DUNE: ÇÖL GEZEGENİ 22 Ekim’de Türkçe Dublaj, Türkçe Altyazı, 2D, 3D ve IMAX 3D Seçenekleriyle Sinemalarda!
Tenet: Tersine Dünya
Little Women Film Eleştirisi
Jojo Rabbit Film Eleştirisi
Jojo Rabbit: Bir Çocuğun Gözünden…
Tüm Eleştiriler
Minör Temaslar
Animasyon
J’ai perdu mon corps(Bedenimi Kaybettim): Ben Buradayım!
Mistik Bir Animasyon: When Marnie Was There
World of Tomorrow
Gerçekliğe Bir Alternatif: Paprika
Yuri Norstein: Masallar ve Çocukluk Üzerine
Avrupa Sineması
Alev Almış Bir Genç Kızın Portresi: Sonlarca Kez Bakmak
Çifte Hayatlar: İki Yüzlülüğün Kabulü
Stalker: İnanç, fantezilerin oluşturduğu bir hayal mi?
Mutluluk Bir Düştür: Le Bonheur, Agnès Varda
Climax Üzerine – Gerçekliğin Mide Bulantısı
Bağımsız Sinema
Görülmüştür’ün vizyon takvimi devam ediyor
Foxtrot: Savaşın Getirip Götürdükleri Üzerine
Yüce Adalet (2016) The Whole Truth
Woody Allen’dan Şaheser: Café Society (2016)
Demolition (2016): Kendini Keşfetmek ve Kendini Gerçekleştirmek
Belgesel
Sezen Sokakta (2019): Sokakta Hayat Var
Bizim Korkunç Ülkemiz: Suriye’yi Cehenneme Çevirenlerin Öyküsü
Suriye Savaşı’nın Realist Yüzü: “Ruh İşgali”
Actress: Brandy Burre’nin Oyunculuğa Dönüşü
Motör: Kopya Kültürü ve Popüler Türk Sineması
Dünya Sineması
Boyalı Kuş: Çıldırışın Anaforunda
The Platform (2019): George Floyd Cinayeti ve Küreselleşen İnsan!
Kendine Ait Bir Film, The Farewell: Bir Gün Bir Kadın Çatıya Çıkmış…
Hüzün Arası: Bir Ayrılık
Certified Copy (2010): Kiarostami’nin Sanatta Orijinallik ve Aşka Dair Görüşleri
Hollywood
TENET 26 AĞUSTOS’ta Türkçe Altyazılı, Türkçe Dublaj ve IMAX® Seçenekleriyle Sinemalarda!
Jumanji: The Next Level 13 Aralık’ta Türkçe Dublaj, 3D ve IMAX 3D Seçenekleriyle Sinemalarda!
The Irishman’de İzleyeceğimiz Karakterleri Tanıyalım
Tanrım Beni Baştan Yaşat: Bir Zamanlar… Hollywood’da
Biz (Us) 2019: Bizim Büyük Tekinsizliğimiz
Türkiye Sineması
Görülmüştür’ün vizyon takvimi devam ediyor
Sinemanın İstanbul Hali
Muhafazakarlık ve Yıkıcılık Arasında Sinema: İstanbullu Metin Erksan
Müslüm: Anlatabildik Mi?
Korkuyorum Anne (2004): Erkekliğin Hüzünlü Bir Hikayesi
Avrupa Sineması
Alev Almış Bir Genç Kızın Portresi: Sonlarca Kez Bakmak
Çifte Hayatlar: İki Yüzlülüğün Kabulü
Stalker: İnanç, fantezilerin oluşturduğu bir hayal mi?
Mutluluk Bir Düştür: Le Bonheur, Agnès Varda
Climax Üzerine – Gerçekliğin Mide Bulantısı
Analiz
Nasipse Adayız: Ya Kazanmak İstemiyorlarsa?
J’ai perdu mon corps(Bedenimi Kaybettim): Ben Buradayım!
Cehennem Başkalarıdır ve Belki Cennet de: Marriage Story
Kendine Ait Bir Film, The Farewell: Bir Gün Bir Kadın Çatıya Çıkmış…
Mutluluk Bir Düştür: Le Bonheur, Agnès Varda
Haberler
Altın Portakal’da Uluslararası Uzun Metraj Film Yarışması’nda Heyecan Başladı!
“Stiletto” ilk kez Londra ve Antalya film festivallerinde!
58. Antalya Altın Portakal Film Festivali Ulusal Yarışma Filmleri Belli Oldu!
74. Cannes Film Festivali’nde Ödüller Sahiplerini Buldu
40. İstanbul Film Festivali Ödülleri Sahiplerini Buldu
Dosyalar
The Irishman’de İzleyeceğimiz Karakterleri Tanıyalım
Sinemanın İstanbul Hali
Usta Yönetmenlerden Diziler
Vertigo ve Psycho Ekseninde Alfred Hitchcock Sinemasında Nekrofili
Ağlanacak Haline Gülenlerin Ülkesi
Yönetmenler
Park Chan-Wook: Oldboy ve Sympathy for Mr. Vengeance Üzerine
Zannettiğimiz Zaman: Kar Wai Wong
Iñárritu ve İlham Kaynağı “Yol”
Jodaeiye Nader az Simin ve Darbareye Elly Üzerinden Farhadi’nin Suç Sineması
Vertigo ve Psycho Ekseninde Alfred Hitchcock Sinemasında Nekrofili
Ödüller
Sinema Yazarları Derneği (SİYAD) Ödülleri Sahiplerini Buldu
2017 Oscar Ödülleri
74. Altın Küre Ödülleri Listesi
Ulusal Film Eleştirmenleri Derneği 2016’ın En İyilerini Seçti
2016 BAFTA Ödülleri Adayları
Film Festivalleri
Ankara Film Festivali Ulusal Yarışma Filmleri Belli Oldu!
9. Boğaziçi Film Festivali Ulusal Yarışma Filmleri Belli Oldu!
Adana Altın Koza Film Festivali Kapsamında “Gondol’da Film Gösterimleri”, 14 – 20 Eylül’de Açık Havada Sinema Keyfi Sunuyor!
31. Ankara Film Festivali’nin Ödülleri Belli Oldu!
Ankara’da festival heyecanı Perşembe günü başlıyor!
34. İstanbul Film Festivali
Yazılmamış Hikayeler, Çekilmemiş Filmler: Cafer Penahi’den Taksi
Yeni Nesil Madam Bovary: Gemma Bovery
Phoenix (Yüzündeki Sır)
34. İstanbul Film Festivali’nde Yarışmalar İptal Edildi
Kurallar Altında Ezilmek: These Are The Rules
33. İstanbul Film Festivali
Gittiler ‘Sair ve Meçhul’ (2014)
Sesime Gel (2014) Were Dengê Min
Metaforik, Çarpıcı Bir Film: Asasız Musa
Ben O Değilim (2014)
Les garçons et Guillaume, à table! (2013) Ben, Kendim ve Annem
!f İstanbul
Gay Chorus Deep South
El Futuro Perfecto (Miş’li Gelecek Zaman)
!f İstanbul 2017 Bağımsız Filmler Festivali Ödülleri
!f 2016’dan: Þrestir (Serçeler)
!f 2016’dan: Love 3D
Filmekimi 2013
Only Lovers Left Alive (2013) Sadece Aşıklar Hayatta Kalır
The Broken Circle Breakdown (2012) Kırık Çember
Inside Llewyn Davis (2013) Sen Şarkılarını Söyle
Gloria
Jeune & Jolie (2013) Genç ve Güzel
Tartışma
Bir Organize Çöküş Hikayesi!
Knight of Cups’ı Gerçekten Anladık mı?
“Zamanımızda Barış”: Yapay Zeka Filmleri için Prolegomena
Bütün O Jazz: Whiplash’de İktidar ve Faşizm
Toplumsal Bir Gereklilik Olarak Katil, Kurban ve İdam: Dead Man Walking
Deneme & Makale
Muhafazakarlık ve Yıkıcılık Arasında Sinema: İstanbullu Metin Erksan
Sorun Birlikteliğinden Söylem Birlikteliğine: Fransa’da Tarih ve Sinema
Sevmek Zamanı Üzerine
Arrival ve Interstellar Ekseninde Bilimkurgu Janrı ve Zaman
Sergio Leone’nin Bir Zamanlar Üçlemesi: Giriş
Etkinlikler
Safdie Kardeşler’den Uncut Gems İKSV Galalarında!
7. Boğaziçi Film Festivali’nde bugün neler olacak?
7. Boğaziçi Film Festivali’nin Etkinlikleri Heyecan Verici!
Kim-Ki Duk ve Brillante Mendoza İstanbul’a Geliyor – Uluslararası Boğaziçi Film Festivali
Ali Şimşek ile Film Analizleri Akademi Nar’da
Gelecek Program
Tüm Zamanların En Uzun Filmi Ambiancé Yolda
Kubrick’in Senaryosunu Yazdığı The Downslope Geliyor!
Mecid Mecidi’den Hz. Muhammed Üçlemesi
Bizim Ev (Full House) Orijinal Kadrosuyla Geri Dönüyor!
Lezbiyen Sinemasına Yeni Soluk: The Duke of Burgundy
Özel Haberler
Altın Portakal’da Uluslararası Uzun Metraj Film Yarışması’nda Heyecan Başladı!
“Stiletto” ilk kez Londra ve Antalya film festivallerinde!
58. Antalya Altın Portakal Film Festivali Ulusal Yarışma Filmleri Belli Oldu!
74. Cannes Film Festivali’nde Ödüller Sahiplerini Buldu
40. İstanbul Film Festivali Ödülleri Sahiplerini Buldu
Soundtrack
Inherent Vice Soundtrack
Mommy Soundtrack
45. Yılında Bir Kült: “2001: A Space Odyssey”
Whiplash Soundtrack
Godzilla Soundtrack
Röportaj
Kayseri Film Festivali ve Aidiyet Krizi
Görülmüştür üzerine filmin senaristi ve yönetmeni Serhat Karaaslan ile bir röportaj
Ertem Eğilmez’in torunu Arzu Çevikalp ile bir söyleşi
Vuslat Saraçoğlu İle Borç Filmi, İyilik Kavramı ve Sinemada Kadın Üzerine Bir Söyleşi
Uçurtmayı Vurmasınlar’ın Barış’ı, Kader’in Zagor’u Ozan Bilen ile Sinema Üzerine Bir Röportaj
Vizyon
Tenet: Tersine Dünya
Yayın tarihi:
1 sene önce
-
04 Eylül 2020
Yazar:
Ayşe Başak Uçan
Share
Tweet
Ünlü yönetmen Christopher Nolan bildiğiniz gibi zamanla oynamayı, teorik fizik kuramlarını kurcalamayı seviyor ve bu uğurda bulduğu karmaşık fikirler, filmlerine zaman üzerinden attığı imza, hala çoğu sinemasever için çekiciliğini koruyor. Nolan’ın son filmi Tenet yine zamanla ilgili çok parlak bir fikir içeriyor, üstelik bu fikir görsel olarak da özgün sahneler yaratmaya çok uygun. Yani Nolan’ın elinde yeni bir Inception yaratmak için gerekli malzeme var ama bu malzemeyi öyle har vurup harman savuruyor, hikayesini anlatırken öyle telaşa kapılıyor ki ortaya değil bir başyapıt keyifli bir aksiyon filmi bile çıkmıyor maalesef.
Film gelecekte keşfedilen zaman yolculuğu ile günümüzdeki zaman akışını tersine çevirmeye çalışan (ki bu bildiğimiz dünyanın yok olması demek) böylelikle geleceği değiştirebileceğine, gelecekteki dünyayı kurtarabileceklerine inanan bir grup insana karşı verilen mücadeleyi anlatıyor. Ancak eski dünyayı yok etmek elbette atalarının yok olacağı anlamına geliyor ve bu söylem aynı Terminatör’de veya Geleceğe Dönüş’te olduğu gibi sonunda büyükbaba paradoksuna bağlanıyor. Geçmişe gidip büyük babanızı öldürecek olsanız var olmaya devam eder misiniz? Var olamayacaksanız büyük babanızı nasıl öldürebilirsiniz? Yani filmin anlattığı zaman kıskacı büyükbaba paradoksu üzerinden en nihayetinde kader, özgür irade ikilemine varıyor. Ne yaparsak yapalım her şey olacağına mı varıyor? Yoksa insan nesli döngüsünü kıracak iradeye sahip mi? Bu soruların yanıtları bilimsel olarak belirsiz olsa da Nolan kendini belli ki kader tarafında görüyor ve ‘olan olmuştur’ diyor. Tüm havalı teorilerine ve karmaşık yapısına rağmen filmin bu kaderci söylemi de doğrusu bir miktar hayal kırıklığı yaratıyor. Hatta son sahnede aileye yaptığı vurgu ve filmin gelecek neslin ebeveynlerini yok etme cüretini kınadığı üzerinden düşünürsek bu söylem daha da muhafazakar bir çizgiye oturuyor.
Tenet’in en önemli kusurlarından biri de kanımca özgün fikrinin üzerine yazıldığı hikayenin son derece klişe olması. Öyküden zaman meselesini çıkardığımızda karşımızdaki bir Mission Impossible, James Bond veya Jason Bourne filmi olabilir pekala. Karton, üstelik Rus bir kötü adam, onun elinde cefa çeken güzel bir kadın, dünyayı kurtarmaya çalışan ama aslında neyin içine düştüğünü tam olarak anlayamamış bir ajan, ona yardım eden bir yanı gizemli bir başka ajan. Klişe de olsa bu formülün çalıştığı son derece eğlenceli aksiyon filmler seyretmişliğimiz var. Ancak hem yönetmenin amacı bu değil, hem de bu klişeye yedirilmesi gereken oldukça karmaşık teorik fiziğe dayalı fikirler filmin dengesini bozuyor. Oysa Nolan mesela Inception’daki özgün fikirlerini, bir taraftan akan ana öyküyle duygusal yönlerini de ihmal etmeden birleştirmeyi başarmış, hem kurgusunu hem de senaryosunu dengeleyerek ortaya bir başyapıt çıkartmıştı. Tenet’ta ise öykü ile fikrin doku uyumunun yetersiz oluşu filmin bütünlüğüne zarar veriyor.
Aslında Tenet daha önce sinemada bir aksiyon filminde neredeyse hiç görmediğimiz, algımızı değiştiren sahneler izletiyor bize ama neredeyse tamamı görsel efekt kullanmadan çekilmiş olmasına rağmen ilk kez Nolan’ın yönetmenliğinde bile bir telaş, bir acemilik var gibi. Oldukça eleştirilen Dunkirk bile pek çok açıdan kusurlu bir film olmasına rağmen yönetmenliği ve teknik başarısı ile soluksuz izlenen bir filmdi ve sadece açılış sahnesiyle bile aklımızda yer etmişti. Doğrusu Tenet’ta algımızla oynayan aksiyon sahnelerinin bile etkisi altında kalmak mümkün olmuyor. Filmin hızlı kurgusu kalp atışlarınızı hızlandıracağına sizi sanki filmden koparıyor. Pek çok ayrıntı ve gönderme hızlı kurgunun ve bu telaşlı anlatımın kurbanı oluyor. En parlak aksiyon sahneleri olarak tasarlanan savaş sahnesi veya opera baskınında bile bu hız filmin aleyhine işliyor. Hemen ilk sahnelerden birinde karakterin ağzından duyduğumuz ‘düşünme hisset’ cümlesinin aksine film sizden durmadan düşünmenizi, olayları kafanızda sıraya sokmanızı, her ayrıntıyı aklınızda tutmanızı talep ediyor. Bu meydan okuma çoğumuzun Nolan’dan asıl beklediği şey olsa da özellikle filmin sonlarına doğru keyif vermek yerine yorucu hale geliyor. Bunda filmin başkarakterini bile derinlikli bir şekilde anlatamamasının, karakterlerin motivasyonlarının bizden kasten saklanmasının ve senaryo zaaflarının da katkısı büyük. Bilimkurgu kısmını nispeten tutarlı şekilde tamamlamayı başarsa da filmin senaryosu da aynı öyküsü gibi çoğu zaman klişe batağına saplanıyor. Bu klişeler yumağı ve filmin karakterlerine neredeyse hiç yatırım yapmaması oyuncu performanslarına da yansıyor. Başroldeki John David Washington’ın performansı aksiyon sahneleri de dahil vasatı aşamıyor. Elizabeth Debicki ise kendisini benzer rollerde sıklıkla izlediğimiz de düşünüldüğünde filme ekstra bir katkı sağlayamıyor. Hele Kenneth Branagh’ın hayat verdiği kötü adamın kulak tırmalayan aksanı ile attığı nutuklar dayanılır gibi değil. Aaron Taylor-Johnson’a ise üzülmemek imkansız. Keşke Nolan’la çalışmanın cazibesine kapılıp bu dümdüz rolü hiç kabul etmeseymiş. Parlayan tek performans tartışmasız Robert Pattison’a ait ve genç aktör filmin tüm zaaflarına rağmen ne kadar iyi bir oyuncu olduğunu bir kez daha kanıtlıyor. Neil filmde ete kemiğe bürünmüş, cazibesi olan tek karakter, filmdeki en iyi şey belki de.
Nolan’ın birkaç filmdir düşüşte olduğu bir gerçek ve ne yazık ki Tenet özgün fikrine, yönetmenin görsel efekt kullanmadan çektiği havalı aksiyon sahnelerine rağmen senaryo zaafları, klişe öyküsü ve kaderci söylemi ile hem Nolan’dan beklentimizin hem de kapasitesinin çok altında kalıyor.
ilgili yazılarTenet
Yakında!
DUNE: ÇÖL GEZEGENİ 22 Ekim’de Türkçe Dublaj, Türkçe Altyazı, 2D, 3D ve IMAX 3D Seçenekleriyle Sinemalarda!
Kaçırmayın!
Little Women Film Eleştirisi
Okumaya Devam Edin
Beğenebilirsiniz
Vizyon
DUNE: ÇÖL GEZEGENİ 22 Ekim’de Türkçe Dublaj, Türkçe Altyazı, 2D, 3D ve IMAX 3D Seçenekleriyle Sinemalarda!
Yayın tarihi:
2 ay önce
-
15 Ekim 2021
Yazar:
Editör
Oscar adayı Denis Villeneuve (“Arrival”, “Blade Runner 2049”), Frank Herbert’ın çığır açan en çok satan romanının, Warner Bros. Pictures ve Legendary Pictures yapımı beyazperde uyarlaması olan “Dune: Çöl Gezegeni”ni yönetiyor.
Efsanevi ve duygu yüklü bir kahraman yolculuğu olan “Dune: Çöl Gezegeni”, kendi ailesi ve halkının geleceğini garanti altına almak için evrendeki en tehlikeli gezegene seyahat etmek zorunda olan, kavrayışının ötesinde büyük bir kaderin içine doğmuş, parlak ve yetenekli genç Paul Atreides’in hikayesini anlatıyor. Kötücül güçler, gezegenin var olan en değerli kaynağı için -insanlığın en büyük potansiyelini ortaya çıkarabilecek bir maden- çatışmaya tutuşmuşken, yalnızca korkularını yenebilenler hayatta kalacaktır.
Filmin başrollerini Oscar adayı Timothée Chalamet (“Call Me by Your Name”, “Little Women”, “The French Dispatch”), Rebecca Ferguson (“Stephen King’s Doctor Sleep”, “Mission: Impossible – Fallout”), Oscar Isaac (the “Star Wars” serisi) Oscar adayı Josh Brolin (“Milk”, “Avengers: Infinity War”), Stellan Skarsgård (HBO yapımı “Chernobyl”, “Avengers: Age of Ultron”), Dave Bautista (“Guardians of the Galaxy” filmleri, “Avengers: Endgame”), Stephen McKinley Henderson (“Fences”, “Lady Bird”), Zendaya (“Spider-Man: Homecoming”, HBO yapımı “Euphoria”), Chang Chen (“Mr. Long”, “Crouching Tiger, Hidden Dragon”), David Dastmalchian (“Blade Runner 2049”, “The Dark Knight”, “The Suicide Squad”) ve Sharon Duncan-Brewster (“Rogue One: A Star Wars Story”, Netflix yapımı “Sex Education”) paylaşıyor. Filmde, ayrıca, Oscar adayı Charlotte Rampling (“45 Years”, “Assassin’s Creed”), Jason Momoa (“Aquaman”, HBO yapımı “Game of Thrones”), ve Oscar ödüllü Javier Bardem (“No Country for Old Men”, “Skyfall”, “The Little Mermaid”) rol alıyor.
Villeneuve “Dune: Çöl Gezegeni”ni yönetirken kendisinin Jon Spaihts ve Oscar ödüllü Eric Roth’la (“Forrest Gump”) birlikte Frank Herbert’ın aynı adlı romanını esas alarak yazdığı senaryoya dayandı. Villeneuve, Cale Boyter, Joe Caracciolo Jr. ve Oscar adayı Mary Parent (“The Revenant”) filmin yapımcılığını; Tanya Lapointe, Joshua Grode, Herbert W. Gains, Jon Spaihts, Thomas Tull, Brian Herbert, Byron Merritt ve Kim Herbert ise yönetici yapımcılığını üstlendiler.
Villeneuve kamera arkasında Oscar adayı ya da sahibi olan, yıldız isimlerden oluşan bir yaratıcı ekiple çalıştı. Bunlar arasında yer alan şu isimlerle daha önce de birlikte çalışmıştı: Oscar adayı yapım tasarımcısı Patrice Vermette (“Arrival”, “Sicario”, “The Young Victoria”), iki kez Oscar adayı olmuş kurgu ustası Joe Walker (“Blade Runner 2049”, “Arrival”, “12 Years a Slave”), iki Oscar’lı görsel efektler amiri Paul Lambert (“First Man”, “Blade Runner 2049”), Oscar ödüllü özel efektler amiri Gerd Nefzer (“Blade Runner 2049”), makyaj ve saç tasarımı-makyaj departmanı sorumlusu Donald Mowat (“The Little Things”, “Blade Runner 2049”); Oscar ödüllü ses kurgu amiri Mark Mangini (“Mad Max: Fury Road”, “Blade Runner 2049”) ve Oscar adayı ses kurgu amiri Theo Green (“Blade Runner 2049); Oscar ödüllü yeniden kayıt miksçisi Doug Hemphill (“Last of the Mohicans”, “Blade Runner 2049”) ve iki kez Oscar adayı yeniden kayıt miksçisi Ron Bartlett (“Blade Runner 2049”, “Life of Pi”).
Yönetmenin ekibinde, ayrıca, ilk kez çalıştığı şu isimler yer alıyordu: Oscar adayı görüntü yönetmeni Greig Fraser (“Lion”, “Zero Dark Thirty”, “Rogue One: A Star Wars Story”); üç kez Oscar adayı kostüm tasarımcısı Jacqueline West (“The Revenant”, “The Curious Case of Benjamin Button”, “Quills”) ve kostüm tasarımcısı Robert Morgan; ve dublör koordinatörü Tom Struthers (“The Dark Knight” trilogy, “Inception”). Oscar ödüllü ve birçok kez Oscar adayı olmuş besteci Hans Zimmer (“Blade Runner 2049”, “Inception”, “Gladiator”, “The Lion King”) filmin müziklerine imza attı.
Warner Bros. Pictures ve Legendary Pictures bir Legendary Pictures yapımı olan Denis Villeneuve filmi “Dune:Çöl Gezegeni”ni sunar.
Okumaya Devam Edin
Vizyon
Little Women Film Eleştirisi
Yayın tarihi:
2 sene önce
-
17 Şubat 2020
Yazar:
Ayşe Başak Uçan
Louisa May Alcott’un 1868 yılında yazmış olduğu aynı adlı romanından yeniden uyarlananan yedinci film olma özelliği taşıyan Little Women, geçtiğimiz yılın en iyi film Oscar adayları arasındaydı. Film aday olduğu kategorilerden (en iyi film, en iyi kadın oyuncu, en iyi yardımcı kadın oyuncu, en iyi uyarlama senaryo) sadece en iyi kostüm tasarımı ödülünü evine götürmeyi başarsa da böyle bir platformda yedinci uyarlamanın adından söz edilmesi bile büyük başarı aslında. Son yıllarda filmin yönetmeni Greta Gerwig’in kadın yönetmenler arasında öne çıkmış olması, Lady Bird gibi küçük bütçeli bir film ile 2017’de aldığı Oscar adaylığı filmden beklentiyi arttırmıştı. Ancak beklentilerin aksine oyuncu/yönetmen Greta Gerwig’in yapmayı seçtiği filmin romana kadın hikayelerine veya kostümlü dramalara yeni bir şey katabildiğini söylemek güç. Ama bu durum Greta Gerwig’in en iyi yönetmen adayları arasında yer almaması nedeniyle cinsiyet ayrımcılığı çerçevesinde epey konuşulmasına da engel olmadı.
Başlıca rollerini Saoirse Ronan, Emma Watson, Laura Dern, Eliza Scanlen, Florence Pugh, Timothee Chalemet, Chris Cooper ve Meryl Streep’den oluşan güçlü bir kadronun paylaştığı Küçük Kadınlar filmi hepinizin bildiği gibi Amerikan iç savaşı ertesinde March ailesinin dört kızının hikayelerini anlatıyor. Zamanın koşullarında hem samimiyeti hem de başkarakterinin bağımsız ruhunu yansıtması nedeniyle kitabın çok sevilip popülerleşmesi, defalarca sinemaya uyarlanması gayet anlaşılabilir. Tabii eğer 2020 yılında, böyle ünlü bir romanı beyaz perdeye yedinci kez uyarlayacaksanız yeni bir soluk arayışına girmeniz gayet normal, hatta belki de bir şart. Ancak Gerwig tercihini kadın erkek ilişkilerinin, kanunların, hayat koşullarının tamamen değiştiğini görmezden gelerek, bu naftalin kokan hikayenin içeriğini güncellemekten değil, teknik olarak farklı bir anlatım yolu seçmekten yana kullanıyor. Hikayeyi doğrusal zamanda değil de karışık bir zaman kurgusuyla anlatıyor. Bunu en azından bu kadar aldırmazlıkla yapabilmesinin tek nedeni ise hikayenin bilinirliği. Yine de film Amerika’da olayların sırasının tam olarak anlaşılamadığına dair pek çok eleştiri aldı. Aslında fazla komplike bir hikaye olmadığından, izlerken biraz kafa karışıklığı yaşatsa da, film, bittiğinde hiç bilmeyen birinin bile bu puzzle formatını kafasında yerli yerine oturtması pek zor değil. Fakat bu tercihin kanımca en önemli dezavantajı, duygusal bağlamda ilerleyen hikayeyi sürekli kesintiye uğratması. Aslında film zaman zaman diyalog bazında keyifli ve akıcı bir çizgi yakalasa da, bu zaman karmaşası ve filmin hızlı, bol kesmeli kurgusu karakterleri tanımayı ve onların ruh haline kapılmayı zorlaştırıyor. Bu durum da, filmin duygusal zirvelerinin yeterince yükselememesine sebep oluyor. Jo’yu bir Laurie ile bir Friedrich ile görmek kitabın asıl kozu olan samimiyetini, duygusal devamlılık ve derinliğini azaltıyor. Aynı durum Beth ile ilgili trajedi için de, Meg’in ve Amy’nin hikayeleri için de geçerli. Bunun dışında film sahne sahne bakıldığında 1994 yılındaki uyarlama ile epey benzerlik gösteriyor.
O zaman da Gerwig’in neden bu hikayeyi anlatmayı seçtiği kafa kurcalıyor. Çünkü bu kadar ünlü ve sevilen bir romanı hele kostümlü drama ise beyaz perdeye uyarlamak bilinçli bir tercih olsa gerek. Zaten film daha görücüye bile çıkmamışken Oscar adaylığının konuşulması da bunu olumluyor ve tribüne oynandığı hissi yaratıyor. Oysa bu mayanın tutmayacağı Sofia Coppola The Virgin Suicides (1999) ve Lost in Translation (2003) ile parladıktan sonra 2006 yılında yine bir kostümlü drama olan Marie Antoinette ile hüsrana uğradığında (aynı Küçük Kadınlar gibi sadece kostüm dalında Oscar kazanabilmişti) anlaşılmıştı zaten.
Hadi iyi niyetle düşünelim, Gerwig yüz yıl öncesinin bakış açısıyla bugünün kadınlarının sorunlarına varmayı amaçlıyordu diyelim. Ancak uyarlamanın klasikliğini, demode alt metinlerini ve toz pembeliğini bir yana koyalım, karakter bazında da dişe dokunur çatışmalar içerdiğini söylemek zor. Yani film küçük kadınların modası geçmiş dertlerini bile birkaç süslü cümle kursa da gerçek anlamda irdelemiyor. Dört ana karakterini bile yeteri kadar sahicileştiremiyor. Hele finalde Jo’nun kitabı yayınlatmak adına verdiği tavizi düşünecek olursak tam tersi etki yarattığı bile söylenebilir. Zamanın koşullarında ailesini geçindirmek için iyi bir evlilik yapması gerektiğini bilmesine rağmen ve bunun için şansı da varken, kendine bir kariyer oluşturmak için bilmediği bir şehirde yalnız yaşamayı göze alan Jo’nun kitabının sonunu değiştirerek kadınlara evlilik pazarlamaya razı olması hiç doğru gelmiyor. Aslında Gerwig benzer bir tercihi Lady Bird’de de yapmıştı. Orada da ana karakterinin önündeki engel maddi sorunlar ve aileye karşı yükümlülüklerdi. Özgürlüğünü dişiyle tırnağıyla söküp alan karakterinin mücadelesini anlatırken akıcı ve özgün olan Gerwig, filmin sonunda ne yazık ki onu annesinin bir cümlesi ile kandırmıştı. Bu orta yolu seçme alışkanlığı devam ettiği taktirde Gerwig’in üzerine yapışan feminist imajın altını doldurabilmesi oldukça zor görünüyor.
Filmin kostüm, müzik, makyaj, görüntü yönetimi ve oyunculuklarına gelince, tüm kategorilerde sınıfı zorlanmadan geçtiği söylenebilir. Soirse Ronan oynadığı her karaktere ruh katabilen çok iyi bir oyuncu olduğunu ve farklı bir aurası olduğunu bir kez daha kanıtlarken, yükselen kariyerine bir taş daha ekleyen Florence Pugh da onu iyi tamamlıyor. Zaten ödülü alamamış olsalar da iki oyuncu da filmdeki rolleriyle Oscar’a aday gösterildiler.
Sonuç olarak Küçük Kadınlar filmi belki önceki uyarlamaları izlememiş, kitabı okumamışsanız veya klasik bir kostümlü dramaya razıysanız keyifli bir seyirlik sunabilir ancak 2020 yılında anlatılması gereken o kadar çok kadın hikayesi, mücadelesi, büyüme öyküsü varken ve yönetmeninin yakaladığı rüzgar ve yarattığı beklenti düşünüldüğünde kesinlikle izlemeyi beklediğimiz film değil.
Okumaya Devam Edin
Vizyon
Jojo Rabbit Film Eleştirisi
Yayın tarihi:
2 sene önce
-
09 Şubat 2020
Yazar:
Konuk Yazar
Sinema tarihinde nazilerle ilgili birçok film yapıldı ve bu filmlerin geneli dram türünde işlenen filmlerdi. Schindler’in Listesi ( 1993), Piyanist (2002) ve Saul’un Oğlu(2015) gibi ağır dram içeren filmlerle insanlığın en büyük vahşetlerinden biri olan Yahudi soykırımının acılarına ayna tutulmuştu… Nazi faşizmi gibi insanlığın vicdanında derin yaralar açmış bir meseleyi dram türü dışında işlemek kimsenin kolay kolay cesaret edemeyeceği bir işti fakat Hitler henüz hayattayken ilk olarak sinema duayeni Charlie Chaplin’in kara mizah tadında politik bir taşlama olan ‘’Büyük Diktatör (1940) filmiyle dram türünün dışına çıkıldı. Bu filmi de Hayat Güzeldir (1998), Hayat Treni (1998) gibi komedi-dram türünde çekilmiş filmler takip etti.
Hatta Timo Viorensola 20102’de ve 2019’da ‘’Ayın Karanlık Yüzü ‘’ serisini çekerek Nazi faşizmine bilim-kurgu ve komedi türünü fantastik ögelerle harmanlayarak özgün bir yorum getirdi. Böylelikle Yahudi soykırımının sadece dramla değil farklı türlerle de gayet başarılı bir şekilde anlatılabileceği görüldü. Taika Waititi’nin on yaşında bir çocuğun bakış açışıyla kara mizah tarzında bir komediyle kurguladığı Jojo Rabbit de Nazi faşizmine özgün ve sıra dışı bir yorum getiriyor. Christine Leunens’in ‘’Caging the Skies’’ adlı romanından beyaz perdeye uyarlanan Jojo Rabbit, annesiyle birlikte yaşayan Hitler hayranı on yaşındaki Jojo Betzler’in (Roman Griffin Davis) başından geçen olayları ve bu olaylar neticesinde yaşadığı duygusal ve zihinsel değişimleri ele alıyor. Jojo, Nazi gençlik kamplarında askerlik eğitimi alırken kendisine verilen tavşanı öldürmesi emredilir fakat Jojo her ne kadar Hitler hayranı olsa da yüreği bir tavşanı öldürmeye el vermez ve tavşanı bırakır. Bunun üzerine ona Tavşan lakabı takılır. Jojo, hayal dünyasında da Adolf Hitler’i (Taika Waititi ) en yakın arkadaşı olarak kurgulamıştır. Her yerde sürekli olarak onunla konuşur, onu rehber edinir kendine. Jojo’nun Nazi karşıtı annesi Rosie’i (Scarlett Johansson) ne kadar uğraşsa da onun Nazi öğretisiyle yıkanmış beynini temizleyemez.
Filmi izlerken uzun bir süre Jojo’nun yaşadığı yoğun kafa karışıklığına, kendi içinde yaşadığı çatışmalara şahit oluyoruz. Bu çatışmanın en büyük sebebi de annesi Rosie’ye olan derin sevgisi ve hiç beklemediği bir anda karşısına çıkan on altı yaşındaki Yahudi kız Elsa’dır. Taika Waititi film boyunca faşizm karşıtlığını mizahi bir dille yorumlarken aynı zamanda çocukluğun masumiyetinin güzelliğini de bize hissettirmeye çalışır. Jojo Rabbit kara mizahla örülmüş ve içinde faşizmin insanı nasıl aptallaştırdığına dair epey gönderme taşıyan kurgusu ve oyuncuların karakterlerini hiç sırıtmadan canlandırması sayesinde sürükleyiciliğini hiç kaybetmiyor. Oyunculuklara baktığımızda özellikle çocuk oyunculardan Jojo’yu canlandıran Roman Griffin Davis’in, Thomasin McKenzie’nin (Elsa) ve Archie Yates’in(Yorki) çok başarılı olduğunu görürüz. Çocuk oyuncuların dışında Hitler’i canlandıran yönetmen Taika Waititi, Scarlett Johansson(Rosie ) ve Sam Rockwell( Subay Klenzendorf ) da ön plana çıkıyor. Scarlett Johansson’nın filmdeki Rosie performansıyla 92. Oscar ödüllerinde en iyi yardımcı kadın oyuncu adaylığını kazanmayı hakkettiği rahatlıkla söylenebilir.
Jojo Rabbit; müziğin dramatik yapıyla güçlü uyumu, özgün dönem tasvirleri (özellikle de kostüm), iç ve dış mekan tasarımları ve sıcak renk yelpazesinden oluşan sinematografisi sayesinde kendi türü içinde öne çıkmayı başaran bir film. Jojo Rabbit, klasik bir Nazi ya da II.Dünya Savaşı filmi bekleyenlerin kolay kolay seveceği bir film değil. Film hakkında yapılan yorumlara bakıldığında da eleştirmenlerin şimdiden iki gruba ayrıldığını görüyoruz. Bazıları filmin Nazi faşizmini sulandırdığını, soykırımda ölenlerin anısına bir saygısızlık olduğunu hatta Nazileri sempatik göstermek gibi tehlikeli bir alan açtığını savunurken bazıları da Nazi faşizminin etkileyici bir kara mizahla ele alındığını savunuyor. Ben de Nazi faşizminin etkileyici bir kara mizahla anlatıldığını düşünenlerdenim. Filmin hiçbir yerinde ne Hitler’e ne de onun askerlerine zerre kadar sempati duymadım aksine faşizmin içindeki sınırsız aptallık gayet iyi yansıtılmış. Jojo Rabbit filmine faşistlere yapılan sinsice bir övgü demek zorlama bir yorum. Yahudi olmasından dolayı Taika Waititi’nin böyle bir filmi çekmiş olması bile birçok kişiye göre çelişki gibi görülebilir. Film bittikten sonra acaba Auschwitz’te katledilmiş insanların yakınları bu film hakkında ne düşünürdü, diye merak da etim. Bunun da cevabını yine Waititi: Auschwitz toplama kampında ailesini kaybeden bir kadın, fikir ayrılığına sebebiyet veren bir film olmasına rağmen Jojo Rabbit’i çok beğendiğini, eğer izlemiş olsalardı ailesinin de bu filmi çok beğeneceğini söyledi. Ünlü ya da eleştirmen olmayan birinden bu yorumu duyduğum için çok mutlu oldum ve insanlardan bu tarz yorumlar gelince ya da 14 yaşındaki bir kızın filmi izledikten sonra ağladığını duyduğumda, benim için çok değerli oluyor ve bunlar, bana önemli bir film yaptığımı hatırlatıyor.’’ sözleriyle veriyor. Evet, faşizme karşı insanlık adına daima tetikte olmalı, faşizme kurban edilenlerin anısına da saygıyı elden bırakmamalı fakat bunu yaparken sanatın yaratıcılığına da ket vurulmamalı. Aksi takdirde sanat sonsuz bir tekrardan başka bir şeye dönüşmez bu da özgünlüğü ortadan kaldıracağı gibi tek tipçiliğin egemen olmasına sebebiyet verir.
Jojo Rabbit’in özellikle de en iyi film dalında Oscar’a aday gösterilmesi beni şaşırttı. Jojo Rabbit’in 1917, Irishman ve Joker’in yanında bu ödülü alma şansı da yok. Jojo Rabbit en iyi film olacak kadar sarsıcı ve unutulmaz bir film olmasa da Nazi filmlerine getirdiği özgün, sıra dışı yorumuyla izlenmeyi hakkeden önemli bir film. Umarım bundan sonra da faşizmi anlatan filmleri beyaz perdede görürüz çünkü 21. yüzyıla gelmemize rağmen insanlığın en utanç verici ve aptalca belalarından biri olan faşizm birçok coğrafyada hâlâ varlığını sürdürüyor ve özellikle de sosyal medyada her gün ırkıyla ya da başka değerleriyle üstünlük taslayan, saldıran bir sürü şovenistle ya da faşistle karşılaşmamız bile bu tehlikenin boyutlarını göstermeye yetiyor. Bu yüzden de çocukların ırkçılık ve nefret söylemiyle zehirlenmesine izin vermemeliyiz ve onları insancıl yetiştirmeliyiz. Jojo Rabbi’in de asıl derdi de bu zaten.
Mahmut Yavuz
Okumaya Devam Edin
Facebook Sayfamızı Beğenin
Twitter’dan takip edin!
Tweets by @sinematopya
Kaynak göstermeden alıntı yapılamaz. Tüm hakları saklıdır, https://sinematopya.com , 2019.
Trending
Dosyalar7 sene önce
En İyi 10 Lezbiyen Filmi
Analiz3 sene önce
Korkuyorum Anne (2004): Erkekliğin Hüzünlü Bir Hikayesi
Analiz1 sene önce
Nasipse Adayız: Ya Kazanmak İstemiyorlarsa?
Film Festivalleri1 sene önce
Dünya Sinemasından Ödüllü Filmler İlk Kez Ankara’da!
Dosyalar7 sene önce
Bastırılmış Cinsellik Üzerine En İyi 20 Film
Film Festivalleri1 sene önce
Adana Altın Koza Film Festivali Kapsamında “Gondol’da Film Gösterimleri”, 14 – 20 Eylül’de Açık Havada Sinema Keyfi Sunuyor!