir. (Klâsik formlar kabul edilmeyecektir.)