Robinson Crusoe Ve Cuma | Daniel Defoe’nun 1719’da İlk Basımı Yapılan Ve Bazılarınca İlk İngilizce Roman Olarak Nitelendirilen Kitap – Robinson Cruso.. | Eğitim Kütüphanesi ™ Çocuk Edebiyatı ve Klasikleri
Hakkımızda - İçerik Gönderin - İletişim Formu
Type and get
Bilgi Bankamız 62 Kategoride, 9052 Makale ve Konu Anlatımı içermektedir. Son Güncelleme: 27.01.2020 06:06
Ana Sayfa Türk ve Dünya Edebiyatı Çocuk Edebiyatı ve Klasikleri Robinson Crusoe Ve Cuma | Daniel Defoe’nun 1719’da İlk Basımı Yapılan Ve Bazılarınca İlk İngilizce Roman Olarak Nitelendirilen Kitap – Robinson Cruso..
Robinson Crusoe Ve Cuma | Daniel Defoe’nun 1719’da İlk Basımı Yapılan Ve Bazılarınca İlk İngilizce Roman Olarak Nitelendirilen Kitap – Robinson Cruso..
Hale - 9 Mart 2019 Çocuk Edebiyatı ve Klasikleri 0 0 Okunma : 805
Makaleyi Beğen
İçerik Hakkında Bilgi
Bu içerik 02.02.2012 tarihinde Hale tarafından, Çocuk Edebiyatı | Çocuk Klasikleri bölümünde paylaşılmıştır ve 1369 kez okunmuştur.
Kaynak: Kadim Dostlar ™ Forum
İçerik ve Kategori Araçları
Kategoriye Abone Ol
Makalenin Çıktısını Al
Makaleye Yorum ekle
Arkadaşlarınla Paylaş
Son Güncellenme Tarihi: 11 Ekim 2018, Perşembe 08:49
Robinson Crusoe Ve Cuma
Robinson Crusoe, Daniel Defoe‘nun 1719 yılında ilk basımı yapılan ve bazılarınca ilk İngilizce roman olarak nitelendirilen kitabıdır.
Carl Offterdinger’in Robinson Crusoe ve Cuma adlı eseri
Kitap İngiltere’de yaşayan Alman asıllı orta halli bir ailenin en küçük oğlu olan Robinson Kreutzner’in babasının tüm itirazlarına rağmen, dünyayı gezme hayalleri ile çıktığı yolculukları ve bu sırada karşılaştığı olayları anlatır. Bu yolculuklar içinde ıssız bir adada 28 senesini son üç yılı hariç yalnız geçirir.
Kitabın orijinal adı bir başlığa göre oldukça uzun sayılabilecek şekilde basılmıştır: Yorkl’u Bir Denizcinin, Kendi Kaleminden, Deniz Kazası ile Düştüğü Amerika Sahillerindeki Oroonoque Nehri Ağzındaki Issız Bir Adada 28 Yılını Geçirirken Yaşadığı Serüvenler ve Korsanlar Tarafından Kurtarılması.
Daniel Defoe
Bakınız, Daniel Defoe | Robinson Crusoe’u yazan İngiliz Yazar Ve Gazeteci
Kitaba gösterilen ilgi
İlk çıktığı 25 Nisan 1719 yılında, okurun tepkisi çok olumlu oldu. Daha yıl dolmadan, 4 baskı yaptı ve sonraki yıllarda da çok geniş bir okuyucu kitlesi edindi. 19. asrın sonlarına doğru, Batı edebiyat dünyası, kitabın farklı dillere çevrilmiş baskıları, kitapla ilgili eleştiri ve analizlere yer veren araştırmalar ve konusuyla benzerlikler içeren başka kitaplarla tanıştı. Özellikle çocuklar için kısaltılmış versiyonları ve serüvenleri anlatan sadece resim içeren kitaplar da basıldı.
Kitaba daha sonra Robinson’un adadan kurtulduktan sonra yaşadığı serüvenleri anlatan bölümler de eklendi. Fakat bu kısımlar içerdiği diğer milletleri aşağılayıcı ve eleştirel yaklaşımlar sebebiyle ilk kısımları kadar evrensel bir ilgi kazanamadı.
Gerçek öyküler
Kitabın konusunun aslında gerçek hayatta, eski adı Isla Mas a Tierra olan bir adada yalnız yaşamış Alexander Selkirk adlı İskoç bir denizcinin 1709 yılında Woodes Rogers tarafından kurtarılmasının yarattığı şaşkınlık ve ilgiden ilham alınarak yazıldığı iddia edilmiştir. Benzer bir kaynak ta Müslüman dünyasından İbn-i Sina ve İbn-i Tufeyl kaynaklı Hay ibn-i Yakzan adlı kitaptır. Bu kitapta bir Müslüman’ın adayı çekip çevirmesi anlatılır. Ancak bu romanda olaylar daha barışçıl bir dille anlatılmıştır.
Konusu
Romanın edebiyat seviyesinin düşüklüğü hakkında çeşitli eleştiriler yapılmış olmasına rağmen, etkileyici konusu ve serüvenleri ile Batı’nın sömürge tarihi ve felsefesi anlatılır. Anlatım basit cümlelerle kısa kısa, olay akışının verilişi şeklindedir. Bu yapı içerisinde adadaki yaşamın detayları ve bunların arasında Robinson’un iç konuşmaları ve o anki duygu dünyası yansıtılır.
Hikaye İngiltere’de belli bir gelir seviyesi ve mutluluk standardı yakalamış Crusoe (Kreutzner) ailesinin en küçük oğulları Robinson’un babasının aksi yöndeki telkinlerine rağmen, sıkıcı ama garantili hayatı terk ederek bir arkadaşının babasının gemisiyle denize açılması ile başlar. Bundan sonra Faslı bir denizciye köle olarak satılır (kitapta bu kişiden Türk diye söz edilmektedir). Oradan kaçması ve kendisini Brezilya’da şeker kamışı yetiştiren zengin bir çiftçi olarak bulmasına kadar birçok macera yaşar. Ancak rahat Robinson’u sıkmaktadır. Biraz da mal hırsıyla hayale kapılarak Afrika’dan köle getirip satmayı planlar. Arkadaşları ile planladığı bu yolculuk nihayetinde, ıssız bir adada kendisini bulur. Geminin enkazından kurtarabildikleri ile yaşamını sürdürecektir. Yaklaşık 24 sene sonunda adaya yabancıların geldiğini fark ederek, bunların elinden kurtardığı ve kendisine “Cuma” ismini verdiği bir yerli ile 3 sene daha adada yaşar. Cuma’ya İngilizce ve din bilgisi vererek kendisini eğitir, hizmetine alır.
Orijinalinde, ilk kitap adadan kurtulduktan sonra Robinson’un İngiltere’ye dönmesi ve bir ihtimal Robinson’un oraya tekrar dönebileceği iması ile bitirilir. Sonradan eklenen ve Robinson’un Maceraları adı verilen ikinci kitapta, Robinson adaya gerçekten döner. Ancak kendisi artık ada halkınca bir fatih ve sömürge valisi yetkilerine sahip olarak tanınmaktadır. Burada da kendince yaptığı iyilikler ve ada halkının mutluluklarına yaptığı katkıların ardından yine serüvenlerine devam etmek ve dünyayı tanımak için denize açılır. Madagaskar’dan, Çin’in kalabalık şehirlerinden, ticaret limanlarından, Asya’nın ıssız şehirlerinden, Tatarlardan, Çerkezlerden, Ruslardan yani hemen hemen o sıralarda Avrupalılarca merak edilen her yerden geçerek İngiltere’ye döner. Bu yolculuklarda kendisini hep yüksek karlarla ticaret yaparak, Hindistan’dan afyon alıp, Çin’e satıp, oradan Rus bozkırlarından kürk alıp, Araplara satarken görürüz. Bütün bu işlerin arasında, sürekli kendi kültürünü diğerleriyle kıyaslar ve Çin’in tüm nüfus büyüklüğüne ve ticaretine rağmen hiçbir zaman Avrupa ile boy ölçüşemeyeceğini söyler. Hatta kervanlarda yol arkadaşları ile bu düşüncelerini paylaşıp onları gerektiğinde tartışmalarda susturur. Kafasında sürekli olarak kendi dininin ve kültürünün üstünlüğü konusunda doğruluğundan emin olduğu fikirler geçirir ve bunları okuyucusuyla paylaşır.
Kitabın yazıldığı tarihte dünya tarihini etkileten başlıca olaylara da yer yer değinilmiştir. Bunlar arasında Çin’de daha o zamanlar başlayıp sonradan Mao’nun kültür devrimine kadar sürecek olan ve Çin’i adeta İngilizlerin oyuncağı haline getiren, genç nüfusu çürüten afyon bağımlılığının ilk izlerinden bahsedilir. Ayrıca o zamanlar açıkça dile getirilmeyen Amerika’daki İspanyol ve Portekiz’lilerce gerçekleştirilmiş katliamlardan söz edilir ve bu milletler barbar oldukları konusunda eleştirilir. Bu dönemde Osmanlı’nın 1699 Karlofça antlaşması ile duraklamadan gerilemeye geçtiğini düşünülürse, kitapta da Robinson’un buralardan hiç bahsetmemesi ilginç bir paralellik gösterir. Tıpkı Osmanlının gelişmesi zamanında olduğu gibi Rusların iç Asya eksenindeki hareketleri ve başarıları bu dönemde Avrupalılarca daha ilgi çekici bulunduğundan bu memleketle ilgili görüşler ve bilgiler kitapta çok sık paylaşılır. Kitapta Türklerle ilgili olarak iki ilginç cümle sarf edilmiştir. Birinde Robinson’un bıyığını “çok etkileyici” görünen Türkler gibi uzattığından bahsedilir. İkincisinde ise, Robinson bir İspanyol ile Türk arasında, iyi efendilik karşılaştırılması yapılsa, Türk’ün muhtemelen daha iyi olabileceğini düşündüğü anlaşılır.
Hıristiyanlık ve Robinson
Robinson’un yaşamını kendi ifadesi ile cehenneme çeviren gezme ve macera tutkusu, adada ilk zamanlar kalbinde hiç duymadığı tanrı korkusunu da keşfettirmiştir. Başına gelen olayları ilk zamanlar babasının sözünden çıkmasına karşı verilen bir tanrı cezası olduğunu düşünse de, bir süre sonra büyük yalnızlığının aslında tanrıyı anlamak yolunda hayatındaki en büyük fırsatı yarattığını düşünmüştür.
Adadaki ve sonraki hayatında önceleri düşüncelerinde yer bulmayan inançları, zamanla kararlarını alırken hayati ihtiyaçların da ötesine geçmiş ve adeta onu yönlendirmiştir. Özellikle Sibirya içlerini dolaşırken, Tatarların tapındığı bir putu arkadaşı ile yakması ve bunun sonucunda çıkan ayaklanmanın kendisi ve kervanındakilerin canını tehdit etmesi, bütün kitap boyunca her şeyden çok insan hayatına değer verdiğini ifade eden Robinson’un kişiliği ile çelişki yaratmıştır.
Sayfalar ilerledikçe, hümanist ve mücadelesini doğa ile sürdüren kişiliği, adeta bir sömürge valisi ya da herkesi kendi dinine inandırmaya çalışan bir misyoner kimliğine dönüşür. Cuma ile karşılaştığı ilk anda ona adını sormadan “Cuma” ismiyle hitap etmesi ve onun dininin özelliklerini ve bütünselliğini sorgulamadan Hıristiyan olmasına çabalaması aslında, sonradan ortaya çıkan kişiliğinin ipuçlarını vermiştir. Gittiği ülkelerin kültürlerini sorgulamadan onların yaptıklarını anlamaya çalışırken hep son noktada verdiği kararları “neticede bu insanlar putperestti” diyerek inanç tabanında sonuçlandırır. Bazen bu inançsız putperestlerin aşırı barbarlıklarına sebep olarak inançsızlıklarını görür. Ancak bir vahşinin dinini büsbütün terk ederek birey olabileceğini düşünür. Gerçekten de, Cuma o dönem edebiyatındaki hikâyelerde bir birey olarak anlatılan ilk yerlidir.
Robinson’un adada geçirmiş olduğu yalnızlık süreci sonraları Batı dünyasının da gerçekten tanrı yolunda atılması gereken iyi bir adım olarak değerlendirilmiş ve bu dönemde tanrıdan uzaklaşmak yerine büsbütün inançlarına daha çok sahip çıkması taktirle karşılanmıştır. Ancak bu özelliklerin yani bir kilise desteğinden yoksunken bu derece tanrı ile yakınlaşabilmesi Anglikan kilisesince inandırıcılıktan yoksun bulunmuştur.
Sömürge Düzeni ve Robinson
Roman, doğa ile insan mücadelesi şeklinde başlayan konusu ile ilgi çekici sömürge tarihi bilgileri ile de doludur. Batı Avrupa o dönemde sömürge yarışında yavaş yavaş Portekiz ve İspanyol üstünlüğünden Hollanda (Flemenk) ve İngiliz üstünlüğüne geçişini yaşamaktadır. İngilizler Hindistan, Çin ve Okyanusya bölgesinde önemli kazanımlar elde ederken, Latin devletleri arasında liderliği çeken Portekiz sömürge tarihindeki başarılı döneminden yavaş yavaş uzaklaşmaktadır. Bu noktada özellikle ikinci kitapta anlatılanlar dikkat çekicidir. Yazarın sonradan öğrenildiği üzere aynı zamanda bir İngiliz Hükümeti ajanı olması belki de, politik çıkarları açısından ilgi toplamış bir romanın gücünden faydalanmak isteyen devletin politik görüşlerini dünyanın geri kalanına kabul ettirme şansını arttıran bir nedenle kullanılmış olabilir. Bunun dışında tamamen yazarın şahsi politik görüşlerini ifade ettiği bir kitap olması da olasıdır. Tüm bunlara rağmen gerçek kaynağı ne olursa olsun Robinson’un ürettiği İspanyol-Portekiz-Çin karşıtı fikirler romanda sık sik yer bulmuştur.
Adadan kurtulup döndüğünde adaya yerleşmelerine yardımcı olduğu Avrupalılar artık ona kurtarıcıları veya yöneticileri gibi davranmakta, bu da Robinson’un kendisini adalet ve tanrı kurallarına göre hüküm vererek tebasını hoş tutan bir hükümdar gibi algılamasına sebep olmaktadır. Hatta tanıştığı Rus sürgünlere, halkının yöneticisini daha çok sevme kıyaslaması yapıldığında, Rus Çarından daha üstün olduğunu iddia eder. Onun bu üstün vasıflarını gören Tanrı sık sık karşısına bu iyilik ve adaletini kullanma şansını verecektir. Bu anlamda aslında yazar, Robinson ve onun sahip olduğu yeteneklerle tipik İngiliz sömürücüsüne karşılaşacağı barbar ve vahşilere nasıl davranması gerektiği konusunda yol yordam göstermekte, örnek olmaktadır.Robinson crusoe issiz adada 27 yıl yalnız yaşamıştır.
Türkçe çeviriler
•	Akşit Göktürk, 2002. Yapı Kredi Yayınları,
•	İbrahim Doğan, 1999. Engin Yayınevi,
•	Nilgün Erzik, 1999. Epsilon Yayınevi,
•	Öner Kemal, 2000. İnkılap Kitabevi, İstanbul,
•	Gülten Suveren, 2000. Altın Kitaplar, İstanbul,
•	İlhan Bahar,2002. Kum Saati Yayınları, İstanbul
(Visited 3 times, 1 visits today)
Kaynak: Kadim Dostlar ™ Forum
Bu içerik 02.02.2012 tarihinde Hale tarafından, Çocuk Edebiyatı | Çocuk Klasikleri bölümünde paylaşılmıştır ve 1369 kez okunmuştur. Bu içeriğin devamında incelemek isteyebileceğiniz 1 adet mesaj daha bulunmaktadır.
Robinson Crusoe Ve Cuma | Daniel Defoe\'nun 1719’da İlk Basımı Yapılan Ve Bazılarınca İlk İngilizce Roman Olarak Nitelendirilen Kitap - Robinson Crusoe Kitap Özeti orjinal içeriğine ulaşmak için tıklayın ...
Tweet
Önceki MakaleMetal Fırtına 4 - Turan | Orkun Uçar - Biyolojik Savaş Ve Çin - Türkiye İlişkileri Sonraki MakaleKabe Maketi | Yapımı Dört Yıl Süren Maket
Eğitim Kütüphanesi ™ Bilgi Bankamızdan İlginizi Çekebileceğini Düşündüğümüz Konular
Çanakkale Mahşeri | Coşkun Arslan Çanakkale Mahşeri Çanakkale mahşerdi can pazarı kurulmuş Toprağı şehitlerin kanlarıyla yoğrulmuş İman en büyük silah vatan en sevgili yar Bağrına…
Kayıp Cennet - Paradise Lost | 17. yüzyıl İngiliz… Kayıp Cennet - Paradise Lost Kayıp Cennet - Paradise Lost, 17. yüzyıl İngiliz şair John Milton tarafından kaleme alınmış bir…
Zamanın Kısa Tarihi: Büyük Patlamadan Karadeliklere… Zamanın Kısa Tarihi: Büyük Patlamadan Karadeliklere Zamanın Kısa Tarihi ya da özgün adıyla A Brief History of Time, Profesör Stephen…
Kalender Camii - Vezneciler - İstanbul | Kiliseden… Kalender Camii - Vezneciler - İstanbul Vezneciler'de Bozdoğan su kemerlerine bitişiktir. Kiliseden çevrilen camilerdendir. İstanbul’un Fethinden sonra Fatih Sultan Mehmed…
Gece Sesleri | Ayşe Kulin Gece Sesleri Ayşe Kulin Remzi Kitabevi 27 Mayıs, 12 Mart ve 12 Eylül süreçlerini kapsayan zaman kurgusuyla Cumhuriyet’in darbeler tarihini…
Bedir Muharebesi - Bedir Savaşı | Müslümanların İlk… Bedir Muharebesi - Bedir Savaşı Hz. Muhammed’in Yaptığı Savaşlar Bedir Muharebesi - Bedir Savaşı, 13 Mart 624 cuma günü Müslümanlarla…
Varlık Dergisi | 1933'te Yaşar Nabi Nayır Tarafından… Varlık Dergisi Cumhuriyet Türkiye’si kültür yaşamının en önemli öğelerinden biri olan "VARLIK", 1933 yılının Temmuz ayında, Yaşar Nabi Nayır'ın çıkardığı…
İstanbul Bahçelievler Anadolu Lisesi | Okulun… İstanbul Bahçelievler Anadolu Lisesi Okulumuz 30 Eylül 1985 yılında Vilayet Töreni ile şu andaki binamızdan 400 metre uzaklıkta olan Koza…
Gazi ve Fikriye | Hıfzı Topuz Gazi ve Fikriye | Hıfzı Topuz Gazi ve Fikriye kitap özeti Mustafa Kemal, Harbiye’de öğrenci iken, hafta sonu izinlerini üvey…
Tedavülden Kaldırılan Damga Ve Harç Pulları | Damga… Tedavülden Kaldırılan Damga ve Harç Pulları 2005 Yılından İtibaren Tedavülden Kaldırılan Damga Ve Harç Pulları Damga ve Harç Pulu Üretimi…