Skolyoz (Scoliosis), omurganın göğüs veya bel bölgelerinde görülebilen, yana doğru eğriliğidir. Normal ve sağlıklı omurgada omurlar arkadan bakıldığında yukardan aşağıya yani boyun, sırt ve bel bölgelerinde düz bir hat şeklinde uzanır.
Skolyoz ile vertebra sağa veya sola hareket eder ve ekseni etrafında döner. Bu nedenle, üç boyutlu deformasyon olarak tanımlanır.
Skolyoz çeşitli nedenlerden kaynaklanabilir, ancak çoğu durumda nedeni belirsizdir (idiyopatik skolyoz). İdiyopatik skolyoz, üç yaşın altındaki çocuklarda görülen çocuk skolyozunu, ergenlik skolyozu 4 ila 10 yaş arası ve genç skolyozu 10 yaş sonrası çıkar.
Buna ek olarak, kemik ve kaburga( konjenital skolyoz), sinir ve kas hastalıkları (nöromüsküler skolyoz) ve tümör veya metabolik hastalıklar gibi diğer etiyolojilerin neden olduğu skolyoz da vardır.
Skolyoz sıklığı %0,2 ila %6 arasında değişir. Kız çoçuklarında daha sık ve ilerleme daha fazladır.
SKOLYOZ BELİRTİLERİ NELERDİR?
Skolyoz erken evrede semptom göstermeyebilir. Skolyoz belirtileri ortaya çıksa bile, kişi fazla şikayet etmediğinden şikayetçi değildir. Bu sebeple, okulda tarama sonucu alınan röntgende veya bir sebepten yanlışlıkla tespit edilir.Aileyi doktora götüren ilk bulgu genellikle görüntünün ihlalidir. Skolyozun bilinmeyen nedenindeki ilk fark, bir omuzun diğerinden daha yüksek olmasıdır. Asimetri, kalça, göğüs seviyesindeki, belin ya da gövdesinin katlandığı ilk görsel rahatsızlıktır. Hastaların% 40’ında sırt ve bel ağrısı vardır.
SKOLYOZ DERECELERİ
I aşama II aşama III aşama IV aşama
1 ile 10 derece arası 11 ile 25 derece arası 26 ile 50 derece arası 50 derece üstü
(170o) (155o) (140o)
Skolyozu derecelendirmek için tasvir yöntemleri kullanılır. Görüntüleme yönteminin ardından, omurga eğriliği açı cinsinden teşhis edilir. Bu yöntem özellikle skolyozda cerrahi girişim ihtiyacına karar verirken kullanışlıdır.
10 derecenin altındaki açılar:Tıp dilinde “spinal asimetri’’ adını alan bu derece kişinin sağlığı üzerinde herhangi bir etkisi bırakmaz. Eğriliğin tedavi edilmesi için eğriliğin 10 derecenin üzerinde olması gerekir. Düşük dereceli eğriliklerin ilerleyen zamanlarda skolyoz riski oluşturmaması hastanın belirli aralıklarla muayene edilmesi gerekir. Burada önemli olan skolyozun ilerleyip ilerlemediğinin tespitinin yapılmasıdır.
20 ile 40 derece arasındaki açılar:20 ile 40 derecelik eğrilikler daha çok ergenlik döneminde görülür. Orta seviye skolyoz olarak kabul edilen bu derecede çoğunlukla egzersiz, fizik tedavi ve korse oldukça etkilidir.
40 derecedeki açılar:40 derecelik skolyoz eğrileri büyümesini ve ilerlemesini büyük ölçüde tamamlamıştır. Cerrahi müdahalenin yapılabilmesi için sırt eğriliğinin 45-50 derece üzeri olması; bel bölgesindeki eğriliğin ise 40 derece olması gerekir.
YERLEŞİME GÖRE SKOLYOZ SINIFLANDIRMA
Servikal-torakal skolyoz (seviye eğirlik düzeği III – IV omurlarda)
Göğüs skolyozu (seviye eğirlik düzeği VIII – IX omurlarda)
Toracolombel skolyoz (seviye eğirlik düzeği XI – XII bel omurlarda).
Lomber skolyoz (seviye eğirlik düzeği I – II bel omurlarda).
Lumbosakral skolyoz (seviye eğirlik düzeği V bel omuru ve I – II sakral omurlar).
SKOLYOZ NEDENLERİ NELERDİR?
Skolyoz hastalarının %80’inde eğirliğin nedeni belirlenemez. Bununla birlikte, skolyoza neden olan yapısal kusurlar altakilerden bazılarıdır:
Omurga kemik yapısında konjenital bozukluklardan kaynaklanan konjenital skolyoz.
Erken çocukluk döneminde İnfantil ve Juvenil skolyoz.
Nöromüsküler nedenler, kas distrofisi.
Skolyoz, Marfan sendromu, Ehler Danlos sendromu gibi bağ dokusu hastalıklarından kaynaklanmaktadır.
Çocuk felci, skolyoz nedeniyle inflamatuar hastalıklar ve yaralanmalar.
Bacaklarda eşitsizlik, kalça, diz eklemi sorunları nedeniyle skolyoz.
SKOLYOZ TANISI
Klinik muayene teşhis için son derece önemlidir. Hasta öne eğilirse, belirgin bir skolyotik deformasyon (Adams testi) ile görebilirsiniz. Kaburga kamburluk boyutu ve eğrilik derecesini Scoliometer kullanılarak ölçülür.Skolyoz tanısında ilk Röntgen çekilir. Amaç, omurganın eğriliğini teyit etmek, boyutunu ve yerini belirlemek ve eşlik eden kemik yapısının kalıtsal bir bozukluğunun olup olmadığını belirlemektir. Çok nadiren MR gerektirir.
SKOLYOZ TEDAVİSİHastalar bu patolojiyi bilen deneyimli bir ortopedist tarafından izlenmelidir. Bu Özel Hastanemiz Ekol ‘de Profesör Dr. Erol Yalnız ile mümkündür. Biz skolyozun iyi tanısını ve tedavisini sağlıyoruz. Olası hızlı ilerleme ve eğriliğin iç organların durumu üzerindeki etkisi tedavi gerektirir. Seçim ve tedavi yöntemi hastanın yaşına ve eğilme derecesine (Kob açılıma) bağlıdır.45 ° ‘lik bir Kob açısı varsa, genellikle cerrahi tedavi önerilmektedir. Operasyonun amacı deformasyonu düzeltmektir. Bu durumda, işlem büyüme periyodunun sonunda yapılmalıdır. Operasyon sırasında omurga implantlarla sabitlenir ve hareketliliği kaybeder. Sonuç olarak, omurganın hareketliliği sabit kısımda kaybolur, ancak göğüs seviyesinde bu, hasta üzerinde herhangi bir özel sınırlamaya neden olmaz. Deformasyonu düzeltmek için vida çubukları önceden ayarlanmış omurganın üst ve alt uçlarına tutturulur. Ameliyat süresi 5-6 saattir.
CERRAHİ TEDAVİNİN AMAÇLARI NELERDİR?
omurga büyümesinin güvenliği;
ana eğriliğin dışbükey tarafındaki omurganın epifizyodezisi (hizalama, eklemlenme);
frontal ve sagital omurga ve gövde dengesinin fizyolojik eğrilerinin korunması ve restorasyonu;
hastanın büyüme döneminde cerrahi düzeltme kaybını en aza indirmek (daha fazla deformasyonun önlenmesi);
3 düzlemde kavis düzeltme ve omurga kullanılarak metal yapı (özel aletler) arasında polisegmentar sabitleme.