İran, Airbus ve Boeing’in 2016 yılı başından bu yana resmî olarak uğraştıkları yeni uçak siparişi konusunda gelinen son nokta belli oldu.
ABD, Boeing’in İran’a yeni uçak satmasını yasaklama yönünde girişimlerde bulunurken, Airbus’a 106 uçak için daha izin verdi.
ABD’nin, Avrupalı bir üretici olan Airbus’a izin verip vermeme konusunda nasıl bir rolü olabileceği aklınıza gelebilir.
Airbus’ın ürettiği uçakların içerisinde en az %10 oranında ABD menşeli komponent bulunuyor oluşu, ABD tarafından yasaklı listeye alınmış bir ülkeye uçak satışı işlemi için bu ülkeden izin alınmasını gerektiriyor.
Her ne kadar Airbus’a İran’a uçak satışı konusunda yeşil ışık yakılmış olunsa da, söz konusu kararın artık son günlerini yaşamakta olan Obama yönetimi tarafından alındığını ve ABD’nin yeni başkanı Trump’ın bu kararı kolaylıkla tersine çevirebileceği akıllardan çıkarılmamalı.
Seçim kampanyası sırasında Trump’ın, ABD ile İran arasında 2015 yılında yapılan nükleer anlaşmayı iptal edeceğini vaat ettiği düşünüldüğünde, Airbus’a verilen uçak satışı izninin de tehlike de olduğu söylenebilir.
Kasım ayı başında İran ile Airbus’ın, 17 uçağın satışı için bir ara yol bulduğu açıklanmıştı.
Bunun için bir leasing firması üzerinden ilk 17 adet uçağın teslim edilmesi noktasında el sıkışılmıştı.
Aracı firmanın kim olduğu resmen açıklanmazken, Reuters’in ulaştığı kaynaklar Birleşik Arap Emirlikleri merkezli Dubai Aerospace firmasını işaret ediyordu.
Söz konusu anlaşma çerçevesinde önce leasing firması uçakları Airbus’tan satın alacak ve daha sonra İran’a kiralayacaktı.
Taraflar arasındaki hesaplaşmanın, sektör genelinde yaygın olarak kullanılan Amerikan Doları yerine, Euro para birimi kullanılarak yapılacağı vurgulanıyordu.
Yukarıda belirttiğimiz ve ABD tarafından Airbus’a verilen İran’a uçak satma izni ise, bu 17 uçağa ilave olarak tahsis edilmiş durumda.
Böylece Airbus, İran’a toplamda 123 (17 + 106) uçak satabilme iznini almış oldu.
İran’ın Uçak Satın Alma Hikâyesi
İran tarafından verilen Airbus siparişi (Ocak 2016)
Kısaca hatırlamak gerekirse; İran ilk olarak 2015 yılı içerisinde Rus Sukhoi firması ile Superjet 100 tipi uçak için anlaşmaya varmıştı.
2016 yılının başında ise İran, 118 adetlik büyük bir Airbus siparişi vermişti.
Bu sipariş dahilindeki ilk sekiz adetlik teslimatın A320 ve A330 tipi uçaklardan oluşması ve 2016 yılının sonuna kadar gerçekleşmesi bekleniyordu.
Bunu, 40 adetlik ATR siparişi izlemişti. ATR firması, bir Fransa – İtalya ortak girişimi.
Akabinde, uçakların teknik bakım ihtiyacına yönelik olarak İran ile Lufthansa Technikarasında bir anlaşma imzalanmıştı.
Air France, yıllar sonra Tahran uçuşlarını yeniden başlatırken, British Airways de Eylül ayının başında İran pazarına geri dönüş yapmıştı.
Tüm bunlar olurken İran Sivil Havacılık Kurumu, Kanadalı muhattapları nezdinde resmî başvuruda bulunarak, bu iki ülke arasındaki sivil uçuşların başlaması için talebini iletmişti.
Haziran ayında, Boeing ile İran anlaşmaya varmış ve İran, Boeing’ten, 4 adet Boeing 747-8, 15 adet Boeing 777-9, 15 adet Boeing 777-300ER, 6 adet Boeing 737NG ve 40 adet Boeing 737 MAX alımı yapmaya karar vermişti.
Buna ilave olarak kiralama yöntemiyle 29 adet Boeing 737NG alınacak ve böylece satın alınacak uçak sayısı 109 adet olacak.
Boeing siparişini takip eden günlerde ise İran, Japon Mitsubishi Heavy Industries firması ile 20 adet bölgesel jet alımı için anlaşmaya varmıştı. Satın alınacak bu uçakların, Aseman Airlines tarafından İran iç hatlarında kullanılması planlanıyordu.
En son aşamada ise, İran pazarına hızlı bir giriş yapmayı hedefleyen Brezilyalı üretici Embraer, yolcu uçaklarını İranlı havayolu şirketlerine tanıtmak amacıyla ülkeyi ziyaret etmişti.
airbus
boeing
h101
iran
uçak
Share
How Airplanes Are Designed To Feel Bigger On The Inside Previous post
First Airbus A350-1000 Assembly Next post
Abdullah Nergiz
Havacılık sektöründe, hem havayolu hem de havalimanı tarafında 20 yıla yakın profesyonel tecrübesi bulunan Dr. Abdullah Nergiz, Türkiye'nin ilk havacılık blogu olan Havayolu 101'in kurucusu ve baş editörüdür. Yüksek Lisans ve Doktora çalışmalarını Türkiye sivil havacılık tarihi üzerine yapmış olan Nergiz, halen profesyonel kariyerinin yanı sıra özel bir üniversitede havacılıkla ilgili ders vermeye devam etmektedir.
İlginizi Çekebilir
HavalimanıUluslararası İlişkiler
Çin, Uganda’daki Entebbe Havalimanı’na El mi Koyacak?
Abdullah NergizNovember 27, 2021
KargoSaglıkTayyare
Afrika’da Aşı Teslimatında Drone Kullanılıyor
Abdullah NergizNovember 18, 2021
Tayyare
Tek Pilot Uygulaması, Kargo Uçaklarında Başlayabilir
Abdullah NergizNovember 17, 2021
TayyareTeknoloji
Güney Kore, Hava Taksi Operasyonuna Hazırlanıyor
Abdullah NergizNovember 16, 2021
2 Pings & Trackbacks
Pingback: İran’a Uçak Satışı: Boeing’e Hayır, Airbus’a Evet! - Uçuşa5Kala Havacılık Blog Yayını
Pingback: ABD'den Sürpriz Karar: Boeing, İran'a Uçak Satıyor | Havayolu 101
Kategoriler
101
Akaryakıt
Bölgesel Havayolu Şirketi
CRM
Düşük Maliyetli Taşıyıcı
Eğitim
Eğlence
Etkinlik
Genel Dağıtım Sistemleri
Havalimanı
Havalimanı Analizi
Havayolu Finans
Havayolu İttifakları
İş İlanları
Kargo
Kitap
Mâli Durum
Marka
Pasaport
Pazarlama
Personel
Raporlar
Rekabet
Reklam
Sadakat Programı
Saglık
Sirket Haberleri
Sosyal Medya
Tarih
Tayyare
Teknik Bakım
Teknoloji
Uluslararası İlişkiler
Video
Yolcu Deneyimi
Yazarlar
Abdullah Nergiz
Havacılık sektöründe, hem havayolu hem de havalimanı tarafında 20 yıla yakın profesyonel tecrübesi bulunan Dr. Abdullah Nergiz, Türkiye'nin ilk havacılık blogu olan Havayolu 101'in kurucusu ve baş editörüdür.
Yüksek Lisans ve Doktora çalışmalarını Türkiye sivil havacılık tarihi üzerine yapmış olan Nergiz, halen profesyonel kariyerinin yanı sıra özel bir üniversitede havacılıkla ilgili ders vermeye devam etmektedir.
Tolga Özbek
25 yıldır profesyonel havacılık gazetecisi olan Tolga Özbek, kendi adıyla kurduğu tolgaozbek.com sitesinin yanı sıra Flight Global'de haberler yazıyor. Özbek aynı zamanda, Ticari Pilot ve Çok Motor lisanslarına sahip.
Airlinetrends.com
Raymond Kollau is founder of industry and consumer trends research agency airlinetrends.com, which monitors the global aviation industry for commercial innovations launched by airlines and airports in response to changing consumer behavior. Raymond is a frequent presenter at in-house trend sessions at airlines and airline suppliers around the globe, as well as at industry events such as the Aircraft Interiors Expo and Future Travel Experience.
Ceyhun Arca
Havacılıkla amatör düzeyde ilgilenen Ceyhun Arca, her fırsatını bulduğunda seyahat ederek, dünyanın farklı noktalarını tanımaya çalışıyor.
Feridun Özçelik
Gerek havayolu, gerekse de havalimanı işletmesi olmak üzere, 10 yılı aşkın sektör tecrübesi bulunan Feridun Özçelik, Üretim Yönetimi ve Planlama alanında yüksek lisans tahsilini tamamlamasının ardından, yine aynı alanda doktora çalışmalarına devam etmektedir.
Havayolu Video
Havayolu 101'in, video paylaşım kanalı...
Gülay Karakaş
Havacılığa özel olarak ilgi duyan Gülay Karakaş, Galatasaray Üniversitesi Ekonomi Bölümü'nde eğitimine devam etmektedir. Bir havalimanı projesinde gerçekleştirdiği stajla havacılık sektörüne profesyonel olarak giriş yapan Karakaş, kariyerini yine aynı sektörde sürdürmeyi hedeflemektedir.
Emin Atak
İnşaat Yüksek Mühendisi olan Emin Atak, özel sektör ile yurt içi ve yurt dışında bir çok havalimanı projesinin planlama, tasarım, uygulama ve işletme süreçlerinde yer almıştır. Halen kariyerine yurt dışında devam eden Atak, özellikle PPP (Public-Private Partnerships) projeleri üzerine yüksek lisans seviyesinde araştırmalarını tamamlamış olup, profesyonel iş hayatının yanı sıra, havalimanı işletmeciliği, havalimanı projelerinin planlanması ve finansmanı konularında kişisel olarak araştırmalarını sürdürmektedir
Sevda Nergiz
Eğitim sektöründe 20 yıla yakın bir tecrübesi bulunan Sevda Nergiz, beş yıldır gerek yöneticilere ve gerekse günlük hayatlarında bir yol belirlemek isteyenlere koçluk yapmaktadır. Özellikle yetişkin eğitiminde faaliyet gösteren Nergiz, "koçluk ile eğitimi", etkin iletişimle kuvvetlendirmektedir.
Alpaslan Paşaoğlu
1987 yılında Aydın'ın Söke ilçesinde dünyaya gelen Alpaslan Paşaoğlu, 15 yaşından beri yazı hayatındadır. Son yıllarda Radikal, El Yazması, Fil'm Hafızası gibi önemli mecralarda sanat üzerine eleştirileri yayınlanmış olup; editörlük görevlerinde de bulunmuştur. Art-his.com adlı sanat ve sosyal bilimler platformunun kurucularından bir tanesi olan Paşaoğlu ayrıca profesyonel kariyerine de devam etmektedir.
Mustafa Bulan
Özel bir şirket bünyesinde Bilgi Teknolojileri üst yöneticisi olarak görev yapmakta olan Mustafa Bulan, Elektronik Mühendisliği öğreniminin ardından Kontrol Bilgisayar Mühendisliği yüksek lisansını tamamlamıştır. Bulan halen, İTÜ'de Elektronik Mühendisliği bölümünde doktora öğrenimine devam etmektedir. Daha önce havacılık konusunda yurt dışında görev yapmış, çeşitli teknoloji AR-GE firmalarında yazılım mimarı ve yönetici olarak çalışmıştır. Özellikle akıllı sistemler, deep learning / makine öğrenmesi ve akıllı nesnelerin interneti (inspirit of connectivity), akıllı veri madenciliği ile bulut bilişim alanlarında akademik ve ticari projelere imza atmıştır.
Gizem Kesten
Gizem Kesten, 10 yıldır mimar olarak devam ettirdiği ticarî hayatındaki deneyimlerini havacılık tutkusu ile birleştirerek havalimanı mimarisi, tasarım ve uygulama alanındaki yazıları ile aramızda olacak. Parasüt, model uçak öğretmenliği ve Rusya Şeremetyova Havalimanı'nda çalışarak edindiği tecrübeleri ile Kesten, tüm havacılık tutkunlarını yazılarını okumaya davet ediyor.
Akansel Yalçınkaya
Lisans derecesini 2009 yılında Anadolu Üniversitesi'nden, yüksek lisans derecesini ise 2013 yılında İstanbul Üniversitesi'nden aldı. Türkiye'de havayolu taşımacılığı sektörünün ortaya çıkışı, gelişimi ve evriminde devletin rolünü ele alan "Devlet, Aktör ve Değişim: 1983-2013 Yılları Arası Türk Havayolu Taşımacılığı Alanında Kurumsal Değişim" adlı doktora tezini, 2018 yılında tamamladı. Kurum ve ​sektör tarihi yazımı, işletme ve yönetim tarihi ile havacılık tarihi konularına ilgi duymakta ve halen İstanbul Medeniyet Üniversitesi'nde doktor araştırma görevlisi olarak görev yapmaktadır. ​
Dr. Meltem Ayran
King's College of London School'daki uçuş hekimliği eğtimini 2009 yılında tamamlayan Dr. Meltem Ayran, 2009-2015 yılları arasında Türk Hava Yolları'nda uçuş hekimi olarak görev yaptı. Dr. Ayran, halen kendi kliniğindeki çalışmalarının yanı sıra, Özyeğin Üniversitesi ve çeşitli uçuş okullarında, "Human Performance & Limitations" dersleri vermektedir.
Kemâl Geçer
Eğitim hayatını Almanya’da tamamlayan Kemal Geçer, Schumpeter School of Business and Economics'ten çift dal Ekonomi ve İşletme yüksek lisans mezunu olup ve Harvard Business School’dan Yöneticilik eğitimi almıştır. İş hayatına 18 yaşında telekomünikasyon sektöründe girişimci olarak başlayan Geçer, eğitimini çalışma hayatına paralel olarak sürdürmüştür. Dünyaca ünlü danışmanlık şirketlerinde küresel şirketlerin birleşme & satın alma ve strateji alanlarında danışman olarak deneyim kazanmıştır. Almanya’da sağlık sektöründe bir şirketin genel müdürlüğünü yaparak şirketin yeniden yapılandırılmasını yönetmiştir. Geçer aynı zamanda Türkiye’den Avrupa pazarına açılan şirketlere danışmanlık veren European Turkish Business Center şirketinin kurucusudur. 2016 yılından itibaren Lufthansa Group Türkiye Genel Müdürü olarak havacılık sektöründe yöneticilik yapmaktadır. 2019 Yılında 40 YAŞ ALTI 40 Ödülü almıştır.
Nevzat Arşan
Cranfield Üniversitesi'nin "Air Transport Management" bölümünde yüksek lisansını tamamlayan Nevzat Arşan, kısa süre içerisinde dünyanın değişik bölgelerindeki önde gelen havayollarında önemli roller üstlendi.
Son olarak AtlasGlobal havayollarının ticarî işlerden sorumlu genel müdür yardımcısı olarak görev yapan Arşan, halen danışmanlık işlerinin yanı sıra havacılık konusunda üniversitede ders vermeye devam ediyor.