Harvard Üniversitesinde bir grup nörolog tarafından yapılan bir çalışmaya göre stres, sempatik sinir sisteminin fonksiyonu nedeniyle saçların beyazlamasına yol açıyor. Bu yazıda size bu çalışmadan bahsedeceğiz.
Tetrakromasi Nedir ve Ne Anlama Gelir?
İnülin Hormonu: Tanımı, Faydaları ve Yan Etkileri
Adet Döngüsünü Hangi Hormonlar Etkiler?
Uzun bir süre boyunca insanlar stresin beyaz saç oluşumuna yol açtığını varsaymışlardı. Ancak bu bilimsel temeli olmadan popülerleşmiş bir inanç değil. Harvard’dan bir grup araştırmacı bunun bir efsane değil gerçek olduğunu kanıtladı.
Tarihte stresin beyaz saç oluşumuna yol açtığından bahseden pek çok efsane vardır. Bunlardan en ünlüsü, Fransız Devrimi sırasında giyotinle öldürülen Fransa Kraliçesi Marie Antoinette ile ilgili olandır. Kraliçenin saçlarının sadece bir gecede ağardığı söylenir.
Bir başka ünlü efsane de Thomas Moore’dur, Onun da sadece bir gece içinde görünümünde önemli bir değişiklik olduğundan bahsedilir. Aslında birçok kişi, kişisel hayatında kriz yaşayan bir kişinin bu dönemden sonra daha yaşlı görünmeye başladığına tanıklık etmiştir.
Bugün, artık bu efsanenin gerçek olduğunu biliyoruz: Stres beyaz saç oluşumuna yol açıyor.
Okuyun: Stres ve Anksiyete Arasındaki 3 Ana Farklılık
Stres beyaz saç oluşumuna yol açıyor
ABD’de Harvard Üniversitesinden Dr. Ya-Chieh Hsu yönetimindeki bir grup bilim adamı, Nature’da araştırmalarını yayınladılar. Bu araştırmayla, çeşitli testler ve çalışmalardan sonra stresin gerçekten de beyaz saç oluşumuna yol açtığı sonucuna vardılar.
İşin en ilginç yanı da şu; nörologlardan oluşan ekip stresin sadece saçı ağartma üzerinde doğrudan etkisi olduğunu kanıtlamakla kalmadı. Aynı zamanda bu etkiye neden olan mekanizmaları da belirlediler. İşte bu büyük bir buluş.
Stres, dünya çapında önemli bir sorundur. Son yıllarda bu fenomen hakkında pek çok çalışma yapılmıştır. Stresin pek çok dert ve hastalıkla bağlantılı olduğu düşünülmüştür. Fiziksel görünüm üzerindeki etkisi de aşikar gibi görünüyordu ancak bu çalışma tüm noktaları birbirine bağlayarak beklenenin de ötesine geçti.
Harvard Üniversitesinde yapılan bir çalışmaya göre beyaz saç oluşumu ile stres arasında bir ilişki var.
Anlamlı bir deney
Bu sonuçlara varmak için Harvard’daki bilim adamları öncelikle fareler üzerinde deneyler yaptılar. Stresin beyaz saçlar üzerindeki olası etkilerine baktılar. Ayrıca anksiyete durumları nedeniyle oluşan çeşitli fizyolojik değişiklikleri de gözlemlediler.
Araştırmacılar farelerde stres yaratarak işe başladılar. Bu amaçla onlara resiniferatoksin adı isimli bir bileşen enjekte ettiler. Bu madde, stres hormonu olarak bilinen kortizol üretimini uyarıyor.
Uzmanlar, stresin hayvanların vücudunda immünolojik bir saldırıya neden olduğu ve bunun pigment üreten hücreleri etkilediği hipoteziyle işe başladılar. İşlerin bu şekilde ilerlediğini zannediyorlardı. Ancak büyük bir sürprizle karşılaştılar: Bazı farelerin bağışıklık hücreleri yoktu ancak yine de tüyleri ağarmaya devam etti.
Bu durumu gören bilim adamları kortizol üretememeleri için bazı farelerin böbrek üstü bezlerini yok etmeye karar verdiler. Bu fareler de stresli durumlara maruz bırakıldı ve beklenmedik bir şey oldu: Onların da tüyleri ağarmaya devam etti.
Bu etki neden oluşur?
Beyaz saçlar kıl folikülü hücrelerindeki pigment eksikliği nedeniyle ortaya çıkarlar.
Nörolog ekibi olasılıkların üstünü çizmeye başladı ve sonunda sempatik sinir sistemine odaklandı. Burası vücudunuzun “fight or flight” (savaş ya da kaç) tepkisini düzenlemekten sorumlu olan bölgedir. Bu sistemi oluşturan sinirler dallanır budaklanır ve derideki her saç kökünde bulunur.
Uzun araştırmalardan sonra bilim adamları stresli durumlarla karşı karşıya kalındığında bu sinirlerin norepinefrin denilen kimyasal bir madde salgıladıklarını buldular. Daha sonra bu madde, tüy pigmentlerini yeniden üreten ve bu sinirlerin yakınında bulunan kök hücreleri tarafından emiliyor.
Norepinefrin bu hücrelerin aşırı aktif hale geçmesine neden oluyor. Bundan sonra aynı hücre gerekenden fazla pigment üretiyor ve rezervlerini yıpratıyor. Böyle bir durum olduğunda bu hücreler yenilenemiyor. Bu nedenle pigment rezervlerini harcıyorlar ve tüyler pigment olmadan çıkmaya başlıyor: Yani bembeyaz.
Bunu da okuyun: Travma Sonrası Stres ve Vücudunuza Etkileri
Beklentiniz ne olmalı?
Bilim adamları bu durumun geri dönüşü olmayan bir durum olduğunu gösterdiler. Yani bir kez bu kök hücreleri kaybettiğinizde bunun telafisi yok: Etkisi kalıcı.
Araştırma stresin beyaz saç oluşumuna neden olduğunu ve bunun tam olarak nasıl gerçekleştiğini ortaya çıkardı ancak hala neden gerçekleştiğinden emin değiller.
Yine de bu büyük bir buluş çünkü bilim adamlarının, stresin, vücuttaki farklı dokular üzerinde etkisi hakkında yeni araştırma projeleri önermelerine neden oldu. Bu araştırma, stresi ve onun etkilerini daha eksiksiz bir şekilde anlamak için yolu açmaya yardımcı oluyor.
Tüm bunlar stresin etkilerini tersine çevirmemize olanak tanıyan yöntemler geliştirebileceğimiz bir geleceğe doğru atılmış bir adım. Şimdilik çalışmanın direktörü, daha az stresle hayatı sakin bir şekilde yaşamayı tavsiye etti. Çok fazla endişelenmenin sadece olumsuz etkilere neden olduğu açık.
Stres Kırığı Nerede Oluşur?
Stres kırığı, kemikte güçlü bir darbe haricinde bir şeyden kaynaklanan küçük bir kırılma olduğunda ortaya çıkar. Bu tür kırıkların teşhisi kolay değildir. Daha fazla oku »
Kaynakça
Real, A. A., López, J. S., Bustamante, M. P., Leyva, A. M., & Carriel, V. (2019). Aislamiento, cultivo y aplicación clínica de los melanocitos humanos. Los melanocitos como una fuente de terapia celular. Revista argentina de dermatología, 100(3).
Zhang, Bing, et al. “Hyperactivation of sympathetic nerves drives depletion of melanocyte stem cells.” Nature 577.7792 (2020): 676-681.
İlginç makaleler
İnsan vücudu
Tetrakromasi Nedir ve Ne Anlama Gelir?
Tetrakromasi, birçok bilim insanını meraklandıran bir durumdur. Görsel kaliteyi ifade eden bir terimdir; bu, buna sahip insanların veya hayvanların büyük ölçüde artmış bir görme indeksine sahip olduğu anlamına gelir. Aslında, 100 milyona kadar rengi görebilirler. Tetrakromasi, bazı kuşlar, balıklar, böcekler…
İnsan vücudu
İnülin Hormonu: Tanımı, Faydaları ve Yan Etkileri
Lif, çoğu sağlıklı diyetin önemli bir bileşenidir ve inülin hormonu da bunlardan biridir. Fruktozun ana şeker olduğu büyük ve küçük…
İnsan vücudu
Adet Döngüsünü Hangi Hormonlar Etkiler?
Adet döngüsünü etkileyen birkaç hormon vardır. Her şeyin normal şekilde gelişmesine izin veren belirli rolleri vardır. Bu tür hormonlar sadece…
İnsan vücudu
Sırtınızı Sağlıklı Tutmak İçin Egzersizler
Sağlıklı bir sırta sahip olmamızı engelleyen birçok faktör vardır. Hareketsiz yaşam tarzı ve yanlış duruş, ilerlemiş yaş, çalıştığımız iş ve…
İnsan vücudu
Koltuk Altı Apseleri: Semptomları Nelerdir?
Koltuk altı apseleri, ter bezlerinin iltihaplanması nedeniyle oluşan rahatsız edici çıbanlardır. Bu durum genellikle basit bir sivilce olarak düşünülse de…
İnsan vücudu
Farklı Balık Zehirlenmesi Türlerinin Belirtileri
Kusma, ishal, ateş, karın ağrısı ve vücut ağrılarının ortaya çıkması, toksin seviyesi yüksek olan balık türlerini veya diğer yiyecekleri tükettiğinizi…
İnsan vücudu
Omuz Tendiniti: Üstesinden Gelmek İçin 12 Egzersiz
Omuz tendiniti oldukça ağrılıdır ancak üstesinden gelmek mümkündür. Durum aşırı efor sarf edilmesi veya tekrarlayan hareketler yapılması sonucunda ortaya çıkar…
İnsan vücudu
Kondromalazi Patella: Özellikleri ve Tedavisi
Kondromalazi patella, en sık görülen diz sorunlarından biridir. İnsanın vücut ağırlığının çoğunu desteklediği için bu eklemin sakatlanmaya son derece yatkın…
İlginç makaleler
Organik ve genetiği değiştirilmiş gıda
Chia Tohumunun 7 Şaşırtıcı Faydası
Bu küçük, koyu renkli, glütensiz, lifli ve antioksidan açısından zengin tohumlar çok popüler. Ve iyi bir sebeple! Chia tohumları, ünlüler…
Beslenme
Ultra İşlenmiş Gıda Tüketiminin 5 Sonuçları
Son yıllarda, gıda endüstrisi, yemek yeme konusunda işleri biraz daha kolaylaştırmak için evlerimize girdi. Zamanın olmaması ve bu yiyeceklerin yapımının…
Tarifler
Mandalina Sorbe Nasıl Yapılır?
Mandalina sorbe, yazın serinletici bir tariftir. Sıvı alımını sağlarken belirli miktarda temel besin sağlar. Ayrıca evde hazırlarsanız, bir mağazadan satın almaktan çok daha sağlıklı bir sonuç elde edersiniz. Ev yapımı ürünlerin genellikle gıda katkı maddeleri içermediğini göz önünde bulundurmalısınız. Bu…
Egzersiz ve Spor
Fitboxing’in Faydaları Nelerdir?
Fitboks, forma girmek isteyenler arasında popülerlik kazanmış bir spordur. Amerika Birleşik Devletleri kökenlidir ve boks, kickboks, muay thai ve CrossFit egzersizlerinin bir kombinasyonudur. Fitboxing ‘in amacı, tüm vücudu kapsamlı bir şekilde çalıştırmaktır. İlk başta, yalnızca optimal fiziksel durumda olanlara yönelik…
Biz Kimiz
GİZLİLİK POLİTİKASI
Kullanım hüküm ve koşulları
Çerez (Cookie) yasası
Facebook Pinterest
Bu yayındaki içerik sadece bilgilendirme amaçlı sunulmuştur. Bu bilgiler hiçbir şekilde teşhis koymayı veya kalifiye bir profesyonelin çalışmasının yerine geçmeyi amaçlamamaktadır. Bunun için güvenilir bir uzmana başvurmanızı öneririz.
Biz Kimiz
GİZLİLİK POLİTİKASI
Kullanım hüküm ve koşulları
Çerez (Cookie) yasası
Facebook Pinterest
© 2021 Sağlığa bir adım | Sağlıklı alışkanlıklar ve sağlığa dikkat etme yolları hakkında bir blog
International: Français | Suomi | Dansk | Deutsch | Română | Nederlands | Polski | العربية | Ελληνικά | Español | Português | 日本語 | Українська | Svenska | 한국어 | Русский | 繁體中文 | English | हिन्दी | Norsk bokmål | Italiano | Български
Bu yayındaki içerik sadece bilgilendirme amaçlı sunulmuştur. Bu bilgiler hiçbir şekilde teşhis koymayı veya kalifiye bir profesyonelin çalışmasının yerine geçmeyi amaçlamamaktadır. Bunun için güvenilir bir uzmana başvurmanızı öneririz.